Ramayana Bala Kanda Sarga 20
Bala KandaSarga 2027 Verses

Sarga 20

राज्ञः शङ्का-प्रत्याख्यानम् (Daśaratha’s Objections to Sending Rāma): Bala Kanda, Sarga 20

बालकाण्ड

Sarga 20 rozgrywa się jako etyczna, quasi-jurysdykcyjna negocjacja między królewską suwerennością a nakazem ascety. Usłyszawszy prośbę Wiśwamitry, król Daśaratha chwilowo traci spokój i argumentuje z perspektywy ojcowskiego obowiązku oraz praktycznej sztuki rządzenia: Rama nie ma jeszcze szesnastu lat, nie jest w pełni przeszkolony w zwodniczym sposobie walki rakszasów, a król nie może znieść rozłąki z umiłowanym synem. Daśaratha proponuje zastępców, całą swoją akszauhini, doświadczonych wojowników, nawet własne osobiste uczestnictwo, nalegając, że zabranie księcia jest niewłaściwe. Podkreśla swój podeszły wiek oraz trudy, dzięki którym Rama został zdobyty, co zwiększa emocjonalne i dynastyczne znaczenie. Następnie prosi o szczegółowe wyjaśnienie: moc rakszasów, ich pochodzenie, posturę, opiekunów oraz właściwą strategię przeciwstawienia się. Wiśwamitra odpowiada, umieszczając zagrożenie w linii Pulastii: Rawana, wzmocniony błogosławieństwem Brahmy, dręczy trzy światy; choć nie przeszkadza bezpośrednio w ofierze, podżega Maricę i Subahu do tego czynu. Sarga kończy się gniewem risziego, przyrównanym do ognia ofiarnego zasilanego ghee, który ostrzega, że odmowa współpracy z dharmą wspartą na tapas przynosi natychmiastowe moralne i polityczne konsekwencje.

Recitation with translationValmiki Ramayana 1.20

Shlokas

Verse 1

तच्छ्रुत्वा राजशार्दूलो विश्वामित्रस्य भाषितम् ।मुहूर्तमिव निस्संज्ञस्संज्ञावानिदमब्रवीत् ॥१॥

Usłyszawszy słowa Viśvāmitry, król, tygrys wśród władców, stracił świadomość na chwilę; potem, odzyskawszy przytomność, przemówił tak.

Verse 2

ऊनषोडशवर्षो मे रामो राजीवलोचनः ।न युद्धयोग्यतामस्य पश्यामि सह राक्षसैः ॥२॥

Mój o lotosowych oczach Rama nie ma jeszcze szesnastu lat. Nie widzę go jeszcze jako zdolnego do walki z rakszasami.

Verse 3

इयमक्षौहिणी पूर्णा यस्याहं पतिरीश्वरः ।अनया संवृतो गत्वा योद्धाऽहं तैर्निशाचरैः ॥३॥

Ta pełna armia, aksauhini, jest moja do rozkazywania jako jej władca; otoczony nią, wyruszę i sam będę walczyć z tymi nocnymi wędrowcami.

Verse 4

इमे शूराश्च विक्रान्ता भृत्या मेऽस्त्रविशारदाः ।योग्या रक्षोगणैर्योद्धुं न रामं नेतुमर्हसि ॥४॥

Ci moi słudzy są bohaterscy i potężni, biegli w broni i gotowi walczyć z hordami rakszasów; nie przystoi ci zabierać Ramę.

Verse 5

अहमेव धनुष्पाणिर्गोप्ता समरमूर्धनि ।यावत्प्राणान्धरिष्यामि तावद्योत्स्ये निशाचरैः ॥५॥

Ja sam, z łukiem w dłoni, będę obrońcą w szczycie bitwy; dopóki będę dzierżył oddech życia, będę walczyć z nocnymi wędrowcami.

Verse 6

निर्विघ्ना व्रतचर्या सा भविष्यति सुरक्षिता ।अहं तत्रागमिष्यामि न रामं नेतुमर्हसि ॥६॥

Ta święta obserwacja będzie przebiegać bez przeszkód i będzie dobrze strzeżona. Ja sam tam pójdę; dlatego nie powinieneś zabierać Rāmy.

Verse 7

बालो ह्यकृतविद्यश्च न च वेत्ति बलाबलम् ।न चास्त्रबलसंयुक्तो न च युद्धविशारदः ॥७॥न चासौ रक्षसां योग्यः कूटयुद्धा हि ते ध्रुवम् ।

On jest tylko dzieckiem, nieprzeszkolonym w wiedzy o wojnie, i nie rozróżnia siły od słabości. Nie jest jeszcze obdarzony mocą broni ani biegły w walce; i nie jest zdolny stawić czoła rākṣasom, gdyż oni są z pewnością podstępni w walce.

Verse 8

विप्रयुक्तो हि रामेण मुहूर्तमपि नोत्सहे ॥८॥जीवितुं मुनिशार्दूल न रामं नेतुमर्हसि ।

Rozdzielony z Rāmą, nie mogę znieść życia nawet przez moment. O tygrysie wśród ascetów, nie przystoi ci zabierać Rāmę ode mnie.

Verse 9

यदि वा राघवं ब्रह्मन्नेतुमिच्छसि सुव्रत ॥९॥चतुरङ्गसमायुक्तं मया च सहितं नय ।

O bramiński mędrczu o doskonałych ślubach, jeśli naprawdę zamierzasz zabrać Rāghavę ze sobą, zabierz mnie również, razem z moją czteroczęściową armią.

Verse 10

षष्टिर्वर्षसहस्राणि जातस्य मम कौशिक ॥१०॥दुःखेनोत्पादितश्चायं न रामं नेतुमर्हसि ।

O Kauśika, sześćdziesiąt tysięcy lat minęło od moich narodzin; a ten Rāma został mi dany tylko przez cierpienie, dlatego nie godzi się, byś zabierał go.

Verse 11

चतुर्णामात्मजानां हि प्रीतिःपरमिका मम ॥११॥ज्येष्ठं धर्मप्रधानं च न रामं नेतुमर्हसि ।

Zaprawdę, spośród moich czterech synów moja miłość do Rāmy jest największa; a ponieważ jest najstarszy i pierwszy w dharmie, nie godzi się, byś zabierał Rāmę.

Verse 12

किंवीर्या राक्षसास्ते च कस्य पुत्राश्च ते च के ॥१२॥कथं प्रमाणाः के चैतान्रक्षन्ति मुनिपुङ्गव ।

O najwybitniejszy z mędrców, jaka jest siła tych rākṣasów? Czyjmi są synami i kim są? Jak wielcy są postacią i kto ich chroni?

Verse 13

कथं च प्रतिकर्तव्यं तेषां रामेण रक्षसाम् ॥१३॥मामकैर्वा बलैर्ब्रह्मन्मया वा कूटयोधिनाम् ।3

O Brahmanie, jak ma zostać przeprowadzona zemsta na tych rākṣasach, tych zdradliwych wojownikach, czy przez Rāmę, przez moje siły, czy przez mnie samego?

Verses 14-15

सर्वं मे शंस भगवन्कथं तेषां मया रणे ॥१४॥स्थातव्यं दुष्टभावानां वीर्योत्सिक्ता हि राक्षसाः ।4 तस्य तद्वचनं श्रुत्वा विश्वामित्रोऽभ्यभाषत ॥१५॥

O czcigodny, wyjaśnij mi wszystko, jak mam stawić im czoła w walce? Ci rākṣasowie są źli z natury i nadęci dumą ze swojej siły. Usłyszawszy słowa Daśarathy, Viśvāmitra przemówił w odpowiedzi.

Verse 16

पौलस्त्यवंशप्रभवो रावणो नाम राक्षसः ।स ब्रह्मणा दत्तवरस्त्रैलोक्यं बाधते भृशम् ॥१६॥महाबलो महावीर्यो राक्षसैर्बहुभिर्वृतः ।

Istnieje rakszas o imieniu Rawana, zrodzony w rodzie Pulastii. Wzmocniony błogosławieństwem danym przez Brahmę, on dotkliwie dręczy trzy światy; potężny w mocy i bohaterski w odwadze, jest otoczony przez wielu rakszasów.

Verse 17

श्रूयते हि महावीर्यो रावणो राक्षसाधिपः ॥१७॥साक्षाद्वैश्रवणभ्राता पुत्रो विश्रवसो मुनेः ।

Słynie się bowiem, że Rawana, władca rakszasów, jest o niezwykłej mocy - prawdziwie brat Waisrawany i syn mędrca Wisrawasy.

Verses 18-19

यदा स्वयं न यज्ञस्य विघ्नकर्ता महाबलः ॥१८॥तेन सञ्चोदितौ द्वौ तु राक्षसौ वै महाबलौ ।मारीचश्च सुबाहुश्च यज्ञविघ्नं करिष्यतः ॥१९॥

Gdy ten potężny sam nie zakłóca ofiary, on ustawia dwóch potężnych rakszasów - Maricę i Subahu - aby przeszkodzili w jadźnie.

Verse 20

इत्युक्तो मुनिना तेन राजोवाच मुनिं तदा ।न हि शक्तोऽस्मि सङ्ग्रामे स्थातुं तस्य दुरात्मनः ॥२०॥

Tak zwrócony przez tego mędrca, król odpowiedział: 'Nie jestem zdolny stanąć przeciwko temu o złym umyśle w walce.'

Verse 21

स त्वं प्रसादं धर्मज्ञ कुरुष्व मम पुत्रके ।मम चैवाल्पभाग्यस्य दैवतं हि भवान्गुरुः ॥२१॥

Dlatego, o znający dharmę, okaż łaskę memu młodemu synowi - i mnie również, bo mam niewielkie szczęście. Ty, mój guru, jesteś prawdziwie moją boską ucieczką.

Verse 22

देवदानवगन्धर्वा यक्षाःपतगपन्नगाः ।न शक्ता रावणं सोढुं किं पुनर्मानवा युधि ॥२२॥

Bogowie, Danawowie, Gandharwowie, Jakszowie, ptaki i węże nie mogą znieść Rawany w walce - cóż dopiero ludzie?

Verse 23

स हि वीर्यवतां वीर्यमादत्ते युधि राक्षसः ।तेन चाहं न शक्तोऽस्मि संयोद्धुं तस्य वा बलैः ॥२३॥सबलो वा मुनिश्रेष्ठ सहितो वा ममात्मजैः ।

Ten rakszas bowiem w walce odbiera moc dzielnym. Dlatego nie jestem zdolny walczyć z nim ani z jego siłami - czy to z armią, o najlepszy z mędrców, czy nawet razem z moimi synami.

Verse 24

कथमप्यमरप्रख्यं सङ्ग्रामाणामकोविदम् ।बालं मे तनयं ब्रह्मन् नैव दास्यामि पुत्रकम् ॥२४॥

O Brahmie, nawet jeśli mój syn wygląda jak niebiańczy, nie zna się na wojnie; jest jeszcze dzieckiem. Nie wydam mojego młodego syna - pod żadnym pozorem.

Verse 25

अथ कालोपमौ युध्दे सुतौ सुन्दोपसुन्दयोः ॥२५॥यज्ञविघ्नकरौ तौ ते नैव दास्यामि पुत्रकम् ।

Co więcej, dwóch synów Sundy i Upasundy, straszliwych w walce jak sama Śmierć, to właśnie oni zakłócają twoją ofiarę. Dlatego nie oddam mojego syna.

Verse 26

मारीचश्च सुबाहुश्च वीर्यवन्तौ सुशिक्षितौ ।तयोरन्यतरेणाहं योध्दा स्यां ससुहृद्गणः ॥२६॥

Marīca i Subāhu są potężni i dobrze wyszkoleni; z moimi zaufanymi sprzymierzeńcami u boku mógłbym walczyć przynajmniej z jednym z tych dwóch.

Verse 27

इति नरपतिजल्पनाद्द्विजेन्द्रं कुशिकसुतं सुमहान्विवेश मन्युः ।सुहुत इव मखेऽग्निराज्यसिक्त स्समभवदुज्ज्वलितो महर्षिवह्निः ॥२७॥

Gdy król tak przemówił, wielki gniew wstąpił w syna Kuśiki, najwybitniejszego wśród mędrców; jak ofiarny ogień obficie karmiony ghee, rishi zapłonął, promienny w swojej wściekłości.

Inside Sarga 20

Voices in this sarga

  • Daśaratha
  • Viśvāmitra

Frequently Asked Questions

The dilemma is whether a king may relinquish his underage heir to an ascetic mission for the sake of protecting a yajña. Daśaratha prioritizes paternal guardianship and dynastic security, while Viśvāmitra’s request frames participation as a dharmic obligation that supersedes private attachment.

The sarga teaches that dharma is often adjudicated at the boundary between emotion and duty: personal love does not automatically override obligations tied to the maintenance of ritual and social order. It also highlights that ascetic authority (tapas) can function as a legitimizing force that compels political cooperation when the public good is threatened.

The principal cultural landmark is the yajña setting itself—an institution requiring protection to remain nirvighna (unobstructed). The chapter also foregrounds the military-cultural unit of an akṣauhiṇī and the epic’s cosmological scope through references to the ‘three worlds’ (trailokya) afflicted by Rāvaṇa.

Ask anything about Sarga 20 of the Valmiki Ramayana

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.

Read Valmiki Ramayana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Download on the App StoreGet it on Google Play

Continue reading in the Vedapath app

Open in App
Download on the App StoreGet it on Google Play