Adhyaya 206

Verse 1

विश्वामित्र उवाच । इंद्रोऽपि विष्णुवाक्येन हिमवंतं समागतः । ऐरावतं समारुह्य नागेद्रं पर्वतोपमम्

విశ్వామిత్రుడు పలికెను—విష్ణువు వాక్యంతో ప్రేరితుడైన ఇంద్రుడు కూడా హిమవంతుని వద్దకు వచ్చెను. ఐరావతంపై అధిరోహించి, పర్వతసమానంగా ఉన్న నాగేంద్రుడు—పర్వతరాజుని సమీపించెను।

Verse 2

तत्रापश्यदृषींस्तान्स चमत्कार समुद्भवान् । नियमैः संयमैर्युक्तान्सदाचारपरायणान् । वानप्रस्थाश्रमोपेतान्कामक्रोधविवर्जितान्

అక్కడ అతడు ఆ ఋషులను దర్శించెను—అద్భుత తేజస్సుతో ప్రకాశించువారు, నియమ-సంయమాలతో యుక్తులు, సదాచారపరాయణులు, వానప్రస్థాశ్రమంలో స్థితులు, కామ-క్రోధవివర్జితులు।

Verse 3

एके विप्राः स्थितास्तेषामेकांतरितभोजनाः । षष्ठकालाशिनश्चान्ये चांद्रायणपरायणाः

వారిలో కొందరు విప్రులు ఒక రోజు విడిచి ఒక రోజు భోజనం చేసేవారు; మరికొందరు షష్ఠకాలంలో మాత్రమే ఆహారం తీసుకునేవారు; ఇంకొందరు చాంద్రాయణ వ్రతంలో పూర్తిగా నిమగ్నులై ఉండేవారు।

Verse 4

अश्मकुट्टाः स्थिताः केचिद्दंतोलूखलिनः परे । शीर्णपर्णाशनाः केचिज्जलाहारास्तथा परे । वायुभक्षास्तथैवान्ये तपस्तेपुः सुदारुणम्

కొందరు రాళ్లను కొట్టి కొట్టి తపస్సు చేసేవారు; మరికొందరు దంతాలనే ఉలూఖలంలా చేసుకొనేవారు. కొందరు ఎండిపోయిన ఆకులు తినేవారు; కొందరు జలాహారులుగా ఉండేవారు; ఇంకొందరు వాయుభక్షులై అత్యంత దారుణమైన తపస్సు చేసిరి।

Verse 5

अथ शक्रं समालोक्य तत्राऽयांतं द्विजोत्तमाः । पूजितं चारणैः सिद्धैस्तैरदृष्टं कदाचन

అప్పుడు అక్కడికి వచ్చిన శక్రుని చూచి శ్రేష్ఠ ద్విజులు ఆశ్చర్యపడ్డారు. చారణులు, సిద్ధులు పూజించే ఆ దేవుని వారు ఇంతకు ముందు ఎప్పుడూ చూడలేదు.

Verse 6

ते सर्वे ब्राह्मणाः प्रोक्तास्तदाश्रमसमीपगैः

అప్పుడు ఆ ఆశ్రమ సమీపవాసులు ఆ బ్రాహ్మణులందరినీ ఉద్దేశించి పలికారు.

Verse 7

अयं शक्रः समायातो भवतामाश्रमे द्विजाः । क्रियतामर्हणं चास्मै यच्चोक्तं शास्त्रचिंतकैः

“హే ద్విజులారా! ఈ శక్రుడు మీ ఆశ్రమానికి వచ్చాడు. శాస్త్రవేత్తలు చెప్పిన విధంగా ఇతనికి యథావిధి అర్హణ-సత్కారం చేయండి.”

Verse 8

ततस्ते ब्राह्मणाः सर्वे विस्मयोत्फुल्ललोचनाः । संमुखाः प्रययुस्तूर्णं कृतांजलिपुटाः स्थिताः

అప్పుడు ఆ బ్రాహ్మణులందరూ ఆశ్చర్యంతో విస్తరించిన కళ్లతో త్వరగా ఆయన ఎదుటికి వెళ్లి, అంజలి బద్ధంగా భక్తితో నిలిచారు.

Verse 9

गृह्योक्तविधिना तस्मै संप्रहृष्टतनूरुहा । प्रोचुश्च विनयात्सर्वे किमागमनकारणम्

ఆనందంతో రోమాంచితులై వారు గృహ్యవిధి ప్రకారం ఆయనను ఆతిథ్యంగా స్వీకరించి, వినయంతో అందరూ అడిగారు—“మీ రాకకు కారణం ఏమిటి?”

Verse 10

निरीहस्यापि देवेंद्र कौतुकं नो व्यवस्थितम्

హే దేవేంద్రా! నిరీహుడైనవాడికైనా ఇక్కడ మీ రాక యొక్క ఉద్దేశ్యం మాకు స్పష్టంగా తెలియడం లేదు।

Verse 11

इन्द्र उवाच । कुशलं वो द्विजश्रेष्ठा अनिहोत्रेषु कृत्स्नशः । तपश्चर्यासु सर्वासु वेदाभ्यासे तथा श्रुते

ఇంద్రుడు పలికెను—హే ద్విజశ్రేష్ఠులారా! మీకు సమస్తంగా క్షేమమేనా? అనిహోత్రాచారాలలో, అన్ని తపశ్చర్యలలో, అలాగే వేదాభ్యాసం మరియు శ్రుతి-అధ్యయనంలో అన్నీ సవ్యంగానే ఉన్నాయా?

Verse 12

हाटकेश्वरजं क्षेत्रं त्यक्त्वा तीर्थमयं शुभम् । कस्मादत्र समायाता हिमार्तिजनके गिरौ

తీర్థమయమైన శుభ హాటకేశ్వర క్షేత్రాన్ని విడిచి, చలి బాధను కలిగించే ఈ పర్వతానికి మీరు ఎందుకు ఇక్కడికి వచ్చారు?

Verse 13

तस्मात्सर्वे मया सार्धं समागच्छंतु सद्द्विजाः । चमत्कारपुरे पुण्ये बहुविप्रसमाकुले

కాబట్టి, హే సద్ది్వజులారా! మీరు అందరూ నాతో కలిసి రండి—అనేక విప్రులతో నిండిన పుణ్య చమత్కారపురానికి।

Verse 14

वासुदेवसमादेशात्तत्र गत्वाथ सांप्रतम् । गयाकूपे करिष्यामि श्राद्धं भक्त्या द्विजोत्तमाः

హే ద్విజోత్తములారా! వాసుదేవుని ఆజ్ఞచేత ఇప్పుడు అక్కడికి వెళ్లి, గయా-కూపంలో భక్తితో శ్రాద్ధం నిర్వహిస్తాను।

Verse 15

युष्मदग्रे चतुर्दश्यां प्रेतपक्ष उपस्थिते । खेचरत्वं समायातं सर्वेषां भवतां स्फुटम्

మీ సమక్షంలోనే, చతుర్దశి నాడు ప్రేతపక్షం వచ్చినప్పుడు, మీ అందరికీ స్పష్టంగా ఖేచరత్వం (ఆకాశగమన స్థితి) ప్రాప్తించింది.

Verse 16

सबालवृद्धपत्नीकाः साग्निहोत्रा मया सह । तस्माद्गच्छत भद्रं वस्तत्र स्थानं भविष्यति

పిల్లలు, వృద్ధులు, భార్యలతో కూడి—మీ అగ్నిహోత్రాలతో సహా—నాతో పాటు రండి. కాబట్టి బయలుదేరండి; మీకు మంగళం కలుగుగాక. అక్కడ మీకు తగిన నివాసస్థానం లభిస్తుంది.

Verse 17

ब्राह्मणा ऊचुः । न वयं तत्र यास्यामश्चमत्कारपुरं पुनः । अन्येऽपि ब्राह्मणास्तत्र वेदवेदांगपारगाः

బ్రాహ్మణులు అన్నారు—మేము మళ్లీ అక్కడి చమత్కారపురానికి వెళ్లము. అక్కడ వేదాలు, వేదాంగాలలో పారంగతులైన ఇతర బ్రాహ్మణులూ ఉన్నారు.

Verse 18

नागरा याज्ञिकाः संति स्मार्ताः श्रुतिपरायणाः । तेषामग्रे कुरु श्राद्धं श्रद्धा चेच्छ्राद्धजा तव

అక్కడ నాగర యాజ్ఞిక బ్రాహ్మణులు ఉన్నారు—స్మార్తులు, శ్రుతిపరాయణులు. నీకు శ్రాద్ధంపై నిజమైన శ్రద్ధ కలిగితే, వారి సమక్షంలో శ్రాద్ధం చేయి.

Verse 19

इन्द्र उवाच । तत्र ये ब्राह्मणाः केचिद्भवद्भिः संप्रकीर्तिताः । तथाविधाश्च ते सर्वे वेदवेदांगपारगाः

ఇంద్రుడు అన్నాడు—అక్కడ మీరు పేర్కొన్న బ్రాహ్మణులు నిజంగా అందరూ అలాంటివారే; వేదాలు, వేదాంగాలలో పారంగతులు.

Verse 20

श्रुताध्ययनसंपन्ना याज्ञिकाश्च विशेषतः । परं द्वेषपराः सर्वे तथा परुषवादिनः

వారు శ్రుతి అధ్యయనసంపన్నులు, విశేషంగా యాజ్ఞికులు; అయినా వారందరూ అతిద్వేషపరులు, కఠినవాక్యాలు పలికేవారు.

Verse 21

अहंकारेण संयुक्ताः परस्परजिगीषवः । तपसा विप्रयुक्ताश्च भोगसक्ता दिवानिशम्

అహంకారంతో బద్ధులై, పరస్పరం మించాలనే తపనతో, తపస్సు నుండి దూరమై, దివానిశలు భోగాసక్తులై—వారు ధర్మం కన్నా పోటీచేత నడిపింపబడుతున్నారు.

Verse 22

यूयं सर्वगुणोपेता विष्णुना मे प्रकीर्तिताः । तस्मादागमनं कार्यं मया सार्धं समस्तकैः

మీరు సర్వగుణసంపన్నులు; విష్ణువు మీ కీర్తిని నాకు చెప్పాడు. కాబట్టి మీరందరూ ఎలాంటి మినహాయింపులేకుండా నాతో కలిసి రావలసినది.

Verse 23

ब्राह्मणा ऊचुः । अस्माभिस्तेन दोषेण त्यक्तं स्थानं निजं हि तत् । बहुतीर्थसमोपेतं स्वर्गमार्गप्रदर्शकम्

బ్రాహ్మణులు అన్నారు: ఆ దోషం కారణంగా మేము మా స్వస్థానాన్ని విడిచాము—అది అనేక తీర్థాలతో శోభించి, స్వర్గమార్గాన్ని చూపించే స్థలం.

Verse 24

यदि यास्यामहे तत्र त्वया सार्धं पुरंदर । अस्माकं स्वजनाः सर्वे रागद्वेषपरायणाः

ఓ పురందరా! మేము నీతో కలిసి అక్కడికి వెళితే, మా స్వజనులందరూ రాగద్వేషాలకు పరాయణులే.

Verse 25

अपराधान्करिष्यंति नित्यमेव पदेपदे । ईर्ष्याधर्मसमोपेताः परुषाक्षरजल्पकाः

వారు అడుగడుగునా నిత్యంగా అపరాధాలు చేస్తారు; ఈర్ష్యా-అధర్మాలతో నిండిపోయి కఠిన వాక్యాలు పలుకుతారు।

Verse 26

ततः संपत्स्यते क्रोधः क्रोधाच्च तपसः क्षयः । ततो न प्राप्यते मुक्तिस्तद्गच्छामः कथं विभो

అప్పుడు క్రోధం పుడుతుంది; క్రోధం వల్ల తపస్సు క్షీణిస్తుంది. అప్పుడు ముక్తి లభించదు—హే విభో, మేము అక్కడికి ఎలా వెళ్తాం?

Verse 27

अपरं तत्र भूपोऽस्ति देशे दानपरः सदा । आनर्ताधिपतिः ख्यातः सर्वभूमौ सदैव सः

ఇంకా, ఆ దేశంలో ఒక రాజు ఉన్నాడు; అతడు ఎల్లప్పుడూ దానపరుడు. ‘ఆనర్త’ అధిపతిగా ఖ్యాతి పొందినవాడు, సమస్త భూముల్లో ప్రసిద్ధుడు.

Verse 28

ददाति विविधं दानं हस्त्यश्वकनकादिकम् । यदि तत्र न गृह्णीमस्तदा कोपं स गच्छति

అతడు ఏనుగులు, గుర్రాలు, బంగారం మొదలైన అనేక రకాల దానాలు ఇస్తాడు. మేము అక్కడ వాటిని స్వీకరించకపోతే అతడు కోపిస్తాడు.

Verse 29

भूपाले कोपमापन्ने स्वजनेषु विरोधिषु । सिद्धिर्नो तपसोऽस्माकं तेन त्यक्तं निजं पुरम्

రాజు కోపానికి లోనై, మనవారే విరోధులైతే, మా తపస్సుకు సిద్ధి కలగదు; అందుకే మేము మా నగరాన్ని విడిచాము.

Verse 30

यदि गृह्णीमहे दानं तस्य भूपस्य देवप । तपसः संप्रणाशः स्याद्यद्धि प्रोक्तं स्वयंभुवा

ఓ దేవా! మేము ఆ రాజుని దానాన్ని స్వీకరిస్తే మా తపస్సు పూర్తిగా నశిస్తుంది—ఇదని స్వయంభూ బ్రహ్మ స్వయంగా ప్రకటించాడు।

Verse 31

दशसूनासमश्चक्री दशचक्रिसमो ध्वजी । दशध्वजि समा वेश्या दशवेश्यासमो नृपः

చక్రాలు తయారుచేసేవాడు పది వధశాలలంత పాపి అని చెప్పబడెను; ధ్వజధారి పది చక్రకారులంత; వేశ్య పది ధ్వజధారులంత; రాజు పది వేశ్యలంత పాపసముడు।

Verse 32

तत्कथं तस्य गृह्णीमो दानं पापरतस्य च । यथाऽन्ये नागराः सर्वे लोभेन महतान्विताः

అయితే పాపరతుడైన అతని దానాన్ని మేము ఎలా స్వీకరిస్తాము? ఇతర నగరవాసులందరూ కూడా మహా లోభంతో నిండివున్నారు కదా।

Verse 33

इन्द्र उवाच । प्रभावोऽयं द्विजश्रेष्ठास्तस्य क्षेत्रस्य संस्थितः । हाटकेश्वरसंज्ञस्य सर्वदैव व्यवस्थितः

ఇంద్రుడు పలికెను—ఓ ద్విజశ్రేష్ఠులారా! ఆ క్షేత్రపు ఈ ప్రభావం అక్కడే స్థాపితమై ఉంది; హాటకేశ్వర నామక క్షేత్రంలో అది సర్వకాలమూ నిత్యంగా నిలిచియున్నది।

Verse 34

पितॄणां च सुतानां च बंधूनां च विशेषतः । श्वश्रूणां च स्नुषाणां च भगिनीभ्रातृभार्ययोः

తండ్రులకును కుమారులకును, ప్రత్యేకంగా బంధువులకును; అత్తమాతలకును కోడళ్లకును; అలాగే సోదరీమణులకును అన్నదమ్ముల భార్యలకును—

Verse 35

तस्याधस्तात्स्वयं देवो हाटकेश्वरसंज्ञितः । पुरस्य विद्यते तस्य प्रतापेनाखिला जनाः

దాని క్రింద స్వయంగా దేవుడు ‘హాటకేశ్వర’ అనే నామంతో నివసిస్తాడు; ఆ నగర ప్రతాపంతో సమస్త జనులు ప్రభావితులవుతారు.

Verse 36

सन्तप्यंते ततो द्वेषं प्रकुर्वंति परस्परम् । किं न श्रुतं भवद्भिस्तु यथा रामः सलक्ष्मणः । सीतया सह संप्राप्तो विरोधं परमं गतः

అప్పుడు వారు అంతరంలో దహించుకొని పరస్పరం ద్వేషం పెంచుకుంటారు. మీరు వినలేదా—సీతతో కలిసి లక్ష్మణునితో వచ్చిన రాముడే మహా విరోధంలో పడినట్లు?

Verse 37

सीतया लक्ष्मणेनैव सार्धं कोपेन संयुतः । अवाच्यं प्रोक्तवान्विप्रास्तौ च तेन समं तदा

కోపంతో కూడి, సీతా లక్ష్మణులతో కలిసి ఉండగానే అతడు పలకరాని మాటలు పలికాడు; ఆ ఇద్దరూ కూడా అప్పుడతనికి అలాగే ప్రతివచనం చెప్పారు.

Verse 38

अपि मासं वसेत्तत्र यदि कोपविवर्जितः । तदा मुक्तिमवाप्नोति स्वर्गभाक्पञ्चरात्रतः

కోపం లేకుండా అక్కడ ఒక నెలైనా నివసిస్తే, అతడు ముక్తిని పొందుతాడు; ఐదు రాత్రులకే స్వర్గభాగ్యుడు అవుతాడు.

Verse 39

तस्मात्तत्र प्रगंतव्यं युष्माभिस्तु मया सह । ईर्ष्याधर्मं न युष्माभिस्ते करिष्यंति नागराः

కాబట్టి మీరు నా వెంట అక్కడికి వెళ్లాలి; నగరవాసులు మీపై ఈర్ష్యాధర్మాన్ని ఆచరించరు.

Verse 40

न चैव भवतां कोपस्तत्रस्थानां भविष्यति । प्रसादान्मम विप्रेंद्राः सत्यमेतन्मयोदितम्

అక్కడ నివసిస్తున్నప్పుడు మీకు కోపమూ ఎప్పుడూ కలుగదు. నా ప్రసాదముచేత, ఓ విప్రేంద్రులారా, ఇది నేను సత్యంగా ప్రకటిస్తున్నాను.

Verse 41

आनर्तः पार्थिवो दाने योजयिष्यति न क्वचित् । युष्माकं पुत्रपौत्रेभ्यो ये दास्यंति च कन्यकाः

ఆనర్త దేశపు రాజు దాన విషయములో ఎప్పుడూ ఎవ్వరినీ బలవంతం చేయడు. మీ కుమారులు, మనవళ్లకు ఇచ్చే కన్యలు స్వచ్ఛందంగా ఇవ్వబడతారు, బలాత్కారంగా కాదు.

Verse 42

सहस्रगुणितं तेषां तत्फलं संभविष्यति । अमावास्यादिने श्राद्धं कन्यासंस्थे दिवाकरे

వారికి ఆ కర్మఫలం సహస్రగుణంగా నిశ్చయంగా కలుగుతుంది—ప్రత్యేకంగా అమావాస్య రోజున, సూర్యుడు కన్యారాశిలో ఉన్నప్పుడు శ్రాద్ధం చేసినచో.

Verse 43

युष्मदग्रे द्विजश्रेष्ठा गया कूप्यां करिष्यति । यस्तस्य तत्फलं भावि सहस्रशतसंमितम्

ఓ ద్విజశ్రేష్ఠులారా, మీ సమక్షంలోనే కూప్యాలో గయా-శ్రాద్ధం చేయబడుతుంది. దాన్ని ఎవడు నిర్వహిస్తాడో, అతనికి రాబోయే ఫలం లక్షగుణంగా ఉంటుంది.

Verse 44

गयाश्राद्धान्न सन्देहः सत्यमेतन्मयोदितम् । यदि श्राद्धकृते तत्र नायास्यथ द्विजोत्तमाः

గయా-శ్రాద్ధ విషయంలో ఎలాంటి సందేహమూ లేదు; ఇది నేను సత్యంగా చెప్పుతున్నాను. మీరు, ఓ ద్విజోత్తములారా, శ్రాద్ధం చేయుటకు అక్కడికి వెళ్లకపోతే…

Verse 45

ततः शापं प्रदास्यामि तपोविघ्नकरं हि वः । एवं ज्ञात्वा मया सार्धं तत्राऽगच्छत सत्वरम्

అప్పుడు నేను మీపై ఒక శాపాన్ని విధిస్తాను; అది నిజంగా మీ తపస్సుకు విఘ్నం కలిగించేది. ఇది తెలిసికొని నా వెంట అక్కడికి త్వరగా రండి.

Verse 46

इत्युक्तास्तेन ते सर्वे शक्रेण सह तत्क्षणात् । कश्यपश्चैव कौंडिन्य उक्ष्णाशः शार्कवो द्विषः

అతడు ఇలా చెప్పగానే వారు అందరూ ఆ క్షణమే శక్రుడు (ఇంద్రుడు)తో కలిసి బయలుదేరారు—కశ్యపుడు, కౌండిన్యుడు, ఉక్ష్ణాశుడు, శార్కవుడు, ద్విషుడు.

Verse 47

बैजवापश्चैव षष्ठः कापिष्ठलो द्विकस्तथा । एतत्कुलाष्टकं प्राप्तमिंद्रेण सह पार्थिव

ఆరవవాడైన బైజవాపుడు, అలాగే కాపిష్ఠలుడు, ద్వికుడు కూడా—ఓ రాజా! ఈ ఎనిమిది కులాల సమూహం ఇంద్రునితో కలిసి అక్కడికి చేరింది.

Verse 48

अग्निष्वात्तादिकान्सर्वान्पितॄनाहूय कृत्स्नशः । विश्वेदेवांस्तथा चैव प्रस्थितः पाकशासनः

అగ్నిష్వాత్తులు మొదలైన సమస్త పితృదేవతలను పూర్తిగా ఆహ్వానించి, అలాగే విశ్వేదేవులను కూడా పిలిచి, పాకశాసనుడు (ఇంద్రుడు) బయలుదేరాడు.

Verse 49

सम्यक्छ्रद्धासमाविष्टश्चमत्कारपुरं प्रति । एतस्मिन्नेव काले तु ब्रह्मा लोकपितामहः

అతడు సంపూర్ణ శ్రద్ధతో నిండిపోయి చమత్కారపురం వైపు బయలుదేరాడు. అదే సమయంలో లోకపితామహుడు బ్రహ్మా (కూడా కార్యనిరతుడయ్యాడు).

Verse 50

गयायां प्रस्थितः सोऽपि श्राद्धार्थं तत्र वासरे । विश्वेदेवाः प्रतिज्ञाय गयायां प्रस्थिता विधिम्

అతడూ ఆ దినమే శ్రాద్ధార్థంగా గయకు బయలుదేరెను. విశ్వేదేవులు ప్రతిజ్ఞ చేసి, విధి ప్రకారం గయకు ప్రయాణమయ్యిరి.

Verse 51

शक्र श्राद्धं परित्यज्य गता यत्र पितामहः । शक्रोऽपि तत्पुरं प्राप्य गयाकूप्यामुपागतः

పితామహుడు (బ్రహ్మ) శ్రాద్ధాన్ని సైతం విడిచి వెళ్లిన ఆ నగరానికి శక్రుడు (ఇంద్రుడు) కూడా చేరి, గయాకూపి అనే పవిత్ర కూపానికి వచ్చెను.

Verse 52

ततः स्नात्वाह्वयामास श्राद्धार्थं श्रद्धयान्वितः । विश्वेदेवान्पितॄंश्चैव काले कुतपसंज्ञिते

అనంతరం స్నానం చేసి, శ్రద్ధతో నిండినవాడై, శ్రాద్ధార్థంగా కుతపకాలంలో విశ్వేదేవులను మరియు పితృదేవతలను ఆహ్వానించెను.

Verse 53

एतस्मिन्नंतरे प्राप्ताः समाहूताश्च तेन ये । पितरो देवरूपा ये प्रेतरूपास्तथैव च

ఇంతలో అతడు ఆహ్వానించినవారు వచ్చిరి—పితృదేవతలు; కొందరు దేవరూపంగా, మరికొందరు అలాగే ప్రేతరూపంగా దర్శనమిచ్చిరి.

Verse 54

प्रत्यक्षरूपिणः सर्वे द्विजोपांते समाश्रिताः । विश्वेदेवा न संप्राप्ता ये गयायां गतास्तदा

వారందరూ ప్రత్యక్షరూపులై బ్రాహ్మణుని సమీపంలో ఆసీనులయ్యిరి; కాని ఆ సమయంలో విశ్వేదేవులు రాలేదు, ఎందుకంటే వారు గయకు వెళ్లి ఉన్నారు.

Verse 55

ततो विलंबमकरोत्तदर्थं पाक शासनः । विश्वेदेवा यतः श्राद्धे पूज्याः प्रथममेव च

అప్పుడు పాకశాసనుడు (ఇంద్రుడు) ఆ కారణంతోనే కర్మను ఆలస్యం చేశాడు; ఎందుకంటే శ్రాద్ధంలో విశ్వేదేవులు ముందుగా పూజింపబడవలసినవారు।

Verse 56

एतस्मिन्नंतरे प्राप्तो नारदो मुनिसत्तमः । शक्रं प्राह समागत्य विश्वेदेवाऽभिकांक्षिणम्

అంతలో మునిశ్రేష్ఠుడు నారదుడు వచ్చాడు; విశ్వేదేవుల దర్శనాన్ని కోరుతున్న శక్రుని దగ్గరకు వెళ్లి పలికాడు।

Verse 57

नारद उवाच । विश्वेदेवा गताः शक्र श्राद्धे पैतामहेऽधुना । गयायां ते मया दृष्टा गच्छमानाः प्रहर्षिताः

నారదుడు అన్నాడు—ఓ శక్రా! విశ్వేదేవులు ఇప్పుడు పితామహుని శ్రాద్ధానికి వెళ్లారు. గయాలో నేను వారిని చూశాను—ఆనందంతో వెళ్తున్నారు।

Verse 58

तच्छ्रुत्वा तत्र कुपितस्तेषामुपरि तत्क्षणात् । अब्रवीत्परुषं वाक्यं विप्राणां पुरतः स्थितः

ఇది విని అతడు వెంటనే వారిపై కోపించాడు; బ్రాహ్మణుల ముందర నిలబడి కఠినమైన మాటలు పలికాడు।

Verse 59

विश्वेदेवान्विना श्राद्धं करिष्याम्यहमद्य भोः । तथान्ये मानवाः सर्वे करिष्यंति धरातले

అతడు అన్నాడు—ఓహో! ఈ రోజు నేను విశ్వేదేవులు లేకుండానే శ్రాద్ధం చేస్తాను; అలాగే భూమిపై ఉన్న ఇతర మనుష్యులందరూ కూడా చేస్తారు।

Verse 61

एवमुक्त्वा सहस्राक्ष एकोद्दिष्टानि कृत्स्नशः । चकार सर्वदेवानां ये हता रणमूर्धनि

ఇట్లు పలికి సహస్రాక్ష ఇంద్రుడు యుద్ధభూమిలో హతులైన సమస్త దేవతల నిమిత్తం విధివిధానంగా సంపూర్ణ ఏకోద్దిష్ట శ్రాద్ధకర్మను నిర్వహించాడు।

Verse 62

एतस्मिन्नेव काले तु वागुवाचाशरीरिणी । येषामुद्दिश्य तच्छ्राद्धं कृतं तेषां नृपोत्तम

అదే సమయంలో ఒక అశరీర వాణి పలికింది— “ఓ నృపోత్తమా! ఎవరి నామసంకల్పంతో ఆ శ్రాద్ధం చేయబడిందో వారికి దాని నియత ఫలం నిశ్చయంగా లభిస్తుంది।”

Verse 63

शक्रशक्र महाबाहो येषां श्राद्धं कृतं त्वया । प्रेतत्वे संस्थितानां च प्रेतत्वेन विवर्जिताः

“ఓ శక్రా, ఓ మహాబాహో! నీవు ఎవరి నిమిత్తం శ్రాద్ధం చేసితివో, వారు ప్రేతస్థితిలో ఉన్నా ప్రేతత్వం నుండి విముక్తులయ్యారు।”

Verse 64

गताः स्वर्गप्रसादात्ते दिव्यरूपवपुर्धराः । ये पुनः स्वर्गताः पूर्वं युध्यमाना महाहवे

“స్వర్గప్రసాదం వలన వారు దివ్యరూపధారులై స్వర్గానికి వెళ్లారు; అలాగే ముందుగా మహాసమరంలో యుద్ధం చేస్తూ స్వర్గం పొందినవారు…”

Verse 65

ते च मोक्षं गताः सर्वे प्रसादात्तव वासव । तच्छ्रुत्वा वासवो वाक्यं तोषेण महतान्वितः

“అలాగే వారు అందరూ, ఓ వాసవా! నీ ప్రసాదం వలన మోక్షాన్ని పొందారు।” ఈ మాటలు విని వాసవ ఇంద్రుడు మహా సంతోషంతో నిండిపోయాడు।

Verse 66

अहो तीर्थमहो तीर्थं शंसमानः पुनःपुनः । एतस्मिन्नन्तरे प्राप्ता विश्वे देवाः समुत्सुकाः

అతడు “అహో! తీర్థం—అహో! తీర్థం!” అని మళ్లీ మళ్లీ పలుకుతూ దాని మహిమను స్తుతించాడు. అంతలో ఉత్సుకతతో ఎదురుచూస్తున్న విశ్వేదేవులు అక్కడికి వచ్చారు.

Verse 67

निर्वृत्य ब्रह्मणः श्राद्धं गयायां तत्र पार्थिव । प्रोचुश्च वृत्रहंतारं कुरु श्राद्धं शतक्रतो

ఓ రాజా! గయాలో అక్కడ బ్రహ్మదేవుని శ్రాద్ధాన్ని విధివిధానంగా పూర్తి చేసి, వారు వృత్రహంతుడితో ఇలా అన్నారు— “ఓ శతక్రతో! శ్రాద్ధం చేయుము.”

Verse 68

भूयोऽपि न विनाऽस्माभिर्लभ्यते श्राद्धजं फलम् । वयं दूरात्समायातास्तव श्राद्धस्य कारणात् । निर्वर्त्य ब्रह्मणः श्राद्धं येन पूर्वं निमंत्रिताः

మరియు, మా (విశ్వేదేవుల) లేకుండా శ్రాద్ధఫలం లభించదు. నీ శ్రాద్ధం కోసమే మేము దూరం నుంచి వచ్చాము; మునుపు ఆహ్వానించబడిన బ్రహ్మదేవుని శ్రాద్ధాన్ని పూర్తి చేసి వచ్చాము.

Verse 69

तच्छ्रुत्वा वचनं तेषां कुपितः पाकशासनः । अब्रवीत्परुषं वाक्यं मेघगम्भीरया गिरा

వారి మాటలు విని పాకశాసనుడు (ఇంద్రుడు) కోపించాడు. మేఘగంభీరమైన స్వరంతో కఠినమైన మాటలు పలికాడు.

Verse 70

अद्यप्रभृति यः श्राद्धं मर्त्यलोके करिष्यति । अन्योऽपि यो भवत्पूर्वं वृथा तस्य भविष्यति

ఇంద్రుడు అన్నాడు— “ఈ రోజు నుంచీ మానవలోకంలో ఎవరు శ్రాద్ధం చేసినా, మీకు ముందుగా ఉన్నట్లైన ఇతర విధానం అతనికి ఫలరహితం అవుతుంది.”

Verse 71

एकोद्दिष्टानि श्राद्धानि करिष्यंत्यखिला जनाः । सांप्रतं मर्त्यलोकेऽत्र मर्यादेयं कृता मया

ఇంద్రుడు పలికెను—ఇప్పుడు ఈ మర్త్యలోకంలో సమస్త జనులు ఏకోద్దిష్ట-శ్రాద్ధములు నిర్వహించుదురు. ఈ మర్యాదా నియమమును నేనే స్థాపించితిని.

Verse 72

भूताः प्रेताः पिशाचाश्च ये चान्ये श्राद्धहारकाः । विश्वेदेवैः प्ररक्ष्यंते रक्षयिष्यामि तानहम्

భూతులు, ప్రేతులు, పిశాచులు మరియు ఇతర శ్రాద్ధ-హారకులు—విశ్వేదేవులు రక్షించువారిని నేను స్వయంగా రక్షించెదను.

Verse 73

यजमानस्य काये च श्राद्धं संयोज्य यत्नतः । मया हताः प्रयास्यंति सर्वे ते दूरतो द्रुतम्

యజమానుని దేహమునకు శ్రాద్ధమును యత్నపూర్వకంగా సంయోజించగా, నా ప్రహారముచే వారు అందరూ త్వరగా దూరముగా పారిపోవుదురు.

Verse 74

एवमुक्त्वा सहस्राक्षो विश्वेदेवांस्ततः परम् । प्रोवाच ब्राह्मणान्सर्वान्विश्वेदेवैर्विना कृतम् । श्राद्धकर्म भवद्भिस्तु कार्यमन्यैश्च मानवैः

ఇట్లు పలికి సహస్రాక్షుడు (ఇంద్రుడు) తరువాత విశ్వేదేవులను ఉద్దేశించి చెప్పి, సమస్త బ్రాహ్మణులకు ప్రకటించెను—“విశ్వేదేవుల భాగస్వామ్యం లేకుండానే మీరు మరియు ఇతర మనుష్యులు శ్రాద్ధకర్మను చేయవలెను.”

Verse 76

तेषामुष्णाश्रुणा तेन यत्पृथ्वी प्लाविता नृप । भूतान्यंडान्यनेकानि संख्यया रहितानि च

ఓ నృపా, వారి ఉష్ణాశ్రువులచే భూమి ముంచెత్తబడెను; మరియు భూతప్రాణుల అండములు అనేకములు, సంఖ్యకు అతీతములు అయ్యెను.

Verse 77

ततोंऽडेभ्यो विनिष्क्रांताः प्राणिनो रौद्ररूपिणः । कृष्णदंताः शंकुकर्णा ऊर्ध्वकेशा भयावहाः । रक्ताक्षाश्च ततः प्रोचुर्विश्वेदेवांश्च ते नृप

అప్పుడు ఆ అండాల నుండి భయంకరరూపులైన ప్రాణులు బయలుదేరారు—నల్ల దంతాలు, శంకువంటి చెవులు, నిటారుగా నిలిచిన జుట్టు, భీతికరులు, రక్తవర్ణ నేత్రులు. తదుపరి, ఓ రాజా, వారు విశ్వేదేవులను ఉద్దేశించి పలికారు.

Verse 78

वयं बुभुक्षिताः सर्वे भोजनं दीयतां ध्रुवम् । भवद्भिर्विहिता यस्माद्याचयामो न चापरम्

మేమందరం ఆకలితో ఉన్నాము; తప్పక మాకు భోజనం ఇవ్వండి. మీరు మమ్మల్ని నియమించినందున, మేము ఇదే కోరుతున్నాము; మరొకటి కాదు.

Verse 79

तथेत्युक्ते द्विजेंद्रैश्च विश्वेदेवाः सुदुःखिताः । रुरुदुर्बाष्पपूरेण प्लावयन्तो वसुन्धराम्

శ్రేష్ఠ బ్రాహ్మణులు “తథాస్తు” అని పలికినప్పుడు, విశ్వేదేవులు తీవ్రమైన దుఃఖంతో నిండిపోయారు. కన్నీటి ప్రవాహంతో ఏడ్చి, భూమినే ముంచుతున్నట్లుగా కనిపించారు.

Verse 80

एवमुक्त्वा तु ते श्राद्धं विश्वेदेवा नृपोत्तम । ब्रह्मलोकं गताः सर्वे दुःखेन महताऽन्विताः । प्रोचुश्च दीनया वाचा प्रणिपत्य पितामहम्

శ్రాద్ధ విషయమై ఇలా చెప్పి, ఓ నృపోత్తమా, విశ్వేదేవులందరూ మహా దుఃఖంతో బ్రహ్మలోకానికి వెళ్లారు. అక్కడ పితామహుడు బ్రహ్మను సాష్టాంగ నమస్కరించి, వినయవాక్యాలతో పలికారు.

Verse 81

वयं बाह्याः कृता देव श्राद्धानां बलविद्विषा । तव श्राद्धे गता यस्माद्गयायां प्राङ्निमंत्रिताः

హే దేవా! బలవిద్వేషి (ఇంద్రుడు) మమ్మల్ని శ్రాద్ధకర్మల నుండి బహిష్కరించాడు. ఎందుకంటే మేము ముందే ఆహ్వానింపబడి గయాలో మీ శ్రాద్ధానికి వెళ్లాము.

Verse 82

तेन रुष्टः सहस्राक्षस्तव चांते समागताः । तस्मात्कुरु प्रसादं नः श्राद्धार्हाः स्याम वै यथा

ఆ కారణంగా సహస్రాక్షుడు (ఇంద్రుడు) కోపించాడు; మేము మీ సన్నిధికి వచ్చాము. కావున మాపై ప్రసాదించండి, తద్వారా మేము నిజంగా శ్రాద్ధార్హులమగుదుము.

Verse 83

तच्छ्रुत्वा सत्वरं ब्रह्मा कृपया परयान्वितः । विश्वेदेवान्समादाय कूप्माण्डैस्तैः समन्वितान्

అది విని బ్రహ్మదేవుడు పరమ కరుణతో వెంటనే విశ్వేదేవులను సమీకరించి, వారితో పాటు కూష్మాండులను కూడ కలిపి తీసుకొచ్చాడు.

Verse 85

एतस्मिन्नेव काले तु ब्रह्मा तत्र समागतः । विश्वेदेवसमायुक्तो हंसयानसमाश्रितः

అదే సమయంలో బ్రహ్మదేవుడు అక్కడికి వచ్చాడు; విశ్వేదేవులతో కూడి, హంసయానాన్ని ఆశ్రయించి ఆసీనుడై ఉన్నాడు.

Verse 86

शक्रोऽपि सहसा दृष्ट्वा संप्राप्तं कमलासनम् । अर्घ्यमादाय पाद्यं च सत्वरं सम्मुखो ययौ

శక్రుడు (ఇంద్రుడు) కూడా అకస్మాత్తుగా కమలాసనుడు వచ్చినట్లు చూసి, అర్ఘ్యము మరియు పాద్యము తీసుకొని వెంటనే ఎదురుగా వెళ్లి స్వాగతించాడు.

Verse 87

ततः प्रणम्य शिरसा साष्टांगं विनयान्वितः । प्रोवाच प्रांजलिर्भूत्वा स्वागतं ते पितामह

అప్పుడు వినయంతో శిరస్సు వంచి సాష్టాంగ నమస్కారం చేసి, అంజలి ఘటించి ఇలా పలికాడు—“పితామహా, మీకు స్వాగతం.”

Verse 88

तव संदर्शनादेव ज्ञातं जन्मत्रयं मया । द्रुतं पूर्वं शुभं कर्म करोमि च यथाऽधुना

మీ దర్శనమాత్రంతోనే నాకు నా మూడు జన్మల జ్ఞానం కలిగింది. ఇప్పుడు నేను ముందుగా చేయవలసిన శుభకర్మను త్వరగా నిర్వహిస్తున్నాను.

Verse 89

करिष्यामि परे लोके व्यक्तमेतदसंशयम्

పరలోకంలో కూడా నేను ఇదే చేస్తాను—ఇది స్పష్టం, ఎలాంటి సందేహం లేదు.

Verse 90

निःस्पृहस्यापि ते देव यदागमनकारणम् । तन्मे द्रुततरं ब्रूहि येन सर्वं करोम्यहम्

ఓ దేవా! మీరు నిస్స్పృహుడైనా, మీ రాకకు కారణం ఏమిటో నాకు త్వరగా చెప్పండి; అప్పుడు నేను కావలసినదంతా చేయగలను.

Verse 91

ब्रह्मोवाच । यैर्विना न भवेच्छ्राद्धं ममापि सुरसत्तम । विश्वेदेवास्त्वया तेऽद्य श्राद्धबाह्या विनिर्मिताः

బ్రహ్ముడు పలికెను—ఓ దేవశ్రేష్ఠా! ఎవరి లేకుండా నా శ్రాద్ధమూ జరగదో, ఆ విశ్వేదేవులను నీవు ఈ రోజు శ్రాద్ధానికి వెలుపల నిలిపివేశావు.

Verse 92

तत्त्वया न कृतं भद्रं तेन कर्म वितन्वता । अप्रमाणं कृता वेदा यतश्च स्मृतयस्तथा

ఆ కార్యాన్ని విస్తరించుచూ నీవు మేలు చేయలేదు; ఎందుకంటే దాని వల్ల వేదాలు, అలాగే స్మృతులు కూడా అప్రామాణ్యమైనవిగా చేసినట్లయ్యాయి.

Verse 93

एते पूर्वं मया शक्र श्राद्धार्थं विनिमंत्रिताः । पश्चात्त्वया न दोषोऽस्ति तस्माच्चैषां महात्मनाम्

హే శక్రా! శ్రాద్ధార్థముగా వీరిని ముందుగా నేనే ఆహ్వానించితిని. తరువాత నీకు దోషమేమీ లేదు; కావున ఈ మహాత్ముల విషయమున…

Verse 94

तस्माच्छापप्रमोक्षार्थं त्वं यतस्व सुरेश्वर । येन स्युः श्राद्धयोग्याश्च सर्वेऽमी दुःखिता भृशम्

కాబట్టి, హే సురేశ్వరా! ఈ శాప విమోచనార్థం నీవు ప్రయత్నించుము; దానివలన వీరందరూ మళ్లీ శ్రాద్ధయోగ్యులగుదురు, ఎందుకంటే వారు అత్యంత దుఃఖితులు.

Verse 95

पुरा ह्येतन्मया प्रोक्तं सर्वेषां च द्विजन्मनाम् । एतत्पूर्वं च यच्छ्राद्धं सफलं तद्भविष्यति

నిజముగా, ఈ విషయమును నేను పూర్వమే సమస్త ద్విజులకై ప్రకటించితిని; మరియు దీనికి ముందుగా చేయబడిన శ్రాద్ధము ఫలప్రదమై సఫలమగును.

Verse 96

तत्कथं मम वाक्यं त्वमसत्यं प्रकरोषि च

అయితే నా వాక్యమును నీవు అసత్యముగా ఎలా చేయుచున్నావు?

Verse 97

इंद्र उवाच । मयाऽपि कोपयुक्तेन शप्ता एते पितामह । तद्यथा सत्यवाक्योऽहं प्रभवामि तथा कुरु

ఇంద్రుడు పలికెను: హే పితామహా! కోపముతో కూడిన నేను కూడా వీరిని శపించితిని. కావున నేను సత్యవాక్యుడనై నిలిచేలా, నా వాక్యము ప్రభావవంతమగునట్లు నీవు చేయుము.

Verse 98

ब्रह्मोवाच । तव वाक्यं यथा सत्यं प्रभविष्यति वासव । तथाऽहं संविधास्यामि विश्वेदेवार्थमेव ह

బ్రహ్ముడు పలికెను—హే వాసవా! నీ వాక్యం యథార్థముగా నిలిచేలా, ప్రత్యేకంగా విశ్వేదేవుల విషయమున నేను సమస్త వ్యవస్థను ఏర్పరచుదును।

Verse 99

विश्वेदेवैर्विना श्राद्धं यत्त्वया समुदाहृतम् । एकोद्दिष्टं नराः सर्वे करिष्यंति धरातले

విశ్వేదేవులు లేకుండా చేయవలసినదిగా నీవు ప్రకటించిన శ్రాద్ధాన్ని, భూమిపై సమస్త జనులు ఏకోద్దిష్ట శ్రాద్ధరూపంగా ఆచరిస్తారు।

Verse 100

तस्मिन्नहनि देवेंद्र त्वया यत्र विनिर्मितम् । प्रेतपक्षे चतुर्दश्यां शस्त्रेण निहतस्य च

హే దేవేంద్రా! నీవు స్థాపించిన ఆ దినమున—ప్రేతపక్ష చతుర్దశీన—అస్త్రశస్త్రాలతో హతుడైనవానికీ (అదే విధానం వర్తించును)।

Verse 101

क्षयाहे चाऽपि संजाते विश्वेदेवैर्विना कृतम् । नागरस्य शुभं श्राद्धं वचनान्मे भविष्यति

క్షయాహం సంభవించినా, విశ్వేదేవులు లేకుండా చేయబడిన నాగర శుభ శ్రాద్ధం నా వాక్యబలమున సిద్ధమై ఫలప్రదమగును।

Verse 102

शेषकाले तु यः श्राद्धं प्रकरिष्यति तैर्विना । व्यर्थं संपत्स्यते तस्य मम वाक्यादसंशयम्

కానీ ఇతర కాలములలో ఎవడు విశ్వేదేవులు లేకుండా శ్రాద్ధం చేయునో, అతనికి అది వ్యర్థమగును—ఇది నా వాక్యముచే నిస్సందేహం।

Verse 104

मुक्त्वा शस्त्रहतं चैकं तस्मिन्नहनि यो नरः । करिष्यति तथा श्राद्धं भूतभोज्यं भविष्यति । विश्वामित्र उवाच । तथेत्युक्ते तु शक्रेण ब्रह्मा लोकपितामहः । विश्वेदेवैस्ततः प्रोक्तो विनयावनतैः स्थितैः

శస్త్రహతుడైన ఒక్కనిని తప్పించి, ఆ దినమున ఎవడు అలా శ్రాద్ధం చేయునో, ఆ నైవేద్యం భూతభోజ్యమగును. విశ్వామిత్రుడు పలికెను—శక్రుడు (ఇంద్రుడు) ‘తథాస్తు’ అనగా, వినయముతో వంగి నిలిచిన విశ్వేదేవులు లోకపితామహుడైన బ్రహ్మను సంభోదించి ప్రార్థించిరి.

Verse 105

एते पुत्राः समुत्पन्ना अस्मदश्रुभ्य एव च । तेषां तु भोजनं दत्तं क्षुधार्तानां मया विभो

ఈ పుత్రులు నా కన్నీళ్ల నుండే పుట్టిరి; ఓ విభో, వారు క్షుధార్తులై ఉన్నప్పుడు నేనే వారికి భోజనం ఇచ్చితిని.

Verse 106

अस्मद्विवर्जितं श्राद्धं कुपितैर्वासवोपरि । तद्यथा जायते सत्यं वाक्यमस्मदुदीरितम्

మమ్మల్ని విసర్జించి శ్రాద్ధం జరుగుచున్నది; అందువల్ల వాసవుని (ఇంద్రుని) మీద (దేవులు) కోపించిరి. మేము ఉచ్చరించిన వాక్యం యథావిధిగా సత్యమగుగాక.

Verse 107

अस्माकं वासवस्यापि तथा कुरु पितामह । निरूपय शुभाहारं येन स्यात्तृप्तिरुत्तमा

హే పితామహా, మా కొరకు మరియు వాసవుని (ఇంద్రుని) కొరకును అలాగే ఏర్పాటుచేయుము. ఉత్తమ తృప్తి కలుగునట్లు శుభాహార-నైవేద్యాన్ని నిర్ధారించుము.

Verse 108

एतेषामेव सर्वेषां प्रसादात्तव पद्मज

హే పద్మజా (బ్రహ్మా), వీరందరికీ అనుగ్రహము నీ కృపవలననే కలుగుచున్నది.

Verse 109

पद्मज उवाच । श्राद्धकाले तु विप्राणां भोज्यपात्रेषु कृत्स्नशः । भस्मरेखां प्रदास्यंति ह्येतैस्तत्त्याज्यमेव हि

పద్మజుడు (బ్రహ్మ) అన్నాడు—శ్రాద్ధకాలంలో వీరు బ్రాహ్మణుల భోజనపాత్రాల చుట్టూ భస్మరేఖలను గీయుదురు; అందువల్ల వారి విషయంలో ఆ భోజనవ్యవస్థ తప్పక వర్జ్యము.

Verse 111

एतेभ्यश्चैव तद्दत्तं मया तुष्टेन सांप्रतम् । एवमुक्त्वा ततो नाम तेषां चक्रे पितामहः

ఇవరికీ కూడా—నేను ఇప్పుడు సంతుష్టుడనై—ప్రస్తుతం ఆ భాగాన్ని అనుగ్రహించాను. ఇలా చెప్పి పితామహుడు (బ్రహ్మ) వారి పేరును నిర్ణయించాడు.

Verse 112

कुशब्देन स्मृता भूमिः संसिक्ता चाश्रुणा यतः । ततोंऽडानि च जातानि तेभ्यो जाता अमी घनाः । कूष्मांडा इति विख्याता भविष्यंति जगत्त्रये

‘కు’ అనే శబ్దంతో భూమి స్మరించబడింది, అది కన్నీళ్లతో సिक्तమైంది; దానినుంచి అండాలు పుట్టాయి, ఆ అండాల నుంచే ఈ ఘనదేహులు జన్మించారు. త్రిలోకాల్లో వీరు ‘కూష్మాండులు’గా ప్రసిద్ధి పొందుతారు.

Verse 113

ततस्तांश्च त्रिधा कृत्वा क्रमेणैवार्पयत्तदा । अग्नेर्वायोस्तथार्कस्य वाक्यमेतदुवाच ह

అనంతరం వారిని మూడు గుంపులుగా చేసి క్రమంగా అగ్ని, వాయు, అలాగే అర్కుడు (సూర్యుడు)కు అర్పించాడు; మరియు ఈ వాక్యాన్ని పలికాడు.

Verse 114

यजुर्वेदे प्रविख्यातं यद्देवति ऋचां त्रयम् । तेन भागः प्रदातव्य एतेषां भक्तिहोमतः

యజుర్వేదంలో ప్రసిద్ధమైన, దేవతలను ఉద్దేశించిన మూడు ఋక్‌మంత్రాల ద్వారా—భక్తితో హోమాహుతులు సమర్పించి—వారికి భాగం ఇవ్వవలెను.

Verse 115

कोटिहोमोद्भवे चैव निजभागस्य मध्यतः । तेन तृप्तिं प्रयास्यंति मम वाक्यादसंशयम्

కోటీ హోమాల నుండి ఉద్భవించిన పుణ్యంతో—తమ తమ భాగమధ్యమున నుండే—వారు తృప్తిని పొందుదురు; నా వాక్యమున సందేహము లేదు.

Verse 116

एवमुक्त्वा चतुर्वक्त्रस्ततश्चादर्शनं गतः । विश्वेदेवास्तथा हृष्टाः कूष्माण्डाश्च विशेषतः

ఇట్లు పలికి చతుర్ముఖుడు (బ్రహ్మ) తదుపరి అదృశ్యమయ్యెను. విశ్వేదేవులు హర్షించిరి; ప్రత్యేకముగా కూష్మాండులు పరమానందించిరి.

Verse 117

एतस्मात्कारणाद्रक्षा क्रियते भस्मसम्भवा । विप्राणां भोज्यपात्रेषु श्राद्धे कूष्मांडजाद्भयात् । नागराणां न वांछंति श्राद्धे छिद्रं यतः शृणु

ఈ కారణమున శ్రాద్ధమున బ్రాహ్మణుల భోజనపాత్రములపై కూష్మాండజన్య భయముచేత భస్మసంభవ రక్షా కర్మ చేయబడును. అందువల్ల నాగరులు శ్రాద్ధమున ‘ఛిద్రము’ (దోషము) కోరరు; కారణము వినుము.

Verse 118

तेषां स्थाने यतो जाता दाक्षिण्येन समन्विताः । निषिद्धा भस्मजा रक्षा भर्तृयज्ञेन तेजसा

వారి స్థానమున దాక్షిణ్యము మరియు శ్రద్ధతో యుక్తులైన వారు ఉద్భవించినందున, భర్తృయజ్ఞ తేజస్సుచేత భస్మజ రక్షా నిషిద్ధమైంది.

Verse 119

तदर्थं नागराः सर्वे न कुर्वन्ति हि कर्हिचित् । इन्द्रोऽपि च गते तस्मिंश्चतुर्वक्त्रे निजालयम्

అందుకే నాగరులందరు అది ఎప్పుడూ చేయరు. ఆ చతుర్ముఖుడు తన స్వగృహమునకు వెళ్లిన తరువాత ఇంద్రుడును (తదనుగుణంగా) కార్యము చేసెను.

Verse 120

अब्रवीद्ब्राह्मणान्सर्वांश्चमत्कारपुरोद्भवान् । कृतांजलिपुटो भूत्वा विनयावनतः स्थितः

ఆ అద్భుత నగరంలో ఉద్భవించిన సమస్త బ్రాహ్మణులను అతడు సంభోదించాడు; అంజలి ముద్రతో చేతులు జోడించి, వినయంతో వంగి భక్తితో నిలిచాడు।

Verse 121

श्रूयतां मद्वचो विप्राः करिष्यथ ततः परम् । स्थापयिष्याम्यहं लिंगं देवदेवस्य शूलिनः

హే విప్రులారా, నా మాట వినండి; ఆపై తగిన విధంగా మీరు కార్యం చేయండి। నేను దేవదేవుడైన శూలినుని లింగాన్ని స్థాపిస్తాను।

Verse 122

ततस्तैर्ब्राह्मणैस्तस्य दर्शितं स्थानमुत्तमम् । सोऽपि लिंगं च संस्थाप्य प्रहृष्टस्त्रिदिवं ययौ

అప్పుడు ఆ బ్రాహ్మణులు అతనికి ఉత్తమమైన స్థలాన్ని చూపించారు। అతడూ లింగాన్ని స్థాపించి, హర్షంతో త్రిదివానికి వెళ్లాడు।

Verse 123

विश्वामित्र उवाच । एतत्ते सर्वमाख्यातं यत्पृष्टोऽस्मि नराधिप । गयाकूप्याश्च माहात्म्यं सर्वकामप्रदायकम्

విశ్వామిత్రుడు అన్నాడు—హే నరాధిపా, నీవు అడిగినదంతా నేను నీకు వివరించాను; గయాకూపీ మహాత్మ్యం సమస్త కోరికలను ప్రసాదించేది।

Verse 124

आनर्त उवाच । गयाकूप्याश्च माहात्म्यं भवता मे प्रकीर्तितम् । बालमंडनजं वापि सांप्रतं वक्तुमर्हसि

ఆనర్తుడు అన్నాడు—మీరు నాకు గయాకూపీ మహాత్మ్యాన్ని కీర్తించారు. ఇప్పుడు బాలముండనం వల్ల కలిగే తీర్థఫలాన్ని కూడా చెప్పవలసినది।

Verse 126

विश्वामित्र उवाच । सहस्राक्षेण ते विप्रा लिंगार्थं याचिता यदा । स्थानं शुभं पवित्रं च सर्वक्षेत्रस्य मध्यगम्

విశ్వామిత్రుడు పలికెను—సహస్రాక్షుడు (ఇంద్రుడు) లింగస్థాపనార్థం ఆ బ్రాహ్మణులను యాచించినప్పుడు, వారు సమస్త క్షేత్రమధ్యంలో ఉన్న శుభమూ పరమపవిత్రమూ అయిన స్థలాన్ని సూచించారు।

Verse 127

ततस्तैर्दर्शितं लिंगं सुपुण्यं बालमंडनम् । यत्र बालाः पुरा जाता मरुदाख्या दितेः सुताः

అనంతరం వారు పరమపుణ్యప్రదమైన ‘బాలమండన’ అనే లింగాన్ని చూపించారు—అక్కడే పూర్వకాలంలో దితి కుమారులైన ‘మరుత్’ అనే యువకులు జన్మించారు।

Verse 128

तेनैव च पुरा ध्वस्ता न च मृत्युमुपागताः । तच्च मेध्यतमं ज्ञात्वा स्थानं दृष्टं पुरा च यत्

అదే శక్తివల్ల వారు ఒకప్పుడు నశింపజేయబడినప్పటికీ మరణాన్ని పొందలేదు. ఆ స్థలాన్ని అత్యంత శుద్ధికరమని, పురాతనకాలం నుంచే దర్శితమై పూజితమై ఉన్నదని తెలుసుకొని వారు ఇలా పలికారు।

Verse 129

यत्र दित्या तपस्तप्तं सुसुतं कांक्षमाणया । तद्दृष्ट्वा परमं स्थानं जीवं प्रोवाच देवपः

ఎక్కడ దితి సత్పుత్రులను కోరుతూ తపస్సు చేసిందో, ఆ పరమ పవిత్ర స్థలాన్ని దర్శించి దేవాధిపతి ‘జీవ’ను ఉద్దేశించి పలికాడు।

Verse 130

गुरो ब्रूहि ममाशु त्वं सुमुहूर्तं च सांप्रतम् । दिवसं यत्र सल्लिंगं स्थापयामि हरोद्भवम् । प्रलयेऽपि समुत्पन्ने न नाशो यत्र जायते

హే గురో! ఇప్పుడే త్వరగా నాకు శుభముహూర్తమును, ఆ దినమును చెప్పుము; ఏ దినమున నేను హర-ఉద్భవమైన ఈ సత్యలింగాన్ని స్థాపించుదునో—ఆ స్థలంలో ప్రళయం వచ్చినా నాశనం కలుగదు।

Verse 131

ततः सोऽपि चिरं ध्यात्वा तं प्रोवाच शचीपतिम् । माघमासे सिते पक्षे पुष्यर्क्षे रविवासरे

అప్పుడు అతడూ దీర్ఘంగా ధ్యానించి శచీపతితో ఇలా పలికెను— ‘మాఘమాస శుక్లపక్షంలో, పుష్య నక్షత్రంలో, ఆదివారమున…’

Verse 132

त्रयोदश्यामभीष्टे तु संजातेऽ भ्युदये शुभे । संस्थापय विभो लिंगं मम वाक्येन सांप्रतम्

‘అభీష్ట త్రయోదశినాడు, శుభ అభ్యుదయం కలిగినప్పుడు, ఓ విభో— నా వాక్యానుసారం ఇప్పుడే లింగాన్ని ప్రతిష్ఠించుము।’

Verse 133

आकल्पांतसमं दिव्यं स्थिरं ते तद्भविष्यति । तच्छ्रुत्वा देवराजस्तु हर्षेण महताऽन्वितः

‘ఇది నీకు కల్పాంతం వరకు దివ్యంగా, స్థిరంగా నిలుస్తుంది।’ ఇది విని దేవరాజు మహా హర్షంతో నిండెను।

Verse 134

बालमंडनसांनिध्ये स्थापयामास तत्तदा । विप्रपुण्याहघोषेण गीतवादित्रनिस्वनैः

అప్పుడు బాలమండన సన్నిధిలో అతడు దానిని ప్రతిష్ఠించెను— బ్రాహ్మణుల పుణ్యాహఘోషతో, గీత-వాద్యాల నాదములతో।

Verse 135

ततो होमावसाने तु तर्पयित्वा द्विजोत्तमान् । दक्षिणायां ददौ तेषामाघाटं स्थानमुत्तमम्

తదుపరి హోమావసానంలో, శ్రేష్ఠ ద్విజులను తర్పణ చేసి, వారికి దక్షిణ ఇచ్చెను— ‘ఆఘాట’ అనే ఉత్తమ స్థానమును ప్రసాదించెను।

Verse 136

मांकूले संस्थितं यच्च दिव्यप्राकारभूषितम् । सर्वेषामेव विप्राणां सामान्येन नृपोत्तम

మాంకూలలో స్థితమై దివ్య ప్రాకారంతో అలంకృతమైనది, ఓ నృపోత్తమా, అది సమస్త బ్రాహ్మణులకు సామాన్యంగా (సర్వసాధారణంగా) ఉన్నది.

Verse 137

ततोऽष्टकुलिकान्विप्रान्समाहूयाब्रवीदिदम् । युष्माभिस्तु सदा कार्या चिंता लिंगसमुद्भवा

అనంతరం ఎనిమిది కులాల బ్రాహ్మణులను పిలిపించి అతడు ఇలా అన్నాడు—“శివలింగ సేవనుంచి పుట్టే పవిత్ర శ్రద్ధా-చింతనను, సంరక్షణను మీరు ఎల్లప్పుడూ చేయాలి.”

Verse 138

अस्य यस्मान्मया दत्ता वृत्तिश्चन्द्रार्ककालिका । सा च ग्राह्या तदर्थे च द्वादशग्रामसंभवा

“నేను అతనికి చంద్రసూర్యులు ఉన్నంతకాలం నిలిచే జీవికను ఇచ్చాను; కాబట్టి ఆ ఏర్పాటు స్వీకరించాలి, మరియు అదే నిమిత్తం అది పన్నెండు గ్రామాల నుండి సమకూర్చాలి.”

Verse 139

ब्राह्मणा ऊचुः । न वयं विबुधश्रेष्ठ करिष्यामो वचस्तव । लिंगचिंतासमुद्भूतं श्रूयतामत्र कारणम्

బ్రాహ్మణులు అన్నారు—“ఓ విబుధశ్రేష్ఠా, మేము మీ వాక్యాన్ని చేయము. లింగచింతన నుండి పుట్టిన కారణాన్ని ఇక్కడ వినండి.”

Verse 140

ब्रह्मस्वं विबुधस्वं च तडागोत्थं विशेषतः । भक्षितं स्वल्पमप्यत्र नाश येत्सर्वपूर्वजान्

“బ్రాహ్మణుల ధనం, దేవధనం—ప్రత్యేకంగా తడాగం (చెరువు) నుండి ఉద్భవించిన దానసంపద—ఇక్కడ స్వల్పమాత్రమైనా భక్షిస్తే అది సమస్త పూర్వజులను నాశనం చేస్తుంది.”

Verse 141

यदि कश्चित्कुलेऽस्माकं जातस्तद्भक्षयिष्यति । पातयिष्यति नः सर्वांस्तदस्माकं महद्भयम्

మా వంశంలో పుట్టిన ఎవడైనా అది భక్షిస్తే, అతడు మమ్మల్ని అందరినీ పతనంలోకి నెట్టివేస్తాడు; ఇదే మా మహాభయం.

Verse 142

अथ तं मध्यगः प्राह कृतांजलिर्द्विजोत्तमः । दृष्ट्वाऽन्यमनसं शक्रं कृतपूर्वोपकारिणम्

అప్పుడు వారి మధ్య నిలిచి, అంజలి ముద్రతో ఉన్న శ్రేష్ఠ బ్రాహ్మణుడు—మునుపు ఉపకారం చేసిన శక్రుడు మనసు చెదరినట్లు చూసి—అతనితో పలికాడు.

Verse 143

देवशर्माभिधानस्तु विख्यातः प्रवरैस्त्रिभिः । अहं चिंतां करिष्यामि तव लिंगसमुद्भवाम्

నేను దేవశర్మ అనే పేరుతో ప్రసిద్ధుడను, ముగ్గురు ప్రవరులలో ఒకడిగా ఖ్యాతి పొందినవాడను; నీ తరఫున లింగసంబంధ వ్రతవ్యవస్థను నేను నిర్వహిస్తాను.

Verse 144

अपुत्रस्य तु मे पुत्रं यदि यच्छसि वासव । यस्मात्संजायते वंशो यावदाभूतसंप्लवम्

హే వాసవా, నేను అపుత్రుడను; నీవు నాకు ఒక కుమారుని ప్రసాదిస్తే, అతనివల్ల వంశం పుట్టి మహాప్రళయం వరకు నిరంతరం కొనసాగుతుంది, (అప్పుడు నేను అది చేస్తాను).

Verse 145

धर्मज्ञस्तु कृतज्ञस्तु देवस्वपरिवर्जकः । तच्छ्रुत्वा वासवो हृष्टस्तमुवाच द्विजोत्तमम्

అతడు ధర్మజ్ఞుడు, కృతజ్ఞుడు, దేవస్వాన్ని దుర్వినియోగం చేయనివాడు; అది విని వాసవుడు హర్షించి ఆ శ్రేష్ఠ బ్రాహ్మణునితో పలికాడు.

Verse 146

इन्द्र उवाच । भविष्यति शुभस्तुभ्यं पुत्रो वंशधरः परः । धर्मात्मा सत्यवादी च देवस्वपरिवर्जकः

ఇంద్రుడు పలికెను—నీకు శుభమైన కుమారుడు జన్మించును; అతడు ఉత్తమ వంశధరుడు, ధర్మాత్ముడు, సత్యవాది, దేవస్వాన్ని దుర్వినియోగం చేయని వాడు.

Verse 147

तस्यान्वये तु ये पुत्रा भविष्यंति महात्मनः । ते सर्वेऽत्र भविष्यंति तद्रूपा वेदपारगाः

ఆ మహాత్ముని వంశంలో పుట్టబోయే కుమారులందరూ ఇక్కడే నివసించుదురు; వారు అతని స్వరూపసమానులు, సిద్ధులు, వేదపారంగతులు అవుదురు.

Verse 148

अपरं शृणु मे वाक्यं यत्ते वक्ष्यामि सद्द्विज । तथा शृण्वंतु विप्रेंद्राः सर्वे येऽत्र समागताः

హే సద్బ్రాహ్మణా, నేను నీకు చెప్పబోయే మరొక మాట వినుము; ఇక్కడ సమాగతమైన సమస్త విప్రేంద్రులూ వినుగాక.

Verse 149

बालमण्डनके तीर्थे मयैतल्लिंगमुत्तमम् । चतुर्वक्त्र समादेशाच्चतुर्वक्त्रं प्रतिष्ठितम्

బాలమండనక తీర్థంలో నేను ఈ ఉత్తమ లింగాన్ని స్థాపించితిని; చతుర్ముఖుడు (బ్రహ్మ) ఆజ్ఞచేత ఇది ‘చతుర్వక్త్ర’గా ప్రతిష్ఠింపబడెను.

Verse 150

योऽत्र स्नानविधिं कृत्वा तीर्थेऽत्र पितृतर्पणम् । आजन्म पितरस्तेन प्रभविष्यंति तर्पिताः

ఇక్కడ స్నానవిధిని ఆచరించి ఈ తీర్థంలో పితృతర్పణం చేయువాడు—ఆ కర్మచేత అతని పితరులు జన్మజన్మాంతరముల వరకు నిశ్చయంగా తృప్తిచెందుదురు.

Verse 151

ग्रामा द्वादश ये दत्ता मया देवस्य चास्य भोः । वसिष्यंति च ये विप्रा वृद्धिश्राद्ध उपस्थिते । ते श्राद्धं प्रथमं चास्य कृत्वा श्राद्धं ततः परम्

ఓ మహాశయా! ఈ దేవునికోసం నేను పన్నెండు గ్రామాలను దానంగా ఇచ్చాను. వృద్ధిశ్రాద్ధ సమయం వచ్చినప్పుడు అక్కడ నివసించే బ్రాహ్మణులు ముందుగా ఈ దేవునికి శ్రాద్ధం చేసి, తరువాత ఇతర శ్రాద్ధకర్మలను నిర్వహిస్తారు।

Verse 152

तत्कृत्यानि करिष्यन्ति ते विघ्नेन विवर्जिताः । वृद्धिः संपत्स्यते तेषां नो चेद्विघ्नं भविष्यति

వారు చేయవలసిన కర్తవ్యాలను విఘ్నరహితంగా నిర్వహిస్తారు. వారికి వృద్ధి, సమృద్ధి కలుగుతుంది; ఎలాంటి అడ్డంకి కలగదు।

Verse 153

माघमासे सिते पक्षे त्रयो दश्यां दिने स्थिते । तद्ग्रामसंस्थिता लोका येऽत्रागत्य समाहिताः

మాఘమాసం శుక్లపక్షంలో త్రయోదశి తిథి వచ్చినప్పుడు, ఆ గ్రామాలలో నివసించే ప్రజలు ఇక్కడికి ఏకాగ్రచిత్తంతో వచ్చి—

Verse 154

बालमण्डनके स्नात्वा लिंगमेतत्समाहिताः । पूजयिष्यंति सद्भक्त्या ते यास्यंति परां गतिम्

వారు బాలమండనకంలో స్నానం చేసి, ఏకాగ్రచిత్తులై, ఈ లింగాన్ని సద్భక్తితో పూజిస్తారు; వారు పరమగతిని పొందుతారు।

Verse 155

ग्रामाणां मम लिंगस्य ये करिष्यंति पीडनम् । कालांतरेऽपि संप्राप्तास्ते यास्यंति च संक्षयम्

ఎవరు నా లింగానికి గానీ (ఈ స్థలానికి) దత్తమైన గ్రామాలకు గానీ హాని చేస్తారో, వారు తరువాతి కాలంలో వచ్చినా చివరకు నాశనాన్ని పొందుతారు।

Verse 156

पृथिव्यां यानि तीर्थानि ह्यासमुद्रसरांसि च । बालमण्डनके तीर्थ आगमिष्यंति तद्दिने

భూమిపై ఉన్న సమస్త తీర్థములు, సముద్రాలు మరియు సరస్సులతో సంబంధించిన తీర్థములన్నీ—ఆ దినమే బాలమండనక తీర్థానికి వచ్చి చేరుతాయి।

Verse 157

विश्वामित्र उवाच । एतदुक्त्वा सहस्राक्षस्ततश्चाष्टकुलान्द्विजान् । अग्रतः कोपसंयुक्तस्ततोवचनमब्रवीत्

విశ్వామిత్రుడు పలికెను—ఇట్లు చెప్పిన తరువాత సహస్రాక్షుడు (ఇంద్రుడు) కోపంతో నిండిపోయి, అష్టకులాల బ్రాహ్మణులను తన ముందుకు పిలిపించి, ఆపై ఈ మాటలు పలికెను.

Verse 158

एतैः सप्तकुलैर्विप्रैर्यत्कृतं वचनं न मे । कृतघ्नैस्ता ञ्छपिष्यामि कृतघ्नत्वान्न संशयः

ఈ ఏడు కులాల విప్రులు నా ఆజ్ఞను నెరవేర్చలేదు; వీరు కృతఘ్నులు. అందుచేత నేను వీరిని శపిస్తాను—వారి కృతఘ్నత్వంలో సందేహం లేదు.

Verse 159

यस्मादिदंपुरा प्रोक्तं मनुना सत्यवादिना । स्वायंभुवेन प्रोद्दिश्य कृतघ्नं सकलं जनम्

ఎందుకంటే ఈ విషయం పూర్వమే సత్యవాది స్వాయంభువ మనువు ప్రకటించాడు—కృతఘ్నత్వం సమస్త జనులను కలుషితం చేస్తుందని సూచించాడు.

Verse 160

ब्रह्मघ्ने च सुरापे च चौरे भग्नवते शठे । निष्कृतिर्विहिता सद्भिः कृतघ्ने नास्ति निष्कृतिः

బ్రాహ్మణహంతకుడు, సురాపానకుడు, దొంగ, విశ్వాసభంగకుడు, మోసగాడు—వీరి కోసం సద్భక్తులు ప్రాయశ్చిత్తం విధించారు; కాని కృతఘ్నునికి ప్రాయశ్చిత్తం లేదు.

Verse 161

अवध्या ब्राह्मणा गावः स्त्रियो बालास्तपस्विनः । तेनाऽहं न वधाम्येताञ्छिद्रेऽपि महति स्थिते

బ్రాహ్మణులు, గోవులు, స్త్రీలు, బాలులు, తపస్వులు వధించరానివారు. కాబట్టి మహాదోషం వచ్చినా నేను వారిని చంపను.

Verse 162

ततस्तोयं समादाय सदर्भं निजपाणिना । शशाप तान्द्विजश्रेष्ठान्कृतघ्नान्पाकशासनः

అప్పుడు పాకశాసనుడు ఇంద్రుడు తన చేతిలో దర్భతో కూడిన జలాన్ని తీసుకొని, కృతఘ్నులైన ఆ శ్రేష్ఠ బ్రాహ్మణులను శపించాడు.

Verse 163

मम वाक्यादपि प्राप्य एते लक्ष्मीं द्विजोत्तमाः । निर्धनाः संभविष्यंति नीत्वा यद्द्वारतो ऽखिलम्

నా వాక్యంతోనే సంపద పొందినా, ఈ శ్రేష్ఠ బ్రాహ్మణులు ద్వారానికి వచ్చినదంతా తీసుకెళ్లి చివరికి దరిద్రులవుతారు.

Verse 164

भक्तानां च पीरत्यागमेतेषां वंशजा द्विजाः । करिष्यंति न सन्देहो यथा मम सुनिष्ठुराः । दाक्षिण्यरहिताः सर्वे तथा बह्वाशिनः सदा

వారి వంశంలో పుట్టిన బ్రాహ్మణులు బాధపడే భక్తులను విడిచిపెడతారు—సందేహం లేదు. నాపట్ల వారు ఎంత కఠినులై ఉన్నారో అంతే; అందరూ దయలేని వారు, ఎల్లప్పుడూ అతిభోజనులు.

Verse 165

एवमुक्त्वाऽथ तान्विप्रान्सप्तवंशसमुद्भवान् । पुनः प्रोवाच तान्विप्राञ्छेषान्नगरसंभवान्

ఇలా ఏడు వంశాల నుంచి పుట్టిన ఆ బ్రాహ్మణులతో చెప్పి, అతడు మళ్లీ నగరంలో పుట్టిన మిగిలిన బ్రాహ్మణులను సంబోధించాడు.

Verse 166

ममात्र दीयतां स्थानं स्थानेऽत्रैव द्विजोत्तमाः । येन संवत्सरस्यांते पंचरात्रं वसाम्यहम्

హే ద్విజోత్తములారా, నాకు ఇక్కడే ఒక స్థిరస్థానాన్ని దయచేయండి; దాని వలన ప్రతి సంవత్సరాంతంలో నేను ఐదు రాత్రులు ఇక్కడ నివసించగలను.

Verse 167

देवस्यास्य प्रपूजार्थं मर्त्यलोकसु खाय च । ब्राह्मणानां प्रपूजार्थं सर्वेषां भवतामिह

ఈ దేవుని సంపూర్ణ పూజార్థం, మర్త్యలోక సుఖక్షేమార్థం, అలాగే బ్రాహ్మణుల సమ్యక్ సత్కారార్థం—మీ అందరూ ఇక్కడ ఈ కార్యాన్ని చేయండి.

Verse 168

विश्वामित्र उवाच । ततस्ते ब्राह्मणाः सर्वे तदर्थं स्थानमुत्तमम् । दर्शयामासुः संहृष्टाः प्रोचुश्च तदनंतरम्

విశ్వామిత్రుడు పలికెను—అప్పుడు ఆ బ్రాహ్మణులందరూ ఆనందించి, ఆ ప్రయోజనానికి తగిన ఉత్తమ స్థానాన్ని చూపించారు; వెంటనే అనంతరం వారు పలికారు.

Verse 169

ब्रह्मस्थाने त्वया शक्र पंचरात्रमुपेत्य च । स्थातव्यं मर्त्यलोकस्य सुखमासेव्यतां प्रभो

హే శక్రా, బ్రహ్మస్థానానికి వచ్చి నీవు ఐదు రాత్రులు ఉండవలెను; హే ప్రభూ, ఈ ఆచరణ వలన మర్త్యలోక సుఖం అనుభవింపబడుగాక.

Verse 170

अत्र स्थाने तवाऽग्रे तु करिष्यामो महोत्सवम् । गीतवादित्रनिर्घोषैर्गंधमाल्यानुलेपनैः । द्विजानां तर्पणैश्चैव सर्वकामसमृद्धिदम्

ఈ స్థలంలో, నీ సమక్షంలో, మేము మహోత్సవాన్ని నిర్వహిస్తాము—గీత-వాద్యాల నినాదాలతో, సుగంధాలు, పుష్పమాలలు, అనులేపనాలతో, అలాగే ద్విజులకు తర్పణాలతో కూడినది; ఇది సర్వకామ సమృద్ధిని ప్రసాదించేది.

Verse 171

विश्वामित्र उवाच । तच्छ्रुत्वा वचनं तेषां प्रहृष्टः पाकशासनः । पूजयित्वा द्विजान्सर्वान्गतोऽथ त्रिदिवालयम्

విశ్వామిత్రుడు పలికెను—వారి మాటలు విని పాకశాసనుడు (ఇంద్రుడు) పరమానందించాడు. సమస్త ద్విజులను పూజించి అనంతరం తన త్రిదివాలయానికి వెళ్లెను.

Verse 206

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्ड हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये बालमण्डनतीर्थमाहात्म्यवर्णनंनाम षडुत्तर द्विशततमोऽध्यायः

ఇట్లు శ్రీ స్కాంద మహాపురాణంలోని ఏకాశీతిసాహస్రీ సంహితలో, షష్ఠ భాగమైన నాగరఖండంలో, హాటకేశ్వరక్షేత్రమాహాత్మ్యంలో ‘బాలమండనతీర్థమాహాత్మ్యవర్ణనం’ అనే 206వ అధ్యాయం సమాప్తమైంది.

Verse 215

कस्मिन्स्थाने च शक्रेण तच्च लिंगं प्रतिष्ठितम । वदास्माकं महाभाग तस्मिन्दृष्टे तु किं फलम्

శక్రుడు (ఇంద్రుడు) ఆ లింగాన్ని ఏ స్థలంలో ప్రతిష్ఠించాడు? ఓ మహాభాగా, మాకు చెప్పుము—ఆ లింగ దర్శనంతో ఏ ఫలం కలుగును?

Verse 984

शक्रोऽपि श्राद्धकर्माणि कृत्वा तेषां दिवौकसाम् । तीर्थयात्रापरो भूत्वा तथैव च व्यवस्थितः

శక్రుడు (ఇంద్రుడు) కూడా ఆ దివౌకసుల కొరకు శ్రాద్ధకర్మలను నిర్వహించాడు. తరువాత తీర్థయాత్రాపరుడై అదే విధంగా నిత్యంగా నిలిచెను.