Rig Veda 1.178.5: Mandala 1, Sukta 178, Mantra 5

Sukta 1.178

Rishi: Agastya (traditional attribution for RV 1.178)

Devata: Indra

Chandas: Trishtubh (probable; confirm by metrical count)

Samhita Patha (Devanagari)

त्वया वयं मघवन्निन्द्र शत्रूनभि ष्याम महतो मन्यमानान् । त्वं त्राता त्वमु नो वृधे भूर्विद्यामेषं वृजनं जीरदानुम् ॥

Sanskrit recitationRig Veda 1.178.5

Transliteration

tváyā vayáṃ maghavann indra śátrūn abhí syāma maható manyámānān | tváṃ trātā́ tvám u no vṛ́dhe bhūr vidyā́meṣaṃ vṛ́janaṃ jīrádānum ||

Translation

హే మఘవన్ ఇంద్రా! నీతో కలిసి మేము తమను మహానుభావులమని భావించే శత్రువులను ఎదుర్కొని వారిని అధిగమించుదుము. నీవే రక్షకుడు; మా వృద్ధికి తోడుగా ఉండుము. ప్రేరణనిచ్చే వేగాన్ని, విజయకరమైన ముందడుగును, మరియు చిరకాలం దానం చేసే దాతను (జీరదాను) మేము పొందుదుము; సంగ్రామసమూహం (వృజన)ను జయించే శక్తి మాకు కలుగుగాక.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• त्वया: by you / with you
• त्वया: Karaṇa
• Type: Pronoun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → त्वम्

• वयम्: we
• वयम्: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → वयम्

• मघवन्: O bountiful one
• मघवन्: (सम्बोधन)
• Type: Noun (vocative epithet)
• Root: मघवन् (प्रातिपदिक; इन्द्र-विशेषण) < मघ (धन/दान) + वन्

• इन्द्र: O Indra
• इन्द्र: (सम्बोधन)
• Type: Noun (deity name)
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• शत्रून्: enemies
• शत्रून्: Karma
• Type: Noun
• Root: शत्रु (प्रातिपदिक)

• अभि: towards, against
• अभि: (क्रियाविशेषण/उपसर्ग)
• Type: Indeclinable (preverb)
• Root: अभि (उपसर्ग/अव्यय)

• ष्याम: may we be / may we become
• ष्याम: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु) + स्य (भविष्यत्-चिह्न)

• महतः: of the great
• महतः: (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Adjective
• Root: महत् (प्रातिपदिक)

• मन्यमानान्: thinking (themselves), deeming (themselves)
• मन्यमानान्: Karma (विशेषणम् शत्रून्)
• Type: Participle (adjectival)
• Root: मन् (धातु ‘to think’) → मन्यमान (वर्तमान कृदन्त)

• त्वम्: you
• त्वम्: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → त्वम्

• त्राता: protector
• त्राता: (विधेय/प्रेडिकेट)
• Type: Noun (agent)
• Root: त्रा (धातु ‘to protect’) → त्रातृ (कृदन्त/नाम) ; पदे ‘त्राता’

• त्वम्: you
• त्वम्: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → त्वम्

• उ: indeed
• उ: (निपात/बलार्थ)
• Type: Indeclinable (particle)
• Root: उ (निपात)

• नः: for us / to us
• नः: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → नः

• वृधे: for growth / for strengthening
• वृधे: Sampradāna
• Type: Noun (abstract/purpose)
• Root: वृध् (धातु ‘to grow, strengthen’) → वृधि/वृध (प्रातिपदिक) ; पदे ‘वृधे’

• भूः: be (become)
• भूः: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु ‘to be, become’)

• विद्याम: may we know / may we find
• विद्याम: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: विद् (धातु ‘to know, find’)

• एषम्: this
• एषम्: Karma (विशेषणम् वृजनम्)
• Type: Adjective/Pronoun-like
• Root: एष (प्रातिपदिक)

• वृजनम्: host, band; (also) battle-throng
• वृजनम्: Karma
• Type: Noun
• Root: वृजन (प्रातिपदिक)

• जीरदानुम्: having swift gifts / swift-giving
• जीरदानुम्: Karma (विशेषणम् वृजनम्)
• Type: Adjective (compound)
• Root: जीर-दानु (समास-प्रातिपदिक; दानु = दाता/दानव/दान ‘gift/stream’), विशेषण