Rig Veda 2.19.3: Mandala 2, Sukta 19, Mantra 3

Sukta 2.19

Rishi: Gṛtsamada

Devata: Indra

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

स माहिन इन्द्रो अर्णो अपां प्रैरयदहिहाच्छा समुद्रम् । अजनयत्सूर्यं विदद्गा अक्तुनाह्नां वयुनानि साधत् ॥

Recitation with translationRig Veda 2.19.3

Transliteration

sá mā́hina índro árṇo apā́ṃ práirayat ahi-hā́cchā samudrám | ájanayat sū́ryaṃ vídad gā́ aktúnā́hnāṃ vayúnāni sādhat ||

Translation

Ấy Indra hùng vĩ—kẻ sát diệt Ahi—đã thúc dòng lũ của các thủy lưu tiến về đại dương. Ngài làm cho Mặt Trời được sinh ra; Ngài tìm thấy các tia sáng (như đàn bò); và bằng đêm cùng ngày, Ngài hoàn thành những công việc của sự phân minh có trật tự (vayunāni).

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• सः: he
• सः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• माहिनः: the mighty
• माहिनः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: माहिन् (प्रातिपदिक; ‘मह्/महि’ से ‘महान्/महिमन्’ भाव)

• इन्द्रः: Indra
• इन्द्रः: Kartā
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• अर्णः: the flood/stream (waters)
• अर्णः: Karma
• Type: Noun
• Root: अर्णस् (प्रातिपदिक)

• अपाम्: of the waters
• अपाम्: Sambandha
• Type: Noun
• Root: अप् (प्रातिपदिक)

• प्र: forth, forward
• प्र: —
• Type: Indeclinable
• Root: प्र (उपसर्ग/निपात)

• ऐरयत्: he set in motion/impelled
• ऐरयत्: Kriyā
• Type: Verb
• Root: ईर्/इर् (धातु; प्रेरणे/गत्यर्थे)

• अहिहा: slayer of the serpent
• अहिहा: Kartā
• Type: Noun (epithet)
• Root: अहि-हन् (प्रातिपदिक; ‘अहिं हन्ति’ बहुव्रीहिः/कर्मधारयः)

• अच्छा: towards
• अच्छा: —
• Type: Indeclinable
• Root: अच्छा (निपात/अव्यय)

• समुद्रम्: the ocean
• समुद्रम्: Karma (गत्यर्थे लक्ष्य) / Adhikaraṇa (लक्ष्य-देश)
• Type: Noun
• Root: समुद्र (प्रातिपदिक)

• अजनयत्: he generated/produced
• अजनयत्: Kriyā
• Type: Verb
• Root: जन् (धातु; जनने) + अ (णिच्-प्रेरणार्थक-प्रयोगः)

• सूर्यम्: the sun
• सूर्यम्: Karma
• Type: Noun
• Root: सूर्य (प्रातिपदिक)

• विदत्: he found
• विदत्: Kriyā
• Type: Verb
• Root: विद् (धातु; लम्भे/विन्दने ‘to find’)

• गाः: the cows (rays/cattle)
• गाः: Karma
• Type: Noun
• Root: गो (प्रातिपदिक)

• अक्तुना: with night/darkness
• अक्तुना: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: अक्तु (प्रातिपदिक)

• अह्नाम्: of the days
• अह्नाम्: Sambandha
• Type: Noun
• Root: अहन् (प्रातिपदिक)

• वयुनानि: orderly arrangements/wise ordinances
• वयुनानि: Karma
• Type: Noun
• Root: वयुन (प्रातिपदिक)

• साधत्: he accomplished/established
• साधत्: Kriyā
• Type: Verb
• Root: साध् (धातु; साधने/निष्पत्तौ)