Opening the text

Sukta 1.190
Bṛhaspati
Jagatī or Triṣṭubh (uncertain here; not recomputed and the transmitted line-length suggests possible Jagatī tendencies)
এই সূক্তত বृहস্পতিকে প্ৰেৰিত বাক্যৰ অক্লান্ত “বৃষভ” ৰূপে প্ৰশংসা কৰা হৈছে; তেওঁৰ দীপ্তিমান গীত দেৱতাসকলেও আৰু নবীকৰণ বিচৰা মৰ্ত্যসকলেও শুনে। ইয়াত প্ৰাৰ্থনা কৰা হয় যে সত্য ধন—বীৰ্যশক্তি, সঠিক পথনিৰ্দেশ, আৰু ফলপ্ৰসূ সমৃদ্ধি—কেৱল যোগ্যসকলকেই দিয়া হওক, কেৱল সুখদ লাভৰ বাবে দিৱ্যতাৰ ওচৰলৈ অহাসকলক নহয়। সেয়েহে এই সূক্তই প্ৰশংসা (স্তুতি)ক অন্তৰ্নিহিত যোগ্যতা (অধিকার) আৰু পবিত্ৰ বাক্যৰ সঠিক ব্যৱহাৰৰ সৈতে সংযোগ কৰে।
Mantra 1
अनर्वाणं वृषभं मन्द्रजिह्वं बृहस्पतिं वर्धया नव्यमर्कैः । गाथान्यः सुरुचो यस्य देवा आशृण्वन्ति नवमानस्य मर्ताः ॥
অক্লান্ত বৃষভ, মধুৰ-জিহ্বা ব্ৰহস্পতিকে নতুন স্তোত্ৰে বৃদ্ধি কৰোঁ। যাৰ দীপ্ত গাথা দেবতাসকলে শুনে, আৰু নবীকৰণ কামনা কৰা মৰ্ত্যসকলেও শুনে। আমাৰ ভিতৰত এই প্ৰেরিত বাক্শক্তি দীপ্ত সৎ-পথনির্দেশলৈ বৃদ্ধি পাওক।
Mantra 2
तमृत्विया उप वाचः सचन्ते सर्गो न यो देवयतामसर्जि । बृहस्पतिः स ह्यञ्जो वरांसि विभ्वाभवत्समृते मातरिश्वा ॥
ঋতুৰ অনুক্ৰমে উঠা বাণীবোৰ তেওঁৰ ওচৰলৈ আহে—যেন এক উথলি উঠা স্ৰোত, যি তেওঁ দেৱ-অন্বেষীসকলৰ বাবে মুক্ত কৰে। বृहস্পতি সৰ্বব্যাপী হৈ ঋতৰ সত্যত সৰ্বোত্তম সমৃদ্ধিসমূহ সোজা কৰি স্থাপন কৰে; আৰু মাতৰিশ্বা সিহঁতক একেটা সুৰ-সমন্বয়ত একত্ৰ কৰে।
Mantra 3
उपस्तुतिं नमस उद्यतिं च श्लोकं यंसत्सवितेव प्र बाहू । अस्य क्रत्वाहन्यो यो अस्ति मृगो न भीमो अरक्षसस्तुविष्मान् ॥
তেওঁ উপৰলৈ প্ৰশংসা আৰু নমস্কাৰ উঠাই তোলে, আৰু সৱিতৃয়ে বাহু মেলাৰ দৰে স্তোত্ৰ-শ্লোক আগবঢ়াই মেলে। নিজৰ ক্ৰতুৰ বলত তেওঁ অজেয় দিন-শক্তি—বৈৰী অন্ধকাৰৰ বাবে ভয়ংকৰ মৃগৰ দৰে—মহাবলী, আৰু ৰক্ষাৰ প্ৰয়োজন নথকা।
Mantra 4
अस्य श्लोको दिवीयते पृथिव्यामत्यो न यंसद्यक्षभृद्विचेताः । मृगाणां न हेतयो यन्ति चेमा बृहस्पतेरहिमायाँ अभि द्यून् ॥
এই শ্লোক আকাশত আৰু পৃথিৱীত গতি কৰে; শক্তিধাৰী বিচক্ষণে ইয়াক দ্ৰুত অশ্বৰ দৰে চালায়। বনৰ মৃগৰ বাণৰ দৰে তেওঁৰ এই আঘাতসমূহ আগবাঢ়ে—সৰ্পৰ মায়া-প্ৰতারণাৰ বিৰুদ্ধে, সেই বেঁকা জাদুয়ে মেঘাচ্ছন্ন কৰা দিনসমূহৰ বিৰুদ্ধে।
Mantra 5
ये त्वा देवोस्रिकं मन्यमानाः पापा भद्रमुपजीवन्ति पज्राः । न दूढ्ये अनु ददासि वामं बृहस्पते चयस इत्पियारुम् ॥
হে দেৱ! যিসকলে তোমাক কেৱল সুখদায়ক লাভ দিয়া দাতা বুলি ভাবি—বাঁকা স্বভাৱৰ সেই পজ্ৰাসকলে—ভদ্ৰকোও যেন ধাৰলৈ লোৱা বস্তুৰ দৰে আশ্ৰয় কৰি জীৱে। মূঢ়, ভাৰাক্ৰান্ত মনক তুমি তোমাৰ প্ৰিয় ধন দান নকৰা; হে বৃহস্পতী, যি ধাৰণ কৰিবলৈ যোগ্য, তাৰ বাবেই তুমি মাধুৰ্য সঞ্চয় কৰা।
Mantra 6
सुप्रैतुः सूयवसो न पन्था दुर्नियन्तुः परिप्रीतो न मित्रः । अनर्वाणो अभि ये चक्षते नोऽपीवृता अपोर्णुवन्तो अस्थुः ॥
আমাৰ পথ সুপ্ৰবৃত্ত হওক—সু-চাৰাগাহে ভৰা পথৰ দৰে; কঠোৰ নিয়ন্তা মিত্ৰৰ দৰে সম্পূৰ্ণ প্ৰীত হৈ মিত্ৰভাৱী হওক। আৰু যিসকলে অনধিকারী প্ৰবৃত্তিৰে আমালৈ চায়—নিজতে আবদ্ধ—তেওঁলোকে আৱৰণ খুলি আঁতৰি থাকক, আমাৰ পথৰ পৰা সৰি যাওক।
Mantra 7
सं यं स्तुभोऽवनयो न यन्ति समुद्रं न स्रवतो रोधचक्राः । स विद्वाँ उभयं चष्टे अन्तर्बृहस्पतिस्तर आपश्च गृध्रः ॥
যাক স্তোত্ৰ আৰু নামনি-ধাৰাসমূহ একেলগে গতি কৰে—নদীস্ৰোত যেন নিজৰ তীৰ-চক্ৰেৰে সমুদ্ৰলৈ ধাৱমান—সেই বিদ্বান অন্তৰত উভয়কেই দেখে: জয়ী বৃহস্পতীক, আৰু জলসমূহক—লোভী অনুসন্ধানী শক্তিক।
Mantra 8
एवा महस्तुविजातस्तुविष्मान्बृहस्पतिर्वृषभो धायि देवः । स नः स्तुतो वीरवद्धातु गोमद्विद्यामेषं वृजनं जीरदानुम् ॥
এৱা মহৎ-উৎপত্তিৰ পৰা বহুজাত, তুৱিষ্মান্—বৃহস্পতিঃ বৃষভো দেবঃ স্থাপিত হ’ল। সঃ নঃ স্তূতঃ বীৰৱৎ ধাতু গোমৎ; বিদ্যাম এষং, বৃজনং, জীৰদানুম্—দ্ৰুত-দানী সমৃদ্ধি।
Bṛhaspati is praised as the lord of sacred speech and wise counsel—the power that makes hymns luminous and guidance truthful, and that grants strength and prosperity.
The hymn teaches that real divine gifts come with inner fitness: Bṛhaspati’s ‘sweet’ riches and success are not for dull or crooked motives, but for those aligned with truth and right striving.
It can be recited with a ghee offering into fire (or as focused japa) to strengthen clarity of speech, discrimination in decisions, and the right kind of prosperity rooted in worthy intention.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.