Sarga 55

Verse 1

ततस्तानाकुलान् दृष्ट्वा विश्वामित्रास्त्रमोहितान् ।वसिष्ठश्चोदयामास कामधुक् सृज योगतः ॥१॥

Wtedy Wasisztha, widząc ich udręczonych i zdezorientowanych przez broń Wiśwamitry, poprosił Kamadhenu: Twoją mocą jogiczną stwórz dodatkowe siły.

Verses 2-3

तस्याहुम्भारवाज्जाताः काम्भोजा रविसन्निभाः ।ऊधसस्त्वथ सञ्जाताः पप्लवाश्शस्त्रपाणयः ॥२॥योनिदेशाच्च यवनाश्शकृद्देशाच्छका स्तथा ।रोमकूपेषु च म्लेच्छा हारीतास्सकिरातकाः ॥३॥

Z jej okrzyku 'humbhā' narodzili się Kāmbojowie, promienni jak słońce; z jej wymienia powstały Paplavowie, z bronią w rękach. Z jej łona przyszli Javanie; z jej odbytu Śakowie; a z porów jej skóry wyłonili się Mleczhowie, wraz z Hāritami i Kiratami.

Verse 4

तैस्तैर्निषूदितं सर्वं विश्वामित्रस्य तत्क्षणात् ।सपदातिगजं साश्वं सरथं रघुनन्दन ॥४॥

O radości Raghuwów, w tej samej chwili, przez te siły cała armia Wiśwamitry, piechota i słonie, konie i rydwany, została zniszczona na miejscu.

Verses 5-6

दृष्ट्वा निषूदितं सैन्यं वसिष्ठेन महात्मना ।विश्वामित्रसुतानां च शतं नानाविधायुधम् ॥५॥अभ्यधावत्सुसङ्कृद्धं वसिष्ठं जपतां वरम् ।हुङ्कारेणैव तान् सर्वान् ददाह भगवान् ऋषिः ॥६॥

Widząc armię zniszczoną przez wielkiego ducha Wasziszthę, stu synów Wiśwamitry, uzbrojonych w broń wielu rodzajów, rzuciło się w furii na Wasziszthę, najwybitniejszego wśród oddanych dżapie. Lecz błogosławiony mędrzec spalił ich wszystkich na popiół samym wypowiedzeniem huṃ.

Verse 7

ते साश्वरथपादाता वसिष्ठेन महात्मना ।भस्मीकृता मुहूर्तेन विश्वामित्रसुता स्तदा ॥७॥

Wtedy ci synowie Wiśwāmitry, wraz ze swoimi końmi, rydwanami i piechotą, zostali w jednej chwili zamienieni w popiół przez wielkiego duchem Waśiṣṭhę.

Verse 8

दृष्ट्वा विनाशितान् पुत्रान् बलं च सुमहायशाः ।सव्रीडश्चिन्तयाऽविष्टो विश्वामित्रोऽभवत्तदा ॥८॥

Widząc swoich synów i swoją armię zniszczoną, wysoko ceniony Wiśwāmitra został napełniony wstydem i pogrążył się w niespokojnych rozmyślaniach.

Verse 9

समुद्र इव निर्वेगो भग्नदंष्ट्र इवोरगः ।उपरक्त इवादित्यस्सद्यो निष्प्रभतां गतः ॥९॥

Nagle został pozbawiony blasku, jak ocean uciszony z fal, jak wąż, którego kły zostały złamane, i jak słońce podczas zaćmienia.

Verse 10

हतपुत्रबलो दीनो लूनपक्ष इव द्विजः ।हतदर्पो हतोत्साहो निर्वेदं समपद्यत ॥१०॥

Z synami i armią zabitymi, nędzny jak ptak z obciętymi skrzydłami, z złamaną dumą i zdruzgotanym duchem, Wiśwamitra pogrążył się w rozpaczy.

Verse 11

स पुत्रमेकं राज्याय पालयेति नियुज्य च ।पृथिवीं क्षत्रधर्मेण वनमेवान्वपद्यत ॥११॥

Ustanowił jednego syna, by rządził królestwem zgodnie z dharmą kszatrijów, a następnie udał się do lasu.

Verse 12

स गत्वा हिमवत्पार्श्वं किन्नरोरगसेवितम् ।महादेवप्रसादार्थं तपस्तेपे महातपाः ॥१२॥

Ten wielki asceta udał się na zbocza Himawatu, odwiedzane przez kinnary i nagi, i praktykował ascezę, by zdobyć łaskę Mahadewy.

Verse 13

केनचित्त्वथ कालेन देवेशो वृषभध्वजः ।दर्शयामास वरदो विश्वामित्रं महाबलम् ॥१३॥

Po pewnym czasie Pan bogów, pod sztandarem z bykiem i dawca błogosławieństw, objawił się potężnemu Wiśwamitrze.

Verse 14

किमर्थं तप्यसे राजन् ब्रूहि यत्ते विवक्षितम् ।वरदोऽस्मि वरो यस्ते काङ्क्षितस्सोऽभिधीयताम् ॥१४॥

O królu, w jakim celu praktykujesz umartwienia? Powiedz, co zamierzasz. Jestem dawcą łask, ogłoś łaskę, której pragniesz.

Verse 15

एवमुक्तस्तु देवेन विश्वामित्रो महातपाः ।प्रणिपत्य महादेवमिदं वचनमब्रवीत् ॥१५॥

Tak zwrócony przez boga, wielki asceta Viśvāmitra skłonił się przed Mahādevą i przemówił tymi słowami.

Verse 16

यदि तुष्टो महादेव धनुर्वेदो ममानघ ।साङ्गोपाङ्गोपनिषदस्सरहस्यः प्रदीयताम् ॥१६॥

Jeśli jesteś zadowolony, o Mahādeva, o nienaganny, obdarz mnie Dhanurvedą, wraz z jej członami i podczłonami, jej naukami upanišadowymi i jej wewnętrznymi tajemnicami.

Verse 17

यानि देवेषु चास्त्राणि दानवेषु महर्षिषु ।गन्धर्वयक्षरक्षस्सु प्रतिभान्तु ममानघ ॥१७॥

I jakiekolwiek bronie znane są wśród bogów, dānavów, wielkich mędrców, gandharvów, yakṣów i rākṣasów, o nienaganny, niech wszystkie jasno zaistnieją w moim zrozumieniu.

Verse 18

तव प्रसादाद्भवतु देवदेवममेप्सितम् ।एवमस्त्विति देवेशो वाक्यमुक्त्वा गतस्तदा ॥१८॥

O Boże bogów, dzięki Twojej łasce niech moja pragnienie zostanie spełnione. Rzekłszy: Niech tak się stanie, Pan bogów przemówił i wtedy odszedł.

Verse 19

प्राप्य चास्त्राणि राजर्षिर्विश्वामित्रो महाबलः ।दर्पेण महता युक्तो दर्पपूर्णोऽभवत्तदा ॥१९॥

Otrzymawszy broń, królewski mędrzec Wiśwāmitra, potężny w sile, został napełniony wielką dumą, przepełniony arogancją w tym czasie.

Verse 20

विवर्धमानो वीर्येण समुद्र इव पर्वणि ।हतमेव तदा मेने वसिष्ठमृषिसत्तमम् ॥२०॥

Gdy jego potęga rosła, jak ocean w dni pełni księżyca, wyobraził sobie wtedy, że Vasiṣṭha, najlepszy z mędrców, jest już jakby zabity.

Verse 21

ततो गत्वाऽऽश्रमपदं मुमोचास्त्राणि पार्थिवः ।यैस्तत्तपोवनं सर्वं निर्दग्धं चास्त्रतेजसा ॥२१॥

Wtedy król udał się do pustelni i wypuścił bronie, których ognistą mocą cały las ascetów został spalony.

Verse 22

उदीर्यमाणमस्त्रं तद्विश्वामित्रस्य धीमतः ।दृष्ट्वा विप्रद्रुतास्सर्वे मुनयश्शतशो दिशः ॥२२॥

Ujrzawszy, że broń zostaje wprawiona w ruch przez przebiegłego Viśvāmitrę, wszyscy mędrcy uciekli, setkami, w każdą stronę.

Verse 23

वसिष्ठस्य च ये शिष्यास्तथैव मृगपक्षिणः ।विद्रवन्ति भयाद्भीता नानादिग्भ्यस्सहस्रशः ॥२३॥

Uczniowie Wasziszthy również, a podobnie zwierzęta i ptaki, przejęci strachem, uciekli w tysiącach w wielu kierunkach.

Verse 24

वसिष्ठस्याश्रमपदं शून्यमासीन्महात्मनः ।मुहूर्तमिव निश्शब्दमासीदिरिणसन्निभम् ॥२४॥

Pustynia wielkiego ducha Wasziszthy stała się pusta; w mgnieniu oka zamilkła, jak jałowy trakt ziemi.

Verse 25

वदतो वै वसिष्ठस्य मा भैरिति मुहुर्मुहुः ।नाशयाम्यद्य गाधेयं नीहारमिव भास्करः ॥२५॥

Gdy Waszisztha powtarzał: Nie bójcie się, oświadczył: Dziś zniszczę Gadhjeję, jak słońce rozprasza mgłę.

Verse 26

एवमुक्त्वा महातेजा वसिष्ठो जपतां वरः ।विश्वामित्रं तदा वाक्यं सरोषमिदमब्रवीत् ॥२६॥

Tak przemówiwszy, promienny Waszisztha, najwybitniejszy wśród odmawiających święte modlitwy, wtedy zwrócił się do Wiśwamitry tymi słowami, w gniewie.

Verse 27

आश्रमं चिरसम्वृद्धं यद्विनाशितवानसि ।दुराचारोऽसि तन्मूढ तस्मात्त्वं न भविष्यसि ॥२७॥

Zniszczyłeś aśramę, która rosła i kwitła przez długi czas. Dlatego twoje postępowanie jest niegodziwe, o głupcze; przeto nie przetrwasz, nie przeżyjesz.

Verse 28

इत्युक्त्वा परमक्रुद्धो दण्डमुद्यम्य सत्वरः ।विधूममिव कालाग्निं यमदण्डमिवापरम् ॥२८॥

Tak rzekłszy, Waszisztha, ogarnięty skrajnym gniewem, szybko uniósł swą laskę, która lśniła jak bezdymny ogień kosmicznego rozwiązania i jak inny pręt Jamy, Pana Śmierci.