Adhyaya 23

Verse 1

अगस्त्य उवाच । त्रिलोचनं समासाद्य देवदेवः षडाननः । जगदंबिकयायुक्तः किं चकाराशु तद्वद

Sinabi ni Agastya: Nang lapitan ang Trilocana, ano ang agad na ginawa ng anim-na-mukhang Panginoon ng mga diyos, na kasama si Jagadambikā? Isalaysay mo sa akin iyon.

Verse 2

स्कन्द उवाच । मुने कलशजाख्यामि यत्पृष्टं तन्निशामय । विरजःसंज्ञकं पीठं यत्प्रोक्तं सर्वसिद्धिदम्

Sinabi ni Skanda: O muni na tinawag na Kalashaja (isinilang sa banga ng tubig), ipaliliwanag ko ang iyong itinanong—makinig ka. May isang banal na pīṭha na tinatawag na Viraja, na ipinahayag na nagbibigay ng lahat ng siddhi.

Verse 3

तत्पीठदर्शनादेव विरजा जायते नरः । यत्रास्ति तन्महालिंगं वाराणस्यां त्रिलोचनम्

Sa pagtanaw pa lamang sa banal na pīṭha na iyon, ang tao ay nagiging viraja—malaya sa karumihan. Doon sa Vārāṇasī ay naroon ang dakilang Liṅga, ang Trilocana.

Verse 4

तीर्थं पिलिपिलाख्यं तद्द्युनद्यंभसि विश्रुतम् । सर्वतीर्थमयं तीर्थं तत्काश्यां परिगीयते

Ang tawirang tinatawag na Pilipilā ay bantog sa mga tubig ng makalangit na ilog. Sa Kāśī ito’y inaawit bilang isang tīrtha na taglay ang diwa ng lahat ng tīrtha.

Verse 5

विष्टपत्रितयांतर्ये देवर्षिमनुजोरगाः । ससरित्पर्वतारण्याः संति ते तत्र यन्मुने

Sa loob ng tatluhang langit ay naroon ang mga diyos, mga rishi, mga tao at mga ahas; pati mga ilog, bundok at gubat—lahat ng ito, O muni, ay naroroon doon.

Verse 6

तदारभ्य च तत्तीर्थं तच्च लिंगं त्रिलोचनम् । त्रिविष्टपमिति ख्यातमतोहेतोर्महत्तरम्

Mula noon, ang tīrthang iyon at ang liṅga ni Trilocana ay nakilala sa pangalang “Triviṣṭapa”; kaya dahil dito ito’y itinuturing na lubhang dakila.

Verse 7

त्रिविष्टपस्य लिंगस्य महिमोक्ताः पिनाकिना । जगज्जनन्याः पुरतो यथा वच्मि तथा मुने

Ang kadakilaan ng Triviṣṭapa Liṅga ay ipinahayag ng may hawak ng pana (Śiva) sa harap ng Ina ng sanlibutan. O muni, isasalaysay ko ito gaya ng pagkakasabi.

Verse 8

देव्युवाच । देवदेव जगन्नाथ शर्व सर्वद सर्वग । सर्वदृक्सर्वजनक किंचित्पृच्छामि तद्वद

Sinabi ng Diyosa: O Diyos ng mga diyos, Panginoon ng sanlibutan—O Śarva, tagapagkaloob ng lahat, laganap sa lahat; nakakakita ng lahat, pinagmulan ng lahat—may itatanong ako; ipahayag mo sa akin.

Verse 9

इदं तव प्रियं क्षेत्रं कर्मबीजमहौषधम् । नैःश्रेयस्याः श्रियो गेहं ममापि प्रीतिदं महत्

Ito ang Iyong minamahal na banal na kṣetra—dakilang gamot sa binhi ng karma; tahanan ng ningning ng naiḥśreyasa. Sa akin man, nagbibigay ito ng dakilang galak.

Verse 10

यत्क्षेत्ररजसोप्यग्रे त्रिलोक्यपि तृणायते । तस्याखिलस्य महिमा विष्वक्केनावगम्यते

Kahit isang munting butil ng alikabok ng banal na kṣetra na ito, ginagawang parang dayami ang tatlong daigdig. Sino nga ba ang ganap na makauunawa sa di-masukat na kadakilaan nito?

Verse 11

यानीह संति लिंगानि तानि सर्वाण्यसंशयम् । निर्वाणकारणान्येव स्वयंभून्यपि तान्यपि

Anumang liṅga ang naririto, silang lahat—walang alinlangan—ay mga sanhi ng nirvāṇa; at kabilang dito ang mga liṅgang kusang nahayag (svayaṃbhū).

Verse 12

यद्यप्येवं तथापीश विशेषं वक्तुमर्हसि । काश्यामनादिसिद्धानि कानि लिंगानि शंकर

Bagaman gayon, O Panginoon, nararapat Mong ipaliwanag ang pagkakaiba nang malinaw. O Śaṅkara, alin sa mga liṅga sa Kāśī ang anādi-siddha, na natatag mula pa sa walang pasimula?

Verse 13

यत्र देवः सदा तिष्ठेत्संवर्तेऽपि स वल्लभः । यैरियं प्रथितिं प्राप्ता काशी मुक्तिपुरीति च

Yaong mga (liṅga) na doo’y laging tinatahanan ng Panginoon—minamahal maging sa panahon ng pagkalusaw ng sansinukob—sila ang dahilan kung bakit nakamit ng Kāśī ang tanyag na pangalan na ‘Lungsod ng Paglaya’ (mukti-purī).

Verse 14

येषां स्मरणतोप्यत्र भवेत्पापस्य संक्षयः । दर्शनस्पर्शनाभ्यां च स्यातां स्वर्गापवर्गकौ

Sa mga liṅga na yaon, kahit ang pag-alaala lamang dito ay nagpapawi ng kasalanan; at sa pagtanaw at paghipo sa kanila, nakakamit ang langit at ang ganap na kalayaan (mokṣa).

Verse 15

येषां समर्चनादेव मध्ये जन्म सकृद्विभो । लिंगानि पूजितानि स्युः काश्यां सर्वाणि निश्चितम्

Sa wastong pagsamba sa mga liṅga na yaon, O Panginoon, sapat na kahit isang kapanganakan sa pagitan; tiyak na sa Kāśī, ang lahat ng liṅga ay nagiging para bang nasamba na.

Verse 16

विधाय मय्यनुक्रोशं कारुण्यामृतसागर । एतदाचक्ष्व मे शंभो पादयोः प्रणतास्म्यहम्

Maawa ka sa akin, O Śambhu—o dagat ng habag na tila nektar. Ipaalam mo sa akin ito; ako’y nagpapatirapa sa iyong mga paa.

Verse 17

इत्याकर्ण्य महेशानस्तस्या देव्याः सुभाषितम् । कथयामास र्विध्यारे महालिंगानि सत्तम

Nang marinig ni Maheśāna ang mabubuting salita ng Diyosa, sinimulan niyang isalaysay—O pinakadakila sa mga matuwid—ang mga dakilang liṅga ayon sa wastong pagkakasunod.

Verse 18

यन्नामाकर्णनादेव क्षीयंते पापराशयः । प्राप्यते पुण्यसंभारः काश्यां निवार्णकारणम्

Sa pagdinig pa lamang sa pangalan nito, naglalaho ang bunton ng mga kasalanan; at sa Kāśī, nakakamit ang kayamanang-punya—isang sanhi ng paglaya (mokṣa).

Verse 19

देवदेव उवाच । शृणु देवि परं गुह्यं क्षेत्रेऽस्मिन्मुक्तिकारणम् । इदं विदंति नैवापि ब्रह्मनारायणादयः

Sinabi ni Devadeva: Makinig ka, O Diyosa, sa kataas-taasang lihim—ang sanhi ng kalayaan sa banal na kṣetra na ito. Ni Brahmā, ni Nārāyaṇa, at ang iba pa’y hindi ito tunay na nalalaman.

Verse 20

असंख्यातानि लिंगानि पार्वत्यानंदकानने । स्थूलान्यपि च सूक्ष्माणि नानारत्नमयानि च

Sa Ānandakānana ni Pārvatī ay may di-mabilang na Śiva-liṅga—may malalaki at may maseselan; at marami ring yari sa sari-saring mahalagang hiyas.

Verse 21

नानाधातुमयानीशे दार्षदान्यप्यनेकशः । स्वयंभून्यप्यनेकानि देवर्षिस्थापितान्यहो

O Diyosa, marami ang yari sa iba’t ibang metal, at marami rin ang batong anyo. Marami ring kusang nahayag (svayambhū), at marami—kamangha-mangha—ang itinindig ng mga banal na ṛṣi.

Verse 22

सिद्धचारणगंधर्व यक्षरक्षोर्चितान्यपि । असुरोरगमर्त्यैश्च दानवैरप्सरोगणैः

Sinasamba rin ang mga iyon ng mga Siddha, Cāraṇa, Gandharva, Yakṣa, at Rākṣasa; gayundin ng mga Asura, Nāga, at mga tao, ng mga Dānava at ng mga pangkat ng Apsaras.

Verse 23

दिग्गजेर्गिरिभिस्तीर्थेरृक्ष वानर किन्नरैः । पतत्रिप्रमुखैर्देवि स्वस्वनामांकितानि वै

O Diyosa, ang mga iyon ay tinatakan ng mismong mga pangalan ng nagtatag sa kanila—mga elepanteng tagapagbantay ng mga direksiyon, mga bundok, mga tīrtha, mga oso, mga unggoy, mga Kinnara, at mga pinuno sa mga ibon.

Verse 24

प्रतिष्ठितानि यानीह मुक्तिहेतूनि तान्यपि । अदृश्यान्यपि दृश्यानि दुरवस्थान्यपि प्रिये

Minamahal, alinmang liṅga na naitatag dito—yaon man ay mga sanhi ng mokṣa. Maging ang di-nakikita ay maaaring makita; maging ang nasa abang kalagayan ay nananatiling karapat-dapat sa loob ng kṣetra.

Verse 25

भग्नान्यपि च कालेन तानि पूज्यानि सुंदरि । परार्धशतसंख्यानि गणितान्येकदा मया

O marikit, kahit nabasag na sila ng panahon, sila pa rin ay dapat sambahin. Minsan, binilang ko sila—umaabot sa daan-daang parārdha, di-masukat na dami.

Verse 26

गंगाभस्यपि तिष्ठंति षष्टिकोटिमितानिहि । सिद्धलिंगानि तानीशे तिष्येऽदृश्यत्वमाययुः

Sa mismong pampang ng Gaṅgā ay nakatayo ang mga liṅga—tunay na animnapung milyong bilang. Yaong mga siddha-liṅga, O Diyosa, sa kapanahunan ng Tiṣya (Kali), ay napasa-ilalim sa hiwaga ng di-pagkakita.

Verse 27

गणनादिवसादवार्ङ्ममभक्तजनैःप्रिये । प्रतिष्ठितानि यानीह तेषां संख्या न विद्यते

Minamahal, mula pa sa araw na sinimulan ang pagbibilang, ang aking mga deboto ay patuloy na nagtatatag ng mga liṅga rito; kaya ang bilang ng mga naipratishṭhā dito ay hindi na nalalaman.

Verse 28

त्वया तु यानि पृष्टानि यैरिदं क्षेत्रमुत्तमम् । तानि लिंगानि वक्ष्यामि मुक्तिहेतूनि सुंदरि

Ngunit ang mga liṅga na iyong itinanong—na siyang dahilan kung bakit kataas-taasan ang kṣetra na ito—yaong mga liṅgang nagbibigay ng mokṣa ay ilalarawan ko ngayon, O marikit.

Verse 29

कलावतीव गोप्यानि भविष्यंति गिरींद्रजे । परं तेषां प्रभावो यः स्वस्वस्थानं न हास्यति

O anak na babae ng Panginoon ng mga Bundok, sila’y magiging lihim—na wari’y natatakpan ng sining; ngunit ang kanilang kapangyarihan ay gayon na hindi nila iiwan ang kani-kanilang banal na tahanan.

Verse 30

कलिकल्मषपुष्टा ये ये दुष्टा नास्तिकाः शठाः । एतेषां सिद्धलिंगानां ज्ञास्यंत्याख्यामपीह न

Yaong masasama, di-mananampalataya, mapanlinlang na pinatitingkad ng kasalanan ng Panahon ng Kali—maging sila man ay hindi makaaalam dito kahit ng mga pangalan at karangalan ng mga ganap na (sariling nahayag) na Liṅga.

Verse 31

नामश्रवणतोपीह यल्लिंगानां शुभानने । वृजिनानि क्षयं यांति वर्धंते पुण्यराशयः

O may magandang mukha, kahit sa pagdinig lamang dito ng mga pangalan ng mga Liṅga, ang mga kasalanan ay naglalaho at ang mga bunton ng kabutihang-loob ay lalo pang dumarami.

Verse 32

ओंकारः प्रथमं लिंगं द्वितीयं च त्रिलोचनम् । तृतीयश्च महादेवः कृत्तिवासाश्चतुर्थकम्

Ang Oṃkāra ang unang Liṅga; ang Trilocana ang ikalawa. Ang Mahādeva ang ikatlo, at ang Kṛttivāsa ang ikaapat.

Verse 33

रत्नेशः पंचमं लिंगं षष्ठं चंद्रेश्वराभिधम् । केदारः सप्तमं लिंगं धर्मेशश्चाष्टमं प्रिये

Ang Ratneśa ang ikalimang Liṅga, at ang ikaanim ay tinatawag na Candreśvara. Ang Kedāra ang ikapitong Liṅga, at ang Dharmeśa ang ikawalo, O minamahal.

Verse 34

वीरेश्वरं च नवमं कामेशं दशमं विदुः । विश्वकर्मेश्वरं लिंगं शुभमेकादशं परम्

Ang Vīreśvara ay kinikilalang ikasiyam, at ang Kāmeśa ay ikasampu. Ang mapalad na Liṅga ni Viśvakarmeśvara ang kataas-taasang ikalabing-isa.

Verse 35

द्वादशं मणिकर्णीशमविमुक्तं त्रयोदशम् । चतुर्दशं महालिंगं मम विश्वेश्वराभिधम्

Ang Maṇikarṇīśa ang ikalabindalawa; ang Avimukta ang ikalabintatlo. Ang ikalabing-apat ay ang dakilang Liṅga—akin mismo—na tinatawag na Viśveśvara.

Verse 36

प्रिये चतुर्दशैतानि श्रियोहेतूनि सुंदरि । एतेषां समवायोयं मुक्तिक्षेत्रमिहेरितम्

O minamahal, O marikit—ang labing-apat na ito ang mga sanhi ng kasaganaan. Ang kanilang pinagsamang pag-iral ang ipinahahayag dito bilang ang Bukirin ng Paglaya.

Verse 37

देवताः समधिष्ठात्र्यः क्षेत्रस्यास्य परा इमाः । आराधिताः प्रयच्छंति नृभ्यो नैःश्रेयसीं श्रियम्

Ang mga dakilang diyos na ito ang mga namumunong kapangyarihan ng banal na bukiring ito. Kapag sinamba, ipinagkakaloob nila sa mga tao ang mapalad na kasaganahang umaakay sa pinakamataas na kabutihan.

Verse 38

आनंदकानने मुक्त्यै प्रोक्तान्येतानि सुंदरि । प्रिये चतुर्दशेज्यानि महालिंगानि देहिनाम्

O marikit, ang mga ito’y ipinahayag para sa paglaya sa Ānandakānana. O minamahal, para sa mga may katawan, ang labing-apat na dakilang Liṅga na ito ang mga sinasamba.

Verse 39

प्रतिमासं समारभ्य तिथिं प्रतिपदं शुभाम् । एतेषां लिंगमुख्यानां कार्या यात्रा प्रयत्नतः

Sa bawat buwan, simula sa mapalad na Pratipadā—ang unang tithi—dapat buong sikap na isagawa ang paglalakbay-pananampalataya sa mga pangunahing Liṅga na ito.

Verse 40

अनाराध्य महादेवमेषु लिंगेषु कुंभज । कः काश्यां मोक्षमाप्नोति सत्यं सत्यं पुनःपुनः

O Kumbhaja (Agastya), kung hindi sasambahin si Mahādeva sa mga Liṅga na ito, sino ang makakamtan ang mokṣa sa Kāśī? Katotohanan ito—katotohanan nga—na inuulit nang paulit-ulit.

Verse 41

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन काशीफलमभीप्सुभिः । पूज्यान्येतानि लिंगानि भक्त्या परमया मुने

Kaya, O muni, ang mga nagnanais ng tunay na bunga ng Kāśī ay dapat, sa lahat ng pagsisikap, sambahin ang mga Liṅga na ito nang may sukdulang debosyon.

Verse 42

अगस्त्य उवाच । एतान्येव किमन्यानि महालिंगानि षण्मुख । निर्वाणकारणानीह यदि संति तदा वद

Sinabi ni Agastya: O Ṣaṇmukha (Skanda), ito lamang ba ang mga dakilang Liṅga, o may iba pa rito—mga Liṅgang sanhi ng nirvāṇa? Kung mayroon, sabihin mo sa akin.

Verse 43

स्कंद उवाच । अन्यान्यपि च संतीह महालिंगानि सुव्रत । कलिप्रभावाद्गुप्तानि भविष्यंत्येव तानि वै

Sinabi ni Skanda: O may mabuting panata, may iba pang dakilang Liṅga rito; subalit dahil sa impluwensiya ng Kali, mananatili ngang nakatago ang mga iyon.

Verse 44

यस्येश्वरे सदाभक्तिर्यः काशीतत्त्ववित्तमः । स एवैतानि लिंगानि वेत्स्यत्यन्यो न कश्चन

Tanging yaong may walang-humpay na debosyon sa Panginoon at tunay na nakaaalam ng panloob na katotohanan ng Kāśī ang makakakilala sa mga liṅgang ito—wala nang iba pa.

Verse 45

येषां नामग्रहेणापि कलिकल्मष संक्षयः । अमृतेशस्तारकेशो ज्ञानेशः करुणेश्वरः

Sa pagbigkas lamang ng kanilang mga pangalan, napapawi ang mga kasalanan ng panahong Kali: Amṛteśa, Tārakeśa, Jñāneśa, at Karuṇeśvara.

Verse 46

मोक्षद्वारेश्वरश्चैव स्वर्गद्वारेश्वरस्तथा । ब्रह्मेशो लांगलश्चैव वृद्धकालेश्वरस्तथा

At tinatawag din: Mokṣadvāreśvara, Svargadvāreśvara, Brahmeśa, Lāṅgala, at gayundin Vṛddhakāleśvara.

Verse 47

वृषेशश्चैव चंडीशो नंदिकेशो महेश्वरः । ज्योतीरूपेश्वरं लिंगं ख्यातमत्र चतुर्दशम्

At naroon din sina Vṛṣeśa, Caṇḍīśa, Nandikeśa, at Maheśvara; at ang liṅgang kilala rito bilang Jyotīrūpeśvara ay tanyag bilang ika-labing-apat.

Verse 48

काश्यां चतुर्दशैतानि महालिंगानि सुंदरि । इमानि मुक्तिहेतूनि लिंगान्यानंदकानने

O marikit na giliw, sa Kāśī ay may labing-apat na dakilang liṅga—mga liṅgang sanhi ng kalayaan—na naroroon sa Ānandakānana.

Verse 49

कलिकल्मषबुद्धीनां नाख्येयानि कदाचन । एतान्याराधयेद्यस्तु लिंगानीह चतुर्दश

Sa mga isip na nadungisan ng karumihan ng Kali, hindi ito dapat ipahayag kailanman. Ngunit ang sinumang sumamba rito sa labing-apat na liṅga… (siya’y magiging karapat-dapat sa kanilang bunga).

Verse 50

न तस्य पुनरावृत्तिः संसाराध्वनि कर्हिचित् । काशीकोशोयमतुलो न प्रकाश्यो यतस्ततः

Para sa kanya, hindi na kailanman muling pagbabalik sa landas ng pag-ikot sa sansāra. Ang walang-katulad na “kayamanan ng Kāśī” na ito’y hindi dapat ibunyag saan-saan at kaninuman.

Verse 51

एतल्लिंगाभिधा देवि महापद्यपि दुःखहृत् । रहस्यं परमं चैतत्क्षेत्रस्यास्य वरानने

O Diyosa, kahit sa gitna ng malaking kapahamakan, ang pagbigkas o pagkakabatid sa pangalan ng liṅgang ito’y nag-aalis ng dalamhati. Ito ang kataas-taasang lihim ng banal na kṣetra na ito, O marikit ang mukha.

Verse 52

चतुर्दशापि लिंगानि मत्सान्निध्यकराणि हि । अविमुक्तस्य हृदयमेतदेव गिरींद्रजे

Ang labing-apat na liṅgang ito’y tunay na nagdudulot ng Aking tuwirang presensya. Ito mismo ang “puso” ng Avimukta, O anak ng Panginoon ng mga bundok.

Verse 53

इमानि यानि लिंगानि सर्वेषां मुक्तिदानि हि । एकैकभुवनस्येह सारमादाय सर्वतः । मयैतानि कृतान्येव महाभक्तिकृपावशात्

Ang mga liṅgang ito’y tunay na nagbibigay ng kalayaan sa lahat. Tinipon ko rito ang pinakadiwa ng bawat daigdig mula sa lahat ng panig, at Ako Mismo ang nagtatag sa kanila—naantig ng habag sa dakilang debosyon.

Verse 54

अस्मिन्क्षेत्रे ध्रुवं मुक्तिरिति या प्रथिति प्रिये । कारणं तत्र लिंगानि ममैतानि चतुर्दश

Minamahal, ang tanyag na wika na ‘sa banal na kṣetra na ito, tiyak ang mokṣa’—ang sanhi nito ay ang labing-apat na liṅga na Akin.

Verse 55

त एव व्रतिनः कांते त एव च तपस्विनः । ध्यातान्येतानि यैर्भक्तैर्लिंगान्यानंदकानने

O mahal ko, sila lamang ang tunay na tagapag-ingat ng mga panata, at sila lamang ang tunay na mga tapasvin—ang mga debotong nagmumuni sa mga liṅgang ito sa Kakayahang-gubat ng Kaligayahan.

Verse 56

त एवाभ्यस्तसद्योगा दत्तदानास्त एव हि । काश्यामिमानि लिंगानि यैर्दृष्टान्यपि दूरतः

Sila lamang ang tunay na nagsanay ng wastong yoga, at sila lamang ang tunay na nagbigay ng dāna—yaong mga nakakita, kahit mula sa malayo, sa mga liṅgang ito sa Kāśī.

Verse 57

इष्टापूर्ताश्च ये धर्माः प्रणीता मुनिसत्तमैः । ते सर्वे तेन विहिता यावज्जीवं निरेनसा

Anumang mga dharma ng iṣṭa at pūrta na itinuro ng pinakadakilang mga muni—lahat ng iyon ay natutupad sa kanya, sa buong buhay niya, nang walang kasalanan.

Verse 58

येनाविमुक्तमासाद्य महालिंगानि पार्वति । सकृदभ्यर्चितानीह स मुक्तो नात्र संशयः

O Pārvatī, sinumang makarating sa Avimukta at dito ay sumamba sa mga dakilang liṅga kahit minsan lamang—siya’y napapalaya; walang pag-aalinlangan dito.

Verse 59

स्कंद उवाच । अन्यान्यपि च विंध्यारे देव्यै प्रोक्तानि शंभुना । स्वभक्तानां हिताथार्य तान्यथाकर्णयाग्रज

Sinabi ni Skanda: Bukod pa rito, sa gubat ng Vindhya ay nagsalita rin si Śambhu ng iba pang mga bagay sa Diyosa, para sa kapakanan ng Kaniyang mga deboto. Pakinggan mo ngayon ang mga iyon ayon sa wastong pagkakasunod, O kagalang-galang na pantas.

Verse 60

शैलेशः संगमेशश्च स्वर्लीनो मध्यमेश्वरः । हिरण्यगर्भ ईशानो गोप्रेक्षो वृषभध्वजः

“(Ito ang mga kagalang-galang na Liṅga ng Kāśī:) Śaileśa, Saṃgameśa, Svarlīna, Madhyameśvara, Hiraṇyagarbha, Īśāna, Goprekṣa, at Vṛṣabhadhvaja.”

Verse 61

उपशांत शिवो ज्येष्ठो निवासेश्वर एव च । शुक्रेशो व्याघ्रलिंगं च जंबुकेशं चतुर्दशम्

“Upaśānta-Śiva, Jyeṣṭha, at gayundin ang Nivāseśvara; Śukreśa, Vyāghraliṅga, at Jambukeśa—sa mga ito ay nabubuo ang labing-apat (na dakilang Liṅga).”

Verse 62

मुने चतुर्दशैतानि महांत्यायतनानि वै । एतेषामपि सेवातो नरो मोक्षमवाप्नुयात्

“O muni, ang labing-apat na ito ay tunay na mga dakilang banal na dambana; sa paglilingkod at taimtim na pagdalaw sa mga ito, ang tao ay makakamtan ang mokṣa, ang kalayaan.”

Verse 63

चैत्रकृष्णप्रतिपदं समारभ्य प्रयत्नतः । आ चतुर्दशिपूज्यानि लिंगान्येतानि सत्तमैः

“Maingat na magsimula sa unang araw ng madilim na kalahati ng buwan sa Caitra; at hanggang sa ika-labing-apat na araw, ang mga Liṅgang ito ay dapat sambahin nang masikap ng pinakamararangal na deboto.”

Verse 64

एतेषां वार्षिकी यात्रा सुमहोत्सवपूर्वकम् । कार्या मुमुक्षुभिः सम्यक्क्षेत्रसंसिद्धिदायिनी

Ang taunang paglalakbay-pananampalataya para sa kanila ay dapat isagawa na may dakilang pagdiriwang; ito’y nararapat ganapin ng mga naghahangad ng mokṣa, sapagkat nagbibigay ito ng ganap na katuparang espirituwal sa banal na kṣetra ng Kāśī.

Verse 65

मुने चतुर्दशैतानि महालिंगानि यत्नतः । दृष्ट्वा न जायते जंतुः संसारे दुःखसागरे

O muni, kapag masikap na namasdan ang labing-apat na dakilang Liṅga na ito, ang nilalang ay hindi na muling isisilang sa saṃsāra—sa dagat ng pagdurusa.

Verse 66

क्षेत्रस्य परमं तत्त्वमेतदेव प्रिये ध्रुवम् । संसाररोगग्रस्तानामिदमेव महौषधम्

Minamahal, ito nga ang tiyak na kataas-taasang katotohanan ng banal na kṣetra: para sa mga pinahihirapan ng sakit ng saṃsāra, ito lamang ang dakilang gamot.

Verse 67

क्षेत्रस्योपनिषच्चैषा मुक्तिबीजमिदं परम् । कर्मकाननदावाग्निरेषा लिंगावलिः प्रिये

Minamahal, ito ang lihim na tulad ng Upaniṣad ng banal na kṣetra, ang kataas-taasang binhi ng kalayaan; ang hanay na ito ng mga Liṅga ay parang apoy sa gubat na tumutupok sa kakahuyan ng karma.

Verse 68

एकैकस्यास्य लिंगस्य महिमाद्यंत वर्जितः । मयैव ज्ञायते देवि सम्यङ्नान्येन केनचित्

O Diyosa, ang kadakilaan ng bawat isa sa mga Liṅga na ito—walang simula at walang wakas—ay tunay na nalalaman lamang nang wasto sa akin, at sa iba’y hindi kaninuman.

Verse 69

इति श्रुत्वा मुने प्राह देवी हृष्टतनूरुहा । प्रणम्य देवमीशानं सर्वज्ञं सर्वदं शिवम्

Pagkarinig nito, O pantas, ang Diyosa—nangingilabot sa tuwa, tumindig ang balahibo—ay nagsalita matapos magpatirapa kay Panginoong Īśāna, kay Śiva, ang lubos na nakaaalam at tagapagkaloob ng lahat.

Verse 70

देव्युवाच । रहस्यं परमं काश्यां यदेतत्समुदीरितम् । तच्छ्रुत्वोत्सुकतां प्राप्तं मनो मेतीव वल्लभ

Sinabi ng Diyosa: “Minamahal, nang marinig ko ang kataas-taasang lihim na ito na ipinahayag tungkol sa Kāśī, ang aking isipan ay labis na nag-alab sa pananabik (na malaman pa).”

Verse 71

यदुक्तं लिगमेकैकं महासारतरं परम् । काश्यां परमनिर्वाणकारणं कारणेश्वर

“O Kāraṇeśvara, sinabi mo na ang bawat liṅga, isa-isa, ay lubhang mahalaga—tunay na siyang sanhi ng pinakamataas na paglaya sa Kāśī.”

Verse 72

प्रत्येकं महिमानं मे ब्रूह्येषां भुवनेश्वर । चतुर्दशानां लिंगानां श्रवणादघहारिणाम्

“O Panginoon ng mga daigdig, ipahayag mo sa akin ang kadakilaan ng bawat isa sa labing-apat na liṅgang ito—na ang pagdinig pa lamang ay pumapawi ng kasalanan.”

Verse 73

ओंकारेशस्य लिंगस्य कथमत्र समागमः । अतिपुण्यतमात्तस्मात्क्षेत्रादमरकंटकात्

“Paano naparito (sa Kāśī) ang liṅga ni Oṃkāreśa, mula sa lubhang banal na kṣetra na iyon—Amarakaṇṭaka?”

Verse 74

किमात्मकोऽयमोंकारो महिमास्य च को हर । केनाराधि पुरा चैष ददावाराधितश्च किम्

“O Hara, ano ang tunay na kalikasan ng Oṃkāra, at ano ang kadakilaan nito? Sino ang sumamba rito noong unang panahon, at ano ang ipinagkaloob nito nang ito’y mapalugod?”

Verse 75

मृडानीवाक्सुधामेतां विधाय श्रुतिगोचराम् । कथामकथयद्देव ओंकारस्यमहाद्भुताम्

Sa paglikha niya ng ganitong nektar na pananalita ni Mṛḍānī (Pārvatī), na karapat-dapat pakinggan bilang banal na aral, isinalaysay ng Panginoon ang kamangha-manghang kasaysayan ng Oṃkāra.

Verse 76

देवदेव उवाच । कथामाकर्णयापर्णे वर्णयामि तवाग्रतः । यथोंकारस्य लिंगस्य प्रादुर्भाव इहाभवत्

Ang Panginoon ng mga diyos ay nagsabi: “Makinig ka, O Aparṇā; ilalarawan ko sa harap mo kung paano nagpakita rito ang liṅga ng Oṃkāra.”

Verse 77

पुरानंदवने चात्र ब्रह्मणा विश्वयोनिना । तपस्तप्तं महादेवि समाधिं दधतापरम्

“Noong unang panahon, dito sa Ānandavana, si Brahmā—ang pinagmulan ng sansinukob—ay nagsagawa ng matitinding tapas, O dakilang diyosa, na nananatili sa sukdulang samādhi.”

Verse 78

पूर्णे युगसहस्रेऽथ भित्त्वा पातालसप्तकम् । उदतिष्ठत्पुरोज्योतिर्विद्योतित हरिन्मुखम्

“Nang maganap ang isang libong yuga, bumaon at tumagos sa pitong pātāla, isang maningning na Liwanag ang sumilang sa harap, at pinagliwanag ang mukha ni Brahmā.”

Verse 79

यदंतराविरभवन्निर्व्याजेन समाधिना । तदेव परमं धाम बहिराविरभूद्विधेः

Yaong kataas-taasang tahanan na nagpakita sa loob sa pamamagitan ng tapat na samādhi ni Brahmā—iyon ding yaon ay nagpakita rin sa labas sa Maylikha.

Verse 80

योभूच्चटचटाशब्दः स्फुटतो भूमिभागतः । तच्छब्दाद्व्यसृजद्वेधाः समाधिं क्रमतो वशी

Pagkaraan ay umalingawngaw nang malinaw ang tunog na “caṭa-caṭa” mula sa isang bahagi ng lupa; at dahil sa tunog na iyon, ang Maylikhang may pagpipigil-sa-sarili ay unti-unting lumaya mula sa samādhi.

Verse 81

स्रष्टाविसृष्ट तद्ध्यानो यावदुन्मील्यलोचने । पुरः पश्येद्ददर्शाग्रे तावदक्षरमादिमम्

Ang Maylikha, nakatuon sa gawaing paglalang, ay idinilat ang kanyang mga mata; at pagtingin niya sa unahan, agad niyang nakita sa harap ang sinaunang Di-nasisira, ang Akṣara.

Verse 82

अकारं सत्त्वसंपन्नमृक्क्षेत्रं सृष्टिपालकम् । नारायणात्मकं साक्षात्तमः पारे प्रतिष्ठितम्

Nakita niya ang tunog na ‘A’—puspos ng sattva, ang larangan ng Ṛg (Veda), tagapangalaga ng paglalang—na hayagang may kalikasan ni Nārāyaṇa, na nakatatag sa ibayo ng kadiliman.

Verse 83

उकारमथ तस्याग्रे रजोरूपं यजुर्जनिम् । विधातारं समस्तस्य स्वाकारमिव बिंबितम्

Sumunod, sa harap niya ay nagpakita ang tunog na ‘U’—may anyo ng rajas, pinagmulan ng Yajus (Yajurveda)—ang Tagapag-ayos ng lahat, na wari’y nasasalamin sa sarili niyang anyo.

Verse 84

नीरवध्वांतसंकेत सदनाभं तदग्रतः । मकारं स ददर्शाथ तमोरूपं विशेषतः

Sa harapan niya ay nakita niya ang tunog na “M”—may tanda ng tahimik na dilim, wari’y isang tahanang-abode; lalo’t higit, ito’y anyo mismo ng tamas.

Verse 85

साम्नो योनिं लये हेतुं साक्षाद्रुद्रस्वरूपिणम् । अथ तत्पुरतो ध्याता व्यधात्स्वनयनातिथिम्

Nakita niya iyon bilang sinapupunan ng Sāman (Sāmaveda), sanhi ng pagkalusaw, hayagang anyo ni Rudra; at ang nagmumuni ay inilagay iyon sa harap niya bilang panauhin ng sarili niyang mga mata.

Verse 86

विश्वरूपमयाकारं सगुणं वापि निर्गुणम् । अनाख्यनादसदनं परमानंदविग्रहम्

Ito’y anyong binubuo ng buong sansinukob—maaaring may mga katangian o lampas sa mga katangian—isang di-maipahayag na tahanan ng nāda, isang katawan ng sukdulang kaligayahan.

Verse 87

शव्दब्रह्मेति यत्ख्यातं सर्ववाङ्मयकारणम् । अथोपरिष्टान्नादस्य बिंदुरूपं परात्परम्

Yaong kilala bilang Śabda-Brahman—ang sanhi ng lahat ng pananalita at pagpapahayag—sa ibabaw ng nāda na iyon, nakita niya ang anyong Bindu, ang Kataas-taasan na lampas pa sa kataas-taasan.

Verse 88

कारणं कारणानां च जगद्योनिं च तं परम् । विधिर्विलोकयांचक्रे तपसागोचरीकृतम्

Ang Kataas-taasang iyon—sanhi ng mga sanhi at sinapupunan ng daigdig—ay minasdan ni Brahmā (Vidhi), na naging abot ng kanyang pagdama sa pamamagitan ng tapas.

Verse 89

अवनादोमिति ख्यातं सर्वस्यास्य प्रभावतः । भक्तमुन्नयते यस्मात्तदोमिति य ईरितः

Ito’y tanyag bilang “Oṃ,” ang bumababang nāda; sa kapangyarihan nito umuusbong ang lahat ng ito. At sapagkat itinataas nito ang deboto, kaya ito’y ipinahahayag na “Oṃ.”

Verse 90

अरूपोपि सरूपाढ्यः स धात्रा नेत्रगीकृतः । तारयेद्यद्भवांभोधेः स्वजपासक्तमानसम् । ततस्तार इति ख्यातो यस्तं ब्रह्मा व्यलोकयत्

Bagaman walang anyo, Siya’y sagana sa lahat ng anyo. Ginawa Siya ng Lumikha (Dhātṛ) na masilayan sa loob; sapagkat tinatawid Niya ang karagatan ng pag-iral ang isip na nakatuon sa Kaniyang sariling japa. Kaya Siya’y tanyag bilang “Tāra,” ang tunog na tagapagligtas—yaong nakita ni Brahmā.

Verse 91

प्रणूयते यतः सर्वैः परनिर्वाणकामुकैः । सर्वेभ्योभ्यधिकस्तस्मात्प्रणवो यैः प्रकीर्तितः

Sapagkat binibigkas ito ng lahat ng nagnanasa sa sukdulang Nirvāṇa, ang pantig na yaon ay pinupuri bilang “Praṇava,” na higit sa lahat ng (pagbigkas).

Verse 92

स्वसेवितारं पुरुषं प्रणयेद्यः परंपदम् । अतस्तप्रणवं शांतं प्रत्यक्षीकृतवान्विधिः

Yaong umaakay sa tapat na lingkod-kaluluwa tungo sa kataas-taasang kalagayan—Siya ang Purusha. Kaya si Brahmā (Vidhi) ay ginawang tuwirang nahayag sa kaniyang pagdama ang mapayapang Praṇava na yaon.

Verse 93

त्रयीमयस्तुरीयोयस्तुर्यातीतोखिलात्मकः । नादबिंदुस्वरूपो यः स प्रैक्षि द्विजगामिना

Siya na binubuo ng Tatlong Veda, na Siya ang Ikaapat at lampas pa sa Ikaapat—na ang likas ay sumasaklaw sa lahat, at nahahayag bilang Nāda at Bindu—ay nakita ng naglalakbay na dalawang-ulit-na-ipinanganak (Brahmā).

Verse 94

प्रावर्तंत यतो वेदाः सांगाः सर्वस्य योनयः । सवेदादिः पद्मभुवा पुरस्तादवलोकितः

Mula sa Kanya lumitaw ang mga Veda, kasama ang kanilang mga sangkap—Siya ang sinapupunang pinagmulan ng lahat; Siya, ang pasimula ng mga Veda, ay nasilayan noon pa ng Ipinanganak-sa-Loto (Brahmā).

Verse 95

वृषभो यस्त्रिधाबद्धो रोरवीति महोमयः । सनेत्रविषयी चक्रे परमः परमेष्ठिना

Yaong dakilang “Toro”—na nakagapos sa tatluhang paraan, umaalingawngaw sa dakilang Oṃ—ay ginawang bagay ng paningin ni Parameṣṭhin (Brahmā), ang Kataas-taasan sa mga may katawan.

Verse 96

शृंगश्चत्वारि यस्यासन्हस्तासः सप्त एव च । द्वे शीर्षे च त्रयः पादाः स देवो विधिनैक्षत

Siya na may apat na sungay, pitong kamay, dalawang ulo, at tatlong paa—ang Diyos na yaon ay minasdan ni Brahmā (Vidhi).

Verse 97

यदंतर्लीनमखिलं भूतं भावि भवत्पुनः । तद्बीजं बीजरहितं द्रुहिणेन विलोकितम्

Yaong kinalulunuran sa loob ang lahat ng nilalang—nakaraan, darating, at kasalukuyan—yaong Binhi na walang binhi, ay nasilayan ni Druhiṇa (Brahmā).

Verse 98

लीनं मृग्येत यत्रैतदाब्रह्मस्तंबभाजनम् । अतः स भाज्यते सद्भिर्यल्लिंगं तद्विलोकितम्

Kung saan ang lahat ng sansinukob—mula kay Brahmā hanggang sa talim ng damo—ay hinahanap na tila nalusaw: kaya’t sinisikap ng mabubuti na ‘hatiin’ at maunawa ang Katotohanang yaon; ang mismong liṅga (tanda) na iyon ang nasilayan.

Verse 99

पंचार्था यत्र भासंते पंचब्रह्ममयं हि यत् । आदिपंचस्वरूपंयन्निरैक्षि ब्रह्मणा हि तत्

Kung saan nagniningning ang limang simulain—yaong tunay na binubuo ng Limang Brahman—yaong sinaunang anyong limahan ay minasdan ni Brahmā.

Verse 100

तमालोक्य ततो वेधा लिंगरूपिणमीश्वरम् । पंचाक्षरं प्रपंचाच्च भिन्नं तुष्टाव शंकरम्

Nang makita iyon, si Vedhā (Brahmā) ang Panginoon na nag-anyong Liṅga; pinuri niya si Śaṅkara, na hiwalay sa nahahayag na daigdig, at pinuri rin ang Pañcākṣarī, ang limang-pantig na mantra.

Verse 110

नानावर्णस्वरूपाय वर्णानां पतये नमः । नमस्ते स्वररूपाय नमो व्यंजनरूपिणे

Pagpupugay sa Iyo na ang anyo ay ang sari-saring mga titik, ang Panginoon ng lahat ng tunog. Pagpupugay sa Iyo bilang mga patinig, at pagpupugay sa Iyo bilang mga katinig.

Verse 120

शब्दब्रह्म नमस्तुभ्यं परब्रह्म नमोस्तुते । नमो वेदांतवेद्याय वेदानां पतये नमः

Pagpupugay sa Iyo bilang Śabdabrahman; pagpupugay sa Iyo bilang Parabrahman. Pagpupugay sa Iyo na nakikilala sa pamamagitan ng Vedānta; pagpupugay sa Iyo, Panginoon ng mga Veda.

Verse 130

सर्वभुक्सर्वकर्ता त्वं सर्वसंहारकारक । योगिनां हृदयाकाश कृतालय नमोस्तु ते

Ikaw ang Tagapagtamasa ng lahat, ang Tagagawa ng lahat, at ang Tagapagpaganap ng ganap na pagkalusaw. O Ikaw na ginawang tahanan ang kalangitan ng puso ng mga yogin—pagpupugay sa Iyo.

Verse 140

त्वमेव हि शरण्यं मे त्वमेव हि गतिः परा । त्वामेव प्रणमामीश नमस्तुभ्यं नमो नमः

Ikaw lamang ang aking kanlungan; Ikaw lamang ang aking sukdulang hantungan. Sa Iyo lamang ako nagpapatirapa, O Panginoon—pagpupugay sa Iyo, muli’t muli.

Verse 150

ईश्वर उवाच । सुरश्रेष्ठ तपःश्रेष्ठ सर्वाम्नाय निधिर्भव । सृष्टेःकरणसामर्थ्यं तवास्तु मदनुग्रहात्

Sinabi ng Īśvara: “O pinakadakila sa mga deva, pinakadakila sa mga mapag-asceta—maging ingatang-yaman ng lahat ng banal na tradisyon. Sa Aking biyaya, mapasaiyo ang kapangyarihang magsakatuparan ng paglikha.”

Verse 160

अष्टम्यां च चतुर्दश्यां तीर्थानि सह सागरैः । षष्टि कोटि सहस्राणि मत्स्योदर्यां विशंति हि

Sa ikawalong at sa ika-labing-apat na araw ng buwan, ang mga tīrtha—kasama ang mga karagatan—ay tunay na pumapasok sa Matsyodarī, sa bilang na animnapung krore at mga libo-libo.

Verse 170

केवलं भूमिभाराय जन्मिनो जन्म तस्य वै । येनानंदवने दृष्टो नोंकारः सर्वकामदः

Ang kapanganakan ng isang nilalang ay tunay na pasanin lamang sa lupa—maliban kung sa Ānandavana ay nasilayan ang Oṃkāra, ang nagbibigay ng lahat ng minimithing bunga.

Verse 180

स्कंद उवाच । ब्रह्मापि भजतेद्यापि तल्लिंगं कलशोद्भव । स्तुवन्ब्रह्म स्तवेनैव स्वात्मना विहितेन हि

Sinabi ni Skanda: “O Agastya, ipinanganak sa banga! Hanggang ngayon, sinasamba ni Brahmā ang yaong Liṅga, pinupuri ang Kataas-taasan sa pamamagitan ng himnong ito na nilikha ng sarili niyang diwa.”

Verse 182

ब्रह्मस्तवमिमं जप्त्वा त्रिकालं परिवत्सरम् । अंतकाले भवेज्ज्ञानं येन बंधात्प्रमुच्यते

Matapos bigkasin ang Himno kay Brahmā nang tatlong ulit araw-araw sa loob ng isang buong taon, sa huling sandali sisilang ang tunay na kaalaman—na siyang nagpapalaya sa tanikala ng pagkaalipin.