Adhyaya 20
Purva BhagaAdhyaya 2061 Verses

Adhyaya 20

Ikṣvāku-vaṃśa (Genealogy) culminating in Rāma; Setu-liṅga Māhātmya; Continuation through Kuśa and Lava

Ipinagpapatuloy ng kabanatang ito ang daloy ng kasaysayang Purāṇa sa pagbanggit ng angkan ni Ikṣvāku mula Tridhanvā hanggang Sagara at Bhagīratha, at itinatampok ang pagbaba ng Gaṅgā sa tulong ni Śiva. Umaabot ang talaangkanan kina Raghu, Daśaratha, at Rāma, at saka isinasalaysay nang buod ang mahahalagang pangyayari sa Rāmāyaṇa: svayaṃvara ni Sītā at pagbasag ng busog, ang biyaya ni Kaikeyī at pagkatapon ni Rāma, pagdukot kay Sītā, pakikipag-alyansa kay Sugrīva, misyon ni Hanumān, pagtatayo ng tulay patungong Laṅkā, at pagkamatay ni Rāvaṇa. Mula sa tagumpay, lumilipat ang salaysay sa pagtatatag ng tīrtha: sa Setu, itinindig ni Rāma ang liṅga at sinamba si Mahādeva; nagpakita si Śiva kasama si Pārvatī at nagkaloob ng mga biyaya—ang darśana at pagligo sa dagat doon ay nag-aalis ng kasalanan, ang mga ritong isinasagawa roon ay nagiging di-nasisira, at mananatili roon si Śiva habang umiiral ang daigdig. Nagtatapos ang kabanata sa matuwid na paghahari ni Rāma, pagsamba kay Śaṅkara na kaugnay ng Aśvamedha, at pagpapatuloy ng angkan sa pamamagitan nina Kuśa at Lava, kasama ang pangakong gantimpala sa pakikinig ng talaangkanan ni Ikṣvāku.

All Adhyayas

Shlokas

Verse 1

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायां पूर्वविभागे एकोनविशो ऽध्यायः सूत उवाच त्रिधन्वा राजपुत्रस्तु धर्मेणापालयन्महीम् / तस्य पुत्रो ऽभवद् विद्वांस्त्रय्यारुण इति स्मृतः

Kaya nito, sa Śrī Kūrma Purāṇa—sa loob ng Ṣaṭsāhasrī Saṃhitā, sa Pūrvabhāga—(natapos ang pangwakas na pahayag ng ika-19 na kabanata). Wika ni Sūta: Ang prinsipe na si Tridhanvā ay namahala sa daigdig ayon sa dharma; at ang kanyang anak, isang pantas, ay nakilala sa pangalang Trayyāruṇa.

Verse 2

तस्य सत्यव्रतो नाम कुमारो ऽभून्महाबलः / भार्या सत्यधना नाम हरिश्चन्द्रमजीजनत्

Nagkaroon siya ng isang anak na lalaki na makapangyarihan, na ang pangalan ay Satyavrata. Ang asawa ni Satyavrata, na si Satyadhanā, ay nagsilang kay Hariścandra.

Verse 3

हरिश्चन्द्रस्य पुत्रो ऽभूद् रोहितो नाम वीर्यवान् / हरितो रोहितस्याथ धुन्धुस्तस्य सुतो ऽभवत्

Si Hariścandra ay nagkaroon ng anak na lalaki na si Rohita, isang bayani na may dakilang tapang. Ang anak ni Rohita ay si Harita; at ang anak ni Harita ay si Dhundhu.

Verse 4

विजयश्च सुदेवश्च धुन्धुपुत्रौ बभूवतुः / विजयस्याभवत् पुत्रः कारुको नाम वीर्यवान्

Si Dhundhu ay nagkaroon ng dalawang anak na lalaki—Vijaya at Sudeva. Mula kay Vijaya ay isinilang ang anak na si Kāruka, isang mandirigmang dakila ang tapang.

Verse 5

कारुकस्य वृकः पुत्रस्तस्माद् बाहुरजायत / सगरस्तस्य पुत्रौऽभूद् राजा परमधार्मिकः

Nagkaroon si Kāruka ng anak na si Vṛka; mula kay Vṛka ay isinilang si Bāhu. At ang anak ni Bāhu ay si Sagara, ang haring bantog sa sukdulang katuwiran (dharma).

Verse 6

द्वे भार्ये सगरस्यापि प्रभा भानुमती तथा / ताभ्यामाराधितः प्रादादौर्वाग्निर्वरमुत्तमम्

May dalawang asawa rin si Haring Sagara—sina Prabhā at Bhānumatī. Nalugod sa kanilang taimtim na pagsamba, ang rishi na si Aurva—na nahayag bilang banal na apoy, Aurvāgni—ay nagkaloob sa kanila ng dakilang biyaya.

Verse 7

एकं भानुमती पुत्रमगृह्णादसमञ्जसम् / प्रभा षष्टिसहस्त्रं तु पुत्राणां जगृहे शुभा

Si Bhānumatī ay nagkaanak ng iisa—si Asamañjasa. Samantalang si Prabhā, ang mapalad na ginang, ay nagsilang ng animnapung libong anak na lalaki.

Verse 8

असमञ्सस्य तनयो ह्यंशुमान् नाम पार्थिवः / तस्य पुत्रो दिलीपस्तु दिलीपात् तु भगीरथः

Ang anak ni Asamañjasa ay ang haring si Aṃśumān. Ang anak niya ay si Dilīpa; at mula kay Dilīpa ay isinilang si Bhagīratha.

Verse 9

येन भागीरथी गङ्गा तपः कृत्वावतारिता / प्रसादाद् देवदेवस्य महादेवस्य धीमतः

Sa biyaya ng marunong na Mahādeva, ang Diyos ng mga diyos—matapos ang mahigpit na pag-aayuno at pagninilay—ibinaba sa daigdig ang Bhāgīrathī na Ilog Gaṅgā.

Verse 10

भगीरथस्य तपसा देवः प्रीतमना हरः / बभार शिरसा गङ्गां सोमान्ते सोमभूषणः

Nalugod sa puso dahil sa pag-aayuno ni Bhagiratha, ang Panginoong Hara (Śiva) ay pinasan ang Ilog Gaṅgā sa Kanyang ulo—Siya na ang tuktok ay pinalalamutian ng Buwan.

Verse 11

भगीरथसुतश्चापि श्रुतो नाम बभूव ह / नाभागस्तस्य दायादः सिन्धुद्वीपस्ततो ऽभवत्

Sinasabi na ang anak ni Bhagīratha ay pinangalanang Śruta. Ang tagapagmana niya ay si Nābhāga, at pagkaraan ay isinilang sa angkang iyon si Sindhudvīpa.

Verse 12

अयुतायुः सुतस्तस्य ऋतुपर्णस्तु तत्सुतः / ऋतुपर्णस्य पुत्रो ऽभूत् सुदासो नाम धार्मिकाः / सौदासस्तस्य तनयः ख्यातः कल्माषपादकः

Ang anak niya ay si Ayutāyu; ang anak ni Ayutāyu ay si Ṛtuparṇa. Si Ṛtuparṇa ay may anak na matuwid na nagngangalang Sudāsa; at ang anak ni Sudāsa ay bantog bilang Saudāsa, na tinatawag ding Kalmāṣapāda.

Verse 13

वसिष्ठस्तु महातेजाः क्षेत्रे कल्माषपादके / अश्मकं जनयामसा तमिक्ष्वाकुकुलध्वजम्

Pagkaraan, ang maningning na rishi na si Vasiṣṭha, sa kṣetra (asawa) ni Kalmāṣapāda, ay nagluwal kay Aśmaka—na naging watawat ng angkang Ikṣvāku.

Verse 14

अश्मकस्योत्कलायां तु नकुलो नाम पार्थिवः / स हि रामभयाद् राजा वनं प्राप सुदुः खितः

Sa lupain ng Utkalā na sakop ng Aśmaka, may haring nagngangalang Nakula. Dahil sa takot kay Rāma, ang haring iyon na lubhang nagdurusa ay nagtungo sa gubat.

Verse 15

विभ्रत् स नारीकवचं तस्माच्छतरथो ऽभवत् / तस्माद् बिलिबिलिः श्रीमान्वृद्धशर्माचतत्सुतः

Taglay ang nārī-kavaca, ang pananggalang na baluti ng kababaihan, mula sa kanya ay isinilang si Śataratha. Mula kay Śataratha ay lumitaw ang maringal na Bilibili; at si Vṛddhaśarman ay anak din niya.

Verse 16

तस्माद् विश्वसहस्तस्मात् खट्वाङ्ग इति विश्रुतः / दीर्घबाहुः सुतस्तस्य रघुस्तस्मादजायत

Mula kay Viśvasaha ay isinilang ang tanyag na si Khaṭvāṅga. Ang kanyang anak ay si Dīrghabāhu; at mula sa kanya ay isinilang si Raghu.

Verse 17

रघोरजः समुत्पन्नो राजा दशरथस्ततः / रामो दाशरथिर्वोरो धर्मज्ञो लोकविश्रुतः

Mula sa maharlikang angkan ni Raghu ay lumitaw si Haring Daśaratha. At mula sa kanya ay isinilang si Rāma, ang magiting na anak ni Daśaratha—nakaaalam ng dharma at bantog sa mga daigdig.

Verse 18

भरतो लक्ष्मणश्चैव शत्रुघ्नश्च महाबलः / सर्वे शक्रसमा युद्धे विष्णुशक्तिसमन्विताः / जज्ञे रावणनाशार्थं विष्णुरंशेन विश्वकृत्

Sina Bharata, Lakṣmaṇa, at ang makapangyarihang Śatrughna—pawang lahat ay kapantay ni Indra sa digmaan at pinagkalooban ng lakas ni Viṣṇu—ay isinilang. At ang Lumikha ng sanlibutan ay nagkatawang-tao bilang isang bahagi ni Viṣṇu upang lipulin si Rāvaṇa.

Verse 19

रामस्य सुभगा भार्या जनकस्यात्मजा शुभा / सीता त्रिलोकविख्याता शीलौदार्यगुणान्विता

Si Sītā—ang mapalad na asawa ni Rāma, ang mapagpalang anak na babae ni Haring Janaka—ay bantog sa tatlong daigdig, puspos ng mga birtud ng marangal na asal at dakilang kagandahang-loob.

Verse 20

तपसा तोषिता देवी जनकेन गिरीन्द्रजा / प्रायच्छज्जानकीं सीतां राममेवाश्रिता पतिम्

Nalugod sa pag-aayuno at pagtitika ni Haring Janaka, ang Diyosa—anak ng Panginoon ng mga bundok—ay nagkaloob kay Jānakī Sītā, na si Rāma lamang ang tinanggap na asawa at kanlungan.

Verse 21

प्रीतश्च भगवानीशस्त्रिशूली नीललोहितः / प्रददौ शत्रुनाशार्थं जनकायाद्भुतं धनुः

Nalugod ang Mapalad na Panginoong Īśa—ang Rudra na bughaw at mapula, may tangan ng trident—at ipinagkaloob kay Haring Janaka ang isang kahanga-hangang busog upang wasakin ang mga kaaway.

Verse 22

स राजा जनको विद्वान् दातुकामः सुतामिमाम् / अघोषयदमित्रघ्नो लोके ऽस्मिन् द्विजपुङ्गवाः

O pinakadakila sa mga Brahmin, ang marunong na Haring Janaka, na nagnanais ipakasal ang anak na dalagang ito, ay ipinahayag ito sa buong daigdig; ang mamumuksa ng kaaway ay nagpalaganap ng balita sa lahat ng dako.

Verse 23

इदं धनुः समादातुं यः शक्नोति जगत्त्रये / देवो वा दानवो वापि स सीतां लब्धुमर्हति

Sinumang sa tatlong daigdig ang makapagbuhat ng busog na ito—maging isang deva o kahit isang asura—siya ang karapat-dapat magwagi kay Sītā.

Verse 24

विज्ञाय रामो बलवान् जनकस्य गृहं प्रभुः / भञ्जयामास चादाय गत्वासौ लीलयैव हि

Nang maunawaan ang pangyayari, ang makapangyarihang Panginoong Rāma ay nagtungo sa bahay ni Haring Janaka; kinuha ang busog at binali ito—tunay na wari’y sa paglalaro lamang.

Verse 25

उद्ववाह च तां कन्यां पार्वतीमिव शङ्करः / रामः परमधर्मात्मा सेनामिव च षण्मुखः

At si Rāma—na ang likas ay sukdulang katuwiran—ay pinakasalan ang dalagang iyon, gaya ni Śaṅkara na nag-asawa kay Pārvatī; at inakay niya siya, gaya ni Skanda (Ṣaṇmukha) na nagdadala ng kanyang hukbo.

Verse 26

ततो बहुतिथे काले राजा दशरथः स्वयम् / रामं ज्येष्ठं सुतं वीरं राजानं कर्तुमारभत्

Pagkaraan ng mahabang panahon, si Haring Daśaratha mismo ay nagsimulang isagawa ang pagluklok kay Rāma—ang panganay at magiting na anak—bilang hari.

Verse 27

तस्याथ पत्नी सुभगा कैकेयी चारुभाषिणी / निवारयामास पतिं प्राह संभ्रान्तमानसा

Noon, ang kanyang asawang si Kaikeyī—mapalad at matamis magsalita—ay pumigil sa kanyang asawa at, sa pusong nababalisa, ay nagsalita sa kanya.

Verse 28

मत्सुतं भरतं वीरं राजानं कर्तुमर्हसि / पूर्वमेव वरो यस्माद् दत्तो मे भवता यतः

Dapat mong gawin mong hari ang aking anak na si Bharata, ang magiting; sapagkat noon pa man ay ipinagkaloob mo na sa akin ang biyayang iyon.

Verse 29

स तस्या वचनं श्रुत्वा राजा दुः खितमानसः / बाढमित्यब्रवीद् वाक्यं तथा रामो ऽपि धर्मवित्

Nang marinig ang kanyang mga salita, ang hari—na nabibigatan ang isip sa dalamhati—ay sumagot, “Gayon na nga.” Gayundin, si Rāma, ang nakaaalam ng dharma, ay pumayag.

Verse 30

प्रणम्याथ पितुः पादौ लक्ष्मणेन सहाच्युतः / ययौ वनं सपत्नीकः कृत्वा समयमात्मवान्

Pagkaraan, ang Acyuta ay yumukod at nagpatirapa sa mga paa ng kanyang ama, kasama si Lakṣmaṇa; at umalis patungong gubat kasama ang kanyang asawa, ang mapagpigil-sa-sarili na bayani na tumupad sa ipinangakong kasunduan.

Verse 31

संवत्सराणां चत्वारि दश चैव महाबलः / उवास तत्र मतिमान् लक्ष्मणेन सह प्रभुः

Sa loob ng labing-apat na taon, ang makapangyarihan at matalinong Panginoon ay nanahan doon kasama si Lakṣmaṇa.

Verse 32

कदाचिद् वसतो ऽरण्ये रावणो नाम राक्षसः / परिव्राजकवेषेण सीतां हृत्वा ययौ पुरीम्

Minsan, habang sila’y naninirahan sa gubat, isang rākṣasa na nagngangalang Rāvaṇa, na nagkunwaring palaboy na mendikante, ay dinukot si Sītā at nagtungo sa kanyang lungsod.

Verse 33

अदृष्ट्वा लक्ष्मणो रामः सीतामाकुलितेन्द्रियौ / दुः खशोकाभिसंतप्तौ बभूवतुररिन्दमौ

Nang hindi nila makita si Sītā, sina Rāma at Lakṣmaṇa—mga manlulupig ng kaaway—ay naguluhan ang mga pandama at napaso ng dalamhati at pagdadalamhati.

Verse 34

ततः कदाचित् कपिना सुग्रीवेण द्विजोत्तमाः / वानराणामभूत् सख्यं रामस्याक्लिष्टकर्मणः

Pagkaraan, sa isang pagkakataon, O pinakadakila sa mga dalawang-ulit na isinilang, si Rāma—na ang mga gawa’y di napapagod—ay nakipagkaibigan kay Sugrīva, panginoon ng mga vānara, at sa gayon ay nakamit ang pakikipag-alyansa ng mga hukbong vānara.

Verse 35

सुग्रीवस्यानुगो वीरो हनुमान् न्म वानरः / वायुपुत्रौ महातेजा रामस्यासीत् प्रियः सदा

Ang bayaning vānara na si Hanumān ay tagasunod ni Sugrīva. Anak siya ni Vāyu at may dakilang ningning; lagi siyang minamahal ni Rāma.

Verse 36

स कृत्वा परमं धैर्यं रामाय कृतनिश्चयः / आनयिष्यामि तां सीतामित्युक्त्वा विचचार ह

Tinipon niya ang sukdulang tapang at nagpasya nang matatag para sa layon ni Rāma; sinabi niya, “Ibabalik ko si Sītā,” at saka siya lumakad upang kumilos.

Verse 37

महीं सागरपर्यन्तां सीतादर्शनतत्परः / जगाम रावणपुरीं लङ्कां सागरसंस्थिताम्

Nang sabik na masilayan si Sītā, tinahak niya ang lupa hanggang sa dulo ng dagat, at nagtungo sa Laṅkā—lungsod ni Rāvaṇa—na nakatindig sa gitna ng karagatan.

Verse 38

तत्राथ निर्जने देशे वृक्ष्मूले शुचिस्मिताम् / अपश्यदमलां सीतां राक्षसीभिः समावृताम्

Doon, sa isang liblib na pook, sa paanan ng puno, nasilayan niya ang dalisay na si Sītā—na may banayad na ngiti—na napalilibutan ng mga babaeng rākṣasī sa magkabilang panig.

Verse 39

अश्रुपूर्णेक्षणां हृद्यां संस्मरन्तीमनिन्दिताम् / राममिन्दीवरश्यामं लक्ष्मणं चात्मसंस्थितम्

Taglay ang mga matang punô ng luha, siya—walang dungis at may pusong maramdamin—ay patuloy na nagunita kay Rama, maitim na tila bughaw na lotus, at kay Lakshmana, matatag at payapang nakapirmi sa sarili.

Verse 40

निवेदयित्वा चात्मानं सीतायै रहसि स्वयम् / असंशयाय प्रददावस्यै रामाङ्गुलीयकम्

Pagkatapos niyang ihayag nang palihim ang tunay niyang pagkakakilanlan kay Sita, ibinigay niya sa kanya ang singsing ni Rama upang mapawi ang lahat ng pag-aalinlangan.

Verse 41

दृष्ट्वाङ्गुलीयकं सीता पत्युः परमशोभनम् / मेने समागतं रामं प्रीतिविस्फारितेक्षणा

Nang makita ni Sita ang napakagandang singsing-pananda ng kanyang asawa, siya—na lumuwang ang mga mata sa galak—ay naniwalang tunay nang dumating si Rama.

Verse 42

समाश्वास्य तदा सीतां दृष्ट्वा रामस्य चान्तिकम् / नयिष्ये त्वां महाबाहुरुक्त्वा रामं ययौ पुनः

Pagkaraan, pinalakas niya ang loob ni Sita; at nang makita niyang malapit si Rama, sinabi ng makapangyarihang may malalakas na bisig, “Ihahatid kita nang ligtas sa kanya,” at muling nagtungo kay Rama.

Verse 43

निवेदयित्वा रामाय सीतादर्शनमात्मवान् / तस्थौ रामेण पुरतो लक्ष्मणेन च पूजितः

Matapos iulat kay Rama ang pagkakita kay Sita, ang taong may pagpipigil-sa-sarili ay tumindig sa harap ni Rama, at pinarangalan din ni Lakshmana.

Verse 44

ततः स रामो बलवान् सार्धं हनुमता स्वयम् / लक्ष्मणेन च युद्धाय बुद्धिं चक्रे हि रक्षसाम्

Pagkaraan, ang makapangyarihang Rama—kasama si Hanuman mismo at si Lakshmana—ay nagpasya sa landas ng digmaan laban sa mga rākṣasa.

Verse 45

कृत्वाथ वानरशतैर्लङ्कामार्गं महोदधेः / सेतुं परमधर्मात्मा रावणं हतवान् प्रभुः

Pagkatapos, ang Panginoon na lubos na nakatuon sa dharma ay nagpagawa, sa pamamagitan ng daan-daang vānaras, ng daanang patungong Laṅkā sa ibabaw ng dakilang karagatan; itinindig Niya ang Setu at pinaslang si Rāvaṇa.

Verse 46

सपत्नीकं च ससुतं सभ्रातृकमरिदमः / आनयामास तां सीतां वायुपुत्रसहायवान्

Sa tulong ng anak ng Diyos ng Hangin, ang manlulupig ng kaaway ay ibinalik si Sītā, kasama ang kaniyang kapwa-asawa, ang kaniyang anak, at ang kaniyang kapatid na lalaki.

Verse 47

सेतुमध्ये महादेवमीशानं कृत्तिवाससम् / स्थापयामास लिङ्गस्थं पूजयामास राघवः

Sa gitna ng Setu, itinatag ni Rāghava (Rāma) si Mahādeva—si Īśāna, ang Panginoong nakabalabal ng balat—na naroon bilang liṅga, at sinamba Niya Siya.

Verse 48

तस्य देवो महादेवः पार्वत्या सह शङ्करः / प्रत्यक्षमेव भगवान् दत्तवान् वरमुत्तमम्

Para sa kaniya, si Mahādeva—Śaṅkara—kasama si Pārvatī ay nagpakita nang hayagan; at ang Mapalad na Panginoon ay nagkaloob ng pinakamataas na biyaya.

Verse 49

यत् त्वया स्थापितं लिङ्गं द्रक्ष्यन्तीह द्विजातयः / महापातकसंयुक्तास्तेषां पापं विनश्यतु

Nawa’y mapuksa ang kasalanan ng mga dvija (dalawang-ulit na isinilang) na tumitingin dito sa liṅga na itinindig mo—kahit pasan nila ang mabibigat na paglabag.

Verse 50

अन्यानि चैव पापानि स्नातस्यात्र महोदधौ / दर्शनादेव लिङ्गसल्य नाशं यान्ति न संशयः

Para sa sinumang maligo rito sa Dakilang Karagatan, napapawi rin ang iba pang kasalanan; at sa pagtanaw lamang (sa banal na tanda/lugar) na ito, naaalis ang pagdurusang tila tinik na kaugnay ng liṅga—walang pag-aalinlangan.

Verse 51

यावत् स्थास्यन्ति गिरयो यावदेषा च मेदिनी / यावत् सेतुश्च तावच्च स्थास्याम्यत्र तिरोहितः

Hangga’t nananatili ang mga bundok, hangga’t umiiral ang daigdig na ito, at hangga’t nakatindig ang banal na Setu—hanggang doon ako mananatili rito, nakatago sa karaniwang paningin.

Verse 52

स्नानं दानं जपः श्राद्धं भविष्यत्यक्ष्यं कृतम् / स्मरणादेव लिङ्गस्य दिनपापं प्रणश्यति

Ang pagligo, pag-aalay ng kaloob, pagbigkas ng mantra (japa), at mga ritong śrāddha para sa mga ninuno ay nagiging di-nasisira ang bunga; at sa pag-alaala lamang sa Liṅga, napapawi ang mga kasalanang naipon sa isang araw.

Verse 53

इत्युक्त्वा भगवाञ्छंभुः परिष्वज्य तु राघवम् / सनन्दी सगणो रुद्रस्तत्रैवान्तरधीयत

Pagkasabi nito, niyakap ng Mapalad na Panginoong Śambhu si Rāghava; at si Rudra, kasama si Nandī at ang mga gaṇa na tagasunod, ay naglaho sa mismong pook na iyon.

Verse 54

रामो ऽपि पालयामास राज्यं धर्मपरायणः / अभिषिक्तो महातेजा भरतेन महाबलः

Si Rāma man ay namahala rin sa kaharian, lubos na nakatuon sa dharma. Ang makapangyarihang bayani na nagliliwanag sa dakilang ningning ay pinahiran at itinalaga bilang hari ni Bharata, ang may dakilang lakas.

Verse 55

विशेषाढ् ब्राह्मणान् सर्वान् पूजयामसचेश्वरम् / यज्ञेन यज्ञहन्तारमश्वमेधेन शङ्करम्

Kaya nga, sa natatanging paggalang, pinarangalan namin ang lahat ng mga Brāhmaṇa—at kasama nila, ang Panginoon. Sa pamamagitan ng yajña, sinamba namin si Śaṅkara, ang nagtataguyod at maaari ring magwakas ng handog; at lalo na sa Aśvamedha, taimtim namin Siyang pinarangalan.

Verse 56

रामस्य तनयो जज्ञे कुश इत्यभिविश्रुतः / लवश्च सुमहाभागः सर्वतत्त्वार्थवित् सुधीः

Kay Rāma ay isinilang ang anak na bantog sa pangalang Kuśa; at (isa pa) si Lava—pinakamapalad—matalino at mapanuri, nakaaalam sa kahulugan ng lahat ng tattva at sa tunay nitong diwa.

Verse 57

अतिथिस्तु कुशाज्जज्ञे निषधस्तत्सुतो ऽभवत् / नलस्तु निषधस्याभून्नभस्तमादजायत

Mula kay Kuśa ay isinilang si Atithi; ang anak niya ay si Niṣadha. Mula kay Niṣadha ay isinilang si Nala, at mula kay Nala ay isinilang si Nabhas.

Verse 58

नभसः पुण्डरीकाख्यः क्षेमधन्वा च तत्सुतः / तस्य पुत्रो ऽभवद् वीरो देवानीकः प्रतापवान्

Mula kay Nabhas ay isinilang ang nagngangalang Puṇḍarīka; ang anak niya ay si Kṣemadhanvan. Mula sa kanya naman ay isinilang ang isang anak na bayani—si Devānīka—na bantog sa tapang at kapangyarihan.

Verse 59

अहीनगुस्तस्य सुतो सहस्वांस्तत्सुतो ऽभवत् / तस्माच्चन्द्रावलोकस्तु तारापीडस्तु तत्सुतः

Mula kay Ahīnagu ay isinilang ang isang anak na nagngangalang Sahasvān; at pagkatapos ay isinilang ang anak niya. Mula roon ay lumitaw si Candrāvaloka, at ang anak ni Candrāvaloka ay si Tārāpīḍa.

Verse 60

तारापीडाच्चन्द्रगिरिर्भानुवित्तस्ततो ऽभवत् / श्रुतायुरभवत् तस्मादेते इक्ष्वाकुवंशजाः / सर्वे प्राधान्यतः प्रोक्ताः समासेन द्विजोत्तमाः

Mula kay Tārāpīḍa ay isinilang si Candragiri; mula sa kanya ay lumitaw si Bhānuvitta. Mula kay Bhānuvitta ay isinilang si Śrutāyu. Kaya sila’y mga inapo ng angkan ni Ikṣvāku. O pinakadakila sa mga dalawang-ulit na isinilang, sa maikling sabi ay nabanggit ang lahat ng pangunahing tao.

Verse 61

य इमं शृणुयान्नित्यमिक्ष्वाकोर्वंशमुत्तमम् / सर्वपापविनिर्मुक्तो स्वर्गलोके महीयते

Ang sinumang palagiang nakikinig sa marangal na salinlahi ni Ikṣvāku ay mapapalaya sa lahat ng kasalanan at pararangalan sa daigdig ng langit.

← Adhyaya 19Adhyaya 21

Frequently Asked Questions

It functions as a compact Ikṣvāku genealogy and Rāma-cycle synopsis, culminating in a Setu-liṅga tīrtha-māhātmya that foregrounds Śiva’s grace within a Vaiṣṇava avatāra narrative—an emblematic Purāṇic samanvaya.

Śiva grants that darśana of the liṅga destroys even heavy sins; bathing in the ocean there removes other sins; acts like bathing, charity, japa, and śrāddha become imperishable in result; and mere remembrance of the liṅga destroys daily accumulated sins.