Adhyaya 106

Verse 1

देव्युवाच । एवमद्वैतभावेन यद्ब्रह्म परिकीर्तितम् । तस्य पूजा विधानं मे कथयस्व यथार्थतः

Nữ Thần thưa rằng: “Vì Brahman đã được tán dương như vậy là bất nhị (advaita), xin hãy nói cho con biết chân thật và chính xác nghi thức thờ phụng Ngài.”

Verse 2

क्षेत्रे प्राभासिके देव बालरूपी पितामहः । स कथं पूज्यते लोकैः परब्रह्मस्वरूपवान्

Ôi Chúa tể, tại thánh địa Prābhāsa, Pitāmaha (Phạm Thiên) hiện hữu trong hình hài một hài nhi. Vậy dân chúng phải phụng thờ Ngài thế nào, khi bản thể chân thật của Ngài chính là Phạm (Brahman) Tối thượng?

Verse 3

के मन्त्राः किं विधानं तद्बाह्मणास्तत्र कीदृशाः । तत्र स्थितानां विप्राणां कथं क्षेत्रफलं भवेत्

Những thần chú nào cần tụng, và nghi thức ấy ra sao? Ở đó có những Bà-la-môn thuộc hạng nào? Và đối với các vị vipra cư trú tại đó, công đức của thánh địa sẽ tích tụ như thế nào?

Verse 4

कतिप्रकारास्ते विप्रास्तत्र क्षेत्रनिवासिनः । किमाचारा महादेव किंशीलाः किंपरायणाः

Bạch Mahādeva, các Bà-la-môn cư trú trong thánh địa ấy có những loại nào? Hạnh kiểm của họ ra sao? Tính cách của họ thế nào, và họ nương tựa, chí hướng phụng sự điều gì làm chỗ quy y tối thượng?

Verse 5

एतद्विस्तरतो ब्रूहि ब्राह्मणानां महोदयम्

Xin Ngài hãy giảng giải tường tận về sự tôn quý lớn lao và địa vị cao cả của các Bà-la-môn.

Verse 6

ईश्वर उवाच । साधुसाधु महादेवि सम्यक्प्रश्नविशारदे । शृणुष्वैकमना भूत्वा माहात्म्यं विप्रदैवतम्

Īśvara phán: “Lành thay, lành thay, hỡi Mahādevī—người tinh thông trong việc nêu đúng câu hỏi. Hãy nhất tâm lắng nghe về sự vĩ đại của các Bà-la-môn, những vị tự thân cũng là một dạng thần tính.”

Verse 7

यच्छ्रुत्वा मानवो देवि मुच्यते सर्वपातकैः । ये केचित्सागरांतायां पृथिव्यां कीर्तिता द्विजाः

Nghe điều này, ô Devī, con người được giải thoát khỏi mọi tội lỗi. Bất cứ các Bà-la-môn nào được tôn xưng khắp cõi đất bao quanh bởi biển cả—vinh quang của họ đều được bao hàm nơi đây.

Verse 8

तद्रूपं मम देवेशि प्रत्यक्षं धरणीतले प्रत्यक्षं ब्राह्मणा देवाः परोक्षं दिवि देवताः

Ô Deveśī, chính hình tướng ấy của Ta hiện rõ trên mặt đất: các Bà-la-môn là chư thiên hiển hiện; còn các thần linh ở cõi trời chỉ được nhận biết gián tiếp.

Verse 9

ब्राह्मणा मत्प्रिया नित्यं ब्राह्मणा मामकी तनुः । यस्तानर्चयते भक्त्या स मामर्चयते सदा

Các Bà-la-môn luôn là người Ta yêu quý; các Bà-la-môn chính là thân thể của Ta. Ai thờ kính họ bằng lòng sùng tín, người ấy thờ kính Ta mãi mãi.

Verse 11

ये ब्राह्मणाः सोऽहमसंशयं प्रिये तेष्वर्चितेष्वर्चितोऽहं भवेयम् । तेष्वेव तुष्टेष्वहमेव तुष्टो वैरं च तैर्यस्य ममापि वैरम्

Hỡi người yêu dấu, những Bà-la-môn ấy chính là Ta, không nghi ngờ gì. Khi họ được tôn kính, Ta được tôn kính; khi họ hoan hỷ, Ta hoan hỷ. Ai nuôi lòng thù nghịch với họ, cũng thù nghịch với Ta.

Verse 12

यश्चन्दनैः सागरुगन्धमाल्यै रभ्यर्चयेच्छैलमयीं ममार्चाम् । असौ न मामर्चयतेर्चयन्वै विप्रार्चनादर्चित एव चाहम्

Dẫu có ai dốc lòng thờ phụng tượng đá của Ta bằng hương chiên-đàn và vòng hoa thơm ngát, người ấy vẫn chưa thật sự thờ phụng Ta. Vì Ta được thờ phụng chân thật khi các Bà-la-môn được thờ kính.

Verse 13

यावंतः पृथिवीमध्ये चीर्णवेदव्रता द्विजाः । अचीर्णव्रतवेदा वा तेऽपि पूज्या द्विजाः प्रिये

Tất cả các Bà-la-môn ở giữa cõi đất—dù đã nghiêm trì các lời thệ và kỷ luật Veda, hay dù chưa—đều đáng được tôn kính, hỡi người yêu dấu.

Verse 14

न ब्राह्मणान्परीक्षेत श्राद्धे क्षेत्रनिवासिनः । सुमहान्परिवादोऽस्य ब्राह्मणानां परीक्षणे

Trong nghi lễ Śrāddha, chớ nên xét đoán hay thử thách các Bà-la-môn cư trú trong thánh địa. Vì việc thử thách Bà-la-môn sẽ chuốc lấy lỗi lầm và sự chê trách rất lớn.

Verse 15

काणाः खञ्जाश्च कृष्णाश्च दरिद्रा व्याधितास्तथा । सर्वे श्राद्धे नियोक्तव्या मिश्रिता वेदपारगैः

Những người chột mắt, què quặt, da sẫm, nghèo khó hay bệnh tật—tất thảy cũng nên được mời và giao phần trong lễ Śrāddha, ngồi xen cùng các Bà-la-môn thông đạt Veda.

Verse 16

ब्राह्मणा जातितः पूज्या वेदाभ्यासात्ततः परम् । ततोर्थं हव्यकव्येषु न निन्द्या ब्राह्मणाः क्वचित्

Bà-la-môn đáng được tôn kính bởi dòng sinh; lại càng đáng kính hơn nhờ học tập và hành trì Veda. Vì thế, nhất là trong các lễ phẩm havya và kavya dâng lên chư thiên và tổ tiên, chớ bao giờ phỉ báng Bà-la-môn ở bất cứ nơi đâu.

Verse 17

काणान्कुण्टांश्च कुब्जाश्च दरिद्रान्व्याधितानपि । नावमन्येद्द्विजान्प्राज्ञो मम रूपं यतः स्मृतम्

Người trí chớ khinh miệt các dvija—dẫu họ chột mắt, tàn tật, gù lưng, nghèo khó hay bệnh hoạn—vì dvija được ghi nhớ là mang chính hình tướng của Ta.

Verse 18

बहवो हि न जानंति नरा ज्ञानबहिष्कृताः । यथाहं द्विजरूपेण चरामि पृथिवीमिमाम्

Nhiều người, bị ngăn cách khỏi trí tuệ chân thật, chẳng biết rằng Ta đang du hành trên cõi đất này trong chính hình tướng của một dvija (Bà-la-môn).

Verse 19

मद्रूपान्घ्नन्ति ये विप्रान्विकर्म कारयंति च । अप्रेषणे प्रेषयंति दासत्वं कारयन्ति च

Kẻ nào đánh đập các Bà-la-môn—những vị mang hình tướng của chính Ta—bắt họ làm việc cấm kỵ, sai đi những việc không đáng sai khiến, và ép họ vào thân phận nô dịch—(kẻ ấy mắc tội nặng).

Verse 20

मृतांस्तान्करपत्रेण यमदूता महाबलाः । निकृंतंति यथा काष्ठं सूत्रमार्गेण शिल्पिनः

Sau khi chết, các sứ giả hùng lực của Diêm Vương chém họ bằng lưỡi ‘karapatra’, như thợ thủ công cắt gỗ theo đường dây đã đo sẵn.

Verse 21

ये चैवाश्लक्ष्णया वाचा तर्जयन्ति नराधमाः । वदंति परुषं क्रोधात्पादेन निहनंति च

Những kẻ hèn hạ ấy, kẻ đe dọa bằng lời thô bạo, kẻ nói lời độc ác vì sân giận, và thậm chí còn đá bằng chân—

Verse 22

मृतांस्तान्यमलोका हि निहत्य धरणीतले । क्रूरपादेन चाक्रम्य क्रोधसंरक्तलोचनाः

Khi những kẻ ấy chết, các chúng sinh thuộc cõi Diêm Vương đánh quật họ xuống đất, giẫm đạp bằng bàn chân tàn bạo, đôi mắt đỏ rực vì phẫn nộ.

Verse 24

अब्रह्मण्यास्तु ते बाह्या नित्यं ब्रह्मद्विषो नराः । तेषां घोरा महाकाया वज्रतुंडा भयानकाः । उद्धरंति मुहूर्तेन चक्षुः काका यमाज्ञया

Những kẻ thù địch với giới Bà-la-môn là những kẻ ngoại đạo, luôn căm ghét Phạm Thiên. Theo lệnh của Diêm Vương, những con quạ khổng lồ, đáng sợ với mỏ cứng như kim cương sẽ móc mắt họ trong chớp mắt.

Verse 25

यस्ताडयति विप्रं वै क्षते कुर्याद्धि शोणितम् । अस्थिभंगं च वा कुर्यात्प्राणैर्वापि वियोजयेत्

Bất cứ ai đánh đập một người Bà-la-môn, gây thương tích và chảy máu, hoặc làm gãy xương, hay thậm chí tước đoạt mạng sống của người đó...

Verse 26

ब्रह्मघ्नः स तु विज्ञेयो न तस्मै निष्कृतिः स्मृता । पञ्चाशत्कोटिसंख्येषु नरकेष्वनुपूर्वशः

Hãy biết rằng kẻ đó là kẻ sát hại Bà-la-môn; đối với kẻ như vậy, không có sự chuộc tội nào được ghi nhận. Hắn sẽ lần lượt rơi vào năm mươi triệu địa ngục.

Verse 27

स बहूनि सहस्राणि वर्षाणि पच्यते भृशम् । तस्माद्विप्रो वरारोहे नमस्कार्यो नृभिः सदा

Hắn bị nung nấu dữ dội trong nhiều ngàn năm. Vì vậy, hỡi Nữ thần có hông tuyệt mỹ, mọi người phải luôn luôn kính cẩn cúi chào người Bà-la-môn.

Verse 28

अन्नपानप्रदानैस्तु पूज्या हि सततं द्विजाः । सर्वेषां चैव दानानां विप्राः सर्वेऽधिकारिणः

Quả thật, những người tái sinh (Bà-la-môn) phải luôn được tôn kính qua việc cúng dường thức ăn và đồ uống. Vì trong tất cả các hình thức bố thí, Bà-la-môn là những người xứng đáng thọ nhận nhất.

Verse 29

नान्यः समर्थो देवेशि गृह्णन्यात्यधमां गतिम् । तपसा पावितो देवि ब्राह्मणो धृतकिल्विषः

Hỡi Devī, phu nhân của Đấng Chúa tể chư thiên, không ai khác có thể như vậy: kẻ nhận của bố thí có thể sa vào cảnh giới thấp hèn. Nhưng một bà-la-môn—được thanh tịnh bởi khổ hạnh (tapas), hỡi Devī—dẫu mang tội lỗi vẫn được chính tapas ấy nâng đỡ.

Verse 30

न सीदेत्प्रतिगृह्णानः पृथिवीमनुसागराम् । नास्ति किंचिन्महादेवि दुष्कृतं ब्राह्मणस्य तु

Dẫu có nhận (của bố thí) khắp cõi đất cho đến tận các biển, người ấy cũng chẳng bị chìm đắm. Vì, hỡi Đại Nữ Thần, đối với bà-la-môn như thế, không có một ác nghiệp nào bám víu cả.

Verse 31

यस्तु स्थितः सदाऽध्यात्मे नित्यं सद्भावभावितः । ब्राह्मणो हि महद्भूतं जन्मना सह जायते

Nhưng ai luôn an trụ trong tự ngã nội tại (adhyātma), thường xuyên được hun đúc bởi thiện tâm cao quý—một bà-la-môn như thế, khi sinh ra đã đồng thời mang theo chính sự vĩ đại.

Verse 32

लोके लोकेश्वराश्चापि सर्वे ब्राह्मणपूजकाः । ततस्तान्नावमन्येत यदीच्छेज्जीवितं चिरम्

Ngay cả các bậc chúa tể của các thế giới cũng đều là những người tôn thờ bà-la-môn. Vì vậy, nếu mong sống lâu, chớ khinh mạn họ.

Verse 33

ब्राह्मणाः कुपिता हन्युर्भस्मीकुर्युः स्वतेजसा । लोकानन्यान्सृजेयुश्च लोकपालांस्तथाऽपरान्

Khi nổi giận, các bà-la-môn có thể giết và thiêu thành tro bằng chính quang lực tâm linh của mình; họ còn có thể tạo ra những thế giới khác và những vị hộ thế khác nữa.

Verse 34

अपेयः सागरो यैश्च कृतः कोपान्महात्मभिः । येषां कोपाग्निरद्यापि दंडके नोपशाम्यति

Chính những bậc đại tâm ấy, do cơn phẫn nộ, đã khiến biển cả trở nên không thể uống được; và ngọn lửa giận dữ của họ, cho đến hôm nay, nơi rừng Daṇḍaka vẫn chưa hề tắt.

Verse 35

एते स्वर्गस्य नेतारो देवदेवाः सनातनाः । एभिश्चापि कृतः पंथा देवयानः स उच्यते

Chính các Ngài là những bậc dẫn đường lên cõi trời—những “Thần của các Thần”, vĩnh hằng. Cũng do các Ngài mà con đường được thiết lập; con đường ấy gọi là Devayāna, đạo lộ thiêng liêng.

Verse 36

ते पूज्यास्ते नमस्कार्यास्तेषु सर्वं प्रतिष्ठितम् । ते वै लोकानिमान्सर्वान्पारयंति परस्परम्

Các Ngài đáng được thờ phụng, đáng được cúi lạy cung kính; trên các Ngài, muôn sự đều an lập. Quả thật, các Ngài khiến mọi thế giới này được vượt qua, nâng đỡ lẫn nhau theo trật tự.

Verse 37

गूढस्वाध्यायतपसो ब्राह्मणाः शंसितव्रताः । विद्यास्नाता व्रतस्नाता अनपाश्रित्य जीविनः

Các Brāhmaṇa, có tự học và khổ hạnh ẩn sâu, được chế ngự bên trong, được tán dương vì giới nguyện. Tắm gội trong thánh trí và tắm gội trong kỷ luật, họ sống không nương tựa vào người khác.

Verse 38

आशीविषा इव क्रुद्धा उपचर्या हि ब्राह्मणाः । तपसा दीप्यमानास्ते दहेयुः सागरानपि

Như rắn độc khi nổi giận, các Brāhmaṇa quả thật phải được đến gần với sự tôn kính đúng phép. Rực cháy bởi uy lực khổ hạnh, họ có thể thiêu đốt cả biển cả.

Verse 39

ब्राह्मणेषु च तुष्टुषु तुष्यंते सर्वदेवताः । ते गतिः सर्वभूतानामध्यात्मगतिचिन्तकाः

Khi các Bà-la-môn hoan hỷ, chư thiên đều hoan hỷ. Các ngài là nơi nương tựa và là con đường của muôn loài—những bậc quán niệm đạo lộ nội linh (adhyātma).

Verse 40

आदिमध्यावसानानां ज्ञानानां छिन्नसंशयाः । परापरविशेषज्ञा नेतारः परमां गतिम् । अवध्या ब्राह्मणास्तस्मात्पापेष्वपि रताः सदा

Các ngài đã chặt đứt mọi nghi hoặc về tri thức—từ đầu, giữa đến cuối. Thấu rõ sai biệt giữa thực tại tối thượng và thực tại hạ liệt, các ngài dẫn dắt người ta đến cứu cánh tối cao. Vì thế, Bà-la-môn không nên bị sát hại—dẫu họ luôn vướng vào các nghiệp tội.

Verse 41

यश्च सर्वमिदं हन्याद्ब्राह्मणं चापि तत्समम् । सोऽग्निः सोऽर्को महातेजा विषं भवति कोपितः

Kẻ nào hủy diệt tất cả điều này, và cũng hủy diệt một Bà-la-môn—ngang với sự tàn phá toàn thể—thì uy lực rực cháy ấy, như lửa như mặt trời, khi nổi giận sẽ hóa thành độc dược.

Verse 42

भूतानामग्रभुग्विप्रो वर्णश्रेष्ठः पिता गुरुः । न स्कन्दते न व्यथते न विनश्यति कर्हिचित्

Bà-la-môn là bậc thọ phần trước tiên giữa muôn loài; là tối thượng trong các giai tầng—là cha, là thầy. Trong phẩm vị dharma của mình, ngài không sa sút, không khổ não, và không hề tiêu vong vào bất cứ lúc nào.

Verse 43

वरिष्ठमग्निहोत्राद्धि ब्राह्मणस्य मुखे हुतम् । विप्राणां वपुराश्रित्य सर्वास्तिष्ठंति देवताः

Cao quý hơn cả lễ agnihotra là vật cúng được dâng vào miệng một Bà-la-môn. Nương tựa nơi thân của các bậc học giả (vipra), hết thảy chư thiên đều an trụ.

Verse 44

अतः पूज्यास्तु ते विप्रा अलाभे प्रतिमादयः

Vì vậy, các Bà-la-môn ấy thật đáng được tôn thờ; khi không có họ, thì tượng thờ và những thứ tương tự được dùng làm thay thế.

Verse 45

अविद्यो वा सविद्यो वा ब्राह्मणो मम दैवतम् । प्रणीतश्चाप्रणीतश्च यथाग्निर्दैवतं महत्

Dù không học hay đã học, Bà-la-môn vẫn là thần linh của ta. Dù lửa đã được nhóm hay chưa—cũng như lửa vẫn là một thần tính lớn lao trong cả hai trạng thái.

Verse 46

स्मशानेष्वपि तेजस्वी पावको नैव दुष्यति । हव्यकव्यव्यपेतोऽपि ब्राह्मणो नैव दुष्यति

Ngay cả nơi bãi hỏa táng, ngọn lửa rực cháy cũng không bị ô uế. Cũng vậy, Bà-la-môn dù thiếu các lễ vật dâng thần và cúng tổ tiên (havyakāvya) vẫn không vì thế mà bị nhiễm bẩn.

Verse 47

महापातकवर्ज्यं हि पूज्यो विप्रो वरानने । सर्वथा ब्राह्मणाः पूज्याः सर्वथा दैवतं महत् । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन रक्षेदापद्गतं द्विजम्

Hỡi Đấng có dung nhan mỹ lệ, một Bà-la-môn—miễn là tránh xa các đại tội—thì đáng được tôn thờ. Bà-la-môn luôn đáng kính; về mọi phương diện, họ là thần tính lớn lao. Vì thế, phải dốc mọi nỗ lực để che chở người hai lần sinh (dvija) khi lâm nguy.

Verse 48

एवं विप्रा महादेवि पूज्याः सर्वत्र मानवैः । किं पुनः संजितात्मानो विशेषात्क्षेत्रवासिनः

Vì thế, hỡi Đại Nữ Thần, Bà-la-môn phải được người đời tôn kính ở khắp mọi nơi. Huống chi những bậc tự chế, cư trú trong thánh địa kṣetra này—lại càng đáng được kính lễ đặc biệt.

Verse 49

अथ क्षेत्रस्थितानां च चतुराश्रमवासिनाम् । विप्राणां वृत्तितो भेदं प्रवक्ष्याम्यानुपूर्व्यशः

Nay ta sẽ lần lượt giảng rõ những sai biệt về phương kế sinh nhai của các Bà-la-môn (dvija) cư trú trong thánh kṣetra và an trụ trong bốn āśrama.

Verse 50

क्षेत्रस्य संन्यासविधिं ये जानंति द्विजातयः । वृत्तिभेदं क्रमाच्चैव ते क्षेत्रफलभागिनः

Những bậc dvija biết pháp tắc xuất ly (saṃnyāsa) của kṣetra và theo thứ lớp hiểu rõ các sai biệt về sinh kế—chính họ là những người được dự phần quả phúc của thánh địa này.

Verse 51

यथा क्षेत्रे निवसता वर्तितव्यं द्विजातिना । प्राजापत्यादिभेदेन तच्छृणु त्वं वरानने

Một bậc dvija phải tự hành xử thế nào khi cư trú trong thánh kṣetra—được phân theo Prājāpatya và các loại khác—xin hãy lắng nghe, hỡi người có dung nhan đoan mỹ.

Verse 52

प्राजापत्या महीपालाः कपोता ग्रंथिकास्तथा । कुटिकाश्चाथ वैतालाः पद्महंसा वरानने

Hỡi người có dung nhan đoan mỹ, các hạng ấy là: Prājāpatya, Mahīpāla, Kapota, Granthika; lại có Kuṭikā; và còn có Vaitāla cùng Padmahaṃsa.

Verse 53

धृतराष्ट्रा बकाः कंका गोपालाश्चैव भामिनि । त्रुटिका मठराश्चैव गुटिका दंडिकाः परे

Hỡi giai nhân, lại còn có: Dhṛtarāṣṭra, Baka, Kaṅka và Gopāla; cũng như Truṭikā và Maṭhara; và thêm nữa là Guṭikā cùng Daṇḍika.

Verse 54

क्षेत्रस्थानामिमे भेदा वृत्तिं तेषां शृणुष्व च

Đây là những phân loại của những người cư trú trong thánh địa kṣetra; nay hãy nghe thêm về cách mưu sinh và nề nếp hạnh kiểm của họ.

Verse 55

अहिंसा गुरुशुश्रूषा स्वाध्यायः शौचसंयमः । सत्यमस्तेयमेतद्धि प्राजापत्यं व्रतं स्मृतम्

Bất bạo hại, phụng sự thầy một lòng, tự học (svādhyāya), thanh tịnh và tiết chế; chân thật và không trộm cắp—đó chính là giới nguyện Prājāpatya được truyền nhớ.

Verse 56

क्षयपुष्ट्यर्थविद्वेषकर्मभिः शांतिकादिभिः । पालयंति महीं यस्मान्महीपालास्ततः स्मृताः

Vì họ bảo hộ cõi đất bằng các nghi lễ như śāntika (cầu an) và những hành sự khác—nhằm ngăn suy hoại, tăng trưởng phồn thịnh, giữ gìn an lạc và đối trị thù nghịch—nên họ được ghi nhớ là ‘mahīpāla’, bậc hộ quốc hộ dân.

Verse 57

पतिता ये कणा भूमौ संहरंति कपोतवत् । उद्धृत्याजीवनं येषां कपोतास्ते तु साधकाः

Những ai như chim bồ câu nhặt góp các hạt rơi trên đất, và sống nhờ những gì nhặt được ấy—các hành giả ấy được gọi là ‘Kapotāḥ’, bậc tu theo hạnh Bồ câu.

Verse 58

गृहं कृत्वा तु सद्ग्रंथाः सहसैव त्यजंति ये । कुटिका साधकास्ते वै शिवाराधनतत्पराः

Những ai tuy đủ năng lực và thông kinh điển, vẫn dựng một mái nhà rồi bỗng nhiên xả bỏ—các hành giả ấy được gọi là ‘Kuṭikā’ sādhaka, một lòng chuyên chú thờ phụng Śiva.

Verse 59

तीर्थासक्ताः सपत्नीका यथालब्धोपजीविनः । महासाहसयुक्तास्ते वैतालाख्यास्तु साधकाः

Những hành giả gắn lòng với các thánh độ (tīrtha), sống cùng vợ, nuôi thân bằng những gì tự đến, và mang dũng lực lớn lao—được gọi là các sādhaka “Vaitāla”.

Verse 60

संयताः कामनासक्ता राज्यकामार्थसाधकाः । पद्मास्ते साधकाः ख्याता भिक्षाचर्यारताः सदा

Tự chế mà vẫn vướng dục vọng, gắng cầu quyền vương và lợi lộc thế gian—những hành giả ấy được gọi là sādhaka “Padma”, luôn chuyên cần hạnh sống bằng khất thực.

Verse 61

ज्ञानयोगसमायुक्ता द्वैताचाररताश्च ये । हंसास्ते साधकाः ख्याताः स्वयमुत्पन्नसंविदः

Những ai hòa nhập với jñāna-yoga (yoga trí tuệ), và vui thích trong nếp hành trì kỷ luật theo khuôn khổ nhị nguyên—được tôn xưng là các sādhaka “Haṃsa”, với tuệ giác tự khởi từ nội tâm.

Verse 62

ब्रह्मचर्येण सत्त्वेन तथाऽलुब्धतयापि वा । जितं जगद्धारयन्तो धृतराष्ट्रा मतास्तु ये

Những ai nhờ hạnh brahmacarya (phạm hạnh), nhờ đức thanh tịnh và không tham luyến, mà nâng giữ thế gian vững bền như thể đã hàng phục được nó—được xem là “Dhṛtarāṣṭra”, bậc nâng đỡ cõi đời.

Verse 63

गूढाश्चरंति ये ज्ञानं व्रतं धर्ममथापि वा । स्वार्थैकागतनिष्ठास्तु बकास्ते साधका मताः

Những kẻ thực hành tri thức, giới nguyện, hay cả dharma một cách kín đáo, nhưng chỉ chăm chăm vào lợi riêng—được xem là các sādhaka “Bakāḥ”, như loài cò.

Verse 64

जलाश्रयं समाश्रित्य स्थिता उत्कृष्टसिद्धये । बिसशृंगाटकाहारास्ते कंकाः साधकाः स्मृताः

Những ai nương tựa gần nguồn nước, an trú nơi ấy để cầu chứng đắc tối thượng; sống bằng cọng sen và củ ấu—những hành giả ấy được ghi nhớ là các Kaṅka-sādhaka.

Verse 65

गोभिः सार्द्धं व्रजंत्यत्र गोष्ठे च निवसंति ये । पंचगव्यरसा ये वै गोपालास्ते तु साधकाः

Những ai tại đây cùng đàn bò đi lại, cư trú trong xóm trại mục đồng, và sống bằng tinh chất của pañcagavya—những hành giả ấy quả thật được gọi là Gopāla-sādhaka.

Verse 66

कृच्छ्रचांद्रायणैश्चैव क्षपयंति स्वकं वपुः । त्रुटिमात्राशनास्ते तु त्रुटिकाः साधका मताः

Nhờ những khổ hạnh nghiêm khắc như các giới nguyện Kṛcchra và Cāndrāyaṇa, họ làm thân mình gầy mòn. Những hành giả chỉ dùng thức ăn với lượng nhỏ nhiệm như một “truṭi” được xem là Truṭikā-sādhaka.

Verse 67

कृत्वा कुशमयीं पत्नीं मठे ये गृहमेधिनः । भैक्षवृत्तिरताः शुद्धा मठरास्ते तु साधकाः

Những gia chủ trú trong tu viện, kết một “người vợ” bằng cỏ kuśa, sống bằng khất thực và giữ sự thanh tịnh—những hành giả ấy được gọi là Maṭharā-sādhaka.

Verse 68

ग्रासमात्रसमानाभिर्गुटिकाभिरथाष्टभिः । कन्दमूलफलोत्थाभिर्गुटिकास्ते द्विजातयः

Những người “hai lần sinh” sống bằng tám viên nhỏ, mỗi viên bằng một miếng ăn, làm từ rễ, củ và trái—được gọi là các hành giả Guṭikā.

Verse 69

स्वदेहदण्डनैर्युक्ता रात्रौ वीरासने स्थिताः । दंडिनस्ते समाख्याताः सर्वमेतत्तवोदितम्

Tự rèn kỷ luật nơi thân mình và ban đêm an tọa trong tư thế vīrāsana, họ được gọi là Daṇḍin. Tất cả điều ấy đã do chính ngài tuyên thuyết.

Verse 70

सामान्योऽपि विशेषश्च वृत्तिनो गृहिणोऽपि वा । तेषां भेदो मया ख्याताः सम्यक्क्षेत्रनिवासिनाम्

Dù là người thường hay bậc xuất chúng, dù sống bằng hạnh khất thực hay thậm chí là gia chủ—ta đã giảng rõ các sai biệt của những người thật sự an trú trong thánh địa kṣetra một cách đúng pháp.

Verse 71

एवमादिधर्मयुक्ताः प्रभासक्षेत्रवासिनः । तैः पूज्यो भगवान्देवो बालरूपी पितामहः

Như vậy, những người cư trú tại Prabhāsa-kṣetra, được trang nghiêm bởi đạo pháp nguyên sơ, tôn thờ Đấng Thế Tôn đáng lễ bái—Pitāmaha (Phạm Thiên, Brahmā) trong hình hài một hài nhi.

Verse 72

महापातकिनो ये तु ये तु विप्रैर्बहिष्कृताः । न च ते संस्पृशेयुर्वै ब्रह्माणं बालरूपिणम्

Nhưng những kẻ phạm đại tội, và những người bị các brāhmaṇa khai trừ—họ không được phép dù chỉ chạm đến Brahmā trong hình hài một hài nhi.

Verse 73

ब्रह्मचारी सदा दांतो जितक्रोधो जितेंद्रियः । एवं ते ब्राह्मणाः ख्याताः क्षेत्रमध्यनिवासिनः

Luôn giữ hạnh phạm hạnh, thường tự chế, đã hàng phục sân hận và làm chủ các căn—đó là những brāhmaṇa được biết đến như người cư trú nơi trung tâm của thánh địa kṣetra.

Verse 74

तैः पूज्यो भगवान्देवो बालरूपी पितामहः । ये वेदाध्ययने युक्तास्तैः प्रपूज्यः पितामहः

Bởi những người ấy, Đấng Thế Tôn—Pitāmaha (Phạm Thiên) trong hình hài đồng tử—phải được phụng thờ. Và bởi những ai chuyên tâm học tụng Veda, Pitāmaha phải được tôn thờ với lòng kính lễ đặc biệt.

Verse 106

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये मध्ययात्रायां ब्राह्मणप्रशंसा वर्णनंनाम षडुत्तरशततमोऽध्यायः

Như vậy kết thúc chương thứ một trăm lẻ sáu, mang tên “Tường thuật về sự tán dương các Brāhmaṇa”, thuộc Prabhāsa Khaṇḍa—trong Prabhāsakṣetra Māhātmya, ở mạch hành hương Trung phần (Madhya-yātrā)—của Śrī Skanda Mahāpurāṇa trong bộ Ekāśīti-sāhasrī Saṃhitā.