Varaha Purana 175.18: Adhyaya 175, Shloka 18

The Sanctity of the Kṛṣṇagaṅgā Pilgrimage-Ford and the Account of the Brahmin Vasu’s Daughter

Devanagari script

सुश्लिष्टाङ्गुलिपादा तु नखास्ताम्रोज्ज्वलाः शुभाः ॥ गम्भीरा दक्षिणावर्त्ता नाभिस्त्रिवलिशोभिता ॥

Recitation with translationVaraha Purana 175.18

Transliteration

suśliṣṭāṅgulipādā tu nakhās tāmrôjjvalāḥ śubhāḥ | gambhīrā dakṣiṇāvarttā nābhis trivaliśobhitā ||

Translation

اس کی انگلیاں اور پاؤں خوب جڑے ہوئے تھے؛ اس کے ناخن مبارک تھے اور تانبے جیسی چمک سے دمکتے تھے۔ اس کی ناف گہری، دائیں رخ گھومتی ہوئی، اور تین لطیف شکنوں سے آراستہ تھی۔

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• सुश्लिष्ट-अङ्गुलि-पादा: having well-joined fingers/toes and feet
• सुश्लिष्ट-अङ्गुलि-पादा: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सुश्लिष्ट (कृदन्त; √श्लिष्) + अङ्गुलि (प्रातिपदिक) + पाद (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन (sg); समासः—तत्पुरुषः (विशेष्यः: पादा)

• तु: indeed/but
• तु: Sambandha (सम्बन्ध/connector)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (particle), विरोध/अन्वयार्थे “but/indeed”

• नखाः: nails
• नखाः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नख (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (m.), प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन (pl)

• ताम्र-उज्ज्वलाः: copper-reddish and shining
• ताम्र-उज्ज्वलाः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: ताम्र (प्रातिपदिक) + उज्ज्वल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (m.), प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; कर्मधारयः (ताम्राः एव उज्ज्वलाः)

• शुभाः: auspicious/beautiful
• शुभाः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुभ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (m.), प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; नखाः इति विशेष्यस्य विशेषणम्

• गम्भीरा: deep
• गम्भीरा: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: गम्भीर (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; (नाभिः इत्यस्य विशेषणम्)

• दक्षिण-आवर्त्ता: right-turning (clockwise)
• दक्षिण-आवर्त्ता: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: दक्षिण (प्रातिपदिक) + आवर्त (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषः (दक्षिणः आवर्तः यस्याः)

• नाभिः: navel
• नाभिः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नाभि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• त्रि-वलि-शोभिता: adorned with three folds
• त्रि-वलि-शोभिता: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: त्रि (संख्या-प्रातिपदिक) + वलि (प्रातिपदिक) + शोभित (कृदन्त; √शुभ्/√शोभ्)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त) ‘शोभित’; तत्पुरुषः (त्रिवलिभिः शोभिता)

Speaker

Varāha (default for this fragmentary excerpt)

Tags

• Classical Literature
• Purāṇic Narrative
• Sanskrit Poetics
• Cultural History

FAQs

What is the historical significance of this verse?

It reflects a classical South Asian aesthetic vocabulary (strī-lakṣaṇa) used in Purāṇic narrative to convey idealized bodily markers, useful for cultural-history and literary studies.

Which geographic location is identified?

No explicit location is named in this verse; it is primarily descriptive rather than geographic.

What is the primary ethical instruction?

No direct ethical injunction is stated; the verse functions as narrative characterization through conventional aesthetic markers.