Rig Veda 7.49.4 — Mandala 7, Sukta 49, Mantra 4

Sukta 7.49

Rishi: Vasiṣṭha (Vasiṣṭha-gotra; traditional attribution for Maṇḍala 7)

Devata: Āpaḥ (Waters), with invoked presences of Varuṇa, Soma, and Agni Vaiśvānara

Chandas: Triṣṭubh (likely; RV 7.49 commonly in Triṣṭubh—verify against padic count in critical edition)

Samhita Patha (Devanagari)

यासु राजा वरुणो यासु सोमो विश्वे देवा यासूर्जं मदन्ति । वैश्वानरो यास्वग्निः प्रविष्टस्ता आपो देवीरिह मामवन्तु ॥

Transliteration

yā́su rājā́ váruṇo yā́su sómo víśve devā́ yā́sū́rjaṃ mádanti | vaiśvānaráḥ yā́sv agníḥ práviṣṭas tā́ ā́po devī́r ihá mā́m avantu ||

Translation

Trong những dòng nước ấy, Vua Varuṇa ngự làm chủ; trong những dòng nước ấy, Soma chảy tràn; trong những dòng nước ấy, mọi thần linh hoan hỷ trong sự tăng trưởng của sung mãn; và vào những dòng nước ấy, ngọn Lửa phổ quát Vaiśvānara Agni đã đi vào cư ngụ—hỡi các Nữ thần Nước, xin che chở con ngay tại đây.

Word by Word

• यासु: in which (waters)
• यासु: अधिकरण
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → या-

• राजा: the king
• राजा: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)

• वरुणः: Varuṇa
• वरुणः: कर्तृ (राजा इति विशेष्यस्य)
• Type: Noun (Proper)
• Root: वरुण (प्रातिपदिक)

• यासु: in which
• यासु: अधिकरण
• Type: Pronoun
• Root: यद् → या-

• सोमः: Soma
• सोमः: कर्तृ
• Type: Noun (Proper)
• Root: सोम (प्रातिपदिक)

• विश्वे: all
• विश्वे: कर्तृ
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: विश्व (प्रातिपदिक)

• देवाः: the gods
• देवाः: कर्तृ (विश्वे इति विशेषणेन)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• यासु: in which
• यासु: अधिकरण
• Type: Pronoun
• Root: यद् → या-

• ऊर्जम्: nourishment, strength
• ऊर्जम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: ऊर्ज्/ऊर्जा (प्रातिपदिक; नपुंसक-रूपम्)

• मदन्ति: rejoice / are exhilarated
• मदन्ति: (अकर्मक-प्रयोगे) कर्तृ-क्रिया
• Type: Verb
• Root: मद् (धातु)

• वैश्वानरः: Vaiśvānara (Agni as ‘belonging to all men’)
• वैश्वानरः: कर्तृ
• Type: Noun (Proper epithet)
• Root: वैश्वानर (प्रातिपदिक)

• यासु: in which
• यासु: अधिकरण
• Type: Pronoun
• Root: यद् → या-

• अग्निः: Agni
• अग्निः: कर्तृ
• Type: Noun (Proper)
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• प्रविष्टः: entered, having entered
• प्रविष्टः: कर्तृ-विशेषण
• Type: Participle
• Root: प्र-√विश् (धातु) → प्रविष्ट (कृदन्त-प्रातिपदिक)

• ताः: those
• ताः: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → ता-

• आपः: waters
• आपः: कर्तृ (ताः इति सर्वनामेन सह)
• Type: Noun
• Root: अप् (प्रातिपदिक; बहुवचन-प्रयोगः)

• देवीः: goddesses, divine
• देवीः: कर्तृ-विशेषण
• Type: Noun/Adjective
• Root: देवी (प्रातिपदिक)

• इह: here
• इह: अधिकरण (देश)
• Type: Indeclinable
• Root: इह (अव्यय)

• माम्: me
• माम्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अवन्तु: may (they) protect
• अवन्तु: (सकर्मक) कर्तृ-क्रिया
• Type: Verb
• Root: अव् (धातु) [रक्षणे]