Adhyaya 7

Verse 1

व्यास उवाच । संप्राप्य धर्मवाप्यां च यः कुर्यात्पितृतर्पणम् । तृप्तिं प्रयांति पितरो यावदिंद्राश्चतुर्दश

వ్యాసుడు పలికెను—ధర్మవాపీని చేరి ఎవడు పితృతర్పణం చేయునో, అతని పితృదేవతలు చతుర్దశ ఇంద్రుల కాలమంతా తృప్తిని పొందుదురు।

Verse 2

पितरश्चात्र पूज्याश्च स्वर्गता ये च पूर्वजाः । पिंडांश्च निर्वपेत्तेषां प्राप्येमां मुक्तिदायिकाम्

ఇక్కడ పితృదేవతలు పూజ్యులు—స్వర్గగతులైన పూర్వజులు. ఈ ముక్తిదాయక స్థలాన్ని చేరి వారికి విధివిధానంగా పిండప్రదానం చేయవలెను।

Verse 3

त्रेतायां पंच दिवसैर्द्वापरे त्रिदिनेन तु । एकचित्तेन यो विप्राः पिंडं दद्यात्कलौ युगे

త్రేతాయుగంలో ఐదు దినాలలో, ద్వాపరంలో మూడు దినాలలో ఫలం సిద్ధిస్తుంది; కాని కలియుగంలో, ఓ విప్రులారా, ఏకాగ్రచిత్తంతో పిండం దానమిచ్చువాడు శీఘ్ర ఫలాన్ని పొందును।

Verse 4

लोलुपा मानवा लोके संप्राप्ते तु कलौ युगे । परदाररता लोकाः स्त्रियोऽतिचपलाः पुनः

కలియుగము వచ్చినప్పుడు లోకములో మనుష్యులు లోభులగుదురు; పురుషులు పరస్త్రీలయందు ఆసక్తులగుదురు, స్త్రీలు మరల అత్యంత చంచలులగుదురు।

Verse 5

परद्रोहरताः सर्वे नरनारीनपुंसकाः । परनिन्दापरा नित्यं परच्छिद्रोपदर्शकाः

అందరూ—పురుషులు, స్త్రీలు, నపుంసకులు—పరద్రోహములో రతులగుదురు; నిత్యం పరనిందలో మునిగియుండి, ఎల్లప్పుడూ ఇతరుల దోషములను చూపుదురు।

Verse 6

परोद्वेगकरा नूनं कलहा मित्रभेदिनः । सर्वे ते शुद्धतां यांति काजेशाः स्वयमब्रुवन्

నిశ్చయంగా వారు పరులకు ఉద్వేగం కలిగించువారు, కలహప్రియులు, మిత్రభేదకులు అవుదురు; అయినను ఈ పవిత్ర ప్రభావముచేత వారందరూ శుద్ధిని పొందుదురు—ఇట్లు ప్రభువు స్వయంగా ప్రకటించెను।

Verse 7

एतदुक्तं महाभाग धर्मारण्यस्य वर्णनम् । फलं चैवात्र सर्वं हि यदुक्तं शूलपाणिना

హే మహాభాగా! ధర్మారణ్యమునకు సంబంధించిన ఈ వర్ణన చెప్పబడెను; ఇక్కడి సమస్త ఫలములు శూలపాణి భగవానుడు యథావిధిగా ప్రకటించినవే।

Verse 8

वाङ्मनः कायशुद्धाश्च परदारपराङ्मुखाः । अद्रोहाश्च समाः क्रुद्धा मातापितृपरायणाः

వారు వాక్కు, మనస్సు, కాయము శుద్ధులగుదురు; పరస్త్రీల పట్ల విముఖులగుదురు; ద్రోహరహితులు, కోపములోనూ సమభావులు, తల్లిదండ్రులకు పరాయణులగుదురు।

Verse 9

अलौल्या लोभरहिता दानधर्मपरायणाः । आस्तिकाश्चैव धर्मज्ञाः स्वामिभक्तिरताश्च ये

చంచలత లేని, లోభరహితులు, దానధర్మాలలో పరాయణులు—ఆస్తికులు, ధర్మజ్ఞులు, తమ స్వామి-ఈశ్వరభక్తిలో స్థిరులు అయినవారు ఇక్కడ ప్రశంసింపబడుతున్నారు.

Verse 10

पतिव्रता तु या नारी पतिशुश्रूषणे रता । अहिंसका आतिथेयाः स्वधर्मनिरताः सदा

భర్త సేవలో ఆనందంగా నిమగ్నమై ఉండే స్త్రీయే నిజమైన పతివ్రత; ఆమె అహింసక, అతిథి సత్కారంలో భక్తితో నిమగ్నమై, ఎల్లప్పుడూ స్వధర్మంలో స్థిరంగా ఉంటుంది.

Verse 11

शौनक उवाच । शृणु सूत महाभाग सर्वधर्मविदांवर । गृहस्थानां सदाचारः श्रुतश्च त्वन्मुखान्मया

శౌనకుడు అన్నాడు—హే మహాభాగ సూతా, సర్వధర్మవిదులలో శ్రేష్ఠుడా! గృహస్థుల సదాచారాన్ని నేను నీ ముఖం నుంచే విన్నాను.

Verse 12

एकं मनेप्सितं मेद्य तत्कथयस्व सूतज । पतिव्रतानां सर्वासां लक्षणं कीदृशं वद

నా మనసుకు ప్రియమైన ఒక విషయం ఉంది—దానిని చెప్పు, హే సూతపుత్రా! సమస్త పతివ్రతల లక్షణాలు ఏవిధంగా ఉంటాయో వివరించు.

Verse 13

सूत उवाच । पतिव्रता गृहे यस्य सफलं तस्य जीवनम् । यस्यांगच्छायया तुल्या यत्कथा पुण्यकारिणी

సూతుడు అన్నాడు—ఎవరి ఇంట పతివ్రత నివసిస్తుందో, అతని జీవితం సఫలమవుతుంది. ఆమె సన్నిధి రక్షించే నీడవలె ఉంటుంది; ఆమె కథను కీర్తించడం పుణ్యకారణమవుతుంది.

Verse 14

पतिव्रतास्त्वरुंधत्या सावित्र्याप्यनसूयया । शांडिल्या चैव सत्या च लक्ष्म्या च शतरूपया

పతివ్రతాధర్మానికి ఆదర్శములు అరుంధతి, సావిత్రి, అనసూయ; అలాగే శాండిల్యా, సత్యా, లక్ష్మీ, శతరూపా కూడా కీర్తింపబడినవారు।

Verse 15

मेनया च सुनीत्या च संज्ञया स्वाहया समाः । पतिव्रतानां धर्मा हि मुनिना च प्रकीर्तिताः

వారు మేనా, సునీతి, సంజ్ఞా, స్వాహా వంటి వారితో కూడా సమానులు. నిజంగా పతివ్రత స్త్రీల ధర్మాలు మునిచే ప్రకటించబడ్డాయి.

Verse 16

भुंक्ते भुक्ते स्वामिनि च तिष्ठ ति त्वनुतिष्ठति । विनिद्रिते या निद्राति प्रथमं परिबुध्यति

స్వామి భుజించినప్పుడు ఆమె కూడా భుజిస్తుంది; ఆయన నిలిచినప్పుడు ఆమె అనుసరిస్తుంది. ఆయన నిద్రించినప్పుడు ఆమె కూడా నిద్రిస్తుంది, అయితే మొదటగా మేల్కొనేది ఆమెనే.

Verse 17

अनलंकृतमात्मानं देशांते भर्तरि स्थिते । कार्यार्थं प्रोषिते क्वापि सर्व्वमंड नवर्जिता

భర్త కర్తవ్యార్థంగా ఎక్కడికైనా ఇతరదేశంలో ఉన్నప్పుడు, ఆమె తనను అలంకరించుకోదు; సమస్త శృంగారమండనాలను విడిచిపెడుతుంది.

Verse 18

भर्तुर्नाम न गृह्णाति ह्यायुषोऽस्य हि वृद्धये । पुरुषांतरनामापि न गृह्णति कदाचन

ఆమె భర్త పేరును పలకదు—అది ఆయన ఆయుష్షు వృద్ధికి అని చెప్పబడుతుంది. అలాగే ఇతర పురుషుని పేరును కూడా ఆమె ఎప్పుడూ పలకదు.

Verse 19

आकृष्टापि च नाक्रोशेत्ताडितापि प्रसीदति । इदं कुरु कृतं स्वामिन्मन्यतामिति वक्ति च

లాగబడినప్పటికీ ఆమె అరవకూడదు; కొట్టబడినప్పటికీ శాంతంగా, ప్రసన్నంగా ఉండాలి. ఆమె—“స్వామీ, ఇది చేయండి; చేసినట్టే భావించండి” అని చెప్పాలి.

Verse 20

आहूता गृहकार्याणि त्यक्त्वा गच्छति सत्वरम् । किमर्थं व्याहृता नाथ स प्रसादो विधीयताम्

పిలిచిన వెంటనే ఆమె ఇంటి పనులు వదలి త్వరగా వస్తుంది. “నాథా, ఏ కారణంతో పిలిచారు? దయచేసి ఆజ్ఞ ఇవ్వండి” అని అడుగుతుంది.

Verse 21

न चिरं तिष्ठति द्वारि न द्वारमुपसेवते । अदातव्यं स्वयं किंचित्कर्हिचिन्न ददात्यपि

ఆమె తలుపు వద్ద ఎక్కువసేపు నిలబడదు; ప్రవేశద్వారం వద్ద అలా తిరుగుతూ ఉండదు. ఇవ్వకూడని దానిని ఎప్పుడూ తనంతట తానే ఇవ్వదు.

Verse 22

पूजोपकरणं सर्वम नुक्ता साधयेत्स्वयम् । नियमोदकबर्हींषि यत्र पुष्पाक्षतादिकम्

పూజకు కావలసిన సమస్త సామగ్రిని ఆమె చెప్పకుండానే తానే సిద్ధం చేయాలి—నియమోదకం, బర్హి/కుశ, అలాగే పుష్పాలు, అక్షతలు మొదలైనవి.

Verse 23

प्रतीक्षमाणा च वरं यथाकालोचितं हि यत् । तदुपस्थापयेत्सर्वमनुद्वि ग्नातिहृष्टवत्

జాగ్రత్తగా ఎదురుచూస్తూ, కాలానుకూలంగా యోగ్యమైనదంతా సమర్పించాలి—ఆందోళన లేకుండా, అతిగా ఉల్లాసం లేకుండా, స్థిరమనస్సుతో.

Verse 24

सेवते भर्त्तुरुच्छिष्टमिष्टमन्नं फलादिकम् । दूरतो वर्ज्जयेदेषा समाजोत्सवदर्शनम्

ఆమె భర్త ఉచ్ఛిష్టమైన ప్రియమైన అన్నం, ఫలములు మొదలైనవే సేవించాలి. ప్రజాసమూహాలు, ఉత్సవ వినోదాల దర్శనాన్ని దూరంగా వర్జించాలి.

Verse 25

न गच्छेत्तीर्थयात्रादिविवाहप्रेक्षणा दिषु । सुखसुप्तं सुखासीनं रममाणं यदृच्छया

ఆమె తీర్థయాత్రలు మొదలైన వాటికి వెళ్లకూడదు; వివాహ దర్శనం వంటి కార్యక్రమాలకు కూడా వెళ్లకూడదు. భర్త యాదృచ్ఛికంగా సుఖంగా నిద్రిస్తున్నా, సౌఖ్యంగా కూర్చున్నా, ఆనందంలో ఉన్నా—అతన్ని పక్కనబెట్టి స్వేచ్ఛగా ప్రవర్తించకూడదు.

Verse 26

अंतरायेऽपि कार्येषु पतिं नोत्थापयेत्क्वचित् । स्त्रीधर्मिणी त्रिरात्रं तु स्वमुखं नैव दर्शयेत्

కార్యాలలో అంతరాయం వచ్చినా ఆమె ఎప్పుడూ భర్తను లేపకూడదు. అలాగే స్త్రీధర్మ నియమాన్ని ఆచరించే స్త్రీ మూడు రాత్రులు తన ముఖాన్ని చూపకూడదు.

Verse 27

स्ववाक्यं श्रावयेन्नापि यावत्स्नात्वा न शुध्यति । सुस्नाता भर्तृवदनमीक्षेतान्यस्य न क्वचित् । अथवा मनसि ध्यात्वा पतिं भानुं विलोकयेत्

స్నానం చేసి శుద్ధి పొందే వరకు ఆమె తన మాటల్ని కూడా పలకకూడదు. సుస్నాతగా అయిన తరువాత భర్త ముఖాన్నే చూడాలి; ఇతర పురుషుని ముఖాన్ని ఎప్పుడూ చూడకూడదు. లేదా మనసులో భర్తను ధ్యానించి సూర్యుని దర్శించాలి.

Verse 28

हरिद्रां कुकुमं चैव सिंदूरं कज्जलं तथा । कूर्पासकं च तांबूलं मांगल्याभरणं शुभम्

పసుపు, కుంకుమ (కేశరం), సిందూరం, కాజలం; అలాగే పత్తి మరియు తాంబూలం; మరియు సౌభాగ్యాన్ని సూచించే మాంగళ్యాభరణాలు—ఇవి శుభకరమని చెప్పబడినవి.

Verse 29

केशसंस्कारकं चैव करकर्णादिभूषणम् । भर्तुरायुष्यमिच्छंती दूरयेन्न पतिव्रता

పతివ్రత అయిన స్త్రీ భర్త దీర్ఘాయుష్షును కోరుతూ, అతిగా కేశాలంకారమును మరియు చేతి, చెవి మొదలైన ఆభరణములను దూరంగా ఉంచుకోవాలి।

Verse 30

भर्तृविद्वेषिणीं नारीं नैषा संभाषते क्वचित् । नैकाकिनी क्वचिद्भूयान्न नग्ना स्नाति च क्वचित्

భర్తను ద్వేషించే స్త్రీతో ఆమె ఎప్పుడూ సంభాషించకూడదు. ఎక్కడా ఒంటరిగా ఉండకూడదు; ఎప్పుడూ నగ్నంగా స్నానం చేయకూడదు।

Verse 31

नोलूखले न मुशले न वर्द्धन्यां दृषद्यपि । न यंत्रके न देहल्यां सती चोपविशेत्क्वचित्

సతీమణి ఎప్పుడూ ఉలూఖలము, ముషలము, వర్ధనీ (వడపోత బుట్ట) లేదా రుబ్బే రాయి మీద కూడా కూర్చోకూడదు; యంత్రం మీద గానీ, దేహళి (గడప) మీద గానీ కూర్చోకూడదు।

Verse 32

विना व्यवायसमयात्प्रागल्भ्यं न क्वचिच्चरेत । यत्रयत्र रुचिर्भर्तुस्तत्र प्रेमवती सदा

సముచిత దాంపత్య సమయాన్ని తప్పించి ఆమె ఎక్కడా ధైర్యదర్పంగా ప్రవర్తించకూడదు. భర్తకు ఎక్కడ ఎలాంటి అభిరుచి ఉంటే అక్కడ ఆమె ఎల్లప్పుడూ ప్రేమతో అనుకూలంగా ఉండాలి।

Verse 33

इदमेव व्रतं स्त्रीणामयमेव परो वृषः । इयमेव च पूजा च भर्तुर्वाक्यं न लंघयेत्

స్త్రీలకు ఇదే వ్రతము, ఇదే పరమధర్మము; ఇదే పూజ కూడా—ఆమె భర్త వాక్యాన్ని ఎప్పుడూ లంఘించకూడదు।

Verse 34

क्लीबं वा दुरवस्थं वा व्याधितं वृद्धमेव वा । सुस्थिरं दुःस्थिरं वापि पतिमेकं न लंघयेत्

భర్త నపుంసకుడైనా, దురవస్థలో ఉన్నా, వ్యాధిగ్రస్తుడైనా, వృద్ధుడైనా—స్థిరుడైనా అస్థిరుడైనా—స్త్రీ తన ఏకైక భర్తను విడిచిపెట్టక, అతిక్రమించకూడదు।

Verse 35

सर्पिर्लव णहिंग्वादिक्षयेऽपि व पति व्रता । पतिं नास्तीति न ब्रूयादायसीषु न भोजयेत्

నెయ్యి, ఉప్పు, ఇంగువ మొదలైనవి తరిగిపోయినా కూడా పతివ్రత స్త్రీ ‘భర్తకు ఏమీ లేదు’ అని అనకూడదు; ఇనుప పాత్రలో భోజనం పెట్టకూడదు।

Verse 36

तीर्थस्नानार्थिनी चैव पतिपादोदकं पिबेत् । शंकरादपि वा विष्णोः पतिरेवाधि कः स्त्रियः

తీర్థస్నాన పుణ్యం కోరితే ఆమె భర్త పాదప్రక్షాళన జలాన్ని పానము చేయాలి; ఎందుకంటే స్త్రీకి భర్త శంకరుడికన్నా, విష్ణువుకన్నా కూడా అధికుడిగా భావించబడతాడు।

Verse 37

व्रतोपवामनियमं पतिमुल्लंघ्य या चरेत् । आयुष्यं हरते भर्तुर्मृता निरयमृच्छति

భర్తను లెక్కచేయకుండా వ్రతం, ఉపవాసం లేదా నియమాచరణ చేసే స్త్రీ భర్త ఆయుష్షును హరిస్తుందని, మరణానంతరం నరకాన్ని పొందుతుందని చెప్పబడింది।

Verse 38

उक्ता प्रत्युत्तरं दद्यान्नारी या क्रोधत त्परा । सरमा जायते ग्रामे शृगाली निर्जने वने

బోధన పొందినప్పటికీ కోపంతో ప్రత్యుత్తరం చెప్పే స్త్రీ గ్రామంలో కుక్కగా, నిర్జన వనంలో నక్కగా జన్మిస్తుంది అని చెప్పబడింది।

Verse 39

स्त्रीणां हि परमश्चैको नियमः समुदाहृतः । अभ्यर्च्य चरणौ भतुर्भो क्तव्यं कृतनिश्चया

స్త్రీలకు పరమ నియమమొకటే ప్రకటించబడింది—దృఢనిశ్చయంతో భర్త పాదాలను పూజించి అనంతరం భోజనం చేయాలి।

Verse 40

उच्चासनं न सेवेत न व्रजेत्परवेश्मसु । तत्र पारुष्यवाक्यानि ब्रूयान्नैव कदाचन

ఆమె ఎత్తైన ఆసనాన్ని ఆశ్రయించకూడదు, పరుల ఇంటికి వెళ్లకూడదు; అక్కడ ఎప్పుడూ కఠిన వాక్యాలు పలకకూడదు।

Verse 41

गुरूणां सन्निधौ वापि नोच्चैर्ब्रु यान्नवाहयेत्

గురువుల/పెద్దల సన్నిధిలో కూడా గట్టిగా మాట్లాడకూడదు; అలాగే అహంకారంగా లేదా అనుచితంగా ప్రవర్తించకూడదు।

Verse 42

या भर्तारं परित्यज्य रहश्चरति दुर्मतिः । उलूकी जायते क्रूरा वृक्षकोटरशायिनी

భర్తను విడిచి రహస్యంగా సంచరించే దుర్మతి స్త్రీ, క్రూరమైన ఆడగుడ్లగూబగా పుట్టి చెట్ల బొరియల్లో నిద్రించేదిగా అవుతుంది।

Verse 43

ताडिता ताडयेच्चेत्तं सा व्याघ्री वृषदंशिका । कटाक्षयति याऽन्यं वै केकराक्षी तु सा भवेत्

కొట్టబడినప్పటికీ ఆమె తిరిగి అతనిని కొడితే, ఆమె ‘వృషదంశిక’ అనే వ్యాఘ్రిగా అవుతుంది; మరియు ఇతరునిపై కటాక్షం వేసేది ‘కేకరాక్షి’ (వంకర చూపు గలది) అవుతుంది।

Verse 44

या भर्तारं परित्यज्य मिष्टमश्नाति केवलम् । ग्रामे सा सूकरी भूयाद्वल्गुली वाथ विङ्भुजा

భర్తను విడిచిపెట్టి కేవలం మృష్టాన్నం తినే స్త్రీ గ్రామంలో పందిగానో, గబ్బిలంగానో లేదా మలం తినే జీవిగానో పుడుతుంది.

Verse 45

हुन्त्वंकृत्याप्रियं ब्रूते मूका सा जायते खलु । या सपत्नीं सदैर्ष्येत दुर्भगा सा पुनःपुनः । दृष्टिं विलुप्य भर्तुर्या कंचिदन्यं समीक्षते

హుంకరించి అప్రియంగా మాట్లాడే స్త్రీ మూగది అవుతుంది. సవతిపై అసూయపడే స్త్రీ మాటిమాటికీ దౌర్భాగ్యురాలు అవుతుంది. భర్తను చూడకుండా పరపురుషుని చూసే స్త్రీ...

Verse 46

काणा च विमुखा वापि कुरूपापि च जायते । बाह्यादायांतमालोक्य त्वरिता च जलासनैः । तांबूलैर्व्यजनैश्चैव पादसंवाहनादिभिः

ఆమె ఒంటికన్ను గలదిగా, విముఖురాలుగా లేదా వికారరూపిణిగా పుడుతుంది. భర్త బయటి నుండి రాగానే నీరు, ఆసనం, తాంబూలం, విసనకర్ర, పాదసేవ మొదలైన వాటితో సత్వరమే ఉపచరించాలి.

Verse 47

तथैव चारुवचनैः स्वेदसंनोदनैः परैः । या प्रियं प्रीणयेत्प्रीता त्रिलोकी प्रीणिता तया । मितं ददाति हि पिता मितं भ्राता सुतं सुतः

అలాగే మృదువైన మాటలతో, చెమట తుడవటం వంటి సేవలతో భర్తను సంతోషపెట్టే స్త్రీ ముల్లోకాలను సంతోషపెట్టినట్టే. తండ్రి, సోదరుడు, కుమారుడు పరిమితంగానే ఇస్తారు.

Verse 48

अमितस्य हि दातारं भर्तारं का न पूजयेत् । भर्ता देवो गुरुर्भर्ता धर्मतीर्थव्रतानि च । तस्मात्सर्वं परित्यज्य पतिमेकं समर्चयेत्

అపరిమితమైన సుఖాన్నిచ్చే భర్తను ఎవరు పూజించరు? భర్తే దైవం, భర్తే గురువు, భర్తే ధర్మం, తీర్థం మరియు వ్రతాలు. కనుక సర్వం విడిచిపెట్టి భర్తను మాత్రమే ఆరాధించాలి.

Verse 49

जीवहीनो यथा देही क्षणादशुचितां व्रजेत् । भर्तृहीना तथा योषित्सुस्नाताप्य शुचिः सदा

ప్రాణరహితమైన దేహం క్షణములోనే అశుచిగా మారినట్లే, భర్తలేని స్త్రీ సుస్నానం చేసినా సదా అశుచియని ఈ ధర్మవచనం ప్రకటిస్తుంది।

Verse 50

अमंगलेभ्यः सर्वेभ्यो विधवा स्यादमंगला । विधवादर्शनात्सिद्धिः क्वापि जातु न जायते

అమంగళములన్నిటిలో విధవను పరమ అమంగళమని చెప్పబడింది; విధవ దర్శనమాత్రముతో ఎక్కడా ఎప్పుడూ సిద్ధి కలగదని ఈ వచనం అంటుంది।

Verse 51

विहाय मातरं चैकां सर्वा मंगलवर्जिताः । तदाशिषमपि प्राज्ञस्त्यजेदाशीविषोपमाम्

తల్లిని ఒక్కదానిని తప్ప మిగతా (అటువంటి వారు) మంగళరహితులని చెప్పబడింది; అందువల్ల వారి ఆశీర్వాదమును కూడా జ్ఞాని ఆశీవిషసర్పంలా భావించి విడిచిపెట్టాలి।

Verse 52

कन्याविवाहसमये वाचयेयुरिति द्विजाः । भर्तुः सहचरी भूयाज्जीवतो ऽजीवतोपि वा

కన్యావివాహ సమయమున ద్విజులు ఆమెతో ఈ వాక్యము పలికించాలి—“భర్త జీవించి ఉన్నా లేకపోయినా నేను అతని సహచరిణిగా ఉండుదును।”

Verse 53

अनुव्रजन्ती भर्तारं गृहात्पितृवनं मुदा । पदेपदेश्वमेधस्य फलं प्राप्नोत्यसंशयम्

ఆనందముతో గృహమునుండి భర్తను అనుసరించి ‘పితృవనము’ వైపు వెళ్లే భార్య, ప్రతి అడుగున అశ్వమేధయాగ ఫలమును పొందుతుంది—సందేహం లేదు।

Verse 54

व्यालग्राही यथा व्यालं बलादुद्धरते बिलात् । एवमुत्क्रम्य दूतेभ्यः पतिं स्वर्गं व्रजेत्सती

పాము పట్టేవాడు బలంగా బిలం నుండి పామును బయటకు లాగినట్లు, అలాగే సతీ యమదూతలను అధిగమించి భర్తను తీసుకొని స్వర్గానికి వెళ్తుంది।

Verse 55

यमदूताः पलायंते तामालोक्य पतिव्रताम् । तपनस्तप्यते नूनं दहनोपि च दह्यते

ఆ పతివ్రతను చూచిన వెంటనే యమదూతలు పారిపోతారు; నిశ్చయంగా సూర్యుడే తప్తమవుతాడు, అగ్నికూడా దగ్ధమవుతుందనిపిస్తుంది।

Verse 56

कंपंते सर्वतेजांसि दृष्ट्वा पातिव्रतं महः । यावत्स्वलोमसंख्यास्ति तावत्कोट्ययुतानि च

పతివ్రత ధర్మజనితమైన ఆ మహాతేజస్సును చూచి సమస్త తేజస్సులు కంపిస్తాయి; శరీరంలోని రోమాలెన్ని ఉంటాయో అంత కోటి-అయుత పుణ్యఫలాలు కలుగుతాయి।

Verse 57

भर्त्रा स्वर्गसुखं भुंक्ते रममाणा पतिव्रता । धन्या सा जननी लोके धन्योऽसौ जनकः पुनः

పతివ్రత స్త్రీ భర్తతో కలిసి ఆనందిస్తూ స్వర్గసుఖాలను అనుభవిస్తుంది; లోకంలో ఆమె తల్లి ధన్యురాలు, ఆమె తండ్రి కూడా మరల ధన్యుడు।

Verse 58

धन्यः स च पतिः श्रीमान्येषां गेहे पतिव्रता । पितृवंश्या मातृवंश्याः पतिवंश्यास्त्रयस्त्रयः । पतिव्रतायाः पुण्येन स्वर्गसौख्यानि भुंजते

ఎవరి ఇంట పతివ్రత స్త్రీ ఉంటుందో ఆ భర్త ధన్యుడు, శ్రీమంతుడు. తండ్రి వంశం, తల్లి వంశం, భర్త వంశం—ఈ మూడు వంశాల మూడు మూడు తరాలు ఆమె పుణ్యంతో స్వర్గసుఖాలను అనుభవిస్తాయి।

Verse 59

शीलभंगेन दुर्वृत्ताः पातयंति कुलत्रयम् । पितुर्मातुस्तथा पत्युरिहारमुत्र च दुःखिताः

శీలభంగం వల్ల దుర్వృత్తులు త్రికులాన్ని పతనమునకు గురిచేస్తారు; తండ్రి, తల్లి, భర్తలను ఇహలోకములోనూ పరలోకములోనూ దుఃఖింపజేస్తారు।

Verse 60

पतिव्रतायाश्चरणो यत्रयत्र स्पृशेद्भुवम् । सा तीर्थभूमिर्म्मान्येति नात्र भारोऽस्ति पावनः

పతివ్రత యొక్క పాదము ఎక్కడెక్కడ భూమిని స్పృశిస్తుందో, ఆ స్థలమే తీర్థభూమిగా గౌరవింపబడుతుంది; సందేహం లేదు—దాని పవిత్రశక్తి మహత్తరము।

Verse 61

बिभ्यत्पतिव्रतास्पर्शं कुरुते भानुमानपि । सोमो गन्धर्व एवापि स्वपावित्र्याय नान्यथा

పతివ్రతాస్పర్శమునకు భయపడినప్పటికీ తేజోమయ సూర్యుడుకూడా దానిని కోరుతాడు; చంద్రుడు, గంధర్వుడూ తమ స్వపవిత్రతకోసమే—ఇతర కారణం కాదు—అలా చేస్తారు।

Verse 62

आपः पतिव्रतास्पर्शमभिलष्यंति सर्वदा । गायत्र्याघविनाशो नो पातिव्रत्येन साऽघनुत्

జలములు ఎల్లప్పుడూ పతివ్రతాస్పర్శాన్ని కోరుతాయి. మా దృష్టిలో గాయత్రీతో సంబంధమైన పాపనాశక శక్తికూడా ఆమె పతివ్రత్యధర్మం ద్వారానే సిద్ధిస్తుంది—ఆ నిష్ఠతోనే ఆమె పాపాన్ని తొలగిస్తుంది।

Verse 63

गृहेगृहे न किं नार्य्यो रूपलावण्यगर्विताः । परं विश्वेशभक्त्यैव लभ्यते स्त्री पति व्रता

ఇల్లిల్లూ రూపలావణ్య గర్వముగల స్త్రీలు ఉంటారు; కాని నిజమైన పతివ్రత సతి పరమ విశ్వేశ్వరభక్తి ద్వారానే లభిస్తుంది।

Verse 64

भार्या मूलं गृहस्थस्य भार्या मूलं सुखस्य च । भार्या धर्मफलायैव भार्या संतानवृद्धये

గృహస్థుని జీవనానికి మూలం భార్య, సుఖానికి కూడా మూలం ఆమెనే. ధర్మఫలసిద్ధికి భార్య, సంతానవృద్ధికీ భార్యయే కారణం.

Verse 65

परलोकस्त्वयं लोको जीयते भार्यया द्वयम् । देवपित्रतिथीनां च तृप्तिः स्याद्भार्यया गृहे । गृहस्थः स तु विज्ञेयो गृहे यस्य पतिव्रता

ఈ లోకమూ పరలోకమూ—రెండూ భార్య ద్వారానే నిలుస్తాయి. ఇంటిలో దేవతలు, పితృదేవతలు, అతిథుల తృప్తి కూడా భార్య వల్లనే కలుగుతుంది. ఎవరి ఇంటిలో పతివ్రత భార్య ఉంటుందో, అతడే నిజమైన గృహస్థుడు.

Verse 66

यथा गंगावगाहेन शरीरं पावनं भवेत् । तथा पतिव्रतां दृष्ट्वा सदनं पावनं भवेत्

గంగలో స్నానం చేస్తే శరీరం పవిత్రమవుతుంది; అలాగే పతివ్రతను దర్శించగానే నివాసం కూడా పవిత్రమవుతుంది.

Verse 67

पर्यंकशायिनी नारी विधवा पातयेत्पतिम् । तस्माद्भूशयनं कार्य्यं पतिसौख्यसमीहया

ఎత్తైన మంచంపై నిద్రించే స్త్రీ భర్తను అపదలో పడేసి తానే విధవ కావచ్చు; అందుకే భర్త సౌఖ్యాన్ని కోరుతూ నేలపై శయనం చేయాలి.

Verse 68

नैवांगोद्वर्त्तनं कार्य्यं स्त्रिया विधवया क्वचित् । गन्धद्रव्यस्य संभोगो नैव कार्य्यस्तया क्वचित्

విధవ స్త్రీ ఎప్పుడూ శరీరానికి ఉబ్బటనం/మర్దనం చేయకూడదు; అలాగే సుగంధ ద్రవ్యాలు, పరిమళ పదార్థాల వినియోగం కూడా ఎప్పుడూ చేయకూడదు.

Verse 69

तर्प्पणं प्रत्यहं कार्यं भर्तुः कुशतिलोदकैः । तत्पितुस्तत्पितुश्चापि नामगोत्रादिपूर्वकम्

ప్రతిదినం కుశా‑తిలమిశ్రిత జలంతో భర్తకు తర్పణం చేయవలెను; అలాగే అతని తండ్రి, పితామహులకు కూడా నామ‑గోత్రాదులను ముందుగా ఉచ్చరించి తర్పణం చేయవలెను।

Verse 70

विष्णोः संपूजनं कार्यं पतिबुद्ध्या न चान्यथा । पतिमेव सदा ध्यायेद्विष्णुरूपधरं हरिम्

విష్ణువును సంపూర్ణంగా పతి‑బుద్ధితోనే పూజించవలెను, ఇతరంగా కాదు; విష్ణురూపధారి హరిగా భర్తను సదా ధ్యానించవలెను।

Verse 71

यद्यदिष्टतमं लोके यद्यत्पत्युः समीहितम् । तत्तद्गुणवते देयं पतिप्रीणनकाम्यया

లోకంలో ఏది అత్యంత ప్రియమో, భర్తకు ఏది అభిలషితమో, అవే అవే గుణవంతుడైన యోగ్యునికి దానం చేయవలెను—పతిని ప్రసన్నం చేయాలనే సంకల్పంతో।

Verse 72

वैशाखे कार्त्तिके मासे विशेषनियमांश्चरेत् । स्नानं दानं तीर्थयात्रां पुराणश्रवणं मुहुः

వైశాఖ, కార్తీక మాసాలలో ప్రత్యేక నియమాలను ఆచరించవలెను; పునఃపునః పవిత్ర స్నానం, దానం, తీర్థయాత్ర, పురాణశ్రవణం చేయవలెను।

Verse 73

वैशाखे जलकुम्भाश्च कार्त्तिके घृतदीपिकाः । माघे धान्यतिलोत्सर्गः स्वर्गलोके विशिष्यते

వైశాఖంలో జలకుంభదానం, కార్తీకంలో ఘృతదీపార్పణం, మాఘంలో ధాన్య‑తిలదానం—ఇవి స్వర్గలోకంలో విశేష ఫలప్రదమని ప్రశంసించబడినవి।

Verse 74

प्रपा कार्या च वैशाखे देवे देया गलंतिका । उशीरं व्यजनं छत्रं सूक्ष्मवासांसि चंदनम्

వైశాఖమాసంలో ప్రజల కోసం ప్రపా (నీడతో నీళ్లు ఇచ్చే చోటు) ఏర్పాటు చేయాలి; దేవసేవార్థం గలంతికా (నీరు వడకట్టే వడపోత) దానం చేయాలి. సుగంధ ఉశీరము, వియజనాలు (వీచికలు), ఛత్రాలు, సన్నని వస్త్రాలు, చందనము కూడా దానం చేయాలి.

Verse 75

सकर्पूरं च तांबूलं पुष्पदानं तथैव च । जलपात्राण्यनेकानि तथा पुष्पगृहाणि च

కర్పూరముతో కూడిన తాంబూలం అర్పించాలి; అలాగే పుష్పదానం చేయాలి. అనేక జలపాత్రాలు దానం చేయాలి; పుష్పగృహాలు (పూల అర్పణ స్థలాలు) కూడా దానం చేయాలి.

Verse 76

पानानि च विचित्राणि द्राक्षारंभाफलानि च । देयानि द्विजमुख्येभ्यः पतिर्मे प्रीयतामिति

వివిధ రకాల పానీయాలు, ద్రాక్ష, అరటిపండ్లు మరియు ఇతర ఫలాలను శ్రేష్ఠ ద్విజులకు (బ్రాహ్మణులకు) దానం చేసి—“నా పతి ప్రసన్నుడగుగాక” అని పలకాలి.

Verse 77

ऊर्ज्जे यवान्नमश्नीयादेकान्नमथवा पुनः । वृन्ताकं सूरणं चैव शूकशिंबीं च वर्जयेत्

ఊర్జ (కార్త్తిక) మాసంలో యవాన్నం భుజించాలి, లేక రోజుకు ఒక్కసారే భోజనం చేయాలి. వంకాయ, సూరణం (చేనుగడ్డ) మరియు పొట్లాలున్న శింబీదాన్యాలను వర్జించాలి.

Verse 78

कार्त्तिके वर्जयेत्तैलं कांस्यं चापि विवर्जयेत् । कार्त्तिके मौननियमे चारुघण्टां प्रदापयेत्

కార్త్తికమాసంలో నూనెను వర్జించాలి; కాంస్యం (కంచు/బెల్-మెటల్) వాడకాన్ని కూడా మానాలి. కార్త్తిక మౌననియమంలో అందమైన గంటను దానం చేయాలి.

Verse 79

पत्रभोजी कांस्यपात्रं घृतपूर्णं प्रयच्छति । भूमिशय्याव्रते देया शय्या श्लक्ष्णा सतूलिका

ఆకుపళ్లెంలో భోజనం చేసే వాడు నెయ్యితో నిండిన కాంస్యపాత్రాన్ని దానం చేయాలి. భూమిశయ్యా వ్రతంలో గద్దెతో కూడిన మృదువైన శయ్యను దానం చేయాలి.

Verse 80

फलत्यागे फलं देयं रसत्यागे च तद्रसः । धान्यत्यागे च तद्धान्यमथवा शालयः स्मृताः । धेनुं दद्यात्प्रयत्ने न सालंकारा सकांचनाम्

ఫలత్యాగంలో ఫలాలను దానం చేయాలి; రసత్యాగంలో ఆ రసాన్నే దానం చేయాలి. ధాన్యత్యాగంలో అదే ధాన్యం—లేదా సంప్రదాయం ప్రకారం ధాన్యశాల/గోదాం కూడా. శ్రద్ధతో అలంకారాలతో, స్వర్ణంతో కూడిన ఆవును దానం చేయాలి.

Verse 82

इत्यादिविधवानां च नियमाः संप्रकीर्तिताः । तेषां फलमिदं राजन्नान्येषां च कदाचन

ఇలా ఈవిధమైన వ్రతాల నియమాలు పూర్తిగా ప్రకటించబడ్డాయి. ఓ రాజా, ఈ ఫలం వాటికే; ఇతరులకు ఎప్పుడూ కాదు.

Verse 83

धर्मवापीं समासाद्य दानं दद्याद्विचक्षणः । कोटिधा वर्द्धते नित्यं ब्रह्मणो वचनं यथा

ధర్మవాపీ సమీపానికి వెళ్లి వివేకి దానం చేయాలి. బ్రహ్మ వచనం ప్రకారం ఆ దానం నిత్యం కోటి రెట్లు వృద్ధి చెందుతుంది.

Verse 85

धर्मक्षेत्रे तु संप्राप्य श्राद्धं कुर्यादतंद्रितः । तस्य संवत्सरं यावत्तृप्ताः स्युः पितरो धुवम्

ధర్మక్షేత్రానికి చేరి అలసత్వం లేకుండా శ్రాద్ధం చేయాలి. ఆ కర్మవల్ల పితృదేవతలు నిశ్చయంగా ఒక సంవత్సరం పాటు తృప్తిగా ఉంటారు.

Verse 86

ये चान्ये पूर्वजाः स्वर्गे ये चान्ये नरकौकसः । ये च तिर्यक्त्वमापन्ना ये च भूतादिसंस्थिताः

మరియు ఇతర పితృదేవతలు స్వర్గంలో ఉన్నవారు, అలాగే ఇతరులు నరకవాసులు; త్ర్యక్‌యోని (పశువులు మొదలైన) పొందినవారు, భూత-ప్రేతాది సత్త్వాలలో స్థితులైనవారు—

Verse 87

तान्सर्वान्धर्मकूपे वै श्राद्धं कुर्याद्यथाविधि । अत्र प्रकिरणं यत्तु मनुष्यैः क्रियते भुवि । तेन ते तृप्तिमायांति ये पिशाचत्वमागताः

వారందరికోసం ధర్మకూపంలో విధివిధానంగా శ్రాద్ధం చేయవలెను. ఇక్కడ భూమిపై మనుష్యులు చేసే అన్నాదుల ప్రకిరణం (చల్లడం/చెదరగొట్టడం) వలన పిశాచత్వం పొందిన పితృలు తృప్తి పొందుతారు.

Verse 88

येषां तु स्नानवस्त्रोत्थं भूमौ पतति पुत्रक । तेन ये तरुतां प्राप्तास्तेषां तृप्तिः प्रजायते

ప్రియపుత్రా! స్నానవస్త్రం నుండి జారిన నీరు భూమిపై పడితే, ఆ పుణ్యంతో వృక్షత్వం పొందిన పితృలకు తృప్తి కలుగుతుంది.

Verse 89

या वै यवानां कणिकाः पतंति धरणीतले । ताभिराप्यायनं तेषां ये तु देवत्वमागताः

ధరణీతలంపై పడే యవకణాల వలన దేవత్వం పొందిన పితృలకు పోషణ, బలవృద్ధి కలుగుతుంది.

Verse 90

उद्धृतेष्यथ पिंडेषु यावान्नकणिका भुवि । ताभिराप्यायनं तेषां ये च पातालमागताः

పిండాలను ఎత్తిన తరువాత భూమిపై మిగిలే అతి సూక్ష్మమైన అన్నకణాల వలన పాతాళానికి వెళ్లిన పితృలకు పోషణ కలుగుతుంది.

Verse 91

ये वा वर्णाश्रमाचारक्रियालोपा ह्यसंस्कृताः । विपन्नास्ते भवंत्यत्र संमार्जनजलाशिनः

వర్ణాశ్రమాచార‑క్రియలను విడిచి, సంస్కారరహితులై ధర్మమార్గం నుండి పతితులైన వారు, ఇక్కడ ఊడ్చి‑తుడిచిన శుద్ధిజలమే ఆహారంగా జీవించే వారవుతారు।

Verse 92

भुक्त्वा वाचमनं यच्च जलं पतति भूतले । ब्राह्मणानां तथैवान्ये तेन तृप्तिं प्रयांति वै

భోజనం చేసిన తరువాత ఆచమనజలం భూమిపై పడితే, ఆ జలమువలన బ్రాహ్మణులు మరియు ఇతరులూ పరలోకంలో తృప్తి పొందుతారు।

Verse 93

एवं यो यजमानश्च यच्च तेषां द्विजन्मनाम् । क्वचिज्जलान्नविक्षेपः शुचिरस्पृष्ट एव च

ఇలా యజమానునికీ, ఆ ద్విజులకీ ఎక్కడైనా నీరు గానీ అన్నం గానీ నిర్లక్ష్యంగా చిందరవందర చేయరాదు; శుచిగా ఉండి అపవిత్రస్పర్శ రహితుడై ఉండాలి।

Verse 94

ये चान्ये नरके जातास्तत्र योन्यंतरं गताः । प्रयांत्याप्यायनं वत्स सम्यक्छ्राद्धक्रियावताम्

ఇంకా నరకంలో పుట్టి అక్కడ ఇతర యోనులలోకి వెళ్లినవారు కూడా—ఓ వత్సా—సమ్యక్‌గా శ్రాద్ధక్రియ చేయువారి శ్రాద్ధం వలన పోషణను, ఉపశమనాన్ని పొందుతారు।

Verse 95

अन्यायोपार्जितैर्द्रव्यैः श्राद्धं यत्क्रियते नरैः । तृप्यंति तेन चण्डालपुल्कसादिषु योनिषु

మనుషులు అన్యాయంగా సంపాదించిన ధనంతో శ్రాద్ధం చేస్తే, ఆ అర్పణవలన చాండాల, పుల్కస మొదలైన యోనుల్లో ఉన్న జీవులు తృప్తి పొందుతారు।

Verse 96

एवमाप्यायिता वत्स तेन चानेक । बांधवाः श्राद्धं कर्तुमशक्तिश्चेच्छाकैरपि हि जायते

ఇలా, వత్సా, దానివల్ల అనేక బంధువులు తృప్తి పొంది పోషింపబడుతారు; సంపూర్ణంగా శ్రాద్ధం చేయలేని వాడికైనా, శాకములతోనైనా శ్రాద్ధం చేయాలనే సంకల్పం కలుగుతుంది—ఆ సంకల్పమూ ఫలప్రదమే.

Verse 97

तस्माच्छ्राद्धं नरो भक्त्या शाकैरपि यथाविधि । कुरुते कुर्वतः श्राद्धं कुलं क्वचिन्न सीदति

కాబట్టి మనిషి విధి ప్రకారం భక్తితో, శాకములతోనైనా శ్రాద్ధం చేయాలి; శ్రాద్ధం చేసే వాడి కులం ఎప్పటికీ క్షీణించదు.

Verse 98

पापं यदि कृतं सर्वं पापं च वर्द्धते ध्रुवम् । कुर्वाणो नरके घोरे पच्यते नात्र संशयः

పాపం చేస్తే ఆ పాపం నిశ్చయంగా పెరుగుతుంది; దానిలోనే కొనసాగేవాడు ఘోర నరకంలో కాలిపోతాడు—ఇందులో సందేహం లేదు.

Verse 99

यथा पुण्यं तथा पापं कृतं कर्म शुभाशुभम् । तत्सर्वं वर्द्धते नूनं धर्मारण्ये नृपोत्तम

హే నృపోత్తమా! పుణ్యం ఎలా పెరుగుతుందో అలాగే పాపం కూడా; శుభమో అశుభమో ఏ కర్మ చేసినా, ధర్మారణ్యంలో అది అంతా నిశ్చయంగా వృద్ధి చెందుతుంది.

Verse 100

कामिकं कामदं देवं योगिनां मुक्तिदायकम् । सिद्धानां सिद्धिदं प्रोक्तं धर्मारण्यं तु सर्वदा

ధర్మారణ్యం ఎల్లప్పుడూ ఇలా ప్రకటించబడింది—కామనలున్నవారికి కామదైవస్వరూపం, యోగులకు ముక్తిదాయకం, సిద్ధులకు సిద్ధిప్రదం.