Opening the text

Rishi: Atharvanic tradition (uncertain)
Devata: Āñjana (personified remedy) / Viśve Devāḥ (as guarantors)
Chandas: Anuṣṭubh-like (irregular)
Ten hymn poświęca āñjanę (collyrium/maść do oczu) jako żywy, górski środek leczniczy, który zarówno leczy oko, jak i ustanawia ochronny obwód wokół pacjenta. Błaga Viśve Devāḥ jako gwarantów jego boskiego pochodzenia, aby aplikacja stała się rakṣā przeciwko chorobie, wrogim zaklęciom, koszmarom i lękanej „złu przez oko”. Poprzez nazwanie i uwielbienie środka, sukta zamienia medycynę w mantrę, terapeutyczną i apotropaiczną zarazem.
Mantra 1
आञ्जनम्। एहि॑ जी॒वं त्राय॑माणं॒ पर्व॑तस्या॒स्यक्ष्य॑म्। विश्वे॑भिर्दे॒वैर्द॒त्तं प॑रि॒धिर्जीव॑नाय॒ कम्
Kohl! Przybądź, dający życie, chroniący, to górskie lekarstwo na oczy; darowane przez wszystkich Bogów, otaczająca ochrona dla życia i dla pomyślności.
Mantra 2
प॒रि॒पाणं॒ पुरु॑षाणां परि॒पाणं॒ गवा॑मसि । अश्वा॑ना॒मर्व॑तां परि॒पाणा॑य तस्थिषे
Chroniąca ręka dla ludzi jesteś, chroniąca ręka dla bydła; dla koni, dla szybkich wierzchowców, stoisz ustanowiona jako ochrona.
Mantra 3
उ॒तासि॑ परि॒पाणं॑ यातु॒जम्भ॑नमाञ्जन । उ॒तामृत॑स्य॒ त्वं वे॒त्थाथो॑ असि जीव॒भोज॑न॒मथो॑ हरितभेष॒जम्
Ty też jesteś ręką opiekuńczą, O Kolirium, zwalczycielką czarownych istot; znasz ponadto wiedzę o nieśmiertelności: tak, jesteś pożywieniem życia, a dalej zielonym leczniczym zielem.
Mantra 4
यस्या॑ञ्जन प्र॒सर्प॒स्यङ्ग॑मङ्गं॒ परु॑ष्परुः । ततो॒ यक्ष्मं॒ वि बा॑धस उ॒ग्रो मध्यम॒शीरि॑व
O Kolirium, gdy Pelząca niemoc przebiegła członk po członku, przez staw na stawie, stamtąd wypędzasz jakszmę, srogo, rozcinając jej sam środek jak toporem.
Mantra 5
नैनं॒ प्राप्नो॑ति श॒पथो॒ न कृ॒त्या नाभि॒शोच॑नम्। नैनं॒ विष्क॑न्धमश्नुते॒ यस्त्वा॒ बिभ॑र्त्याञ्जन
Żadne przekleństwo go nie dosięgnie, ani czary krtyā, ani wrogie przypalanie; ani Wiṣkandha nie chwyci go, kto ciebie nosi, O Kolirium.
Mantra 6
अ॒स॒न्म॒न्त्रा॑द् दु॒ष्वप्न्याद् दुष्कृ॒ताच्छम॑लादु॒त। दु॒र्हार्द॒श्चक्षु॑षो घो॒रात् तस्मा॑न्नः पाह्याञ्जन
Od złych zaklęć, od złych snów, od złych czynów i skazy, a także od straszliwej złowrogiej zarazy, która przeszywa przez oko, od tego wszystkiego, chroń nas, O Kolirium.
Mantra 7
इ॒दं वि॒द्वाना॑ञ्जन स॒त्यं व॑क्ष्यामि॒ नानृ॑तम्। स॒नेय॒मश्वं॒ गाम॒हमा॒त्मानं॒ तव॒ पूरुष
To, o Koliriumie, jako ten, który zna, wypowiem - prawdę, a nie kłamstwo: niech zyskam konia, krowę; niech zyskam własną duszę - o Osobo, która jest twoja.
Mantra 8
त्रयो॑ दा॒सा आञ्ज॑नस्य त॒क्मा ब॒लास॒ आदहिः॑ । वर्षि॑ष्ठः॒ पर्व॑तानां त्रिक॒कुन्नाम॑ ते पि॒ता
Trzech jest wrogów Dāsa z Añjany: Takman Gorączka, Balāsa Flegma i Ādahi Palący. Najpotężniejszy pośród gór jest on: Trikakud z imienia, twój ojciec.
Mantra 9
यदाञ्ज॑नं त्रैककु॒दं जा॒तं हि॒मव॑त॒स्परि॑ । या॒तूंश्च॒ सर्वा॑ञ्ज॒म्भय॒त् सर्वा॑श्च यातुधा॒न्यः
Gdy Añjana, zrodzony z Trikakud, został zrodzony z okolic Himawantu, zgniótł wszystkie Yātu i wszystkie demony Yātudhānī.
Mantra 10
यदि॒ वासि॑ त्रैककु॒दं यदि॑ यामु॒नमु॒च्यसे॑ । उ॒भे ते॑ भ॒द्रे॑ नाम्नी॒ ताभ्यां॒ नः पाह्याञ्जन
Amulet Muszla - zrodzony z Wiatru, z przestworzy, z Błyskawicy, z krainy Światła - niechaj ta złotem zrodzona Muszla, Kṛśana, chroni nas przed udręką i krzywdą.
Āñjana is collyrium/eye-salve, treated here as a personified protective remedy—both a medicine for the eyes and a spiritual guard against harmful influences.
No. Along with eye-healing, it is strongly apotropaic: it asks protection from hostile spells, nightmares, taint, and the feared harm that comes ‘through the eye’ (evil-eye type affliction).
It uses nāmabala (the power of names): even if the collyrium is known by different regional names or varieties, invoking its auspicious names ensures the protection remains effective.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.