Adhyaya 86

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये निर्वाणदीक्षायां प्रतिष्ठाकलाशोधनं नाम पञ्चाशीतितमो ऽध्यायः अथ षडशीतितमो ऽध्यायः विद्याविशोधनविधानं ईश्वर उवाच सन्धानमथ विद्यायाः प्राचीनकलया सह कुर्वीत पूर्ववत् कृत्वा तत्त्वं वर्णय तद्यथा

ดังนี้ ในอัคนีปุราณะ ภาคนิรวาณทีกษา บทที่แปดสิบห้า ชื่อว่า “การชำระหม้อกาลศะเพื่อพิธีประดิษฐาน” ได้สิ้นสุดลง บัดนี้เริ่มบทที่แปดสิบหก “วิธีการชำระวิทยา (มนตร์)” พระอิศวรตรัสว่า “ต่อไปจงทำสันธานแห่งวิทยาร่วมกับกะลาโบราณดังเดิม ครั้นทำแล้วจงพรรณนาตัตตวะของมันให้ถูกต้อง คือดังนี้”

Verse 2

ॐ हों क्षीमिति सन्धानं राग्श् च शुद्धविद्या च नियतिः कलया सह कालो मया तथाविद्या तत्त्वानामिति सप्तकं

“โอม โหม กษีม”—นี่คือสัญญาแห่งสันธาน อีกทั้ง รากะ และศุทธวิทยา; นิยติพร้อมด้วยกะลา; กาล; มายา; และอวิทยา—ดังนี้เป็นตัตตวะทั้งเจ็ด

Verse 3

रलवाः शषसाः वर्णाः षड् विद्यायां प्रकीर्तिताः पदानि प्रणवादीनि एकविंशतिसङ्ख्यया

ในระบบศัฏวิทยา ได้ประกาศอักษรที่ขึ้นต้นด้วย ร ล ว และหมู่อักษร ศ ษ ส; และบรรดาบทศักดิ์สิทธิ์ที่เริ่มด้วยปรณวะ (โอม) ได้ระบุว่า มีจำนวนยี่สิบเอ็ด

Verse 4

पूर्ववत् धृत्वेति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः इं शिवाय इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः वचोगुह्याय इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः सद्योजाताय मूर्तये इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः अथ निधाय सर्वाधिपतय इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः ॐ रुद्राणां भुवनानाञ्च स्वरूपमथ कश्यपे प्रथमो वामदेवः स्यात्ततः सर्वभवोद्भवः

“ดังเดิมเมื่อวางไว้แล้ว”—เป็นข้อความตามคัมภีร์ที่ทำเครื่องหมาย; “(กล่าว) iṃ śivāya”, “(กล่าว) vaco-guhyāya”, “(กล่าว) sadyojātāya mūrtaye” และ “แล้วเมื่อประดิษฐานไว้ (กล่าว) sarvādhipataye”—ล้วนเป็นข้อความตามฉบับนั้น. บัดนี้ โอ กัศยปะ เราจักกล่าวสภาวะที่แท้แห่งเหล่ารุทระและโลกทั้งหลาย: องค์แรกคือ วามเทวะ; จากท่านนั้นบังเกิดกำเนิดแห่งสรรพภาวะทั้งปวง.

Verse 5

वज्रदेहः प्रभुर्धाता क्रविक्रमसुप्रभाः वटुः प्रशान्तनामा च परमाक्षरसञ्ज्ञकः

พระองค์มีกายดุจวัชระ เป็นพระผู้เป็นเจ้าและธาตฤ (ผู้ทรงค้ำจุน/ผู้ทรงสร้าง); พระวิกรมะของพระองค์เกรียงไกรดุจพายุและพระรัศมีรุ่งโรจน์; ทรงเป็นวฏุผู้ศักดิ์สิทธิ์; มีนามว่า ‘ประศานตะ’; และยังทรงได้รับสัญญาว่า ‘ปรมักษระ’ คืออักษรสูงสุดอันไม่เสื่อมสูญ.

Verse 6

शिवश् च सशिवो बभ्रुरक्षयः शम्भुरेव च अदृष्टरूपनामानौ तथान्यो रूपवर्धनः

และพระองค์คือ ‘ศิวะ’, ‘สศิวะ’, ‘พภรุ’, ‘อักษยะ’ (ผู้ไม่เสื่อมสูญ) และ ‘ศัมภุ’; ทรงมีนามว่า ‘อทฤษฏรูปนามา’ คือผู้ซึ่งรูปและนามไม่ปรากฏ; และอีกนามหนึ่งคือ ‘รูปวรรธนะ’ ผู้เพิ่มพูนรูปและรัศมี.

Verse 7

मनोन्मनो महावीर्यश्चित्राङ्गस्तदनन्तरं कल्याण इति विज्ञेयाः पञ्चविंशतिसङ्ख्यया

‘มโนन्मน’, ‘มหาวีรยะ’, ‘จิตรางคะ’ และต่อจากนั้น ‘กัลยาณะ’—พึงทราบว่าเป็นนามทั้งหลาย ซึ่งทำให้จำนวนครบเป็นยี่สิบห้า.

Verse 8

मन्त्रो घोरामरौ वीजे नाड्यौ द्वे तत्र ते यथा पूषा च हस्तिजिह्वा च व्याननागौ प्रभञ्जनौ

ใน (ระบบ)นั้น มนตร์มีพยางค์เมล็ด (บีชะ) สองประการคือ ‘โฆระ’ และ ‘อมระ’; และมีนาฑีสองเส้นคือ ‘ปูษา’ กับ ‘หัสติชิหวา’; อีกทั้งมีวายุคือ ‘วยานะ’, ‘นาคะ’ และ ‘ประภัญชนะ’.

Verse 9

विषयो रूपमेवैकमिन्द्रिये पादचक्षुषी शब्दः स्पर्शश् च रूपञ्च त्रय एते गुणाः स्मृताः

เท้าและตา—อินทรีย์ทั้งสองนี้มีอารมณ์คือ “รูป” เท่านั้น; ส่วนเสียง สัมผัส และรูป—ทั้งสามนี้เป็นคุณ (สิ่งที่อินทรีย์รับรู้) ตามที่คัมภีร์สืบจำไว้.

Verse 10

अवस्थात्र षुप्तिश् च रुद्रो देवस्तु कारणं विद्यामध्यगतं सर्वं भावयेद्भवनादिकं

แม้ในภาวะที่เรียกว่า “หลับ” เทวะรุดระก็เป็นหลักเหตุ (การณะ) ผู้ควรภาวนาว่า สรรพสิ่งซึ่งสถิตอยู่ในวิทยา ย่อมปรากฏเป็นโลกที่แสดงออก เริ่มตั้งแต่กายเป็นต้น.

Verse 11

ताडनं छेदनं तत्र प्रवेशञ्चापि योजनं आकृष्य ग्रहणं कुर्याद्विद्यया हृत्प्रदेशतः

ณที่นั้น พึงกระทำการตีและการตัดด้วยวิทยา; ทั้งการสอดเข้าและการตรึงให้มั่นคง แล้วดึง (เป้าหมาย) เข้ามาหาตน และพึงยึดไว้ โดยกำหนดจากบริเวณหัวใจ.

Verse 12

आत्मन्यारोप्य सङ्गृह्य कलां कुण्डे निवेशयेत् रुद्रं कारणमावाह्य विज्ञाप्य च शिशुं प्रति

เมื่อยกสิ่งนั้นขึ้นสถิตในตนและรวบรวมกะลาแล้ว พึงน้อมใส่ลงในกุณฑะ (หลุมไฟ) จากนั้นอาวาหนะรุดระในฐานะหลักเหตุ (การณะ) แล้วพึงกล่าวคำประกาศ/คำสั่งสอนอย่างเป็นพิธีต่อเด็ก (ศิศุ).

Verse 13

पित्रोरावहनं कृत्वा हृदये ताडयेच्छिशुं प्रविश्य पूर्वमन्त्रेण तदात्मनि नियोजयेत्

เมื่อทำพิธีอาวาหนะบิดาและมารดาแล้ว พึงแตะ/ตีกระทบที่บริเวณหัวใจของเด็ก จากนั้นด้วยมนตร์ก่อนหน้า เมื่อเข้าสู่ภาวะ (การเข้าประกอบ) แล้ว พึงสถาปนาสิ่งที่อาวาหนะนั้นไว้ในอาตมันของเด็ก.

Verse 14

आकृष्यादाय पूर्वोक्तविधिनाअत्मनि योजयेत् वामया योजयेत् योनौ गृहीत्वा द्वादशान्ततः

เมื่อดึงออกมาและรับไว้แล้ว พึงประสานไว้ภายในตนตามวิธีที่กล่าวไว้ก่อน ด้วยนาฑี/มือซ้าย พึงจับกระแสจากทวาทศานตะแล้ววางลง ณ โยนี คือที่ตั้งแห่งกำเนิดพลัง.

Verse 15

बुद्ध इति घ, ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः आवाहनं कुर्यादिति ग, घ, चिह्नितपुस्तकपाठः कुर्वीत देहसम्पत्तिं जन्माधिकारमेव च भोगं लयन्तथा श्रोतःशुद्धितत्त्वविशोधनं

ต้นฉบับบางสายอ่านว่า “พุทธะ” แต่บางสายอ่านว่า “พึงกระทำอาวาหนะ (การอัญเชิญ)”. ในพิธีนี้พึงบำรุงความสมบูรณ์แห่งกาย ยืนยันสิทธิอันชอบโดยกำเนิด ให้ได้ภคะและลยะ พร้อมทั้งชำระศฺโรตัสและชำระตัตตวะ.

Verse 16

निःशेषमलकर्मादिपाशबन्धनिवृत्तये निष्कृत्यैव विधानेन यजेत शतमाहुतीः

เพื่อความดับสิ้นโดยสิ้นเชิงแห่งพันธนาการอันเป็นบ่วงจากกรรมเศร้าหมองเป็นต้น พึงประกอบพิธีไถ่โทษตามแบบแผน และถวายอาหุติหนึ่งร้อยครั้งลงในไฟ.

Verse 17

अस्त्रेण पाशशैथिल्यं मलशक्तिं तिरोहितां छेदनं मर्दनं तेषां वर्तुलीकरणं तथा

ด้วยอัสตระ (มนตราอาวุธ) ทำให้บ่วงคลายตัว ทำให้พลังมลทินของศัตรูไร้ฤทธิ์และถูกปกปิด และยังทำการตัด บดขยี้ และทำให้เวียนวนเป็นวงจนสับสนด้วย.

Verse 18

दाहं तदक्षराभावं प्रायश्चित्तमथोदितं रुद्राण्यावाहनं पूजा रूपगन्धसमर्पणं

ต่อมาทรงบัญญัติพิธีไถ่โทษ: ให้ทำดาหะ (โหมะ/การเผาบูชา) เพื่อชดเชยความขาดพร่องแห่งอักษร แล้วจึงทำอาวาหนะพระรุทราณี บูชา และถวายรูป (ปฏิมา/สภาวะ) กับกลิ่นหอม.

Verse 19

ॐ ह्रीं रूपगन्धौ शुल्कं रुद्र गृहाण स्वाहा संश्राव्य शाम्भवीमाज्ञां रुद्रं विसृज्य कारणं विधायात्मनि चैतन्यं पाशसूत्रे निवेशयेत्

“โอม หรีง—ข้าพเจ้าถวายรูปและกลิ่นเป็นทักษิณา; โอ้รุทระ โปรดรับ; สวาหา।” ครั้นประกาศพระบัญชาของศามภวีแล้ว พึงส่งรุทระกลับ ตั้งหลักตัตตวะแห่งเหตุในตน และน้อมจิตสำนึกประดิษฐานลงในปาศสูตร (สาย/เชือกพิธีกรรม)

Verse 20

विन्दुं शिरसि विन्यस्य विसृजेत् पितरौ ततः दद्यात् पूर्णां विधानेन समस्तविधिपूरणीं

เมื่อวาง “บินทุ” (หยด/จุดพิธี) ไว้บนศีรษะแล้ว พึงส่ง “ปิตฤ” ทั้งสอง (ดวงวิญญาณบรรพชน) กลับไป จากนั้นตามแบบพิธี พึงถวายอาหุติ “ปูรณา” อันเป็นเครื่องบูชาปิดพิธีที่ทำให้กรรมพิธีทั้งปวงสมบูรณ์

Verse 21

पूर्वोक्तविधिना कार्यं विद्यायां ताडनादिकं स्ववीजन्तु विशेषः स्यादिति विद्या विशोधिता

ตามวิธีที่กล่าวไว้ก่อนแล้ว พึงประกอบการกระทำต่อวิทยา (มนต์) เช่น ตาฑนะ (การเคาะ/กระทบ) เป็นต้น; แต่ข้อจำเพาะคือทำร่วมกับพยางค์พีชะของตนเอง ดังนี้วิทยาจึงได้รับการชำระให้บริสุทธิ์