Dharmāṅgada’s Conquest of the Directions

Verse 1

वसिष्ठ उवाच । एवं सुरतमूढस्य राज्ञो रुक्मांगदस्य च । त्रीणि पंच च वर्षाणि व्यतीतानि सुखेन वै ॥ १ ॥

Vasiṣṭha nói: Như vậy, đối với vua Rukmāṅgada, kẻ tâm trí bị mê lầm bởi lạc thú dục tình, ba năm và năm năm (tức tám năm) quả thật đã trôi qua trong an lạc.

Verse 2

संप्राप्ते नवमे वर्षे पुत्रो धर्मांगदो बली । जित्वा विद्याधरान्पंच मलये पर्वतोत्तमे ॥ २ ॥

Khi năm thứ chín đến, người con trai hùng mạnh Dharmāṅgada, sau khi đánh bại năm vị Vidyādhara, đã đến núi Malaya—ngọn núi tối thượng.

Verse 3

आजहार मणीन्पंच सर्वकामप्रदान् शुभान् । एकं कांचनदातारं कोटिकोटिगुणं शुभम् ॥ ३ ॥

Chàng mang về năm viên bảo châu cát tường, ban cho mọi điều mong cầu; và thêm một vật ban vàng, cát tường, giá trị đến vô số koṭi koṭi.

Verse 4

द्वितीयं वस्त्रभूषादिलक्षकोटिप्रदं तथा । तृतीयममृतस्रावि पुनर्यौवनकारकम् ॥ ४ ॥

Vật thứ hai ban cho y phục, trang sức và các thứ khác đến hàng trăm nghìn, hàng koṭi; vật thứ ba tuôn chảy cam lộ, khiến tuổi trẻ trở lại lần nữa.

Verse 5

सभागृहप्रकर्तारं चतुर्थं चान्नसाधकम् । पंचमं व्योभगतिदं त्रैलोक्यपरिसर्पणम् ॥ ५ ॥

Vật thứ tư là kẻ dựng nên giảng đường hội họp và làm cho lương thực được thành tựu; vật thứ năm ban năng lực du hành giữa hư không, rong ruổi khắp ba cõi.

Verse 6

तान्मणीन्गृह्य मनसा विद्याधरसमन्वितः । स्त्रीभिर्विद्याधराणां च साश्रुनेत्राभिरावृतः ॥ ६ ॥

Ngài ôm giữ những viên ngọc ấy trong tâm (quyết nhận lấy), có các Vidyādhara tháp tùng; lại còn được bao quanh bởi các nữ Vidyādhara, đôi mắt đẫm lệ.

Verse 7

ववंदे चरणौ मातुः पितू रुक्मांगदस्य च । मणीन्पंच समर्प्याथ पादयोः प्राह संनतः ॥ ७ ॥

Ngài cúi lạy dưới chân mẹ và cha, lại lạy dưới chân Rukmāṅgada. Rồi dâng năm viên ngọc đặt nơi chân các bậc ấy, Ngài chắp tay khiêm cung mà thưa.

Verse 8

इमे जिता मया तात पञ्च विद्याधरा रणे । मलये भूधरश्रेष्ठे वैष्णवास्त्रेण भूपते ॥ ८ ॥

Ngài thưa: “Thưa phụ thân kính yêu, năm Vidyādhara này đã bị con đánh bại trong chiến trận trên núi Malaya—ngọn núi tối thắng—nhờ vũ khí Vaiṣṇava, tâu Đại vương.”

Verse 9

इमे ते भृत्यतां प्राप्ताः सस्त्रीका नृपसत्तम । मणीन्प्रयच्छ मोहिन्यै भुजभूषणहेतवे ॥ ९ ॥

Tâu bậc vương thượng tối thắng, họ cùng với thê quyến đã đến quy phục để phụng sự Ngài. Xin hãy trao các viên ngọc ấy cho Mohinī, để làm đồ trang sức nơi cánh tay.

Verse 10

सर्वकामप्रदा ह्येते पुनर्यौवनकारिणः । जीर्णदंताः पुनर्बाला भवंति मणिधारणात् ॥ १० ॥

Quả thật, những viên ngọc ấy ban cho mọi điều mong cầu và khiến tuổi xuân trở lại. Chỉ cần mang ngọc, ngay cả người răng đã già cỗi cũng hóa trẻ thơ lần nữa.

Verse 11

वस्त्रहर्म्यसुवर्णानां स्वर्गतेरमृतस्य च । दातारो मासयुद्धेन साधितास्तव तेजसा ॥ ११ ॥

Nhờ hào quang uy lực của Ngài, những người bố thí y phục, cung điện và vàng—cùng những ai ban phương tiện đạt cõi trời, thậm chí đến bất tử—đều được thành tựu viên mãn qua một tháng khổ hạnh tinh tấn.

Verse 12

साधितानि मया कृच्छ्रात्सप्तद्वीपानि भूपते । करदानिसमस्तानि कृतानि तव तेजसा ॥ १२ ॥

Tâu Đại vương, với muôn phần gian khổ, thần đã chế ngự bảy châu lục; nhờ uy quang của bệ hạ, thần khiến tất cả đều quy phục và nộp cống, nộp thuế đầy đủ.

Verse 13

समुद्रे च प्रविष्टस्य गतः संवत्सरो मम । जिता भोगवती तात मया नागसमावृता ॥ १३ ॥

Khi thần bước vào biển cả, trọn một năm đã trôi qua đối với thần. Và, hỡi người thân yêu, thần đã chinh phục Bhogavatī, vây quanh nơi ấy bằng đoàn Nāga.

Verse 14

आहृता नागकन्याश्च मया चायुतसंख्यकाः । तत्रापि हाररत्नानि सुबहून्याहृतानि च ॥ १४ ॥

Chính thần đã đưa đến đó vô số nāga-kanyā; và ngay tại nơi ấy, thần cũng mang đi rất nhiều châu báu cùng những chuỗi ngọc trai.

Verse 15

पुनश्चाहं गतस्तात दानवानां पुरं महत् । तान्निर्जित्यं च कन्यानां सुरूपाणां सुवर्चसाम् ॥ १५ ॥

Rồi nữa, hỡi người thân yêu, thần đi đến đại thành của loài Dānava; sau khi đánh bại họ, thần thu được các thiếu nữ dung nhan đoan chính, rạng rỡ hào quang.

Verse 16

आहृतानि मया त्रीणि सहस्राणि च पंच च । दशकोट्यस्तु रत्नानां दीपकर्म निशागमे ॥ १६ ॥

“Ta đã mang về ba nghìn, lại thêm năm nữa. Và mười crores châu báu sẽ được dùng cho nghi lễ dâng đèn khi đêm xuống.”

Verse 17

कुर्वतां ते महीपाल आनीतास्तव मंदिरे । ततोऽहं वारुणं लोकं रसातलतलस्थितम् ॥ १७ ॥

Trong khi người của ngài đang làm việc ấy, ô bậc hộ trì địa cầu, ta được đưa vào cung điện của ngài. Rồi ta đi đến cõi của thần Varuṇa, ở tầng Rasātala của thế giới hạ giới.

Verse 18

गतो वीर्यबलोत्सिक्तस्त्वदंघ्रियुगसेवकः । तत्रोक्तो वरुणो देवः स्थीयतां मत्पिंतुर्वशे ॥ १८ ॥

Say men bởi dũng lực của chính mình, hắn đã ra đi—dẫu vốn là kẻ hầu dưới đôi chân của ngài. Tại đó, thần Varuṇa được nói rằng: “Hãy để hắn ở dưới quyền của phụ thân ta.”

Verse 19

रुक्मांगदस्य नृपतेर्यदि जीवितुमिच्छसि । कुपितो मम वाक्येन वरुणो योद्धुमागतः ॥ १९ ॥

Nếu ngài muốn vua Rukmāṅgada còn được sống, hãy biết rằng Varuṇa—nổi giận vì lời ta—đã đến đây để giao chiến.

Verse 20

तेन संवत्सरं युद्धं घोरं जातं रसातले । जितो नारायणास्त्रेण मया स जलनायकः ॥ २० ॥

Với hắn, một trận chiến ghê gớm đã diễn ra suốt trọn một năm tại Rasātala. Nhờ Nārāyaṇa-astrā, ta đã khuất phục vị chúa tể của thủy giới ấy.

Verse 21

न हतः प्रमदावाक्यैस्तस्य जीवितरक्षणे । निर्जितेनायुतं दत्तं वाजिनां वातरंहसाम् ॥ २१ ॥

Nhờ lời nói của người nữ đã gìn giữ mạng sống cho ông, ông không bị giết; và kẻ bại trận đã dâng mười nghìn tuấn mã nhanh như gió.

Verse 22

एकतः श्यामकर्णानां शुभ्राणां चंद्रवर्चसाम् । तृणतोयविहीना ये जीवंति बहुशः समाः ॥ २२ ॥

Một bên là những kẻ tai đen; một bên là những kẻ trắng sáng như ánh trăng—dẫu thiếu cỏ và nước, họ vẫn sống qua nhiều năm tháng.

Verse 23

एकां कन्यां सुरूपां मे पुरस्कृत्य स्वलंकृताम् । भार्यार्थे वरुणः प्रादात्साप्यानीता मया शुभा ॥ २३ ॥

Varuṇa đã đưa trước mặt ta một thiếu nữ dung nhan tuyệt đẹp, tự trang sức bằng châu báu của mình, và ban nàng cho ta làm vợ; ta cũng rước người cát tường ấy về.

Verse 24

कुमारी तु समानीताः बहुवित्तसमन्विता । तन्नास्ति त्रिषु लोकेषु स्थानं तात सुदुर्गमम् ॥ २४ ॥

Các thiếu nữ được đưa đến, kèm theo của cải dồi dào. Hỡi con yêu, trong ba cõi không có nơi nào thật sự khó đến đối với người được trang bị như thế.

Verse 25

यन्मया न जितं ह्यस्ति तवांघ्रिपरिसेवनात् । तदुत्तिष्ठ परीक्षस्व त्वत्प्रसादार्जितां श्रियम् ॥ २५ ॥

Nhờ phụng sự dưới chân ngài, ta không có điều gì chưa chinh phục. Vậy hãy đứng dậy và tự mình xem xét phú quý ta đạt được bởi ân sủng của ngài.

Verse 26

अहं च संपदः सर्वास्त्वदधीना विशांपते । यः पुत्रस्तात वदति मया लक्ष्मीः समर्जिता ॥ २६ ॥

Chính ta—và mọi phú quý cát tường—đều nương tựa nơi Ngài, ô bậc chúa tể của nhân gian. Đứa con nào, thưa cha kính yêu, dám nói: “Ta tự sức mình mà kiếm được tài sản,” ấy là lời nói trong vô minh.

Verse 27

न देया भूमिदेवेभ्यः सोऽपि वै नरकं व्रजेत् । आत्मसंभावनं तात न कर्तव्यं सुतेन हि ॥ २७ ॥

Chớ giữ lại điều đáng dâng cho “chư thiên trên mặt đất” tức các bà-la-môn; kẻ ấy cũng sẽ rơi vào địa ngục. Và này con yêu, sự tự tôn, tự đề cao tuyệt chẳng phải việc của một người con.

Verse 28

कुठारदात्रसदृशः पुत्रः संपत्समुच्चये । पितुः शौर्येण पुत्रस्य वर्द्धते धनसंचयः ॥ २८ ॥

Trong việc tích tụ phú quý, người con ví như chiếc rìu hay lưỡi liềm. Nhờ dũng lực và sự gắng gỏi của người cha, kho tàng của người con được tăng trưởng.

Verse 29

तैजसं दात्रमादाय लुनाति तृणसंचयान् । वायुना पूरितं वस्त्रं तारयेन्नौगतं जले ॥ २९ ॥

Cầm lưỡi liềm sáng chói, người ta gặt những đống cỏ; và tấm vải căng đầy gió cũng có thể nâng người nổi trên nước như một chiếc thuyền.

Verse 30

यथा दारुमयी योषा चेष्टते कुहकेच्छया । तथाहि पितृवीर्येण पुत्रास्तेजोबलान्विताः ॥ ३० ॥

Như hình nữ bằng gỗ chuyển động theo ý kẻ làm trò huyễn thuật, cũng vậy, các người con—đầy hào quang và sức lực—hành động nhờ uy lực của tinh huyết người cha.

Verse 31

तस्मादियं माधवदेववल्लभा विलोकयस्वाद्य मयोपनीता । आत्मेच्छया यच्छतु रक्षताद्वा स्वसंपदो मातृसमूहवर्याः ॥ ३१ ॥

Vì vậy, xin hãy chiêm ngưỡng hôm nay người ái nữ của Chúa Mādhava mà ta đã đưa đến trước quý vị. Xin hội chúng các Bà Mẹ tôn quý, tùy theo ý nguyện của mình, hoặc ban phúc và thịnh vượng cho nàng, hoặc che chở bảo hộ nàng.

Verse 32

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणोत्तरभागे धर्मांगददिग्विजयो नाम विंशोऽध्यायः ॥ २० ॥

Như vậy kết thúc chương thứ hai mươi, mang tên “Dharmāṅgada chinh phục các phương”, trong phần Uttara-bhāga (Hậu phần) của Śrī Bṛhannāradīya Purāṇa.