Rig Veda 5.82.8: Mandala 5, Sukta 82, Mantra 8
Sukta 5.82
Devata: Savitṛ
Samhita Patha (Devanagari)
य इमे उभे अहनी पुर एत्यप्रयुच्छन् । स्वाधीर्देवः सविता ॥
Transliteration
yá imé ubhé áhanī purá éty áprayucchan | svādhī́r deváḥ savitā́ ||
Translation
ఈ రెండు దినాల (అహనీ) ముందుగా సాగుతూ, అలసటలేక విరామంలేని గమనంతో ముందుకు నడిపించువాడు—స్వాధీ (స్వ-నియమిత ప్రజ్ఞ) గల దేవుడు సవితా.
Word by Word
यःwho (he who)
यः:
Kartā (सम्बन्ध-कर्ता; यः = सः)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इमेthese (two)
इमे:
Karma (एत्य् इत्यस्य कर्म/उद्देश्य-सम्बन्धः)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
उभेboth
उभे:
Karma (इमे अहनी इत्यस्य विशेषणत्वेन)
TypeAdjective
Rootउभ (प्रातिपदिक) / उभय
अहनीday and night (the two days: day+night)
अहनी:
Karma (एत्य् इत्यस्य कर्म; ‘दिनं च रात्रिं च’)
TypeNoun
Rootअहन् (प्रातिपदिक)
पुरःin front; forth; before
पुरः:
Adhikaraṇa (देश/दिशा-निर्देशः: ‘अग्रे/पूर्वम्’)
TypeIndeclinable (adverb) / preverbial
Rootपुरस् (अव्ययीभाव/उपसर्गीय-प्रातिपदिक)
एतिgoes; comes; moves
एति:
(क्रिया) —
TypeVerb
Rootइ (धातु)
अप्रयुच्छन्not slackening; not letting (them) go; unremitting
अप्रयुच्छन्:
Kartā-विशेषणम् (कर्तृगुणः: ‘न शिथिलयन्/न प्रमाद्यन्’)
TypeVerb (participle) / verbal adjective
Rootयुज्/युच्छ्? (वैदिक-रूप: प्र-युच्छ् ‘to slacken/let go’ इत्यर्थे) + नञ्-अ (निषेध)
स्वाधीःself-impelling; of independent power; well-guiding
स्वाधीः:
Kartā-विशेषणम्
TypeAdjective
Rootस्वाधी (प्रातिपदिक; सु-आ-धा/धी-सम्बद्धः ‘स्वाधीन/स्वाधी’ = ‘स्व-शक्ति/स्व-नियमयुक्तः’)
देवःthe god
देवः:
Kartā
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
सविताSavitar (the impeller, solar deity)
सविता:
Kartā (देवः इत्यस्य अप्पोजिशन)
TypeNoun (proper/theonym)
Rootसवितृ (प्रातिपदिक)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
