Sarga 84

Verse 1

ततो निविष्टां ध्वजिनीं गङ्गामन्वाश्रितां नदीम्।निषादराजो दृष्ट्वैव ज्ञातीन्सन्त्वरितोऽऽब्रवीत्।।।।

Bấy giờ, Guha—vua của người Niṣāda—thấy đạo quân cắm cờ hiệu đang đóng trại dọc bờ sông Hằng; liền vội đến với bà con quyến thuộc và cất lời.

Verse 2

महतीयमितस्सेना सागराभा प्रदृश्यते।नास्यान्तमधिगच्छामि मनसापि विचिन्तयन्।।।।

Đạo quân ở phía này hiện ra mênh mông như biển cả; dẫu ta suy xét trong tâm trí, cũng không sao nắm được bờ bến của nó.

Verse 3

यथा तु खलु दुर्बुद्धिर्भरत स्स्वयमागतः।स एष हि महाकायः कोविदारध्वजो रथे।।।।

Xem ra chính Bharata đã tự mình đến đây—kẻ trí lầm lạc; kia trên chiến xa là lá cờ lớn mang dấu cây kovidāra, thân cờ uy nghi hiện rõ.

Verse 4

बन्धयिष्यति वा दाशानथवाऽस्मान्वधिष्यति।अथ दाशरथिं रामं पित्रा राज्याद्विवासितम्।।।।सम्पन्नां श्रियमन्विच्छन्स्तस्य राज्ञ स्सुदुर्लभाम्।भरतः कैकयीपुत्रो हन्तुं समधिगच्छति।।।।

Phải chăng hắn sẽ trói bọn ngư dân bằng dây thừng—hay sẽ giết cả chúng ta? Hay là hắn đến để hại Rāma, con của Daśaratha, người đã bị phụ vương đày khỏi vương quốc?

Verse 5

बन्धयिष्यति वा दाशानथवाऽस्मान्वधिष्यति।अथ दाशरथिं रामं पित्रा राज्याद्विवासितम्।।2.84.4।।सम्पन्नां श्रियमन्विच्छन्स्तस्य राज्ञ स्सुदुर्लभाम्।भरतः कैकयीपुत्रो हन्तुं समधिगच्छति।।2.84.5।।

Tìm cầu vinh thịnh vương giả—đầy đủ mà khó được—phải chăng Bharata, con của Kaikeyī, đang tiến đến với ý định sát hại Rāma?

Verse 6

भर्ताचैव सखाचैव रामो दाशरथिर्मम।तस्यार्थकामास्सन्नद्धा गङ्गाऽनूपे प्रतिष्ठत।।।।

Rāma, con của Daśaratha, vừa là chúa tể vừa là bằng hữu của ta. Vậy nên, vì lợi ích của Người, hãy trang bị sẵn sàng và đứng giữ nơi bờ sông Gaṅgā.

Verse 7

तिष्ठन्तु सर्वे दाशाश्च गङ्गामन्वाश्रिता नदीम्।बलयुक्ता नदीरक्षा मांसमूलफलाशनाः।।।।

Nguyện cho hết thảy những người chài lưới, nương theo dòng sông Gaṅgā, cùng lực lượng canh giữ bờ sông—những kẻ sống bằng thịt, rễ và quả—đều đứng vào vị trí và đóng quân tại đó.

Verse 8

नावां शतानां पञ्चानां कैवर्तानां शतं शतम्।सन्नद्धानां तथा यूनां तिष्ठन्त्वित्यभ्यचोदयत्।।।।

Ông thúc giục họ: “Hãy chuẩn bị sẵn năm trăm chiếc thuyền; và trên mỗi thuyền, một trăm trai tráng chài lưới, trang bị đầy đủ, đứng chờ lệnh.”

Verse 9

यदाऽऽदुष्टस्तु भरतो रामस्येह भविष्यति।सेयं स्वस्तिमती सेना गङ्गामद्य तरिष्यति।।।।

Nếu rồi đây Bharata quả không mang lòng ác với Rāma nơi này, thì đạo quân cát tường này có thể ngay hôm nay vượt sông Gaṅgā một cách bình an.

Verse 10

इत्युक्त्वोपायनं गृह्य मत्स्यमांसमधूनि च।अभिचक्राम भरतं निषादाधिपतिर्गुहः।।।।

Nói vậy rồi, Guha—chúa tể người Niṣāda—mang theo lễ vật: cá, thịt và rượu, rồi tiến ra nghênh đón Bharata.

Verse 11

तमायान्तं तु सम्प्रेक्ष्य सूतपुत्रः प्रतापवान्।भरतायाऽचचक्षेऽथ विनयज्ञो विनीतवत्।।।।

Thấy ông ấy đang đến gần, Sumantra—con của người đánh xe, bậc dũng mãnh—liền cung kính, đúng lễ nghi, khiêm nhường tâu báo với Bharata.

Verse 12

एष ज्ञातिसहस्रेण स्थपतिः परिवारितः।कुशलो दण्डकारण्ये वृद्धो भ्रातुश्च ते सखा।।।।

Kìa vị thủ lĩnh ấy, được vây quanh bởi ngàn vạn thân tộc; am tường nẻo rừng Daṇḍaka, bậc trưởng lão, lại là bằng hữu của huynh trưởng ngài.

Verse 13

तस्मात्पश्यतु काकुत्स्थ त्वां निषादाधिपो गुहः।असंशयं विजानीते यत्र तौ रामलक्ष्मणौ।।।।

Vì thế, hỡi dòng dõi Kakutstha, hãy để Guha—chúa tể người Niṣāda—đến yết kiến ngài; chắc chắn ông sẽ biết Rama và Lakṣmaṇa đang ở nơi nào.

Verse 14

एतत्तु वचनं श्रुत्वा सुमन्त्राद्भरत श्शुभम्।उवाच वचनं शीघ्रं गुहः पश्यतु मामिति।।।।

Nghe lời lành ấy từ Sumantra, Bharata liền đáp ngay: “Hãy để Guha đến gặp ta tức khắc.”

Verse 15

लब्ध्वाऽभ्यनुज्ञां संहृष्टो ज्ञातिभिः परिवारितः।आगम्य भरतं प्रह्वो गुहो वचनमब्रवीत्।।।।

Được cho phép, Guha hoan hỷ, cùng thân tộc vây quanh, đến gần Bharata; cúi mình thật thấp, ông cất lời thưa.

Verse 16

निष्कुटश्चैव देशोऽयं वञ्चिताश्चापि ते वयम्।निवेदयामस्ते सर्वे स्वके दासकुले वस।।।।

“Miền đất này như khu vườn riêng của ngài, và chúng tôi cũng là kẻ nương tựa nơi ngài. Tất cả chúng tôi kính thỉnh: xin ngài lưu trú trong nhà của kẻ tôi tớ này.”

Verse 17

अस्ति मूलं फलञ्चैव निषादैस्समुपाहृतम्।आर्द्रं च मांसं शुष्कं च वन्यं चोच्चावचं महत्।।।।

Có các thứ rễ và quả do người Niṣāda gom góp rồi kính cẩn dâng mang đến; lại có thịt—tươi và khô—cùng vô vàn sản vật rừng núi, đủ mọi loại, thật dồi dào.

Verse 18

आशंसे स्वाशिता सेना वत्स्यतीमां विभावरीम्।अर्चितो विविधैः कामै श्श्व स्ससैन्यो गमिष्यसि।।।।

Ta tin rằng đạo quân của ngài, đã được ăn uống no đủ và nghỉ ngơi, sẽ lưu lại đêm nay nơi đây; được tôn kính tiếp đãi bằng nhiều tiện nghi, sáng mai ngài sẽ cùng quân sĩ lên đường.