Atharva Veda 15.2.16: Kanda 15, Anuvaka 1, Sukta 2, Mantra 16

Sukta 2

Sanskrit (Devanagari)

की॒र्तिश्च॒ यश॑श्च पुरःस॒रावैनं॑ की॒र्तिर्ग॑च्छ॒त्या यशो॑ गच्छति॒ य ए॒वं वेद॑॥१६ स उद॑तिष्ठ॒त् स प्र॒तीचीं॒ दिश॒मनु॒ व्यऽचलत्

Sanskrit recitationAtharva Veda 15.2.16

IAST Transliteration

kīrtíś ca yáśaś ca puraḥsarā́v enaṁ kīrtír gácchaty ā́ yáśo gácchati yá eváṁ véda ||16|| sá úd atiṣṭhat sá pratī́cīṁ díśam ánu vy-àcalat

English Translation (Griffith/Whitney)

Fame and Glory, as his forerunners, go before him; Fame goes, and Glory comes unto him—whoso thus knoweth. He arose; he moved forth following the western quarter.

Translation

కీర్తి మరియు యశస్సు అతనికి ముందుగా నడిచే పూర్వగాములై అతని ముందే ముందే సాగుతాయి; కీర్తి ముందుకు వెళ్తుంది, యశస్సు అతనియొద్దకు వస్తుంది—ఇలా తెలిసినవానికి. అతడు లేచాడు; పశ్చిమ దిశను అనుసరించి ముందుకు కదిలాడు.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• कीर्तिः: fame, renown
• कीर्तिः: Kartā
• Type: Noun
• Root: कीर्ति- (प्रातिपदिक) < √कीर्त्/कीर्तय् ‘to praise, proclaim’

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च (निपात)

• यशः: glory, repute
• यशः: Kartā
• Type: Noun
• Root: यशस्- (प्रातिपदिक)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च (निपात)

• पुरःसरौ: going before, preceding (two: fame and glory)
• पुरःसरौ: Kartā
• Type: Adjective
• Root: पुरःसर- (प्रातिपदिक) (पुरः ‘in front’ + सर ‘going’)

• एनम्: him
• एनम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• कीर्तिः: fame
• कीर्तिः: Kartā
• Type: Noun
• Root: कीर्ति- (प्रातिपदिक)

• गच्छति: goes
• गच्छति: —
• Type: Verb
• Root: √गम् (गच्छति)

• आ: towards, unto
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/अव्यय)

• यशः: glory
• यशः: Kartā
• Type: Noun
• Root: यशस्- (प्रातिपदिक)

• गच्छति: goes
• गच्छति: —
• Type: Verb
• Root: √गम् (गच्छति)

• यः: who
• यः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• एवम्: thus
• एवम्: —
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)

• वेद: knows
• वेद: —
• Type: Verb
• Root: √विद् (वेद)

• सः: he
• सः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• उदतिष्ठत्: stood up, arose
• उदतिष्ठत्: —
• Type: Verb
• Root: उद् + √स्था (तिष्ठति)

• सः: he
• सः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• प्रतीचीम्: western (facing west)
• प्रतीचीम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: प्रतीची- (प्रातिपदिक)

• दिशम्: direction
• दिशम्: Karma
• Type: Noun
• Root: दिश्- (प्रातिपदिक)

• अनु: after, along
• अनु: —
• Type: Indeclinable
• Root: अनु (उपसर्ग/अव्यय)

• व्यचलत्: moved, proceeded
• व्यचलत्: —
• Type: Verb
• Root: वि + √चल्

Attribution

Rishi: Atharvanic/anonymous (Vrātya-kāṇḍa complex)

Devata: Kīrti and Yaśas (personified); secondarily the Direction (Diś)

Chandas: Prose with mantra-cadence (Atharvanic narrative liturgy)

Mantra Rasa

Primary: vira

Secondary: adbhuta