Rig Veda 8.41.3: Mandala 8, Sukta 41, Mantra 3

Sukta 8.41

Devata: Varuṇa (all-encompassing, all-seeing law)

Samhita Patha (Devanagari)

स क्षपः परि षस्वजे न्युस्रो मायया दधे स विश्वं परि दर्शतः । तस्य वेनीरनु व्रतमुषस्तिस्रो अवर्धयन्नभन्तामन्यके समे ॥

Recitation with translationRig Veda 8.41.3

Transliteration

sa kṣapaḥ pari sasvaje ni usraḥ māyayā dadhe sa viśvaṃ pari darśataḥ | tasya venīr anu vratam uṣas tisro avardhayan nabhantām anyake same ||

Translation

Ngài ôm trọn các đêm về mọi phía; bằng quyền năng tạo tác (māyā) Ngài đặt bò-cái Bình Minh ở phía dưới; Ngài nhìn quanh khắp mọi hiện hữu. Theo luật lệ (vrata) của Ngài, ba Bình Minh lớn lên như những dòng nước bện—nguyện các ánh sáng rực chiếu trong một sự đồng nhất khác.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• सः: he
• सः: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• क्षपः: nights
• क्षपः: कर्म
• Type: Noun
• Root: क्षप् (स्त्री) ‘रात्रि’

• परि: around
• परि: —
• Type: Indeclinable (preverb)
• Root: परि (उपसर्ग/अव्यय)

• षस्वजे: embraced
• षस्वजे: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √स्वज् (स्वजँ/स्वञ्ज्) ‘आलिङ्गने’

• न्युस्रः: streaming down / flowing
• न्युस्रः: कर्तृ (सः इत्यस्य विशेषणम्) / विधेय
• Type: Adjective
• Root: न्युस्र (प्रातिपदिक; विशेषण)

• मायया: by (his) magic/power
• मायया: करण
• Type: Noun
• Root: माया (स्त्री)

• दधे: has placed/has set
• दधे: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √धा (धाञ्) ‘धारणे/स्थापने’

• सः: he
• सः: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• विश्वम्: the whole (all)
• विश्वम्: कर्म
• Type: Adjective (substantive use)
• Root: विश्व (विशेषण/सर्वनामवत्)

• परि: around
• परि: —
• Type: Indeclinable (preverb)
• Root: परि (उपसर्ग/अव्यय)

• दर्शतः: visible, to-be-seen, manifest
• दर्शतः: कर्म-विशेषणम्
• Type: Adjective
• Root: दर्शत (विशेषण) < √दृश् ‘दर्शने’

• तस्य: of him
• तस्य: सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वेनीः: braids/locks (rays as braids)
• वेनीः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: वेनी (स्त्री) ‘वेणी/कुचबन्ध/केशरचना’

• अनु: following, along
• अनु: —
• Type: Indeclinable (preverb)
• Root: अनु (उपसर्ग/अव्यय)

• व्रतम्: the ordinance/law
• व्रतम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: व्रत (नपुंसक) ‘व्रत/नियम/आज्ञा’

• उषः: Dawn
• उषः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: उषस् (स्त्री) ‘उषा’

• तिस्रः: three
• तिस्रः: कर्तृ-विशेषणम्
• Type: Numeral
• Root: त्रि (संख्या) स्त्रीलिङ्ग-रूपम्

• अवर्धयन्: they increased
• अवर्धयन्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √वृध् (वृधँ) ‘वर्धने’

• अभन्ताम्: let them shine
• अभन्ताम्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √भा/√भन् (भानँ/भनँ) ‘दीप्तौ/प्रकाशे’ (वेदिक) अथवा √भा ‘शोभने’

• अन्यके: elsewhere / in another (place)
• अन्यके: अधिकरण
• Type: Adjective (substantive use)
• Root: अन्यक (प्रातिपदिक; ‘अन्य/भिन्न’)

• समे: in the level place / on the plain
• समे: अधिकरण
• Type: Noun/Adjective (locative)
• Root: सम (नपुंसक/पुं) ‘सम/समतल’