Varaha Purana 161.7: Adhyaya 161, Shloka 7

The Efficacy of the Sacred Forests: The Merit of Pilgrimage to Mathurā’s Twelve Groves

Devanagari script

चतुर्थं काम्यकवनं वनानां वनमुत्तमम् ॥ पञ्चमं वै बहुवनं षष्ठं भद्रवनं स्मृतम् ॥

Recitation with translationVaraha Purana 161.7

Transliteration

caturthaṃ kāmyakavanaṃ vanānāṃ vanam uttamam || pañcamaṃ vai bahuvanaṃ ṣaṣṭhaṃ bhadravanaṃ smṛtam ||

Translation

నాలుగవది ‘కామ్యకవనం’, వనములలో ఉత్తమ వనం; ఐదవది ‘బహువనం’ అని చెప్పబడింది, ఆరవది ‘భద్రవనం’ అని స్మరించబడింది।

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• चतुर्थम्: fourth
• चतुर्थम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: चतुर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; क्रमवाचक

• काम्यकवनम्: Kāmyaka forest
• काम्यकवनम्: Karta (कर्ता/विषय)
• Type: Noun
• Root: काम्यक-वन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासः—कर्मधारय (काम्यकं वनम्)

• वनानाम्: of forests
• वनानाम्: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: वन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन

• वनम्: forest
• वनम्: Karta (कर्ता/विषय)
• Type: Noun
• Root: वन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन

• उत्तमम्: best/excellent
• उत्तमम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: उत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण

• पञ्चमम्: fifth
• पञ्चमम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पञ्चम (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; क्रमवाचक

• वै: indeed
• वै: Sambandha (सम्बन्ध/निश्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: निश्चयार्थक-निपात (indeed/assuredly)

• बहुवनम्: Bahuvana (many-grove)
• बहुवनम्: Karta (कर्ता/विषय)
• Type: Noun
• Root: बहु-वन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासः—कर्मधारय (बहु वनम्/बहुवनम् नाम)

• षष्ठम्: sixth
• षष्ठम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: षष्ठ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; क्रमवाचक

• भद्रवनम्: Bhadravana (auspicious grove)
• भद्रवनम्: Karta (कर्ता/विषय)
• Type: Noun
• Root: भद्र-वन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासः—कर्मधारय (भद्रं वनम्)

• स्मृतम्: is called/remembered
• स्मृतम्: Kriya (क्रिया/विधेय)
• Type: Verb
• Root: स्मृ (धातु)
• Form: कृदन्त—क्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘is said/remembered (as)’

Speaker

Varāha

Tags

• Classical Literature
• Ancient Geography
• Cultural Heritage
• Ecological Ethics

FAQs

What is the historical significance of this verse?

Such enumerations function as textual maps, supporting the study of how sacred landscapes were organized and transmitted.

Which geographic location is identified?

Forest toponyms within the Mathurā/Braj cultural zone: Kāmyakavana, Bahuvana, Bhadravana.

What is the primary ethical instruction?

The framing of forests as 'uttama' encourages valuing and safeguarding natural spaces as heritage environments.