Atharva Veda 20.49.3: Kanda 20, Anuvaka 5, Sukta 49, Mantra 3

Sukta 49

Sanskrit (Devanagari)

श॒क्रो वाच॒मधृ॑ष्णुहि॒ धाम॑धर्म॒न् विरा॑जति । विम॑दन् ब॒र्हिरा॒सर॑न्

Recitation with translationAtharva Veda 20.49.3

IAST Transliteration

śakró vā́cam ádhṛṣṇuhi dhā́ma-dharman ví rā́jati | ví-madan barhír ā́saran ||

English Translation (Griffith/Whitney)

Śakra, with Speech be thou unassailable: he shineth forth, whose ordinance is the station (dhāman). Exulting, they sat them down upon the Barhis.

Translation

శక్రా (ఇంద్రా), వాక్తో కలిసి నీవు అజేయుడవు కావుగాక; ‘ధామన్’ (ఆధార-స్థానం) అనే విధానం గలవాడు ప్రకాశిస్తాడు. ఉల్లాసంతో వారు బర్హిస్ (యజ్ఞ-తృణం) మీదికి వచ్చి కూర్చున్నారు.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• शक्रः: Śakra (Indra)
• शक्रः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: शक्र (प्रातिपदिक)

• वाचम्: speech, utterance
• वाचम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: वाच् (प्रातिपदिक)

• अधृष्णुहि: dare/overpower (you)!
• अधृष्णुहि: (क्रियापद) —
• Type: Verb
• Root: धृष् (धातु; ‘धृष्णोति/धर्षति’—to dare, to overpower) + नु (आगम/प्रत्यय) + हि (विधिलिङ्/आज्ञार्थे 2 एक)

• धाम: abode; splendor; ordinance
• धाम: कर्म (अधृष्णुहि इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: धामन् (प्रातिपदिक)

• अधर्मन्: O unrighteous one / O Adharma
• अधर्मन्: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: अधर्मन् (प्रातिपदिक: अ- + धर्मन्)

• विराजति: shines forth; is resplendent
• विराजति: (क्रियापद) —
• Type: Verb
• Root: राज् (धातु) उपसर्ग: वि-

• विमदन्: rejoicing; exulting
• विमदन्: कर्तृ-विशेषण
• Type: Adjective/Participle
• Root: मद् (धातु) उपसर्ग: वि-; कृदन्त: शतृ (वर्तमान कृदन्त)

• बर्हिः: sacrificial grass (barhis)
• बर्हिः: कर्तृ (आसरन् इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: बर्हिस् (प्रातिपदिक)

• आसरन्: they came/approached; they flowed toward
• आसरन्: (क्रियापद) —
• Type: Verb
• Root: सृ (धातु; to flow/go) उपसर्ग: आ-

Attribution

Rishi: RV-derived

Devata: Indra (Śakra); secondarily the arriving gods (devāḥ) implied by ‘āsaran’

Chandas: Compact RV meter (often treated as Anuṣṭubh-like in AV transmission)

Mantra Rasa

Primary: shanta

Secondary: vira