Sarga 63

Verse 1

पूर्णे वर्षसहस्रे तु व्रतस्नातं महामुनिम् ।अभ्यागच्छन् सुरास्सर्वे तपः फलचिकीर्षवः ॥१॥

Gdy upłynęło tysiąc lat, a wielki mędrzec odbył końcową kąpiel swojej ślubnej praktyki, wszyscy bogowie zbliżyli się do niego, pragnąc obdarzyć go owocami jego ascezy.

Verse 2

अब्रवीत्सुमहातेजा ब्रह्मा सुरुचिरं वचः ।ऋषिस्त्वमसि भद्रं ते स्वार्जितैः कर्मभिश्शुभैः ॥२॥

Najjaśniejszy Brahma przemówił te miłe słowa: 'Stałeś się Riszi dzięki własnym, dobrze zasłużonym, pomyślnym uczynkom; niech błogosławieństwo spocznie na tobie.'

Verse 3

तमेवमुक्त्वा देवेशस्त्रिदिवं पुनरभ्यगात् ।विश्वामित्रो महातेजा भूयस्तेपे महत्तपः ॥३॥

Tak rzekłszy, pan bogów powrócił znów do nieba. Lecz Viśvāmitra, promienny wielką energią, podjął na nowo swoje surowe umartwienia.

Verse 4

ततः कालेन महता मेनका परमाऽप्सराः ।पुष्करेषु नरश्रेष्ठ स्नातुं समुपचक्रमे ॥४॥

Wtedy, po upływie długiego czasu, Menakā, najprzedniejsza z Apsaras, zaczęła się kąpać w Puṣkarze, o najlepszy z ludzi.

Verse 5

तां ददर्श महातेजा मेनकां कुशिकात्मजः ।रूपेणाप्रतिमां तत्र विद्युतं जलदे यथा ॥५॥

Tam wielce promienny syn Kuśiki ujrzał Menakę, której piękno nie miało równych, niby błyskawica jaśniejąca pośród chmur.

Verse 6

दृष्ट्वा कन्दर्पवशगो मुनिस्तामिदमब्रवीत् ।अप्सरस्स्वागतं तेऽस्तु वस चेह ममाश्रमे ॥६॥अनुगृह्णीष्व भद्रं ते मदनेन सुमोहितम् ।

Ujrzawszy ją, mędrzec, uległy władzy Kamy, rzekł: O Apsaro, witaj. Pozostań tu w moim pustelniu. Okaż mi łaskę; jestem głęboko omamiony pożądaniem. Bądź szczęśliwa.

Verses 7-8

इत्युक्ता सा वरारोहा तत्र वासमथाकरोत् ॥७॥तस्यां वसन्त्यां वर्षाणि पञ्च पञ्च च राघव ।विश्वामित्राश्रमे राम सुखेन व्यतिचक्रमुः ॥८॥

Tak zwrócona, ta szlachetna pani podjęła tam mieszkanie; i gdy przebywała w pustelni Wiśwamitry, o Raghawo, o Rama, dziesięć lat minęło w spokoju.

Verse 9

अथ काले गते तस्मिन्विश्वामित्रो महामुनिः ।सव्रीड इव सम्वृत्तश्चिन्ताशोकपरायणः ॥९॥

Gdy ten czas minął, wielki mędrzec Wiśwamitra stał się jakby zawstydzony, oddany lękliwym rozmyślaniom i smutkowi.

Verse 10

बुद्धिर्मुनेस्समुत्पन्ना सामर्षा रघुनन्दन ।सर्वं सुराणां कर्मैतत्तपोपहरणं महत् ॥१०॥

O Raghunandano, w sercu mędrca zrodziła się myśl pełna oburzenia: ‘To wszystko jest dziełem bogów, próba odebrania mi mojej wielkiej ascezy.’

Verse 11

अहोरात्रापदेशेन गतास्संवत्सरा दश ।काममोहाभिभूतस्य विघ्नोऽयं समुपस्थितः ॥११॥

Pod pretekstem «dnia i nocy», dziesięć lat minęło dla mnie, owładniętego pożądaniem i ułudą; ta przeszkoda właśnie pojawiła się w mojej ascezie.

Verses 12-13

विनिश्श्वसन्मुनिवरः पश्चात्तापेन दुःखितः ।भीतामप्सरसं दृष्ट्वा वेपन्तीं प्राञ्जलिं स्थिताम् ॥१२॥मेनकां मधुरैर्वाक्यैर्विसृज्य कुशिकात्मजः ।उत्तरं पर्वतं राम विश्वामित्रो जगाम ह ॥१३॥

O Rama, najwybitniejszy z mędrców, wzdychając i strapiony żalem, ujrzał przerażoną apsarę drżącą, stojącą ze złożonymi dłońmi. Łagodnymi słowami Wiśwamitra, syn Kusziki, odprawił Menakę i udał się ku północnej górze.

Verse 14

स कृत्वा नैष्ठिकीं बुद्धिं जेतुकामो महायशाः ।कौशिकीतीरमासाद्य तपस्तेपे सुदारुणम् ॥१४॥

On, o wielkiej sławie, postanowił zachować dożywotnią czystość, pragnąc zwyciężyć swoje zmysły; osiągnąwszy brzeg Kauśiki, podjął umartwienia najwyższej surowości.

Verse 15

तस्य वर्षसहस्रं तु घोरं तप उपासतः ।उत्तरे पर्वते राम देवतानामभूद्भयम् ॥१५॥

O Rama, gdy on oddawał się strasznym umartwieniom przez tysiąc lat na północnej górze, wśród bogów zrodził się lęk.

Verse 16

आमन्त्रयन् समागम्य सर्वे सर्षिगणा स्सुराः ।महर्षिशब्दं लभतां साध्वयं कुशिकात्मजः ॥१६॥

Gdy się zebrali i naradzili razem, wszyscy bogowie wraz z zastępami wieszczów orzekli: 'Słusznie syn Kusziki powinien osiągnąć tytuł Mahariszi'.

Verse 17

देवतानां वच श्शृत्वा सर्वलोकपितामहः ।अब्रवीन्मधुरं वाक्यं विश्वामित्रं तपोधनम् ॥१७॥

Usłyszawszy słowa bogów, Praojciec wszystkich światów (Brahma) przemówił słodko do Wiśwamitry, którego prawdziwym bogactwem było umartwienie.

Verse 18

महर्षे स्वागतं वत्स तपसोग्रेण तोषितः ।महत्त्वमृषिमुख्यत्वं ददामि तव कौशिक ॥१८॥

'Witaj, o Mahariszi, moje dziecko! Uczyniony zadowolonym przez zacność twoich umartwień, o Kauśiko, daję ci wybitność i pierwszeństwo wśród mędrców.'

Verse 19

ब्रह्मणस्स वचश्श्रुत्वा सर्वलोकेश्वरस्य ह ।न विषण्णो न सन्तुष्टो विश्वामित्रस्तपोधनः ॥१९॥

Usłyszawszy słowa Brahmy, pana wszystkich światów, Wiśwamitra, asceta, którego bogactwem było tapas, nie był ani przygnębiony, ani zadowolony.

Verse 20

प्राञ्जलिः प्रणतो भूत्वा सर्वलोकपितामहम् ।प्रत्युवाच ततो वाचं विश्वामित्रो महामुनिः ॥२०॥

Wtedy wielki mędrzec Wiśwamitra, ze złożonymi dłońmi i oddawszy pokłon Praojcu wszystkich światów, odpowiedział słowami.

Verse 21

महर्षिशब्दमतुलं स्वार्जितैः कर्मभिश्शुभैः ।यदि मे भगवानाह ततोऽहं विजितेन्द्रियः ॥२१॥

Jeśli Błogosławiony przyznał mi nieporównywalny tytuł "Mahariszi", zdobyty moimi własnymi pomyślnymi uczynkami, wtedy uważam się za tego, który zwyciężył zmysły.

Verse 22

तमुवाच ततो ब्रह्मा न तावत् त्त्वं जितेन्द्रियः ।यतस्व मुनिशार्दूल इत्युक्त्वा त्रिदिवं गतः ॥२२॥

Wtedy Brahmą rzekł do niego: "Jeszcze nie podporządkowałeś swych zmysłów. Trwaj w wysiłkach, o tygrysie wśród mędrców." Po tych słowach udał się do niebios.

Verse 23

विप्रस्थितेषु देवेषु विश्वामित्रो महामुनिः ।ऊर्ध्वबाहुर्निरालम्बो वायुभक्षस्तपश्चरन् ॥२३॥

Gdy bogowie odeszli, wielki mędrzec Wiśwamitra kontynuował swe umartwienia, z ramionami wzniesionymi ku górze, bez podparcia, żywiąc się jedynie powietrzem.

Verse 24

घर्मे पञ्चतपा भूत्वा वर्षास्वाकाशसंश्रयः ।शिशिरे सलिलस्थायी रात्र्यहानि तपोधनः ॥२४॥एवं वर्षसहस्रं हि तपो घोरमुपागमत् ।

Latem praktykował pokutę pięciu ognisk; w porze deszczowej chronił się pod otwartym niebem; zimą dniem i nocą pozostawał zanurzony w wodzie. Tak przez tysiąc lat ten asceta o niezwykłej dyscyplinie podejmował surowe umartwienia.

Verse 25

तस्मिन् सन्तप्यमाने तु विश्वामित्रे महामुनौ ॥२५॥सम्भ्रमस्सुमहानासीत्सुराणां वासवस्य च ।

Gdy wielki mędrzec Wiśwamitra płonął w żarliwej ascezie, wielki niepokój powstał pośród bogów, a także w sercu Wasawy.

Verse 26

रम्भामप्सरसं शक्र स्सह सर्वैर्मरुद्गणैः ।उवाचात्महितं वाक्यमहितं कौशिकस्य च ॥२६॥

Śakra, wraz z wszystkimi zastępami Marutów, rzekł do Apsary Rambhy słowa ku własnej korzyści i ku szkodzie Kauśiki.