Rig Veda 10.89.10 — Mandala 10, Sukta 89, Mantra 10
Sukta 10.89
Rishi: As in RV 10.89; variable
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
इन्द्रो दिव इन्द्र ईशे पृथिव्या इन्द्रो अपामिन्द्र इत्पर्वतानाम् । इन्द्रो वृधामिन्द्र इन्मेधिराणामिन्द्रः क्षेमे योगे हव्य इन्द्रः ॥
Transliteration
índro divá índra īśe pṛthivyā́ índro apā́m índra ít párvatānām | índro vṛdhā́m índra ín médhirāṇām índraḥ kṣéme yóge havya índraḥ ||
Translation
ఇంద్రుడు దివ్యలోకానికి అధిపతి; ఇంద్రుడు భూమికి పాలకుడు; ఇంద్రుడు జలాలకు స్వామి—ఇంద్రుడే పర్వతాలకు కూడా. ఇంద్రుడు వృద్ధి-శక్తులవాడు; ఇంద్రుడే మేధావి వివేకాలవాడు. క్షేమంలోను, కార్య-యోగంలోను ఆహ్వానించదగిన దేవుడు ఇంద్రుడు—ఇంద్రుడు.
Word by Word
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
दिवःof heaven/sky
दिवः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौ (प्रातिपदिक: दिव्/द्यौ ‘sky’)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
ईशेrules/is lord
ईशे:
क्रिया
TypeVerb
Rootईश् (धातु) ‘to rule, be master’
पृथिव्याःof the earth
पृथिव्याः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootपृथिवी (प्रातिपदिक)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
अपाम्of the waters
अपाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootअप् (प्रातिपदिक) ‘water’
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
इत्indeed/just
इत्:
—
TypeIndeclinable
Rootइत् (निपात/अव्यय; emphatic particle)
पर्वतानाम्of the mountains
पर्वतानाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootपर्वत (प्रातिपदिक)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
वृधाम्of the strengths/mights
वृधाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootवृधा (प्रातिपदिक; ‘strength, might’)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
इन्indeed/just
इन्:
—
TypeIndeclinable
Rootइन् (निपात; Vedic emphatic particle, variant of इत्)
मेधिराणाम्of the wise (ones)
मेधिराणाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeAdjective (substantivized)
Rootमेधिर (प्रातिपदिक; ‘wise, intelligent’)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
क्षेमेin peace/security
क्षेमे:
अधिकरण
TypeNoun
Rootक्षेम (प्रातिपदिक; ‘rest, security, welfare’)
योगेin yoking/enterprise (in war and work)
योगे:
अधिकरण
TypeNoun
Rootयोग (प्रातिपदिक; ‘yoking, enterprise, battle/undertaking’)
हव्यःworthy of offering/invocation
हव्यः:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective
Rootहव्य (प्रातिपदिक; ‘oblation-worthy, to be invoked’)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.