Sukta 2

Mantra 1

रुद्रः। भवा॑शर्वौ मृ॒डतं॒ माभि या॑तं॒ भूत॑पती॒ पशु॑पती॒ नमो॑ वाम्। प्रति॑हिता॒माय॑तां॒ मा वि स्रा॑ष्टं॒ मा नो॑ हिंसिष्टं द्वि॒पदो॒ मा चतु॑ष्पदः

ৰুদ্ৰ—ভৱ আৰু শৰ্ব—কৃপা কৰাঁ; আমাৰ বিৰুদ্ধে নাহিবা। হে ভূতপতি, হে পশুপতি, তোমালোকক নমস্কাৰ। যি সংযমত ধৰি ৰখা আছে সেয়া সংযমতে দীঘলকৈ স্থিৰ থাকক; (তোমাৰ) বাণ ঢিলা নকৰিবা; আমাক আঘাত নকৰিবা—দুইপদকো নহয়, চতুষ্পদকো নহয়।

Mantra 2

शुने॑ क्रो॒ष्ट्रे मा शरी॑राणि॒ कर्त॑म॒लिक्ल॑वेभ्यो॒ गृध्रे॑भ्यो॒ ये च॑ कृ॒ष्णा अ॑वि॒ष्यवः॑ । मक्षि॑कास्ते पशुपते॒ वयां॑सि ते विघ॒से मा वि॑दन्त

কুকুৰে নে শিয়ালে আমাৰ দেহ ছিঙি নকাটক; নে চিঞৰি-চেঁচাই কৰা (পক্ষী/প্ৰাণী)বোৰে, নে গৃধ্ৰবোৰে, নে সেই ক’লা বিষধৰ (জন্তু)বোৰে। হে পশুপতে, তোমাৰ মাখিবোৰ, তোমাৰ পক্ষীবোৰ—ভক্ষণৰ বাবে আমাক নাপাওক।

Mantra 3

क्रन्दा॑य ते प्रा॒णाय॒ याश्च॑ ते भव॒ रोप॑यः । नम॑स्ते रुद्र कृण्मः सहस्रा॒क्षाया॑मर्त्य

হে গর্জনকাৰী, তোমাক; তোমাৰ প্ৰাণবায়ুক; আৰু হে ভৱ, তোমাৰ সেই আৰোগ্যদায়িনী শক্তিসমূহক (নমস্কাৰ)। হে ৰুদ্ৰ, সহস্ৰাক্ষ, অমৰ—আমি তোমাক নমস্কাৰ কৰোঁ।

Mantra 4

पु॒रस्ता॑त् ते नमः॑ कृण्म उत्त॒राद॑ध॒रादु॒त। अ॒भी॒व॒र्गाद् दि॒वस्पर्य॒न्तरि॑क्षाय ते॒ नमः॑

পূৰ্ব দিশৰ পৰা তোমাক নমস্কাৰ কৰোঁ; উত্তৰৰ পৰা আৰু তলৰ পৰাো। বিপদৰ আকস্মিক ধাৱনৰ পৰা, আকাশৰ চাৰিওফালৰ পৰা—অন্তৰিক্ষলৈ, তোমাক নমঃ।

Mantra 5

मुखा॑य ते पशुपते॒ यानि॒ चक्षूं॑षि ते भव । त्व॒चे रू॒पाय॑ सं॒दृशे॑ प्रती॒चीना॑य ते॒ नमः॑

হে পশুপতি, তোমাৰ মুখলৈ নমঃ; হে ভৱ, তোমাৰ সেই চকুবোৰলৈ। তোমাৰ ছাললৈ, তোমাৰ ৰূপলৈ, তোমাৰ দৰ্শনলৈ—আমাৰ পৰা বিমুখ হৈ থকা সেই দিশলৈ—তোমাক নমঃ।

Mantra 6

अङ्गे॑भ्यस्त उ॒दरा॑य जि॒ह्वाया॑ आ॒स्याऽय ते । द॒द्भ्यो ग॒न्धाय॑ ते॒ नमः॑

অঙ্গ-প্ৰত্যঙ্গৰ পৰা তোমাক নমস্কাৰ; তোমাৰ উদৰলৈ নমস্কাৰ; তোমাৰ জিহ্বা আৰু মুখলৈ নমস্কাৰ। দাঁতৰ পৰা, তোমাৰ গন্ধ-ইন্দ্ৰিয়লৈ—তোমাকেই প্ৰণাম।

Mantra 7

अस्त्रा॒ नील॑शिखण्डेन सहस्रा॒क्षेण॑ वा॒जिना॑ । रु॒द्रेणा॑र्धकघा॒तिना॒ तेन॒ मा सम॑रामहि

অস্ত্ৰসহ—নীল-শিখণ্ডী, সহস্ৰ-চক্ষু, বেগৱান; আৰু ৰুদ্ৰ, অৰ্ধ-ঘাতী—তেওঁৰ সৈতে আমি (এই বিপদৰ) সন্মুখীন হওঁ, মোৰ ৰক্ষাৰ বাবে।

Mantra 8

स नो॑ भ॒वः परि॑ वृणक्तु वि॒श्वत॒ आप॑ इवा॒ग्निः परि॑ वृणक्तु नो भ॒वः । मा नो॒ऽभि मां॑स्त॒ नमो॑ अस्त्वस्मै

ভৱে আমাক সকলো দিশে আৱৰি ধৰক—যেনেকৈ পানীয়ে (আৱৰি ধৰে), যেনেকৈ অগ্নিয়ে (আৱৰি ধৰে); ভৱে আমাক আৱৰি ধৰক। আমাক আঘাত নকৰিবা; তেওঁৰ প্ৰতি নমস্কাৰ হওক।

Mantra 9

च॒तुर्नमो॑ अष्ट॒कृत्वो॑ भ॒वाय॒ दश॒ कृत्वः॑ पशुपते॒ नम॑स्ते । तवे॒मे पञ्च॑ प॒शवो॒ विभ॑क्ता॒ गावो॒ अश्वाः॒ पुरु॑षा अजा॒वयः

ভৱলৈ চাৰিবাৰ নমস্কাৰ, অষ্টবাৰ; হে পশুপতি, তোমালৈ দশবাৰ নমস্কাৰ। তোমাৰেই এই পাঁচ প্ৰকাৰ পশু ভাগে ভাগে নিৰ্ধাৰিত—গাই, ঘোঁৰা, মানুহ, ছাগলী আৰু ভেড়া।

Mantra 10

तव॒ चत॑स्रः प्र॒दिश॒स्तव॒ द्यौस्तव॑ पृथि॒वी तवे॒दमु॑ग्रो॒र्व॑१न्तरि॑क्षम्। तवे॒दं सर्व॑मात्म॒न्वद् यत् प्रा॒णत् पृ॑थि॒वीमनु॑

তোমাৰেই চাৰি দিশ; তোমাৰেই দ্যৌ (আকাশ); তোমাৰেই পৃথিৱী; উগ্ৰজনৰ এই অন্তৰিক্ষও তোমাৰেই। আত্মাসম্পন্ন যি কিছুমান—যি কিছুমান প্ৰাণ ধৰে—পৃথিৱীৰ ওপৰত বিস্তৃত, সেয়া সকলো তোমাৰেই।

Mantra 11

उ॒रुः कोशो॑ वसु॒धान॒स्तवा॒यं यस्मि॑न्नि॒मा विश्वा॒ भुव॑नान्य॒न्तः । स नो॑ मृड पशुपते॒ नम॑स्ते प॒रः क्रो॒ष्टारो॑ अभि॒भाः श्वानः॑ प॒रो य॑न्त्वघ॒रुदो॑ विके॒श्यःऽ

বিস্তৃত এই তোৰ কোষ, ধন-ধাৰণকাৰী; য’ত এই সকলো ভুবন ভিতৰত নিবাস কৰে। হে পশুপতি, আমাক কৃপা কৰা; তোক নমস্কাৰ। দূৰলৈ—এফালে আঁতৰি—হাউলি উঠা আক্রমণকাৰী কুকুৰবোৰ যাওক; দূৰলৈ গুচক দুষ্ট-চিঞৰোৱা, এলোমেলো-চুলীয়া।

Mantra 12

धनु॑र्बिभर्षि॒ हरि॑तं हिर॒ण्ययं॑ सहस्र॒घ्नि श॒तव॑धं शिखण्डिनम्। रु॒द्रस्येषु॑श्चरति देवहे॒तिस्तस्यै॒ नमो॑ यत॒मस्यां॑ दि॒शी॒३तः

তই ধনু বহন কৰিছ, সেউজ-ৰঙা আৰু সোণালী, সহস্ৰ-নাশক, শত-বধক, শিখণ্ডী। ৰুদ্রৰ ইষু বিচৰণ কৰে—দেৱ-প্ৰেৰিত অস্ত্ৰ; সি যি দিশতে থাকে, সেই দিশত তাক নমস্কাৰ; ইয়াৰ পৰা দূৰলৈ যাওক।

Mantra 13

यो॒३भिया॑तो नि॒लय॑ते॒ त्वां रु॑द्र नि॒चिकी॑र्षति । प॒श्चाद॑नु॒प्रयु॑ङ्क्षे॒ तं वि॒द्धस्य॑ पद॒नीरि॑व

যি কোনো জন ভয়ত আতুৰ হৈ লুকাই থাকে, আৰু হে ৰুদ্ৰ, তোমাক অনিষ্ট কৰিবলৈ ইচ্ছা কৰে—তাক তুমি পাছফালৰ পৰা অনুসৰণ কৰাঁ, যেন বিদ্ধ হোৱা মানুহৰ পদচিহ্ন অনুসৰি কোনোবাই খোজে খোজে যায়।

Mantra 14

भ॒वा॒रु॒द्रौ स॒युजा॑ संविदा॒नावु॒भावु॒ग्रौ च॑रतो वी॒र्याऽय । तभ्यां॒ नमो॑ यत॒मस्यां॑ दिशी३तः

ভৱ আৰু ৰুদ্ৰ—একেলগে জোঁট খাই, একমত হৈ—দুয়ো উগ্ৰ, বীৰ্য্যৰ বাবে আগবাঢ়ি চলে। সেই দুয়োজনলৈ নমস্কাৰ; যি দিশতেই থাকক—ইয়াৰ পৰা দূৰলৈ।

Mantra 15

नम॑स्ते ऽस्त्वाय॒ते नमो॑ अस्तु पराय॒ते। नम॑स्ते रुद्र॒ तिष्ठ॑त॒ आसी॑नायो॒त ते॒ नमः॑

তুমি আহোঁতে তোমালৈ নমস্কাৰ; তুমি গ’লে তোমালৈ নমস্কাৰ। হে ৰুদ্ৰ, তুমি থিয় হৈ থাকোঁতে নমস্কাৰ; আৰু বহি থাকোঁতেও তোমালৈ নমস্কাৰ।

Mantra 16

नमः॑ सा॒यं नमः॑ प्रा॒तर्नमो॒ रात्र्या॒ नमो॒ दिवा॑ । भ॒वाय॑ च श॒र्वाय॑ चो॒भाभ्या॑मकरं॒ नमः॑

সায়ং নমঃ, প্ৰাতে নমঃ; ৰাত্ৰিক নমঃ, দিবাক নমঃ। ভৱায় চ শৰ্বায় চ—উভয়ৰ প্ৰতি একেলগে মই নমস্কাৰ কৰিলোঁ।

Mantra 17

स॒ह॒स्रा॒क्षम॑तिप॒श्यं पु॒रस्ता॑द् रु॒द्रमस्य॑न्तं बहु॒धा वि॑प॒श्चित॑म्। मोपा॑राम जि॒ह्वयेय॑मानम्

সহস্ৰ-চক্ষু, আগফালে মই তাক দেখিলোঁ—ৰুদ্ৰক, যি নানা প্ৰকাৰেহে (শৰ) নিক্ষেপ কৰে, অতি প্ৰজ্ঞাবান। যেতিয়া সি জিহ্বা লেহে (গ্ৰাস কৰিবলৈ), তেতিয়া মই যেন তাৰ ওচৰ নাযাওঁ।

Mantra 18

श्या॒वाश्वं॑ कृ॒ष्णमसि॑तं मृ॒णन्तं॑ भी॒मं रथं॑ के॒शिनः॑ पा॒दय॑न्तम्। पूर्वे॒ प्रती॑मो॒ नमो॑ अस्त्वस्मै

দীৰ্ঘকেশীৰ সেই শ্যাম-অশ্বযুক্ত, কৃষ্ণ-অসিত ৰথ—চেপি-মাৰি ধ্বংসকাৰী, ভয়ংকৰ—যি মানুহক তলত পেলায়; পূৰ্বপুৰুষসকলৰ দৰে আমিও তাক সন্মুখীন হওঁ; তাৰ প্ৰতি নমঃ হওক।

Mantra 19

मा नो॒ऽभि स्रा॑ म॒त्यं देवहे॒तिं मा नः॑ क्रुधः पशुपते॒ नम॑स्ते । अ॒न्यत्रा॒स्मद् दि॒व्यां शाखां॒ वि धू॑नु

আমালৈ লক্ষ্য কৰি, এই মৰ্ত্যজনৰ ওপৰত, দেৱপ্ৰেৰিত তোমাৰ ক্ষেপণাস্ত্ৰ নিক্ষেপ নকৰিবা। হে পশুপতি, আমাৰ ওপৰত ক্ৰোধ নকৰিবা—তোমাক নমস্কাৰ। আমাৰ পৰা আঁতৰি, দিৱ্য শাখাখন কঁপাই (ঝাৰি) পেলোৱা।

Mantra 20

मा नो॑ हिंसी॒रधि॑ नो ब्रूहि॒ परि॑ णो वृङ्ग्धि॒ मा क्रु॑धः । मा त्वया॒ सम॑रामहि

আমাক আঘাত নকৰিবা; আমাৰ ওপৰত সদ্বচন কোৱা। আমাক চাৰিওফালে আৱৰি ৰাখা; অমঙ্গল আঁতৰাই দিয়া—ক্ৰোধ নকৰিবা। তোমাৰ সৈতে আমাৰ সংঘাত নহওক।

Mantra 21

मा नो॒ गोषु॒ पुरु॑षेषु॒ मा गृ॑धो नो अजा॒विषु॑ । अ॒न्यत्रो॑ग्र॒ वि व॑र्तय॒ पिया॑रूणां प्र॒जां ज॑हि

আমাৰ গোৱালত আমাৰ ওপৰত লোভ নকৰিবা, আমাৰ পুৰুষসকলৰ মাজতো লোভ নকৰিবা; ছাগলী-মেষৰ মাজতো আমাৰ বিৰুদ্ধে লোভী নহ’বা। অন্য ঠাইলৈ, হে উগ্ৰ, ঘূৰি যা; পিয়াৰূসকলৰ প্ৰজাক আঘাত কৰ।

Mantra 22

यस्य॑ त॒क्मा कासि॑का हे॒तिरेक॒मश्व॑स्येव॒ वृष॑णः॒ क्रन्द॒ एति॑ । अ॒भि॒पू॒र्वं नि॒र्णय॑ते॒ नमो॑ अस्त्वस्मै

যাৰ তক্মা (জ্বৰ) কাশি-কাসিকা হেতি (অস্ত্ৰ) যেন—এটা আঘাততে—বৃষণ অশ্বৰ (পুৰুষ ঘোঁৰা) হ্ৰেষাধ্বনিৰ দৰে আগবাঢ়ে; আঘাত-প্ৰতিআঘাতত আগুৱাই গৈ বাহিৰলৈ খেদাই দিয়া হয়—তেওঁলৈ নমস্কাৰ হওক।

Mantra 23

यो॒३न्तरि॑क्षे॒ तिष्ठ॑ति॒ विष्ट॑भि॒तोऽय॑ज्वनः प्रमृ॒णन् दे॑वपी॒यून्। तस्मै॒ नमो॑ द॒शभिः॒ शक्व॑रीभिः

যি অন্তৰিক্ষত থিয় হৈ থাকে, দৃঢ়ভাৱে ঠেক দি; যজ্ঞ নকৰাসকলক চেপি-মাৰি, দেব-পীয়ূন (দেৱ-পানীয় পান কৰা) সকলক দমন কৰে—তেওঁলৈ দহটা শক্বৰী-ছন্দেৰে নমস্কাৰ।

Mantra 24

तुभ्य॑मार॒ण्याः प॒शवो॑ मृ॒गा वने॑ हि॒ता हं॒साः सु॑प॒र्णाः श॑कु॒ना वयां॑सि । तव॑ य॒क्षं प॑शुपते अ॒प्स्व॑१न्तस्तुभ्यं॑ क्षरन्ति दि॒व्या आपो॑ वृ॒धे

তোমাৰেই অৰণ্যৰ পশু, বনত স্থাপিত মৃগসমূহ; হাঁহ, সুপৰ্ণ (সুন্দৰ-পাখিযুক্ত) পক্ষী, শকুনা, উৰা-পক্ষীসকল। হে পশুপতে, জলৰ ভিতৰত থকা তোমাৰ যক্ষ (অদ্ভুত শক্তি/মহিমা)—তোমাৰ বৃদ্ধিৰ বাবে দিব্য আপঃ (স্বৰ্গীয় জল) তোমালৈ ক্ষৰিত হয়।

Mantra 25

शि॒शु॒मारा॑ अजग॒राः पु॑री॒कया॑ ज॒षा मत्स्या॑ रज॒सा येभ्यो॒ अस्य॑सि । न ते॑ दू॒रं न प॑रि॒ष्ठास्ति॑ ते भव स॒द्यः सर्वा॒न् परि॑ पश्यसि॒ भूमिं॒ पूर्व॑स्माद्धं॒स्युत्त॑रस्मिन्समु॒द्रे

শিশুমাৰা, মহান অজগৰ-সৰ্প, পুৰীকয়, ভক্ষক, আৰু মাছ—যিসকলৰ বিৰুদ্ধে তুমি ৰজসা (আকাশ-বিস্তাৰ)ৰ মাজেৰে তোমাৰ বল নিক্ষেপ কৰিছা; তোমাৰ বাবে দূৰ নাই, সীমা নাই। তেনে হওঁক—সদ্য তুমি চাৰিওফালে সমগ্ৰ পৃথিৱী দেখিছা; পূৰ্ব দিশৰ পৰা তুমি আঘাত কৰিছা, উত্তৰ সাগৰত।

Mantra 26

मा नो॑ रुद्र त॒क्मना॒ मा वि॒षेण॒ मा नः॒ सं स्रा॑ दि॒व्येना॒ग्निना॑ । अ॒न्यत्रा॒स्मद् वि॒द्युतं॑ पातयै॒ताम्

হে ৰুদ্ৰ, তক্মনা (জ্বৰ)ৰে আমাক নাঘাতিবা; বিষেৰে আমাক নাঘাতিবা; দিৱ্য অগ্নিয়ে আমাক সংহাৰ নকৰিবা। এই বিদ্যুৎখন আমাদেৰ পৰা আঁতৰি, অন্য ঠাইত পেলাই দিয়া।

Mantra 27

भ॒वो दि॒वो भ॒व ई॑शे पृथि॒व्या भ॒व आ प॑प्र उ॒र्व॑न्तरि॑क्षम्। तस्मै॒ नमो॑ यत॒मस्यां॑ दि॒शी॒३तः

ভৱ দ্যুলোকৰ অধিপতি; ভৱ পৃথিৱীৰো অধীশ্বৰ; ভৱে বিস্তৃত অন্তৰিক্ষ পূৰ্ণ কৰি ৰাখিছে। যি দিশৰ পৰা এই ঠাইলৈ তেওঁ আহে, সেই ভৱলৈ নমস্কাৰ।

Mantra 28

भव॑ राज॒न् यज॑मानाय मृड पशू॒नां हि प॑शु॒पति॑र्ब॒भूथ॑ । यः श्र॒द्दधा॑ति॒ सन्ति॑ दे॒वा इति॒ चतु॑ष्पदे द्वि॒पदे॑ऽस्य मृड

হে ৰাজন্ ভৱ, যজমানৰ প্ৰতি কৃপালু হওক; কিয়নো তুমি নিশ্চয় পশুসকলৰ পশুপতি হৈছা। যি জনে শ্ৰদ্ধাৰে ধৰে—‘দেৱতা আছে’—তাক চতুষ্পদ আৰু দ্বিপদ উভয়ত কৃপা কৰা।

Mantra 29

मा नो॑ म॒हान्त॑मु॒त मा नो॑ अर्भ॒कं मा नो॒ वह॑न्तमु॒त मा नो॑ वक्ष्य॒तः । मा नो॑ हिंसीः पि॒तरं॑ मा॒तरं॑ च॒ स्वां त॒न्वंऽ रुद्र॒ मा री॑रिषो नः

আমাৰ মহানজনকো নহয়, আমাৰ সৰুজনকো নহয়; আমাৰ বাহককো নহয়, আমাৰ আগুৱাই নিয়াজনকো নহয়—ক্ষতি নকৰিবা। পিতাকো মাতাকো আঘাত নকৰিবা; হে ৰুদ্ৰ, আমাৰ নিজৰ দেহকো আঘাত নকৰিবা—আমাক আঘাত নকৰিবা।

Mantra 30

रु॒द्रस्यै॑लबका॒रेभ्यो॑ऽसंसूक्तगि॒लेभ्यः॑ । इ॒दं म॒हास्ये॑भ्यः॒ श्वभ्यो॑ अकरं॒ नमः॑

ৰুদ্ৰৰ হাউলি-চিঞৰি উঠাসকললৈ, অসু-উচ্চাৰিত বাক্য গিলি পেলোৱা সকললৈ—মহামুখী কুকুৰসকললৈ—এই নমস্কাৰ-ময় প্ৰণাম মই কৰিলোঁ।

Mantra 31

नम॑स्ते घो॒षिणी॑भ्यो॒ नम॑स्ते के॒शिनी॑भ्यः । नमो॒ नम॑स्कृताभ्यो॒ नमः॑ संभुञ्ज॒तीभ्यः॑ । नम॑स्ते देव॒ सेना॑भ्यः स्व॒स्ति नो॒ अभ॑यं च नः

ঘোষিণীসকলক নমস্কাৰ; কেশিণীসকলক নমস্কাৰ। আমাৰ নমস্কাৰে যিসকল পূজ্য হ’ল, তেওঁলোকক পুনঃ পুনঃ নমস্কাৰ; একেলগে ভোজন-বণ্টন কৰোঁতাসকলক নমস্কাৰ। দেৱ-সেনাসকলক নমস্কাৰ; আমালৈ স্বস্তি আনক, আৰু আমালৈ অভয়ো দিওক।