Rig Veda 5.55.2: Mandala 5, Sukta 55, Mantra 2

Sukta 5.55

Rishi: Atri (Ātreya tradition)

Devata: Maruts

Chandas: Triṣṭubh (probable; refrain continues)

Samhita Patha (Devanagari)

स्वयं दधिध्वे तविषीं यथा विद बृहन्महान्त उर्विया वि राजथ । उतान्तरिक्षं ममिरे व्योजसा शुभं यातामनु रथा अवृत्सत ॥

Recitation with translationRig Veda 5.55.2

Transliteration

svayáṃ dadhidhve tavíṣīṃ yáthā vida bṛhánmahānta urviyā́ ví rājatha | utā́ntárikṣaṃ mamire vyòjasā śúbhaṃ yātām ánu rathā́ avṛtsata ||

Translation

Chính các ngài tự đặt vững uy lực của mình; hỡi những bậc rộng lớn và vĩ đại, các ngài tỏa sáng khắp bề trong cõi bao la. Bằng sức lực (ojas), các ngài đo định trung giới (antarikṣa). Nguyện chiến xa của các ngài lăn bánh theo con đường cát tường.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• स्वयम्: by yourselves, of your own accord
• स्वयम्: Adverbial (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: स्वयम् (प्रातिपदिक/अव्यय)

• दधिध्वे: you have placed/established (for yourselves)
• दधिध्वे: क्रिया (कर्तृ-सम्बन्धः: ‘यूयम्’)
• Type: Verb
• Root: धा (डुधाञ्) / दधि- (धातोः पुनरुक्त-आदेशः)

• तविषीम्: strength, might
• तविषीम्: Karma
• Type: Noun
• Root: तविषी (स्त्रीलिङ्ग प्रातिपदिक)

• यथा: as, in such a way that
• यथा: Adverbial (उपमान/प्रकार)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)

• विद: know!, perceive!
• विद: क्रिया (सम्बोधन-प्रयुक्त)
• Type: Verb
• Root: विद् (विदँ ज्ञाने) / वेदिक-आज्ञार्थे ‘विद’

• बृहन्महान्तः: the lofty and great (ones)
• बृहन्महान्तः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: बृहन्त् + महान्त् (विशेषण-प्रातिपदिके)

• उर्विया: with/through broadness, with wide expanse
• उर्विया: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: उर्वी (स्त्रीलिङ्ग प्रातिपदिक)

• वि: apart, widely, forth
• वि: Preverb (क्रियाविशेषक)
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग)

• राजथ: you rule, you shine forth
• राजथ: क्रिया (कर्तृ: बृहन्महान्तः)
• Type: Verb
• Root: राज् (राजृँ दीप्तौ/ऐश्वर्ये)

• उत: and also
• उत: Discourse connective
• Type: Indeclinable
• Root: उत (अव्यय)

• अन्तरिक्षम्: the midspace, atmosphere
• अन्तरिक्षम्: Karma
• Type: Noun
• Root: अन्तरिक्ष (नपुंसकलिङ्ग प्रातिपदिक)

• ममिरे: they measured out, they apportioned
• ममिरे: क्रिया (कर्तृ: ते/मरुतः)
• Type: Verb
• Root: मा (मा॒ङ् माने/मिमातेः; ‘मि’ माने/माने) → ममे (लिट्)

• वि: apart, distinctly
• वि: Preverb
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग)

• ओजसा: with might, by power
• ओजसा: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: ओजस् (नपुंसकलिङ्ग प्रातिपदिक)

• शुभम्: auspicious, splendid
• शुभम्: Karma (or कर्मविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुभ (नपुंसकलिङ्ग प्रातिपदिक/विशेषण)

• याताम्: go!, come!, proceed (you two)
• याताम्: क्रिया (कर्तृ: ‘यूवाम्’—सम्बोधितौ)
• Type: Verb
• Root: या (या॒ङ् गतौ) / याता (कृदन्त-आधार)

• अनु: after, along
• अनु: Adverbial/Preverb
• Type: Indeclinable
• Root: अनु (उपसर्ग/अव्यय)

• रथाः: chariots
• रथाः: Kartā
• Type: Noun
• Root: रथ (पुंलिङ्ग प्रातिपदिक)

• अवृत्सत: they rolled/followed, they moved along (after)
• अवृत्सत: क्रिया (कर्तृ: रथाः)
• Type: Verb
• Root: वृत् (वृतँ वरणे/वर्तने) + अव-