Varaha Purana 151.38: Adhyaya 151, Shloka 38

The Sacred Greatness of Lohārgala

The ‘Iron-Bolt’ Tīrtha

Devanagari script

धाराः पतन्ति तिस्रस्तु न स्थूला नाति वै कृशाः ॥ तत्राभिषेकं कुर्वीत पञ्च कालोषितो नरः

Sanskrit recitationVaraha Purana 151.38

Transliteration

dhārāḥ patanti tisras tu na sthūlā nāti vai kṛśāḥ || tatrābhiṣekaṃ kurvīta pañca kāloṣito naraḥ

Translation

Ali caem três correntes, nem grossas nem excessivamente delgadas. Ali o homem deve realizar a ablução ritual (abhiṣeka), tendo observado a disciplina dos cinco períodos (pañca-kāla).

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• धाराः: streams
• धाराः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: धारा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• पतन्ति: fall
• पतन्ति: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √पत् (धातु)
• Form: लट्-लकार, प्रथम-पुरुष, बहुवचन; परस्मैपद

• तिस्रः: three
• तिस्रः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: त्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् (धाराः)

• तु: indeed/and
• तु: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात

• न: not
• न: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्यय; निषेध (negation particle)

• स्थूलाः: thick
• स्थूलाः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: स्थूल (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् (धाराः)

• न: not
• न: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्यय; निषेध

• अति: excessively
• अति: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अति (अव्यय)
• Form: अव्यय; परिमाण/अतिशयवाचक (adverb: excessively)

• वै: indeed
• वै: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (emphasis)

• कृशाः: thin
• कृशाः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: कृश (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् (धाराः)

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक

• अभिषेकम्: ritual bathing/anointing
• अभिषेकम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: अभिषेक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• तु: indeed/and
• तु: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात

• कुर्वीत: should perform
• कुर्वीत: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √कृ (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), एकवचन; परस्मैपद; विध्यर्थे

• पञ्च: five
• पञ्च: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पञ्चन् (संख्या-प्रातिपदिक)
• Form: संख्या-शब्दः; विशेषणम् (काल-उषितः)

• काल-उषितः: having observed (the vow) for five times/periods
• काल-उषितः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: काल (प्रातिपदिक) + उषित (√वस्, क्त-प्रत्यय; कृदन्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (नरः); समासः तत्पुरुष (पञ्च कालान् उषितः = पञ्चकाल-नियमेन वासं कृतवान्)

• नरः: a man
• नरः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Speaker

Varāha

Tags

• Classical Literature
• Purāṇic Studies
• Ritual Studies
• Ecological Narratives

FAQs

What is the historical significance of this verse?

It records a standardized ritual regimen (pañca-kāla observance) attached to a specific hydro-feature, showing how Purāṇic texts encode both topography and timed disciplines.

Which geographic location is identified?

The setting is Vasiṣṭha-kuṇḍa (from the preceding verse), characterized here by three descending streams.

What is the primary ethical instruction?

Perform abhiṣeka with regulated observance (pañca-kāla), emphasizing measured discipline rather than excess.