Varaha Purana 39.36: Adhyaya 39, Shloka 36

Discrimination of the Three Bodies and the Dharaṇī Vow: A Manual for Dvādaśī Observance

Devanagari script

त्वयि सर्वे रसाः नित्याः स्थिताः वरुण सर्वदा । तेनैमां मृत्तिकां प्लाव्य पूतां कुरु ममाचिरम् ॥ ३९.३६ ॥

Sanskrit recitationVaraha Purana 39.36

Transliteration

tvayi sarve rasā nityāḥ sthitā varuṇa sarvadā | tenemāṁ mṛttikāṁ plāvya pūtāṁ kuru mamāciram || 39.36 ||

Translation

O Varuṇa, sa iyo nananahan magpakailanman ang lahat ng mga katas (tubig/likido) sa lahat ng panahon. Kaya, sa pamamagitan ng pagbaha sa lupang/luwad na ito, linisin mo ito para sa akin nang walang pagkaantala.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• त्वयि: in you
• त्वयि: अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम (pronoun), सप्तमी विभक्ति (Locative/7th), एकवचन (Singular)

• सर्वे: all
• सर्वे: विशेषण (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural); विशेषण (qualifier)

• रसाः: juices/essences
• रसाः: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: रस (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural)

• नित्याः: eternal
• नित्याः: विशेषण (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: नित्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural); विशेषण

• स्थिताः: are situated
• स्थिताः: कर्तृसम्बन्ध (Predicative to subject)
• Type: Verb
• Root: स्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि/भूतकालिक कृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘स्थित’ = having stood/being situated

• वरुण: O Varuṇa
• वरुण: सम्बोधन (Address)
• Type: Noun
• Root: वरुण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग (Masculine), सम्बोधन विभक्ति (Vocative), एकवचन (Singular)

• सर्वदा: always
• सर्वदा: क्रियाविशेषण (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: सर्वदा (अव्यय-प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय (indeclinable), कालवाचक क्रियाविशेषण (temporal adverb)

• तेन: therefore/by that
• तेन: करण (Karaṇa/Instrument)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम (pronoun), तृतीया विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन (Singular)

• एनाम्: this (her/this one)
• एनाम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम (pronoun), स्त्रीलिङ्ग (Feminine), द्वितीया विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)

• मृत्तिकाम्: clay/earth
• मृत्तिकाम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: मृत्तिका (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग (Feminine), द्वितीया विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)

• प्लाव्य: having washed/flooded
• प्लाव्य: पूर्वकाल (Prior action)
• Type: Verb
• Root: प्लु (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
• Form: ल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययभाव कृदन्त (gerund/absolutive), ‘having flooded/washed’

• पूताम्: purified
• पूताम्: विशेषण (Qualifier of मृत्तिकाम्)
• Type: Adjective
• Root: पूत (प्रातिपदिक; √पू ‘to purify’ क्त)
• Form: स्त्रीलिङ्ग (Feminine), द्वितीया विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); विशेषण (qualifier)

• कुरु: make/do
• कुरु: क्रिया (Action)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लोट् लकार (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद

• मम: for me/of me
• मम: सम्बन्ध (Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम (pronoun), षष्ठी विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन (Singular)

• अचिरम्: quickly/without delay
• अचिरम्: क्रियाविशेषण (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: अचिर (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय (indeclinable), कालवाचक क्रियाविशेषण (temporal adverb)

Speaker

Varāha (default dialogue framework; explicit speaker not stated in excerpt)

Tags

• Classical Literature
• Purāṇic Studies
• Vaishnavism
• Water Symbolism
• Ecological Ethics

FAQs

What is the historical significance of this verse?

It reflects a common Purāṇic idiom in which Varuṇa, associated with waters and cosmic order, is invoked as the locus of purifying essences; this supports the text’s broader concern with restoring and ritually re-sanctifying the Earth.

Which geographic location is identified?

No specific toponym or pilgrimage geography is named in this verse; the reference is cosmological (Varuṇa/waters) and material (mṛttikā, ‘earth/clay’).

What is the primary ethical instruction?

A philosophical instruction emphasizing purification and restoration: the Earth (mṛttikā) should be cleansed through life-sustaining waters, aligning environmental renewal with ritual order.