
Rishi: Atharvanic tradition
Devata: Sūrya and Candra (dual)
Chandas: Triṣṭubh/Jagatī-like cadence (probable; requires metrical verification)
ఈ సూక్తం యజమానుని సూర్య–చంద్రుల యుగ్మగతులతో సమన్వయం చేస్తుంది. వారి తూర్పు–పడమర గమనం, చక్రాకార పునర్నవీకరణలు ఋతం (కోస్మిక క్రమం) మరియు కాలగణన స్థిరత్వానికి ఆధారమని ప్రతిపాదిస్తుంది. ఆ విశ్వనియమితత్వాన్ని గృహసౌభాగ్యానికి—ప్రత్యేకించి దర్శ (అమావాస్య) క్షణానికి—అన్వయించి, ధనం, పశుసంపద, సంతానం, మరియు రక్షిత వృద్ధిలో “సంపూర్ణం, సర్వతోముఖం”గా కావాలని ప్రార్థిస్తుంది.
Mantra 1
सूर्याचन्द्रमसौ। पू॒र्वा॒प॒रं च॑रतो मा॒ययै॒तौ शिशू॒ क्रीड॑न्तौ॒ परि॑ यातोऽर्ण॒वम्। विश्वा॒न्यो भुव॑ना वि॒चष्ट॑ ऋ॒तूँर॒न्यो वि॒दध॑ज्जायसे॒ नवः॑
సూర్యచంద్రులు—మాయ (అద్భుత శక్తి) చేత ఈ ఇద్దరూ తూర్పు-పడమర తిరుగుతారు; ఆడుకునే పిల్లలవలె సముద్ర-ప్రవాహాన్ని చుట్టి సంచరిస్తారు. ఒకడు సమస్త భువనాలను పరిశీలిస్తాడు; మరొకడు ఋతువులను విధిస్తూ, నిత్యం కొత్తగా జన్మిస్తాడు.
Mantra 2
नवो॑नवो भवसि॒ जाय॑मा॒नोऽह्नां॑ के॒तुरु॒षसा॑मे॒ष्यग्र॑म्। भा॒गं दे॒वेभ्यो॒ वि द॑धास्या॒यन् प्र च॑न्द्रमस्तिरसे दी॒र्घमायुः॑
జన్మించుచూ నీవు నిత్యం కొత్తగా అవుతావు; దినాలకు కేతువు (చిహ్నం) నీవు, ఉషస్సుల ముందుభాగంలో సాగుతావు. నీవు కదులుచూ దేవులకు వారి భాగాన్ని విధిపూర్వకంగా పంచుతావు; హే చంద్రమా, మా కొరకు దీర్ఘాయుష్షును విస్తరించు.
Mantra 3
सोम॑स्यांशो युधां प॒तेऽनू॑नो॒ नाम॒ वा अ॑सि । अनू॑नं दर्श मा कृधि प्र॒जया॑ च॒ धने॑न च
నీవు సోముని భాగము, యుద్ధాల అధిపతివే; ‘అనూన’ (క్షీణించని/తగ్గని) అనేదే నీ నామము. హే దర్శా, నన్ను తగ్గనివాడిగా చేయి—సంతానంతోను ధనంతోను కూడి.
Mantra 4
द॒र्शोऽसि दर्श॒तोऽसि॒ सम॑ग्रोऽसि॒ सम॑न्तः । सम॑ग्रः॒ सम॑न्तो भूयासं॒ गोभि॒रश्वैः॑ प्र॒जया॑ प॒शुभि॑र्गृहैर्धने॑न
నీవు దర్శా; నీవు దర్శనీయుడవు; నీవు సమగ్రుడవు, సమంతముగా (అన్ని వైపులా) పరిపూర్ణుడవు. నేనూ సమగ్రుడనై సమంతముగా పరిపూర్ణుడనగుదును—గోవులతో, అశ్వాలతో, సంతానంతో, పశువులతో, గృహాలతో, ధనంతో.
Mantra 5
यो॒३ऽस्मान् द्वेष्टि॒ यं व॒यं द्वि॒ष्मस्तस्य॒ त्वं प्रा॒णेना प्या॑यस्व । आ व॒यं प्या॑सिषीमहि॒ गोभि॒रश्वैः॑ प्र॒जया॑ प॒शुभि॑र्गृ॒हैर्धने॑न
మమ్మల్ని ద్వేషించేవాడు, మేము కూడా ద్వేషించేవాడు—వానిని నీవు ప్రాణశక్తితో ఉబ్బించు. కానీ మేము ఇక్కడ గోవులు, అశ్వాలు, సంతానం, పశువులు, గృహాలు, ధనం వలన పరిపూర్ణులమై సమృద్ధి పొందుదుము గాక.
Mantra 6
यं दे॒वा अं॒शुमा॑प्या॒यय॑न्ति॒ यमक्षि॑त॒मक्षि॑ता भ॒क्षय॑न्ति । तेना॒स्मानिन्द्रो॒ वरु॑णो॒ बृह॒स्पति॒रा प्या॑ययन्तु॒ भुव॑नस्य गो॒पाः
దేవులు—ప్రకాశవంతుణ్ని—ఎవరిని వృద్ధి చేయుదురో, అక్షయులు అక్షయులుగానే ఎవరిని భాగంగా భుజించుదురో—ఆ శక్తితో ఇంద్రుడు, వరుణుడు, బృహస్పతి—భువనస్య గోపాః (లోకరక్షకులు)—మమ్మల్ని ఇక్కడ సమృద్ధి పరచుదురు గాక.
It is used to align one’s life and household with cosmic time—Sun, Moon, seasons, and the new-moon transition—so prosperity increases in an orderly, protected way.
Darśa marks a calendric reset. The hymn treats it as a moment of wholeness (samagra/samanta) and asks that same completeness to manifest as wealth, livestock, offspring, and stable home life.
Not necessarily. A simple śānti setting with clean water and a pinch of uncooked grains (akṣata) as a symbol of ‘akṣita’—undiminishing store—is sufficient for a basic prosperity recitation.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.