Varaha Purana 113.54: Adhyaya 113, Shloka 54

Hymn to Varāha and Pṛthivī’s Inquiry

Prelude to the Sanatkumāra Dialogue

Devanagari script

साङ्गस्त्वं विद्युतिनां च वैद्युतानां महाद्युतिः ॥ युगे मन्वन्तरे चापि वृक्षाणां च वनस्पतिः ॥

Recitation with translationVaraha Purana 113.54

Transliteration

sāṅgas tvaṃ vidyutināṃ ca vaidyutānāṃ mahādyutiḥ || yuge manvantare cāpi vṛkṣāṇāṃ ca vanaspatiḥ ||

Translation

Giữa các tia chớp, Ngài là sāṅga—sự hiện hữu đầy đủ các phần; giữa quang huy điện lực, Ngài là mahā-dyuti, đại quang minh. Trong mọi thời đại và cả trong mỗi manvantara, giữa các loài cây, Ngài là Vanaspati—chúa tể của rừng cây.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• स-अङ्गः: with limbs/parts; embodied
• स-अङ्गः: Pradhana-kartṛ-samānādhikaraṇa (समानााधिकरण/प्रेडिकेट)
• Type: Adjective
• Root: स (उपसर्ग/अव्ययप्राय) + अङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपसर्गपूर्वक विशेषण (with limbs/parts)

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन

• विद्युतिनाम्: of the lightning(-like ones)
• विद्युतिनाम्: Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: विद्युतिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक अव्यय

• वैद्युतानाम्: of the electrical/lightning-related (beings/things)
• वैद्युतानाम्: Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: वैद्युत (प्रातिपदिक; विद्युत्-सम्बन्धी तद्धित)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन

• महाद्युतिः: great radiance
• महाद्युतिः: Pradhana-kartṛ-samānādhikaraṇa (समानााधिकरण/प्रेडिकेट)
• Type: Noun
• Root: महा (प्रातिपदिक) + द्युति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय (mahā d yutiḥ)

• युगे: in an age
• युगे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: युग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

• मन्वन्तरे: in a manvantara
• मन्वन्तरे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: मन्वन्तर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक अव्यय

• अपि: also
• अपि: Sambandha (सम्बन्ध/particle)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय/अवधानार्थ (also/even)

• वृक्षाणाम्: of trees
• वृक्षाणाम्: Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: वृक्ष (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक अव्यय

• वनस्पतिः: lord of the forest; tree
• वनस्पतिः: Pradhana-kartṛ-samānādhikaraṇa (समानााधिकरण/प्रेडिकेट)
• Type: Noun
• Root: वनस्पति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विधेय

Speaker

Pṛthivī (default, hymn-voice addressing Varāha/Viṣṇu in dialogue frame)

Tags

• Classical Literature
• Purāṇic Studies
• Environmental Humanities
• Vaiṣṇavism

FAQs

What is the historical significance of this verse?

It links cosmic time (yuga/manvantara) with natural imagery (trees/forests), a Purāṇic technique that integrates cosmology and the living environment.

Which geographic location is identified?

No specific location is named; the reference is ecological and cosmic rather than topographical.

What is the primary ethical instruction?

By sacralizing forests and great trees (vanaspati), the verse supports a cultural rationale for respecting and conserving vegetal life.