Adhyaya 20

Verse 1

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायामुपरिविभागे एकोनविंशो ऽध्यायः व्यास उवाच अथ श्राद्धममावास्यां प्राप्य कार्यं द्विजोत्तमैः / पिण्डान्वाहार्यकं भक्त्या भुक्तिमुक्तिफलप्रदम्

Ganito, sa Śrī Kūrma Purāṇa—sa Saṃhitā na may anim na libong taludtod, sa huling bahagi—(nagsisimula) ang ikalabinsiyam na kabanata. Wika ni Vyāsa: Ngayon, kapag dumating ang araw ng amāvāsyā (bagong buwan), ang mga pinakadakila sa mga dvija ay dapat magsagawa ng śrāddha, ang ritong piṇḍānvāhāryaka, nang may bhakti, sapagkat nagbibigay ito ng bunga ng kapwa pagtamasa at paglaya.

Verse 2

पिण्डान्वाहार्यकं श्राद्धं क्षीणे राजनि शस्यते / अपराह्ने द्विजातीनां प्रशस्तेनामिषेण च

Kapag humina ang kapangyarihang pananggalang ng hari, ang śrāddha na piṇḍānvāhāryaka ay lalo pang pinupuri. Para sa mga dvija, ito’y dapat isagawa sa hapon, at maaari ring ihandog na may karne na pinahihintulutan ayon sa wastong tuntunin.

Verse 3

प्रतिपत्प्रभृति ह्यन्यास्तिथयः कृष्णपक्षके / चतुर्दशीं वर्जयित्वा प्रशस्ता ह्युत्तरोत्तराः

Mula sa unang tithi (Pratipat) pataas, ang iba pang mga araw-lunar sa Kṛṣṇa-pakṣa (madilim na kalahati) ay kapuri-puri—maliban sa Caturdaśī (ika-14); at sunod-sunod silang lalong nagiging mapalad.

Verse 4

अमावास्याष्टकास्तिस्त्रः पौषमासादिषु त्रिषु / तिस्त्रश्चान्वष्टकाः पुण्या माघी पञ्चदशी तथा

May tatlong pagdiriwang na Aṣṭakā na kaugnay ng Amāvāsyā (bagong buwan), na nagaganap sa tatlong buwang nagsisimula sa Pauṣa; at may tatlong araw ding Anvaṣṭakā na pawang mapagpala—kasama pa ang ikalabinlimang tithi (kabilugan) ng buwan ng Māgha.

Verse 5

त्रयोदशी मघायुक्ता वर्षासु तु विशेषतः / शस्यापाकश्राद्धकाला नित्याः प्रोक्ता दिने दिने

Ang ikalabintatlong tithi (Trayodaśī), kapag nakaugnay sa bituing Maghā—lalo na sa panahon ng tag-ulan—ay ipinahayag na palagiang bumabalik na wastong panahon, araw-araw, para sa mga ritong Śrāddha na may kaugnayan sa paghinog ng ani at handog sa pag-aani.

Verse 6

नैमित्तिकं तु कर्तव्यं ग्रहणे चन्द्रसूर्ययोः / बान्धवानां च मरणे नारकी स्यादतो ऽन्यथा

Ang mga naimittika-karman (mga ritong ginagawa dahil sa isang pangyayari) ay dapat isagawa sa oras ng paglalaho ng buwan at araw, at gayundin sa pagpanaw ng mga kamag-anak; kung hindi, ang tao’y nagiging karapat-dapat sa impiyerno.

Verse 7

काम्यानि चैव श्राद्धानि शस्यान्ते ग्रहणादिषु / अयने विषुवे चैव व्यतीपाते ऽप्यनन्तकम्

Ang mga kāmya na Śrāddha (ginagawa dahil sa hangarin) ay pinupuri rin sa pagtatapos ng pag-aani at sa mga pagkakataong gaya ng mga paglalaho at iba pa; gayundin sa mga ayana (solstice), viṣuva (equinox), at sa pagsasanib na vyatīpāta—tunay na nagbubunga ng di-mauubos na kabutihan.

Verse 8

संक्रान्त्यमक्षयं श्राद्धं तथा जन्मदिनेष्वपि / नक्षत्रेषु च सर्वेषु कार्यं काम्यं विशेषतः

Sa araw ng saṃkrānti (paglipat ng araw), ang śrāddha ay nagiging kabutihang di-nauubos; gayundin sa kaarawan. At sa lahat ng nakṣatra, ang mga ritong kāmya na may hangaring ninanais ay nararapat isagawa nang lalo.

Verse 9

स्वर्गं च लभते कृत्वा कृत्तिकासु द्विजोत्तमः / अपत्यमथ रोहिण्यां सौम्ये तु ब्रह्मवर्चसम्

Kapag ang Buwan ay nasa Kṛttikā, ang pinakadakila sa mga dvija, sa pagsunod sa itinakdang pagtalima, ay makakamit ang langit. Sa Rohiṇī, magkakamit siya ng marangal na supling; at sa Saumya, matatamo ang brahma-varcas—ningning na espirituwal at kariktan ng Veda.

Verse 10

रौद्राणां कर्मणां सिद्धिमार्द्रायां शौर्यमेव च / पुनर्वसौ तथा भूमिं श्रियं पुष्ये तथैव च

Sa Ārdrā, nakakamit ang tagumpay sa mga gawaing raudra (marahas) at nagkakamit din ng katapangan. Sa Punarvasu, nakakamtan ang lupain; at sa Puṣya, gayundin ay natatamo ang śrī—kasaganaan at pagpapala.

Verse 11

सर्वान् कामांस्तथा सार्पे पित्र्ये सौभाग्यमेव च / अर्यम्णे तु धनं विन्द्यात् फाल्गुन्यां पापनाशनम्

Sa Sārpa (konstelasyong Ahas), natutupad ang lahat ng ninanais; sa Pitrya (konstelasyon ng mga Ninuno), nakakamit ang magandang kapalaran. Sa ilalim ni Aryaman, natatagpuan ang yaman; at sa Phālgunī, napapawi ang mga kasalanan.

Verse 12

ज्ञातिश्रैष्ठ्यं तथा हस्ते चित्रायां च बहून् सुतान् / वाणिज्यसिद्धिं स्वातौ तु विशाखासु सुवर्णकम्

Kung isinilang sa Hasta, nakakamit ang pagiging pangunahing-kagalang-galang sa mga kamag-anak; sa Citrā, nagkakamit ng maraming anak na lalaki. Sa Svātī, nagtatagumpay sa kalakalan; at sa Viśākhā, nakakamtan ang ginto at kayamanan.

Verse 13

मैत्रे बहूनि मित्राणि राज्यं शाक्रे तथैव च / मूले कृषिं लभेद् यानसिद्धिमाप्ये समुद्रतः

Sa bituing Maitra, nagkakamit ang tao ng maraming kaibigan; sa Śākra, nakakamit din ang paghahari. Sa Mūla, nagtatamo ng tagumpay sa pagsasaka; sa Āpya, nagkakamit ng ganap na tagumpay sa paglalayag sa dagat.

Verse 14

सर्वान् कामान् वैश्वदेवे श्रैष्ठ्यं तु श्रवणे पुनः / श्रविष्ठायां तथा कामान् वारुणे च परं बलम्

Sa nakshatra Vaiśvadeva, natatamo ang katuparan ng lahat ng ninanais; at sa Śravaṇa, nakakamit ang kahusayan. Gayundin, sa Śraviṣṭhā (Dhaniṣṭhā) natatamo ang mga layong minimithi; at sa Vāruṇa (Śatabhiṣaj) nakakamit ang sukdulang lakas.

Verse 15

अजैकपादे कुप्यं स्यादहिर्बुध्ने गृहं शुभम् / रेवत्यां बहवो गावो ह्यश्विन्यां तुरगांस्तथा / याम्ये ऽथ जीवनं तत् स्याद्यदि श्राद्धं प्रयच्छति

Kung mag-aalay ng Śrāddha sa nakshatra Ajaikapāda, magkakamit ng mga sisidlan at kasangkapan; sa Ahirbudhnya, isang mapalad na tahanan. Sa Revatī, maraming baka ang matatamo; sa Aśvinī, gayundin ang mga kabayo. At sa Yāmya, matatamo ang sigla at pagpapatuloy ng buhay—kapag ang Śrāddha ay naihandog nang wasto.

Verse 16

आदित्यवारे त्वारोग्यं चन्द्रे सौभाग्यमेव च / कौजे सर्वत्र विजयं सर्वान् कामान् बुधस्य तु

Sa Linggo, nagkakamit ng kalusugang walang karamdaman; sa Lunes, nagkakamit ng kasaganaan at magandang kapalaran. Sa Martes, nagkakamit ng tagumpay sa lahat ng dako; at sa Miyerkules, natutupad ang lahat ng ninanais.

Verse 17

विद्यामभीष्टा जीवे तु धनं वै भार्गवे पुनः / शमैश्वरे लभेदायुः प्रतिपत्सु सुतान् शुभान्

Kapag nangingibabaw si Jupiter, natatamo ang ninanais na karunungan; kapag si Venus ang namamayani, natatamo ang kayamanan. Sa mapayapang impluwensiya ni Saturn, natatamo ang mahabang buhay; at sa tithi na Pratipat, natatamo ang mga anak na lalaking mapalad.

Verse 18

कन्यकां वै द्वितीयायां तृतीयायां तु वन्दिनः / पशून्क्षुद्रांश्चतुर्थ्यां तु पञ्चम्यांशोभनान् सुतान्

Sa ikalawang tithi ng buwan, nakakamit ang isang dalagang angkop na mapapangasawa; sa ikatlo, nakakamit ang mga pumupuri at nagpapahayag ng dangal; sa ikaapat, nakakamit ang maliliit na alagang hayop; at sa ikalima, pinagpapala ng mga anak na lalaking guwapo at mapalad.

Verse 19

षष्ट्यां द्यूतं कृषिं चापि सप्तम्यां लभते नरः / अष्टम्यामपि वाणिज्यं लभते श्राद्धदः सदा

Ang nag-aalay ng Śrāddha sa ikaanim na tithi ay nagkakamit ng tagumpay sa sugal at sa pagsasaka; sa ikapito, nakakamit ng lalaki ang ninanais na bunga; at sa ikawalo, ang nagbibigay ng Śrāddha ay laging pinagkakalooban ng kasaganaan sa kalakalan.

Verse 20

स्यान्नवम्यामेकखुरं दशम्यां द्विखुरं बहु / एकादश्यां तथा रूप्यं ब्रह्मवर्चस्विनः सुतान्

Sa ikasiyam na tithi, nararapat maghandog ng hayop na may isang kuko; sa ikasampu, maghandog ng marami na may dalawang kuko; at sa ikalabing-isa, maghandog din ng pilak—upang magkamit ng mga anak na lalaking may ningning na Brahman at liwanag espirituwal.

Verse 21

द्वादश्यां जातरूपं च रजतं कुप्यमेव च / ज्ञातिश्रैष्ठ्यं त्रयोदश्यां चतुर्दश्यां तु क्रुप्रजाः / पञ्चदश्यां सर्वकामानाप्नोति श्राद्धदः सदा

Sa ikalabindalawang tithi, nakakamit ang ginto, pilak, at yaman ding mula sa karaniwang metal; sa ikalabintatlo, nakakamit ang kataasan sa hanay ng mga kamag-anak; sa ikalabing-apat, nakakamit ang mga supling na mahabagin; sa ikalabinlima, ang nagbibigay ng Śrāddha ay laging nakakamit ang lahat ng ninanais.

Verse 22

तस्माच्छ्राद्धं न कर्तव्यं चतुर्दश्यां द्विजातिभिः / शस्त्रेण तु हतानां वै तत्र श्राद्धं प्रकल्पयेत्

Kaya nga, ang mga dvija (dalawang ulit na isinilang) ay hindi nararapat magsagawa ng Śrāddha sa ika-labing-apat na tithi (caturdaśī). Gayunman, para sa mga napatay sa sandata, maaaring ayusin nang wasto ang Śrāddha sa mismong araw na iyon.

Verse 23

द्रव्यब्राह्मणसंपत्तौ न कालनियमः कृतः / तस्माद् भोगापवर्गार्थं श्राद्धं कुर्युर्द्विजातयः

Kapag may sapat na handog at may mga karapat-dapat na Brāhmaṇa, walang itinakdang panahon. Kaya ang mga dvija (dalawang-ulit na isinilang) ay dapat magsagawa ng Śrāddha para sa kapakinabangang makamundo (bhoga) at sa ganap na paglaya (apavarga).

Verse 24

कर्मारम्भेषु सर्वेषु कुर्यादाभ्युदयं पुनः / पुत्रजन्मादिषु श्राद्धं पार्वणं पर्वणि स्मृतम्

Sa pagsisimula ng lahat ng gawain, dapat muling isagawa ang Ābhyudayika na ritong mapalad. Sa pagsilang ng anak na lalaki at sa mga katulad na masayang okasyon, ang itinakdang Śrāddha ay ang Pārvaṇa; at sa mga araw ng kapistahan o mga banal na araw ng buwan (parvan), ang Pārvaṇa Śrāddha rin ang inaalalang wastong pagtalima.

Verse 25

अहन्यहनि नित्यं स्यात् काम्यं नैमित्तिकं पुनः / एकोद्दिष्टादि विज्ञेयं वृद्धिश्राद्धं तु पार्वणम्

Ang isinasagawa araw-araw ay dapat makilalang ‘nitya’ na rito. Mayroon ding ‘kāmya’ (ginagawa dahil sa hangarin) at ‘naimittika’ (ginagawa dahil sa tiyak na pangyayari). Ang Ekoddiṣṭa at mga kaugnay na anyo ay dapat maunawaan ayon dito; at ang Vṛddhi-śrāddha ay tunay na Pārvaṇa, na may ganap na handog para sa mga ninuno.

Verse 26

एतत् पञ्चविधं श्राद्धं मनुना परिकीर्तितम् / यात्रायां षष्ठमाख्यातं तत्प्रयत्नेन पालयेत्

Sa gayon, ang limang uri ng Śrāddha ay ipinahayag ni Manu; at itinuro rin ang ikaanim na isinasagawa habang nasa paglalakbay. Dapat itong tuparin at ingatan nang may masigasig na pagsisikap.

Verse 27

शुद्धये सप्तमं श्राद्धं ब्रह्मणा परिभाषितम् / दैविकं चाष्टमं श्राद्धं यत्कृत्वा मुच्यते भयात्

Para sa paglilinis, ang ikapitong anyo ng Śrāddha ay ipinahayag ni Brahmā; at ang ikawalo ay ang ‘daivika’ na Śrāddha. Sa pagsasagawa nito, ang tao’y napapalaya mula sa takot.

Verse 28

संध्यारात्र्योर्न कर्तव्यं राहोरन्यत्र दर्शनात् / देशानां च विशेषेण भवेत् पुण्यमनन्तकम्

Ang mga ritwal ng sandhyā ay hindi dapat isagawa sa gabi, maliban kung makita si Rāhu. At dahil sa natatanging kabanalan ng ilang lupain, ang bunga ng kabutihan ay nagiging walang hanggan.

Verse 29

गङ्गायामक्षयं श्राद्धं प्रयागे ऽमरकण्टके / गायन्ति पितरो गाथां कीर्तयन्ति मनीषिणः

Sa Ilog Gaṅgā, ang śrāddha para sa mga ninuno ay nagiging walang pagkaubos ang bunga; sa Prayāga at sa Amarakantaka, ang mga Amaing Ninuno mismo ang umaawit ng banal na gāthā, at ang marurunong ay nagpapahayag ng papuri nito.

Verse 30

एष्टव्या बहवः पुत्राः शीलवन्तो गुणान्विताः / तेषां तु समवेतानां यद्येको ऽपि गायां व्रजेत्

Dapat hangarin ang maraming anak na lalaki na may mabuting asal at puspos ng mga birtud. Sapagkat kapag sila’y nagkakatipon, kung kahit isa man sa kanila ang mag-alaga, magtanggol, o maghatid sa baka sa pastulan, sa kabutihang iyon natutupad ang tungkulin ng angkan.

Verse 31

गयां प्राप्यानुषङ्गेण यदि श्राद्धं समाचरेत् / तारिताः पितरस्तेन स याति परमां गतिम्

Kung makarating sa Gayā—kahit nagkataon lamang—at doon ay magsagawa nang wasto ng śrāddha, sa gawaing iyon maililigtas ang mga ninuno, at ang nagsagawa ay makakamit ang pinakamataas na hantungan.

Verse 32

वराहपर्वते चैव गङ्गायां वै विशेषतः / वाराणस्यां विशेषेण यत्र देवः स्वयं हरः

At sa Bundok Varāha, at lalo na sa Ilog Gaṅgā—pinaka-lalo na sa Vārāṇasī—kung saan ang Diyos na si Hara (Śiva) ay nananahan mismo.

Verse 33

गङ्गाद्वारे प्रभासे च बिल्वके नीलपर्वते / कुरुक्षेत्रे च कुब्जाम्रे भृगुतुङ्गे महालये

Sa Gaṅgādvāra (Haridvāra), sa Prabhāsa, sa Bilvaka, sa bundok na Nīlaparvata, sa Kurukṣetra, sa Kubjāmra, sa Bhṛgutunga, at sa Mahālaya—ang mga ito’y tanyag na mga tīrtha, banal na pook ng paglalakbay-dasalin.

Verse 34

केदारे फल्गुतीर्थे च नैमिषारण्य एव च / सरस्वत्यां विशेषेण पुष्करेषु विशेषतः

Sa Kedāra, sa Phalgu-tīrtha, at sa Naimiṣāraṇya; lalo na sa pampang ng Sarasvatī, at higit sa lahat sa mga Puṣkara—ipinahayag na natatangi ang kabanalang gantimpala roon.

Verse 35

नर्मदायां कुशावर्ते श्रीशैले भद्रकर्णके / वेत्रवत्यां विपाशायां गोदावर्यां विशेषतः

Sa Narmadā sa Kuśāvarta, sa Śrīśaila sa Bhadrakarṇaka, sa Vetravatī, sa Vipāśā, at—pinaka-lalo—sa Godāvarī: ang mga banal na tubig at pook na ito ay dapat igalang at sambahin.

Verse 36

एवमादिषु चान्येषु तीर्थेषु पुलिनेषु च / नदीनां चैव तीरेषु तुष्यन्ति पितरः सदा

Gayundin, sa iba pang mga tīrtha, sa mga buhanginan at pampang ng ilog, at sa mismong gilid ng mga ilog—ang mga Pitṛ, ang mga ninunong espiritu, ay laging nalulugod sa mga ritwal na isinasagawa roon.

Verse 37

व्रीहिभिश्च यवैर्माषैरद्भिर्मूलफलेन वा / श्यामाकैश्च यवैः शाकैर्नोवारैश्च प्रियङ्गुभिः / गौधूमैश्च तिलैर्मुद्गैर्मासं प्रीणयते पितॄन्

Sa pamamagitan ng handog na bigas, sebada, māṣa (itim na munggo), tubig, o mga ugat at bunga; sa pamamagitan ng śyāmāka (millet), sebada, gulay, nivāra (ligaw na bigas), at butil na priyaṅgu; at gayundin ng trigo, linga, at mudga (munggo)—napalulugod ang mga Pitṛ, ang mga ninuno, sa loob ng isang buong buwan.

Verse 38

आम्रान् पाने रतानिक्षून् मृद्वीकांश्च सदाडिमान् / विदार्याश्च भरण्डाश्च श्राद्धकाले प्रादपयेत्

Sa panahon ng Śrāddha, nararapat na ihandog nang wasto ang mangga, tubong angkop sa pag-inom ng katas, ubas at granada, pati ang mga bungang vidārī at bharaṇḍa bilang banal na alay.

Verse 39

लाजान् मधुयुतान् दद्यात् सक्तून् शर्करया सह / दद्याच्छ्राद्धे प्रयत्नेन शृङ्गाटककशेरुकान्

Maghandog ng mga butil na inihaw (lāja) na hinaluan ng pulot, at saktu (harinang sebada) na may asukal. Sa śrāddha, mag-alay din nang may pag-iingat ng water-chestnut (śṛṅgāṭaka) at mga nakakain na ugat o tuber (kaśeruka).

Verse 40

द्वौ मासौ मत्स्यमांसेन त्रीन् मासान् हारिणेनतु / औरभ्रेणाथ चतुरः शाकुनेनेह पञ्च तु

Sa pagkain ng laman ng isda, ang panahon (ng paglinis/pagtubos) ay dalawang buwan; sa laman ng usa, tatlong buwan; sa laman ng tupa, apat na buwan; at sa laman ng mga ibon, dito, limang buwan.

Verse 41

षण्मासांश्छागमांसेन पार्षतेनाथ सप्त वै / अष्टावेणस्य मांसेन रौरवेण नवैव तु

Sa pagkain ng laman ng kambing, (ang nagkasala) ay magdurusa nang anim na buwan; sa laman ng hayop na ‘pārṣata’, pitong buwan. Sa laman ng ‘veṇa’, walong buwan; at sa laman ng ‘raurava’, siyam na buwan, tunay nga.

Verse 42

दशमासांस्तु तृप्यन्ति वराहमहिषामिषैः / शशकूर्मर्योर्मांसेन मासानेकादशैव तु

Sa laman ng baboy-ramo at kalabaw, ang mga Pitṛ (mga ninuno) ay nasisiyahan sa loob ng sampung buwan; ngunit sa laman ng kuneho at pagong, sila’y nasisiyahan sa loob ng labing-isang buwan, tunay nga.

Verse 43

संवत्सरं तु गव्येन पयसा पायसेन तु / वार्ध्रोणसस्य मांसेन तृप्तिर्द्वादशवार्षिकी

Sa gatas ng baka, nakakamit ang kasiyahan sa loob ng isang taon; gayundin sa gatas at sa matamis na kaning niluto sa gatas (pāyasa). Ngunit sa karne ng Varāha (baboy-ramo), sinasabing ang kasiyahan ay tumatagal nang labindalawang taon.

Verse 44

कालशाकं महाशल्कं खङ्गलोहामिषं मधु / आनन्त्यायैव कल्पन्ते मुन्यन्नानि च सर्वशः

Ang maiitim na dahong gulay, malalaking isda, laman, pulot at mga katulad nito—lahat ay itinuturing na pagkain ng mga muni (asceta), at sinasabing nagdudulot ng “ānantya,” ang walang-hanggang bunga ng espiritu.

Verse 45

क्रीत्वा लब्ध्वा स्वयं वाथ मृतानाहृत्य वा द्विजः / दद्याच्छ्राद्धे प्रयत्नेन तदस्याक्षयमुच्यते

Maging binili, natanggap, nakuha sa sariling pagsisikap, o kahit tinipon mula sa mga naiwan ng yumao—kung ang isang dvija (dalawang ulit na isinilang) ay maghandog nito sa ritong Śrāddha nang buong pagsisikap at pag-iingat, ang handog na iyon ay sinasabing nagiging di-nauubos ang bisa ng kabutihan.

Verse 46

पिप्पलीं क्रमुकं चैव तथा चैव मसूरकम् / कूष्माण्डालाबुवार्ताकान् भूस्तृणं सुरसं तथा

Pippalī (mahabang paminta), kramuka (bunga ng areca o bunga ng nganga), at masūraka (lentil); gayundin ang kūṣmāṇḍa (ash-gourd), ālābu (bottle-gourd), vārtāka (talong), bhūstṛṇa (damong-lupa), at surasā (banal na tulsi) rin.

Verse 47

कुसुम्भपिण्डमूलं वै तन्दुलीयकमेव च / राजमाषांस्तथा क्षीरं माहिषं च विवर्जयेत्

Dapat iwasan ang ugat ng halamang kusumbha, ang dahong gulay na tinatawag na tandulīyaka, ang butil na kilala bilang rāja-māṣa, at pati gatas ng kalabaw.

Verse 48

कोद्रवान् कोविदारांश्चपालक्यान् मरिचांस्तथा / वर्जयेत् सर्वयत्नेन श्राद्धकाले द्विजोत्तमः

Sa panahon ng Śrāddha (ritwal para sa mga ninuno), ang pinakadakila sa mga dwija ay dapat iwasan nang buong pagsisikap ang kodo-millet, bulaklak/bunga ng kovidāra, mga dahong gulay na pālakya, at pamintang itim.