Atharva Veda 2.33.7: Kanda 2, Anuvaka 4, Sukta 33, Mantra 7

Sukta 33

Sanskrit (Devanagari)

अङ्गे॑अङ्गे॒ लोम्नि॑लोम्नि॒ यस्ते॒ पर्व॑णिपर्वणि । यक्ष्मं॑ त्वचस्य ऽ ते व॒यं क॒श्यप॑स्य वीब॒र्हेण॒ विष्व॑ञ्चं॒ वि वृ॑हामसि

Recitation with translationAtharva Veda 2.33.7

IAST Transliteration

áṅge áṅge lómni lómni yás te párvaṇi párvaṇi | yákṣmaṁ tvacasyàḥ te vayáṁ kaśyápasya vībarhéṇa víṣvañcam ví vṛ́hamasi ||

English Translation (Griffith/Whitney)

In limb after limb, in hair after hair, which of thine is in joint after joint—thy cutaneous wasting-disease: that, all-pervading, we, with Kaśyapa’s vībarha, tear forth and rend away.

Translation

అవయవం అవయవంలో, రోమం రోమంలో, నీ సంధి సంధిలో ఉన్నది— నీ చర్మంలో స్థితమైన యక్ష్మం; దానిని మేము కశ్యపుని ‘వీబర్హ’ (మంత్రబల/ఉపాయం) తో, సర్వదిక్కులా వ్యాపించినదాన్ని పీకి బయటకు లాగి చీల్చి తొలగిస్తాము.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अङ्गे: in (each) limb
• अङ्गे: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: अङ्ग (प्रातिपदिक)

• अङ्गे: in (each) limb
• अङ्गे: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: अङ्ग (प्रातिपदिक)

• लोम्नि: in (each) hair
• लोम्नि: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: लोमन् (प्रातिपदिक)

• लोम्नि: in (each) hair
• लोम्नि: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: लोमन् (प्रातिपदिक)

• यः: who/which
• यः: कर्तृ (सम्बन्धवाक्ये)
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• ते: of you/your
• ते: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• पर्वणि: in (each) joint
• पर्वणि: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: पर्वन् (प्रातिपदिक)

• पर्वणि: in (each) joint
• पर्वणि: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: पर्वन् (प्रातिपदिक)

• यक्ष्मम्: disease/consumption (yakṣma)
• यक्ष्मम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: यक्ष्म (प्रातिपदिक)

• त्वचस्य: of the skin; skin-related
• त्वचस्य: सम्बन्ध (genitive qualifier)
• Type: Noun/Adjective (genitival qualifier)
• Root: त्वचस् (प्रातिपदिक)

• ते: of you/your
• ते: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वयम्: we
• वयम्: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• कश्यपस्य: of Kaśyapa
• कश्यपस्य: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Proper Noun
• Root: कश्यप (प्रातिपदिक)

• वीबर्हेण: with the (removing) charm/means ‘vībarha’
• वीबर्हेण: करण
• Type: Noun
• Root: वीबर्ह (प्रातिपदिक)

• विष्वञ्चम्: all-pervading, spreading everywhere
• विष्वञ्चम्: कर्म (विशेष्य-विशेषणभावेन)
• Type: Adjective
• Root: विष्वञ्च् (प्रातिपदिक)

• वि: apart, asunder, away
• वि: —
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग)

• वृहमसि: we tear out / uproot
• वृहमसि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √वृह् (वृहँ) ‘उन्मूलने/उत्क्षेपे’

Attribution

Rishi: Kaśyapa (invoked; the hymn is within the Kaśyapa-associated healing current)

Devata: Yákṣma (as the targeted affliction/demon); remedial power mediated through Kaśyapa and the ‘vībarha’

Chandas: Anuṣṭubh (probable; requires metrical verification against a padapāṭha-accented edition)

Mantra Rasa

Primary: adbhuta

Secondary: vira