Varaha Purana 149.79: Adhyaya 149, Shloka 79

The Sacred Geography and Merit of Dvārakā

Devanagari script

चतुर्विंशतिद्वादश्यां मध्याह्ने तु दिवाकरे ॥ फलते स यथान्यायं सर्वभागवतप्रियम् ॥

Recitation with translationVaraha Purana 149.79

Transliteration

caturviṃśatidvādaśyāṃ madhyāhne tu divākare || phalate sa yathānyāyaṃ sarvabhāgavatapriyam ||

Translation

ఇరవై నాలుగవ ద్వాదశీనాడు, మధ్యాహ్నం సూర్యుడు శిరోస్థానంలో ఉన్నప్పుడు, ఇది విధి ప్రకారం ఫలిస్తుంది—సర్వ భగవద్భక్తులకు ప్రియమైనది.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• चतुर्विंशतिद्वादश्याम्: on the twenty-fourth (lunar) Dvādaśī
• चतुर्विंशतिद्वादश्याम्: अधिकरण (Adhikaraṇa/Time-locative)
• Type: Noun
• Root: चतुर्विंशतिद्वादशी (प्रातिपदिक: चतुर्विंशति + द्वादशी)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; Locative singular; समासः—द्विगु (संख्यापूर्वकः)

• मध्याह्ने: at midday
• मध्याह्ने: अधिकरण (Time-locative)
• Type: Noun
• Root: मध्याह्न (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; Locative singular

• तु: and/indeed
• तु: सम्बन्ध (Discourse particle)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात/particle

• दिवाकरे: when the sun (is present)
• दिवाकरे: अधिकरण (Time/condition-locative: ‘when the sun…’)
• Type: Noun
• Root: दिवाकर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; Locative singular

• फलते: bears fruit / yields results
• फलते: क्रिया (Verb/Action)
• Type: Verb
• Root: फल् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद

• सः: it/he (that)
• सः: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• यथा: as/according to
• यथा: क्रियाविशेषण (Adverbial modifier)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; अव्यय-उपमा/रीति (manner)

• न्यायम्: proper rule/justice
• न्यायम्: क्रियाविशेषण (Manner/accusative)
• Type: Noun
• Root: न्याय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; used adverbially (accusative of manner)

• सर्वभागवतप्रियम्: dear to all devotees
• सर्वभागवतप्रियम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Adjective
• Root: सर्वभागवतप्रिय (प्रातिपदिक: सर्व + भागवत + प्रिय)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; adjective used as object/complement; समासः—तत्पुरुष (सर्वेषां भागवतानां प्रियम्)

Speaker

Varāha (default dialogue framework)

Tags

• Classical Literature
• Vaishnavism
• Ritual Calendar

FAQs

What is the historical significance of this verse?

It preserves calendrical observance language (tithi and midday), important for studying how Purāṇas encode ritual time alongside sacred place.

Which geographic location is identified?

No new location is named here; it continues the description of a feature within the same kṣetra.

What is the primary ethical instruction?

It emphasizes propriety and rule-governed practice (yathānyāya) in engaging with sacred phenomena.