Sarga 67

Verse 1

. जनकस्य वचश्श्रुत्वा विश्वामित्रो महामुनिः ।धनुर्दर्शय रामाय इति होवाच पार्थिवम् ॥१॥

Usłyszawszy słowa Janaki, wielki mędrzec Viśvāmitra rzekł do króla: Ukaż łuk Ramie.

Verse 2

ततस्स राजा जनकः सामन्तान्व्यादिदेश ह ।धनुरानीयतां दिव्यं गन्धमाल्यविभूषितम् ॥२॥

Wtedy król Dżanaka rozkazał swoim wasalnym władców: Przynieście boski łuk, przyozdobiony wonnym sandałem i girlandami.

Verse 3

जनकेन समादिष्टाः सचिवा प्राविशन् पुरीम् ।तद्धनुः पुरतः कृत्वा निर्जग्मुः पार्थिवाज्ञया ॥३॥

Rozkazani przez Janakę, ministrowie weszli do miasta; i, umieszczając ten łuk na przedzie, wyruszyli zgodnie z królewskim rozkazem.

Verse 4

नृणां शतानि पञ्चाशद्व्यायतानां महात्मनाम् ।मञ्जूषामष्टचक्रां तां समूहुस्ते कथञ्चन ॥४॥

Pięć tysięcy wielkich i potężnych mężów ciągnęło - tylko z wielkim trudem - ten ośmiokołowy wóz ze skrzynią.

Verse 5

तामादाय तु मञ्जूषामायसीं यत्र तद्धनुः ।सुरोपमं ते जनकमूचुर्नृपतिमन्त्रिणः ॥५॥

Przywiedziony żelazną skrzynię, w której ów łuk był przechowywany, królewscy doradcy przemówili do Janaki, którego majestat był niczym majestat boga.

Verse 6

इदं धनुर्वरं राजन् पूजितं सर्वराजभिः ।मिथिलाधिप राजेन्द्र दर्शनीयं यदिच्छसि ॥६॥

O Królu, panie Mithili, najlepszy z władców - oto ów wyborny łuk, czczony przez wszystkich królów, który pragniesz pokazać.

Verse 7

तेषां नृपो वचः श्रुत्वा कृताञ्जलिरभाषत ।विश्वामित्रं महात्मानं तौ चोभौ रामलक्ष्मणौ ॥७॥

Usłyszawszy ich słowa, król, z dłońmi złożonymi w geście czci, zwrócił się do wielkodusznego Wiśwamitry oraz do obu książąt, Ramy i Lakszmany.

Verse 8

इदं धनुर्वरं ब्रह्मन् जनकैरभिपूजितम् ।राजभिश्च महावीर्यैः अशक्तैः पूरितुं पुरा ॥८॥

O Braminie, ten wyborny łuk był czczony przez Dżanaków w dawnych czasach; a nawet królowie o wielkiej mocy nie byli kiedyś w stanie go naciągnąć.

Verse 9

नैतत्सुरगणास्सर्वे नासुरा न च राक्षसाः ।गन्धर्वयक्षप्रवराः सकिन्नरमहोरगाः ॥९॥

Ani wszystkie zastępy bogów, ani asurowie, ani rakszasy, ani nawet najwybitniejsi gandharwowie i jakszowie wraz z kinnarami i potężnymi wężami, nie byli w stanie władać tym łukiem.

Verse 10

क्व गतिर्मानुषाणां च धनुषोऽस्य प्रपूरणे ।आरोपणे समायोगे वेपने तोलनेऽपि वा ॥१०॥

Jaka jest szansa dla zwykłych ludzi z tym łukiem, czy to przy jego napinaniu, cięcieleniu, nakładaniu strzały, ciągnięciu, a nawet jego uniesieniu?

Verse 11

तदेतद्धनुषां श्रेष्ठमानीतं मुनिपुङ्गव ।दर्शयैतन्महाभाग अनयोः राजपुत्रयोः ॥११॥

Lecz ten najwspanialszy z łuków został tu przyniesiony, o najwybitniejszy z mędrców. O szczęśliwy, ukaż go tym dwóm książętom.

Verse 12

विश्वामित्रस्तु धर्मात्मा श्रुत्वा जनकभाषितम् ।वत्स राम धनुः पश्य इति राघवमब्रवीत् ॥१२॥

Usłyszawszy słowa Janaki, sprawiedliwy Viśvāmitra rzekł do Rāghavy: Dziecko Rāmo, spójrz na ten łuk.

Verse 13

ब्रह्मर्षेर्वचनाद्रामो यत्र तिष्ठति तद्धनुः ।मञ्जूषां तामपावृत्य दृष्ट्वा धनुरथाब्रवीत् ॥१३॥

Na polecenie Brahmarśiego Rama udał się tam, gdzie przechowywano łuk; otworzywszy skrzynię, ujrzał łuk i wtedy przemówił.

Verse 14

इदं धनुर्वरं ब्रह्मन् संस्पृशामीह पाणिना ।यत्नवांश्च भविष्यामि तोलने पूरणेऽपि वा ॥१४॥

O czcigodny Brahmanie, czy mogę dotknąć tego wspaniałego łuku moją dłonią? Będę się starał, czy to przy podnoszeniu go, czy nawet przy naciąganiu go.

Verse 15

बाढमित्येव तं राजा मुनिश्च समभाषत ।लीलया स धनुर्मध्ये जग्राह वचनान्मुनेः ॥१५॥

Król oraz mędrzec odpowiedzieli: Niech tak się stanie. Wtedy, na słowo mędrca, Rama uchwycił łuk w jego środku z niewymuszoną łatwością.

Verse 16

पश्यतां नृपसहस्राणां बहूनां रघुनन्दनः ।आरोपयत्स धर्मात्मा सलीलमिव तद्धनुः ॥१६॥

Gdy wiele tysięcy królów patrzyło, Rama, radość rodu Raghu, niezłomny w dharmie, naciągnął ten łuk, jakby była to jedynie zabawka.

Verse 17

आरोपयित्वा धर्मात्मा पूरयामास तद्धनुः ।तद्बभञ्ज धनुर्मध्ये नरश्रेष्ठो महायशाः ॥१७॥

Po naciągnięciu łuku, sprawiedliwy Rama napiął go do pełnego wygięcia; i ten najlepszy z ludzi, o wielkiej sławie, złamał go w połowie.

Verse 18

तस्य शब्दो महानासीत् निर्घातसमनिस्वनः ।भूमिकम्पश्च सुमहान् पर्वतस्येव दीर्यतः ॥१८॥

Powstał z niego potężny huk, jak grzmot pioruna; i nastąpiło wielkie trzęsienie ziemi, jakby góra rozpadała się na kawałki.

Verse 19

निपेतुश्च नरा स्सर्वे तेन शब्देन मोहिताः ।वर्जयित्वा मुनिवरं राजानं तौ च राघवौ ॥१९॥

Ogłuszeni tym dźwiękiem, wszyscy ludzie upadli na ziemię, z wyjątkiem najwybitniejszego mędrca, króla i obu Ragawów.

Verse 20

प्रत्याश्वस्ते जने तस्मिन्राजा विगतसाध्वसः ।उवाच प्राञ्जलिर्वाक्यं वाक्यज्ञो मुनिपुङ्गवम् ॥२०॥

Gdy ludzie odzyskali przytomność, król, wolny od lęku, złożył ręce i zwrócił się do najwybitniejszego z mędrców, biegły w odpowiedniej mowie.

Verse 21

भगवन् दृष्टवीर्यो मे रामो दशरथात्मजः ।अत्यद्भुतमचिन्त्यं च न तर्कितमिदं मया ॥२१॥

Czcigodny panie, byłem świadkiem męstwa Ramy, syna Daszarathy. To jest całkowicie cudowne i nie do pojęcia, coś, czego nigdy się nie spodziewałem.

Verse 22

जनकानां कुले कीर्तिमाहरिष्यति मे सुता ।सीता भर्तारमासाद्य रामं दशरथात्मजम् ॥२२॥

Zdobywając Ramę, syna Daśarathy, jako swego męża, moja córka Sita przyniesie chwałę rodowi Janaków.

Verse 23

मम सत्या प्रतिज्ञा च वीर्यशुल्केति कौशिक ।सीता प्राणैर्बहुमता देया रामाय मे सुता ॥२३॥

O Kauśika, moja prawdziwa przysięga została wypełniona: "Niech ona będzie nagrodą za męstwo." Sita - droższa mi niż własne życie - ma zostać wydana Ramie, moja córka.

Verse 24

भवतोऽनुमते ब्रह्मन् शीघ्रं गच्छन्तु मन्त्रिणः ।मम कौशिक भद्रं ते अयोध्यां त्वरिता रथैः ॥२४॥

O Brahmanie, o Kauśika - niech pomyślność cię opiekuje. Za twoją zgodą niech moi ministrowie wyruszą natychmiast do Ajodhji na szybkich rydwanach.

Verse 25

राजानं प्रश्रितैर्वाक्यैरानयन्तु पुरं मम ।प्रदानं वीर्यशुल्कायाः कथयन्तु च सर्वशः ॥२५॥

Niech oni z czci pełnymi słowami sprowadzą króla do mego miasta; i niech w pełni wyjaśnią ofiarowanie Sity Ramie - tej, która jest "ceną za odwagę".

Verse 26

मुनिगुप्तौ च काकुत्स्थौ कथयन्तु नृपाय वै ।प्रीयमाणं तु राजानमानयन्तु सुशीघ्रगाः ॥२६॥

Niech powiedzą królowi, że obaj synowie Kakutsthy są pod opieką mędrca; i niech szybcy posłańcy sprowadzą króla tutaj natychmiast, ucieszonego wieścią.

Verses 27-28

कौशिकश्च तथेत्याह राजा चाभाष्य मन्त्रिणः ॥२७॥अयोध्यां प्रेषयामास धर्मात्मा कृतशासनान् ।यथावृत्तं समाख्यातुमानेतुं च नृपं तदा ॥२८॥

Kauśika rzekł: "Niech tak się stanie." Wtedy sprawiedliwy król, po naradzie z ministrami, wysłał należycie poinstruowanych posłów do Ajodhji, aby dokładnie opowiedzieć wszystko, co zaszło, i sprowadzić króla w owym czasie.