Sarga 66

Verse 1

ततः प्रभाते विमले कृतकर्मा नराधिपः ।विश्वामित्रं महात्मानं आजुहाव सराघवम् ॥१॥

Wtedy, o jasnym i nieskazitelnym świcie, król - po dopełnieniu swych codziennych obrzędów - zaprosił wielkiego duchem Viśvāmitrę wraz z Rāghavami.

Verse 2

तमर्चयित्वा धर्मात्मा शास्त्रदृष्टेन कर्मणा ।राघवौ च महात्मानौ तदा वाक्यमुवाच ह ॥२॥

Oddawszy cześć Wiśwāmitrze zgodnie z obrzędami nakazanymi przez śāstry, prawy duchem Dżanaka okazał należyty szacunek wielkodusznym Rāghawom, a następnie zaczął przemawiać.

Verse 3

भगवन् स्वागतं तेऽस्तु किं करोमि तवानघ ।भवानाज्ञापयतु मामाज्ञाप्यो भवता ह्यहम् ॥३॥

Czcigodny panu, witaj. O bezgrzeszny, co mogę uczynić dla ciebie? Proszę, rozkaż mi, albowiem ja istotnie mam być przez ciebie kierowany.

Verse 4

एवमुक्तस्स धर्मात्मा जनकेन महात्मना ।प्रत्युवाच मुनिर्वीरं वाक्यं वाक्यविशारदः ॥४॥

Tak zwrócony do słowa przez wielkodusznego Dżanakę, prawy mędrzec, biegły w mowie, odpowiedział bohaterskiemu królowi.

Verse 5

पुत्रौ दशरथस्येमौ क्षत्रियौ लोकविश्रुतौ ।द्रुष्टुकामौ धनु श्श्रेष्ठं यदेतत्वयि तिष्ठति ॥५॥

Ci dwaj to synowie Daśarathy, znani w świecie kszatrijowie. Pragną oni ujrzeć ten wybitny łuk, który znajduje się w twoim posiadaniu.

Verse 6

एतद्दर्शय भद्रं ते कृतकामौ नृपात्मजौ ।दर्शनादस्य धनुषो यथेष्टं प्रतियास्यतः ॥६॥

Ukaż ten łuk, niech dobro cię spotka, obu książętom, których życzenie zostanie spełnione; po ujrzeniu tego łuku powrócą zgodnie ze swoją wolą.

Verse 7

एवमुक्तस्तु जनकः प्रत्युवाच महामुनिम् ।श्रूयतामस्य धनुषो यदर्थमिह तिष्ठति ॥७॥

Tak przemówiony, Janaka odpowiedział wielkiemu mędrcowi: Niech będzie wysłuchane, z jakiego powodu ten łuk tutaj spoczywa.

Verse 8

देवरात इति ख्यातो निमेष्षष्ठो महीपतिः ।न्यासोऽयं तस्य भगवन् हस्ते दत्तो महात्मना ॥८॥

Był słynny król o imieniu Devarāta, szósty potomek Nimiego. Ten łuk, o czcigodny, został powierzony w jego ręce przez wielkiego Pana Śiwę.

Verse 9

दक्षयज्ञवधे पूर्वं धनुरायम्य वीर्यवान् ।रुद्रस्तु त्रिदशान् रोषात्सलीलमिदमब्रवीत् ॥९॥

Dawniej, przy zniszczeniu ofiary Dakṣy, potężny Rudra napiął łuk; w gniewie przemówił do bogów, lecz z groźną, lekką nutą.

Verse 10

यस्माद्भागार्थिनो भागान्नाकल्पयत मे सुराः ।वराङ्गाणि महार्हाणि धनुषा शातयामि वः ॥१०॥

Ponieważ wy, bogowie - choć pragnący własnych udziałów - nie przydzieliliście mi należnej porcji w ofiarach, zniszczę te wasze cenne, piękne kończyny moim łukiem!

Verse 11

ततो विमनसस्सर्वे देवा वै मुनिपुङ्गव ।प्रसादयन्ति देवेशं तेषां प्रीतोऽभवद्भवः ॥११॥

Wtedy, o najlepszy z mędrców, wszyscy bogowie, zasmuceni w sercu, ubłagali Pana bogów, Bhawę, i on stał się dla nich łaskawy.

Verse 12

प्रीतियुक्तस्स सर्वेषां ददौ तेषां महात्मनाम् ।तदेतद्देवदेवस्य धनूरत्नं महात्मनः ।न्यासभूतं तदा न्यस्तमस्माकं पूर्व के विभो ॥१२॥

Zadowolony z nich wszystkich, podarował tym wielkim istotom łuk jak klejnot wielkiego Dewadewy, Śiwy. Później, o Panie, został on złożony jako święty depozyt u naszego przodka w dawnych czasach.

Verse 13

अथ मे कृषतः क्षेत्रं लाङ्गूलादुत्थिता मया ।क्षेत्रं शोधयता लब्धा नाम्ना सीतेति विश्रुता ॥१३॥

Później, gdy orałem pole i oczyszczałem ziemię, ona powstała dla mnie z radła pługa; tak została znaleziona i zyskała sławę pod imieniem Sita.

Verse 14

भूतलादुत्थिता सा तु व्यवर्धत ममात्मजा ।वीर्यशुल्केति मे कन्या स्थापितेयमयोनिजा ॥१४॥

Choć powstała z ziemi, wzrastała jako moja własna córka. Tę dziewczynę, nieurodzoną z żadnego łona, przeznaczyłem by została zdobyta jedynie za cenę męstwa.

Verse 15

भूतलादुत्थितां तां तु वर्धमानां ममात्मजाम् ।वरयामासुरागम्य राजानो मुनिपुंगव ॥१५॥

O najlepszy z mędrców, gdy ta moja córka, zrodzona z ziemi, dorastała, królowie przybywali i starali się o jej rękę.

Verse 16

तेषां वरयतां कन्यां सर्वेषां पृथिवीक्षिताम् ।वीर्यशुल्केति भगवन् न ददामि सुतामहम् ॥१६॥

Choć wszyscy ci władcy ubiegali się o dziewczynę, o czcigodny, nie dałem mojej córki, trzymając się warunku, że może zostać zdobyta jedynie za cenę męstwa.

Verse 17

ततस्सर्वे नृपतय स्समेत्य मुनिपुंगव ।मिथिलामभ्युपागम्य वीर्यजिज्ञासवस्तदा ॥१७॥

Wtedy, o najwybitniejszy mędrcu, wszyscy ci królowie zebrali się i przybyli do Mithili, pragnąc poddać próbie swoją siłę.

Verse 18

तेषां जिज्ञासमानानां वीर्यं धनुरुपाहृतम् ।न शेकुर्ग्रहणे तस्य धनुषस्तोलनेऽपि वा ॥१८॥

Gdy starali się sprawdzić swoją siłę, łuk został przyniesiony; jednak nie mogli go nawet uchwycić, a co dopiero unieść.

Verse 19

तेषां वीर्यवतां वीर्यमल्पं ज्ञात्वा महामुने ।प्रत्याख्याता नृपतयस्तन्निबोध तपोधन ॥१९॥

Widząc, o wielki mędrcu, że męstwo tych, którzy chełpili się siłą, było w rzeczywistości znikome, odrzuciłem tych królów, zrozum to, o skarbie ascezy.

Verse 20

ततः परमकोपेन राजानो नृपपुङ्गव ।न्यरुंधन्मिथिलां सर्वे वीर्यसंदेहमागताः ॥२०॥

Wtedy, o najlepszy z królów, wszyscy ci władcy, ogarnięci gwałtownym gniewem i trapieni wątpliwościami o własne męstwo, przybyli i otoczyli Mithilę.

Verse 21

आत्मानमवधूतं ते विज्ञाय नृपपुङ्गवाः ।रोषेण महताऽऽविष्टाः पीडयन्मिथिलां पुरीम् ॥२१॥

Ci wybitni królowie, uświadomiwszy sobie, że zostali wzgardzeni, opętni przez wielką wściekłość, zaczęli uciskać miasto Mithilę.

Verse 22

ततस्संवत्सरे पूर्णे क्षयं यातानि सर्वशः ।साधनानि मुनिश्रेष्ठ ततोऽहं भृशदुःखितः ॥२२॥

Gdy upłynął pełny rok, o najlepszy z mędrców, wszelkie zasoby wszędzie zostały wyczerpane; wówczas pogrążyłem się w głębokim cierpieniu.

Verse 23

ततो देवगणान् सर्वान् तपसाऽहं प्रसादयम् ।ददुश्च परमप्रीता श्चतुरङ्गबलं सुराः ॥२३॥

Wtedy przez ascezę ubłagałem wszystkie zastępy bogów; a bogowie, wielce uradowani, obdarzyli mnie czteroczęściową armią.

Verse 24

ततो भग्ना नृपतयो हन्यमाना दिशो ययुः ।अवीर्या वीर्यसन्दिग्धा स्सामात्याः पापकर्मणः ॥२४॥

Wtedy królowie, źli w uczynkach, zostali pokonani, złamani na duchu, i uciekli we wszystkich kierunkach wraz ze swymi ministrami, ich odwaga ugasła, a męstwo zachwiane.

Verse 25

तदेतन्मुनिशार्दूल धनुः परमभास्वरम् ।रामलक्ष्मणयोश्चापि दर्शयिष्यामि सुव्रत ॥२५॥

Dlatego, o tygrysie pośród mędrców, o niezłomny w ślubach, pokażę Ramie i Lakszmanie ten najjaśniejszy łuk.

Verse 26

यद्यस्य धनुषो रामः कुर्यादारोपणं मुने ।सुतामयोनिजां सीतां दद्यां दाशरथेरहम् ॥२६॥

O mędrcze, jeśli Rama zdoła unieść i naciągnąć ten łuk, wtedy oddam moją córkę Sitę, zrodzoną bez ludzkiej matki, synowi Dasarathy.