Anuvaka 12
ప్రధాన భావం: గ్రాహి/ఉన్మాదం వంటి పట్టుబాట్లు, పాపం (ఏనస్), ఋణం (ఋణ) మొదలైన బంధాల నుంచి శుద్ధి మరియు ధర్మ-న్యాయ ఆచారాల ద్వారా విమోచనం (మోచన). ఉప-భావాలు: గ్రాహి, ఉన్మాదం వంటి పట్టుబాటు/వికారాలపై భూతాపహార-చికిత్స; జాగరణలోనూ నిద్రలోనూ తెలిసిన/తెలియని అపరాధాల నుంచి ప్రాయశ్చిత్త విముక్తి; ఋణవిమోచనం (ఆనృణ్య) మరియు యమపాశాల సడలింపు; జూదం వల్ల ఋణం, అపరాధబాధ (కిల్బిష) పెరగడం; ధర్మపర్యవేక్షణలో ఆహార-భద్రత, క్రమబద్ధ భోగం; పరలోక-సంస్కరణ: ఋత/ధర్మానికి అనుగుణంగా సరైన సంబంధాన్ని పునఃస్థాపించడం.
Suktas in Anuvaka 12
Sukta 111
ఈ సంక్షిప్త ఆథర్వణిక చికిత్సా సూక్తంలో ఉన్మాదం (మనోవ్యామోహం/విక్షిప్తత) బంధనమూ, శత్రుత్వపూరిత గ్రహణమూ (ఆవేశం)గా చిత్రితమై, అగ్నిదేవుని శుద్ధి–మోచన శక్తిచే అది విడిపించబడుతుందని చెప్పబడుతుంది. ఇందులో రక్షస్సులు, “దుష్ట అప్సరసులు,” అలాగే దేవ-ఏనస్ (దైవ కలుషం/పాపదోషం)లను త్రోసివేయు భూతనిర్వాసనతో పాటు, రోగి మనస్సు, వాక్కు, మరియు సామాజిక–ధార్మిక సాధారణస్థితిని తిరిగి “తెచ్చిపెట్టే” పునరుద్ధరణ కూడా కలిసివుంది. చివరికి అగ్నికి తగిన భాగధేయం (యజ్ఞభాగం) మళ్లీ సమర్పించడంలో ఇది పరాకాష్ఠకు చేరుతుంది.
Sukta 112
AVŚ 6.112 అథర్వణ సంప్రదాయానికి చెందిన సంక్షిప్త ‘విమోచన-మంత్రం’. ఇందులో ‘పాశాలు’ (pāśa) అనే ప్రతీక ద్వారా పట్టివేత, బంధనం, ప్రాణాంతక బాధలను సూచిస్తారు. ‘గ్రాహ్య’ (పట్టుకునే/ఆవహించే) దానిని ఎలా ఛేదించాలో తెలిసిన నిపుణ విమోచకుడిగా అగ్నిని పాశమోచకుడిగా ఆహ్వానిస్తారు; ఈ కార్యానికి విశ్వేదేవాః అనుమోదన/అధికారాన్ని ఇస్తారు. మంత్రం బాధిత వ్యక్తి నుండి విముక్తిని మొత్తం గృహానికి విస్తరింపజేసి, చివరికి బంధనాన్ని పోషించే దురిత (అపశకునం/దురదృష్టం) మూలాన్ని శుద్ధి చేసి తొలగించడంతో ముగుస్తుంది.
Sukta 113
ఈ సంక్షిప్తమైన భైషజ్య–అపోత్రోపాయిక స్తోత్రం ‘గ్రాహి’—పట్టిపీడించే వ్యాధి లేదా ఆవేశం—ను భంగం చేస్తుంది. ముందుగా త్రితుని శుద్ధి చేసిన పురాణప్రసిద్ధ ఉదాహరణను ఆధారంగా చేసుకొని, మనుష్యుల ‘ఏనస్’ (దోషం/అపవిత్రత) ను తొలగిస్తుంది. ఆపై పాప్మాన్ (వ్యక్తీకృత దుష్టత) ను చెదరగొట్టే ప్రకృతి-వాహకాల్లోకి—కిరణాలు, పొగ, మబ్బు, నది నురుగు—విసర్జిస్తుంది. విశ్వదేవులు మరియు పూషన్ను ఆహ్వానించి, దురితాన్ని ‘తుడిచివేయమని’ మరియు బ్రహ్మన్ (మంత్రశక్తి) ద్వారా ఆ పట్టిపీడించేవాడిని నాశనం చేయమని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 114
ఈ సంక్షిప్త ప్రాయశ్చిత్త సూక్తం ‘విమోచన’ (ఉన్మోచన) ప్రార్థనగా ఆదిత్యులను మరియు సమస్త దేవతలను ఆశ్రయించి, దైవాపరాధం, కర్మానుష్ఠానంలో నిర్లక్ష్యం, లేదా సంకల్పదోషం వల్ల యజమానునిపై ఏర్పడిన బంధనాల నుండి విముక్తి ప్రసాదించమని వేడుకుంటుంది. ‘ఋతం’నే—‘ఋతం ద్వారా ఋతమే’ (క్రమానుక్రమంగా)—దోషాన్ని రద్దుచేసి, ఉపాసకుడు–యజ్ఞం–దేవతల మధ్య సరైన సంబంధాన్ని పునఃస్థాపించే పునరుద్ధార శక్తిగా ఆహ్వానిస్తుంది.
Sukta 115
ఈ సంక్షిప్త ప్రాయశ్చిత్త–శాంతి సూక్తంలో విశ్వేదేవులను ప్రార్థిస్తూ, జాగరణలో గానీ నిద్రలో గానీ, తెలిసి గానీ తెలియక గానీ చేసిన సమస్త ఏనస్ (నైతిక/కర్మకాండ దోషం)లను “విడిపించండి/వదిలించండి” అని కోరుతుంది. చెక్క ముద్ద నుంచి విడుదల, మలినాన్ని స్నానంతో కడిగివేయడం, వడపోతలో వడకట్టిన నెయ్యి వంటి సజీవ ఉపమానాలతో, బాహ్య ఆచరణతో పాటు అంతర్మనస్సు కూడా సంపూర్ణంగా శుద్ధి కావాలని ఆశిస్తుంది. దీని శక్తి దేవతల ఏకమనస్సు క్షమాపణ (సజోషస్)లోనూ, బంధన స్థితి నుంచి పవిత్రత వైపు జరిగే మార్పులోనూ ఉంది.
Sukta 116
ఈ సంక్షిప్త పౌష్టిక సూక్తం “తేనె-తీపి”గా, సమృద్ధిగా, కర్మకాండకు యోగ్యంగా ఉండే ఆహారాన్ని స్థిరపరుస్తుంది; ఆహార-ప్రాణాన్ని మరణం/క్షయాన్ని నియంత్రించే రాజు వైవస్వత (యమ) యొక్క క్రమబద్ధ అధికారం కింద ఉంచి రక్షణ కోరుతుంది. ఇది మౌన ప్రాయశ్చిత్తంలా కూడా పనిచేస్తుంది: తల్లి, తండ్రి, అన్న/తమ్ముడు, కుమారుడు, లేదా మనస్సు సంకల్పం నుంచి వచ్చిన వారస/బంధు-మూల దోషం ఆహారంలో కుళ్ళు, నష్టం, పంటనష్టం/పాడుదలగా వ్యక్తమయ్యే అవకాశాన్ని పేరుపెట్టి శాంతింపజేసి నిర్వీర్యం చేస్తుంది. యజ్ఞీయంగా (యాగరక్షితంగా) ఆహారాన్ని పునర్నిర్వచించడం, అలాగే సమృద్ధిని అడ్డుకునే పితృ/పరలోకీయ శక్తులను ప్రసన్నం చేయడంలో ఈ సూక్త బలం ఉంది.
Sukta 117
ఈ సంక్షిప్త అనృణ్య-సూక్తం చెల్లించని ఋణబాధ్యతల వల్ల కలిగే బలవంతపు బంధనాన్ని—యముని పాశాలుగా ఊహించిన దానిని—విడిపించమని కోరే ధర్మ-నైతిక, పరలోక సంబంధ మంత్రరూప ఆకర్షణ. అగ్ని శుద్ధికర్తగా, సాక్షిగా, బంధవిమోచకుడిగా ఆహ్వానించబడతాడు; అతడు “అన్ని పాశాలను తెలిసినవాడు” అని చెప్పబడుతూ, ఋణపరిహారం సాధ్యమయ్యేలా చేయడం, చెల్లించకుండా భోగించిన దుష్ప్రభావాన్ని తొలగించడం, మరియు ఋణరహితుడిగా లోకాల మధ్య సురక్షితంగా గమనం కలిగించడం ఈ సూక్త లక్ష్యం.
Sukta 118
ఈ సంక్షిప్త అనుష్టుభ్ స్తోత్రం జూదం వల్ల కలిగే సామాజిక‑నైతిక వికృతిని ఉద్దేశించి, పాశక్రీడలో పడ్డ అప్పు (ఋణం) మరియు గెలుపు కోసం లోభంగా పట్టుబడటంతో ఏర్పడిన పాపభారం (కిల్బిష)ను కర్మకాండరీతిగా దూరానికి బదిలీ చేస్తుంది. పాశాలతో సంబంధమైన అప్సరసులు ఉగ్రంపశ్యా, ఉగ్రజిత్లను ఆహ్వానించి “అప్పు దూరంగా వెళ్ళిపోవాలి” అని కోరుతుంది; అలాగే ఆ అప్పు వల్ల యముని పాశం/నూస్ దోషిపై మరింతగా పడే పరలోక భీతిని నివారిస్తుంది. చివరి మంత్రం అప్పు‑విమోచనాన్ని అధికారబద్ధమైన, దైవబలంతో నిలిచిన వాక్కు (వాచ) విషయంగా ప్రతిపాదించి, అనుకూల పరిష్కారం మరియు పునఃసాల్వెన్సీ (ఆనృణ్య)ను స్థాపిస్తుంది.
Sukta 119
AV 6.119 అనేది ఋణబంధనాల “పాశాల” నుండి విముక్తి—ఆనృణ్యము—కోసం, అలాగే వివాదాలతో కూడిన నైతిక–న్యాయ చిక్కుల నుండి విడిపించేందుకు ఉద్దేశించిన సంక్షిప్త ఆథర్వణ మంత్రచార్మం. గృహాధిపతి, సాక్షి, శుద్ధికర్త అయిన అగ్ని వైశ్వానరుని ఆహ్వానించి, అతడు బాధ్యతలలో దాగిన ముడులను తెలిసి వాటిని విప్పి, యాచకుణ్ని ‘సుకృతలోకము’ (పుణ్యము, సత్ప్రతిష్ఠ) వైపు తిరిగి నడిపించునని ప్రార్థిస్తుంది. అజ్ఞానముతో గాని, నిరాశాజనిత ఆశతో గాని పోటీలో ప్రవేశించుటవలన కలిగిన ఏనస్ (దోషం/కలుషం) నుండి శుద్ధిని కూడా ఈ సూక్తం కోరుతుంది.
Sukta 120
ఈ మూడు ఋక్కుల అథర్వవేద స్తోత్రం పుణ్యఫలంతో పొందబడే సుకృత-లోకానికి సురక్షితంగా आरोహణం కలగాలని కోరుతుంది. భూమి–అంతరిక్షం–ద్యౌః అనే విశ్వ-కుటుంబ త్రయంపై, అలాగే తల్లిదండ్రులపై చేసిన అపరాధాల వల్ల ఏర్పడిన చీలికలను సరిచేసి సమాధానం పొందాలని ప్రార్థిస్తుంది. గార్హపత్య అగ్నిని పైకి నడిపించే శుద్ధికర్తగా ఆహ్వానించి, లోపరహితంగా స్వస్థమైన స్వర్గస్థితిని దర్శింపజేస్తుంది—అక్కడ పితృలతో మళ్లీ కలయిక, వంశజులతో అనుసంధానం జరుగుతుంది. మంత్రశక్తి ఇక్కడ ప్రాయశ్చిత్తరూపంగా (దోషం, శాపభారం తొలగించేది) మరియు పౌష్టికరూపంగా (క్షేమం, స్థైర్యం, మరణానంతరం శుభస్థానం కల్పించేది) ప్రతిపాదించబడింది.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.