Anuvaka 9
প্ৰাণশক্তি আৰু সামাজিক শৃংখলা স্থিৰ কৰা—গৰ্ভাধান আৰু বিবাহৰ পৰা আৰম্ভ কৰি ৰোগ-নিবাৰণ আৰু দৃঢ় ৰাজত্বলৈকে। উপ-বিষয়সমূহ: গৰ্ভাধান আৰু গৰ্ভৰ সুৰক্ষা; জায়াকামনা (উপযুক্ত পত্নী আকৰ্ষণ) আৰু গৃহস্থ জীৱনত একত্ৰীকৰণ; অপচিতি, যক্ষ্মা আৰু অন্তৰ্বেদনা আদি ক্ষয়-ৰোগৰ নিৰ্গমন; নিৰৃতি (বিপদ, অশুভ লক্ষণ, বন্ধনকাৰী দুৰ্ভাগ্য)ৰ পৰা মুক্তি; ধ্ৰুৱ ৰূপে ‘স্থাপন’ৰ জৰিয়তে সার্বভৌমত্বৰ পৌষ্টিক সংহতি; প্ৰীতি (স্নেহ)ৰ বিকাশ আৰু তাপ/ক্ৰোধ শীতল কৰা।
Suktas in Anuvaka 9
Sukta 81
এই সৰু অথৰ্ববেদীয় সূক্তটো গৰ্ভাধান (গৰ্ভধাৰণ) আৰু পুত্ৰকাম্য (সন্তান-ইচ্ছা) মন্ত্র-চাৰ্ম, যিয়ে গৰ্ভাশয় স্থাপন আৰু সুৰক্ষা কৰে যাতে জীৱনক্ষম ভ্ৰূণ স্থাপিত হৈ পূৰ্ণমেয়াদলৈ ধাৰণ কৰিব পৰা যায়। ইয়াত সুৰক্ষামূলক আৰু সীমা-নিৰ্ধাৰণকাৰী শক্তি ‘পৰিহস্ত’ক আহ্বান কৰা হৈছে, যিয়ে ৰক্ষস (ক্ষতিকাৰক সত্তা/প্ৰভাৱ)ক আঁতৰাই ৰাখি সন্তানলাভ আৰু গৃহসমৃদ্ধি নিশ্চিত কৰে।
Sukta 82
এই সৰু অথৰ্ববেদীয় স্তোত্ৰখন এটা বিবাহ-চৰ্ম (জায়াকামনা), যাৰ উদ্দেশ্য হৈছে পাঠকৰ জীৱন আৰু গৃহস্থালীত উপযুক্ত পত্নীক আকৰ্ষণ কৰি অনা। ইয়াত কাম্য মানৱ-বিবাহক দেৱীয় আদৰ্শ-পূৰ্বদৃষ্টান্তৰ সৈতে সংযোগ কৰা হৈছে—অশ্বিনীদ্বয়ৰ দ্বাৰা সূৰ্যাৰ বধূ-যাত্ৰা আৰু ইন্দ্ৰৰ অপ্রতিৰোধ্য, ধন-দাতা শক্তি—যাতে ভাগ্য, সম্মতি আৰু সামাজিক সফলতা একেলগে মিলি বধূ-প্ৰাপ্তিত একত্ৰিত হয়।
Sukta 83
এই সংক্ষিপ্ত ভৈষজ্য সূক্তে ক্ষয়কাৰী ব্যাধি ‘অপচিতি’ক তাৰ আসন/আশ্ৰয়ৰ পৰা “উৰি আঁতৰি যাওক” বুলি খেদাই পঠিয়াই দিয়া হয়, আৰু সূৰ্য–চন্দ্ৰৰ চিকিৎসাশক্তিক পুনৰুদ্ধাৰকাৰী প্ৰতিবল হিচাপে স্থাপন কৰা হয়। ই (১) ব্যাধিক পখী ৰূপে কল্পনা কৰি খেদাই দিয়াৰ জীৱন্ত বহিষ্কাৰ-চিত্র, (২) পুনৰ আক্ৰমণ নঘটিবলৈ একাধিক ৰোগ-কাৰকক নাম ধৰি পথচ্যুত/বিতাড়িত কৰা, আৰু (৩) যজ্ঞীয় কাৰ্যসিদ্ধি নিশ্চিত কৰা আহুতি-সূত্ৰেৰে এই ক্ৰিয়াক ‘মোহৰ’ মাৰি সম্পন্ন কৰা—এই তিনিটা উপায়ে কাম কৰে।
Sukta 84
এই সংক্ষিপ্ত আথৰ্বণিক মন্ত্রটি ‘নিৰৃতিৰ পৰা মুক্তি/ঢিলা কৰা’—দুৰ্যোগৰ শক্তি খেদাই পঠোৱা আৰু দুৰ্ভাগ্য, ৰোগ বা মৃত্যুৰ অশুভ লক্ষণৰ সৈতে ভুক্তভোগীক বান্ধি থোৱা বন্ধন খোলাৰ উদ্দেশ্যে। নিৰৃতিৰ ভয়ংকৰ আসনত আহুতি দি, তেঁওৰ দ্বৈত স্বৰূপ—ভূমি (শোষণকাৰী পৃথিৱী) আৰু নিৰৃতি (বিলয়কাৰী নাকচ/নেগেশন)—উচ্চাৰণ কৰি, এই সূক্ত লোহাৰ ফাঁস কাটি বিচ্ছিন্ন কৰায় আৰু ৰোগীক পুনৰ জীৱনলৈ ঘূৰাই আনে; অথবা যদি মৃত্যু অনিবার্য হয়, তেন্তে যম আৰু পিতৃলোকৰ ওচৰত সুৰক্ষিত উৰ্ধ্বগমনৰ বাবে তেওঁক অৰ্পণ কৰে।
Sukta 85
AV 6.85 এটা সৰু কিন্তু শক্তিশালী চিকিৎসামন্ত্ৰ; ইয়াৰ লক্ষ্য যক্ষ্মা (ক্ষয়/শোষ) ক দেহৰ পৰা খেদাই পঠোৱা আৰু ৰোগীৰ চাৰিওফালে এটা সুৰক্ষামূলক “বাৰণ” সীমা স্থাপন কৰি পুনৰ ঘূৰি আহিবলৈ নেদিয়া। ইয়াত উদ্ভিদ-শক্তি (বনস্পতিৰূপে বৰণ)ৰ সৈতে দিৱ্য বাক্ৰ অধিকাৰশীল বল (ইন্দ্ৰ–মিত্ৰ–বৰুণ আৰু সকলো দেৱতা) আৰু অগ্নি বৈশ্বানৰৰ শুদ্ধিকাৰী, নিয়ন্ত্ৰক তাপ একেলগে জড়িত। বৃত্ৰে যিদৰে জলধাৰাক ৰোধ কৰিছিল—সেই পৌৰাণিক উপমা ব্যৱহাৰ কৰি দেহত ৰোগৰ প্ৰসাৰ আৰু গতি “ৰোধ” কৰিবলৈ এই মন্ত্ৰ প্ৰয়োগ কৰা হৈছে।
Sukta 86
এই সৰু অথৰ্ববেদীয় সূক্তটো এটা পুষ্টিক “ৰাজ-স্থিতি” মন্ত্র, যিয়ে সাৰ্বভৌমত্ব আৰু পুৰুষ-প্ৰাধান্যক একেটা আচার-বিষয় (সাধাৰণতে ৰজা)ৰ ভিতৰত কেন্দ্ৰীভূত কৰে। ইন্দ্ৰৰ বৃষ-শক্তি, সাগৰৰ প্ৰবাহ-নিয়ন্ত্ৰণ, অগ্নিৰ পৃথিৱী-আধিপত্য, আৰু চন্দ্ৰৰ তৰা-শাসন আদি কসমিক অধিপত্যৰ সৈতে তেওঁক সঙ্গতি কৰাই, তেওঁক “একবৃষ” (একমাত্ৰ, অদ্বিতীয় বৃষ) কৰি তুলিবলৈ বিচাৰে—অৰ্থাৎ কৰ্তৃত্ব আৰু সৃজনশীল বীৰ্যত যাৰ কোনো সমকক্ষ বা প্ৰতিদ্বন্দ্বী নাই।
Sukta 87
এই সংক্ষিপ্ত ৰাজকীয় মন্ত্রটিয়ে ৰজাক দৃঢ়, অচল সার্বভৌমত্বৰ ভিতৰত “বেৰা দি” স্থাপন কৰে, যাতে ৰাজ্য সৰি নাযায় আৰু প্ৰজা স্বেচ্ছাই একত্ৰিত থাকে। ই ৰজাক “পৰ্বতৰ দৰে” অচল কৰি, ইন্দ্ৰক আদৰ্শ কৰি তুলি ধৰে, আৰু সোম আৰু ব্ৰহ্মণস্পতিয়ে অনুমোদিত যজ্ঞীয় ‘ধ্ৰুৱ’ দৃঢ়তাৰে এই কৰ্মক সীল-মোহৰ মাৰি ৰাজত্বক স্থিৰ কৰে।
Sukta 88
এই সংক্ষিপ্ত পৌষ্টিক সূক্তে ৰজত্ব “স্থিৰ” কৰা হয়—শাসকক আকাশ, পৃথিৱী আৰু পৰ্বতমালাৰ দৰে অচল বিশ্ব-আধাৰৰ সৈতে একাত্ম কৰি, যাতে ৰাজ্য অকম্প থাকে। ইয়াত ধ্ৰুৱ (অটলতা) আৰু সার্বভৌম ধাৰক বৰুণ, বৃহস্পতী, ইন্দ্ৰ আৰু অগ্নিক আহ্বান কৰা হৈছে—ৰাষ্ট্ৰ স্থিতিশীল কৰিবলৈ, বৈৰী প্ৰতিদ্বন্দ্বীক পৰাভূত কৰিবলৈ, আৰু সভা তথা দিশসমূহক একমতত আনিবলৈ।
Sukta 89
AV 6.89 এটা প্ৰীতি (স্নেহ/ঐক্য) জন্মাবলৈ এক সংক্ষিপ্ত আথৰ্বণিক গৃহ্য-মন্ত্ৰ, আৰু একে সময়তে মনোদেহীয় “হৃদয়-দাহ” (হাৰ্দি) আৰু মানসিক যন্ত্ৰণাক শুকুৱাই নাশ কৰে। ইয়াত সোমে-সক্ষম কৰা শক্তি ৰীতি-মতে ব্যক্তিলৈ (বিশেষকৈ মূৰলৈ) স্থানান্তৰ কৰা হয়, আৰু বতাহ/ধোঁৱাৰ প্ৰতিমাক বাহক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰি আনজনৰ মনক সাধকৰ দিশলৈ টানি আনে; শেষত মিত্ৰ–বৰুণ আৰু সৰস্বতীৰ অধীনত সামাজিকভাৱে অনুমোদিত সাক্ষাৎ/মিলনত উপনীত হয়।
Sukta 90
এই সংক্ষিপ্ত অথৰ্ববেদীয় চিকিৎসা-সূক্তত তীব্ৰ অন্তৰ্দাহ/ভিতৰুৱা বেদনাক ৰুদ্ৰৰ “বাণ” বুলি ধৰা হৈছে—যি অংগ-প্ৰত্যংগ আৰু হৃদয়ত গাঁথি থাকে—আৰু মন্ত্রৰ জৰিয়তে তাক টানি উলিয়াই নিৰ্বিষ/নিষ্ক্ৰিয় কৰা হয়। ইয়াত “উলিয়াই তোলা/উপড়াই দিয়া” (vi vṛh-) ধৰণৰ ভাষাৰ সৈতে “ধামনী/নাড়ী” পথ-শোধন (dhāmanī-) একেলগে আছে, আৰু শেষত বাণৰ উৰণৰ প্ৰতিটো পৰ্যায়ত পুনঃপুন নমস্কাৰ জনাই ৰুদ্ৰক শান্ত কৰা হয়, যাতে পুনৰ আক্ৰমণ নঘটে।
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
