Rig Veda 3.9.3: Mandala 3, Sukta 9, Mantra 3

Sukta 3.9

Rishi: Gāthina Viśvāmitra (traditional attribution for RV 3.9)

Devata: Agni (as inner divine Will and priest-power)

Chandas: Trishtubh (probable for RV 3.9; verify pada-count in critical edition)

Samhita Patha (Devanagari)

अति तृष्टं ववक्षिथाथैव सुमना असि । प्रप्रान्ये यन्ति पर्यन्य आसते येषां सख्ये असि श्रितः ॥

Sanskrit recitationRig Veda 3.9.3

Transliteration

áti tṛṣṭáṃ vavakṣithā́thaíva sumánā asi | práprā́nye yánti páry anyá āsate yéṣāṃ sákhye ási śritáḥ ||

Translation

Ngài đã chở chúng tôi vượt qua sức kháng cự bị ép bức và cứng rắn; vì thế Ngài trở thành niềm hoan hỷ trong sáng ở bên trong. Có kẻ tiến lên trên con đường, có kẻ bao quanh gìn giữ từ mọi phía—những người mà trong tình bằng hữu của họ, Ngài được an lập.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अति: beyond, exceedingly
• अति: —
• Type: Indeclinable
• Root: अति (उपसर्ग/अव्यय)

• तृष्टम्: thirsted-for; desired; eagerly
• तृष्टम्: Karma (क्रियाविशेषणवत्/परिमाण)
• Type: Adjective
• Root: तृष् (धातु) → तृष्ट (कृदन्त/विशेषण)

• ववक्षिथ: you have carried / conveyed
• ववक्षिथ: —
• Type: Verb
• Root: वह्/वक्ष् (धातु; वहति/वक्षति ‘to carry, convey’)

• अथ: then, and then
• अथ: —
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय)

• एव: indeed, just
• एव: —
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)

• सुमनाः: kind-minded; gracious
• सुमनाः: Kartā (विशेष्य-सम्बन्धः)
• Type: Adjective
• Root: सु- + मनस् (प्रातिपदिक) → सुमनस्

• असि: you are
• असि: —
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)

• प्र: forth, forward
• प्र: —
• Type: Indeclinable
• Root: प्र (उपसर्ग/अव्यय)

• प्रान्ये: some (go) forth; others
• प्रान्ये: Kartā
• Type: Pronoun/Adjective
• Root: प्र + अन्य (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → प्रान्य

• यन्ति: they go
• यन्ति: —
• Type: Verb
• Root: या (धातु ‘to go’)

• परि: around
• परि: —
• Type: Indeclinable
• Root: परि (उपसर्ग/अव्यय)

• अन्ये: others
• अन्ये: Kartā
• Type: Pronoun/Adjective
• Root: अन्य (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• आसते: they sit
• आसते: —
• Type: Verb
• Root: आस् (धातु ‘to sit’)

• येषाम्: of whom; whose
• येषाम्: सम्बन्ध (Genitive)
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम) → येषाम्

• सख्ये: in friendship; in alliance
• सख्ये: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: सख्य (प्रातिपदिक; ‘friendship, alliance’)

• असि: you are
• असि: —
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)

• श्रितः: resorted to; attached; resting upon
• श्रितः: Kartā (विशेषणरूपेण)
• Type: Participle (Adjective)
• Root: श्रि (धातु ‘to lean on, resort’) → श्रित (कृदन्त)