Rig Veda 8.71.11: Mandala 8, Sukta 71, Mantra 11

Sukta 8.71

Devata: Agni (Jātavedas), Hotṛ in the human community

Samhita Patha (Devanagari)

अग्निं सूनुं सहसो जातवेदसं दानाय वार्याणाम् । द्विता यो भूदमृतो मर्त्येष्वा होता मन्द्रतमो विशि ॥

Transliteration

agním sūnúṃ sáhaso jātávedasaṃ dānā́ya vā́ryāṇām | dvitā́ yó bhūd amṛ́to mártyeṣv ā́ hótā mandrátamo víśi ||

Translation

Agni, filho de Sahas (a Força), Jātavedas, (nós o invocamos) para a dádiva dos bens mais escolhidos: ele que, embora imortal, se fez presente entre os mortais como hotar, sacerdote da oferenda — o mais jubiloso no povo.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अग्निम्: Agni (as object: ‘Agni’)
• अग्निम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: अग्नि- (प्रातिपदिक)

• सूनुम्: son
• सूनुम्: कर्म (अग्निम् इत्यस्य विशेषण/अप्पोज़िशन)
• Type: Noun
• Root: सूनु- (प्रातिपदिक)

• सहसः: of might/strength
• सहसः: सम्बन्ध (षष्ठी-सम्बन्धः)
• Type: Noun
• Root: सहस्- (प्रातिपदिक)

• जातवेदसम्: Jātavedas (the all-knowing/knower of births)
• जातवेदसम्: कर्म (अग्निम् इत्यस्य विशेषण)
• Type: Noun/Epithet
• Root: जातवेदस्- (प्रातिपदिक; बहुव्रीहि/कर्मधारय-समासः: जात- + वेदस्)

• दानाय: for giving, for bestowal
• दानाय: सम्प्रदान/प्रयोजन (दाने/दानार्थम्)
• Type: Noun
• Root: दान- (प्रातिपदिक; √दा ‘to give’ इत्यस्मात्)

• वार्याणाम्: of desirable boons/treasures
• वार्याणाम्: सम्बन्ध (षष्ठी: ‘of desirable goods/boons’)
• Type: Noun/Adjective (substantivized)
• Root: वार्य- (प्रातिपदिक; ‘वरणीय/श्रेष्ठ/धन’)

• द्विता: a second time; again; in two ways (contextual)
• द्विता: क्रियाविशेषण (काल/प्रकार)
• Type: Indeclinable
• Root: द्विता (अव्यय; ‘द्विधा/द्वितीयवारम्’)

• यः: who
• यः: कर्तृ (सापेक्ष-उपवाक्यस्य)
• Type: Pronoun
• Root: यद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• भूत्: became; was
• भूत्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √भू (भवति)

• अमृतः: immortal
• अमृतः: कर्तृ-विशेषण (यः … भूत्)
• Type: Adjective/Noun
• Root: अमृत- (प्रातिपदिक)

• मर्त्येषु: among mortals
• मर्त्येषु: अधिकरण (among mortals)
• Type: Noun
• Root: मर्त्य- (प्रातिपदिक)

• आ: to, towards; forth (preverb)
• आ: क्रियाविशेषण/उपसर्ग (आ-गमन/आ-समन्तात्-भाव)
• Type: Indeclinable (preverb)
• Root: आ (उपसर्ग/अव्यय)

• होता: Hotar (invoking priest)
• होता: कर्तृ (अग्नेः पदवी/नाम)
• Type: Noun
• Root: होतृ- (प्रातिपदिक; √हु ‘to sacrifice’)

• मन्द्रतमः: most gladdening/most delightful
• मन्द्रतमः: कर्तृ-विशेषण (होता)
• Type: Adjective
• Root: मन्द्र- (प्रातिपदिक) + तमप् (superlative)

• विशि: in the clan/among the people
• विशि: अधिकरण (in the clan/settlement)
• Type: Noun
• Root: विश्- (प्रातिपदिक; ‘कुल/जन/समुदाय’)