Rig Veda 2.30.2: Mandala 2, Sukta 30, Mantra 2

Sukta 2.30

Rishi: Gṛtsamada (Bhārgava)

Devata: Indra (with allied divine powers implied: the Mother/Janitrī and path-opening energies)

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

यो वृत्राय सिनमत्राभरिष्यत्प्र तं जनित्री विदुष उवाच । पथो रदन्तीरनु जोषमस्मै दिवेदिवे धुनयो यन्त्यर्थम् ॥

Transliteration

yó vṛtrā́ya sínam átrā́bhariṣyat, prá táṃ janitrī́ vidúṣa uvāca | pathó rádantīr ánu jóṣam asmai divé-divé dhúnayo yánty ártham ||

Translation

Kẻ mà ngay tại đây sắp đem sức thúc đẩy chống lại Vṛtra—về kẻ ấy, Mẹ của sự sinh thành (janitrī) đã cất lời nói cho người biết. Và những quyền năng mở lối, thuận theo người ấy, ngày qua ngày tiến về mục đích đã định.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• यः: who (he)
• यः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वृत्राय: to/for Vṛtra
• वृत्राय: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: वृत्र (प्रातिपदिक)

• सिनम्: a weapon/missile (projectile)
• सिनम्: Karma
• Type: Noun
• Root: सिन (प्रातिपदिक)

• अत्र: here
• अत्र: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र

• आभरिष्यत्: will bring / was about to bring
• आभरिष्यत्: Kriyā
• Type: Verb
• Root: √भृ (भरणे) + आ-

• प्र: forth, forward
• प्र: —
• Type: Indeclinable (preverb)
• Root: प्र

• तम्: him
• तम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• जनित्री: the begetter/mother (producer)
• जनित्री: Kartā
• Type: Noun
• Root: जनित्री (प्रातिपदिक; √जन्)

• विदुषः: of the knowing one / of the wise
• विदुषः: Sambandha
• Type: Adjective (participle used substantively)
• Root: विद्वस् (प्रातिपदिक; √विद्)

• उवाच: said
• उवाच: Kriyā
• Type: Verb
• Root: √वच् (वचने)

• पथः: paths
• पथः: Karma
• Type: Noun
• Root: पथ्/पथ (प्रातिपदिक)

• रदन्तीः: gnawing/tearing (open)
• रदन्तीः: Kartā
• Type: Participle (present active)
• Root: √रद् (दन्तच्छेदने/भेदन-भावे; ‘to gnaw, tear’)

• अनु: along, after
• अनु: —
• Type: Indeclinable (preverb)
• Root: अनु

• जोषम्: pleasure, favor, satisfaction
• जोषम्: Karma
• Type: Noun
• Root: जोष (प्रातिपदिक; from √जुष् ‘to enjoy, be pleased’)

• अस्मै: to him
• अस्मै: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अयम्/इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• दिवे-दिवे: day by day
• दिवे-दिवे: Adhikaraṇa
• Type: Noun (reduplicated distributive)
• Root: दिव्/द्यौ (प्रातिपदिक)

• धुनयः: roaring ones / tumultuous (streams/hosts)
• धुनयः: Kartā
• Type: Noun
• Root: धुनि (प्रातिपदिक; from √धुन् ‘to shake, roar’)

• यन्ति: go, proceed
• यन्ति: Kriyā
• Type: Verb
• Root: √या (गतौ)

• अर्थम्: aim, purpose, object
• अर्थम्: Karma
• Type: Noun
• Root: अर्थ (प्रातिपदिक)