
Rishi: Atharvanic tradition (late AV collections; specific r̥ṣi attribution varies by anukramaṇī)
Devata: Yajña (Sacrifice) as personified power; also implicitly Prāṇa and Varcas
Chandas: Mixed/late AV style; predominantly Anuṣṭubh-like cadence with expanded pādas
Ten późny hymn Atharwawedy traktuje Jaźnię (Ofiarę) jako żywą, organizującą siłę, która „sprawia, że rok wzrasta”, podtrzymując ofiarodawcę przez pełny cykl czasu. Poprzeghee i należnie odmierzone ofiary prosi o nienaruszony prāṇa, nienaruszone zmysły (słuch i wzrok) oraz trwającą varcas (blask), jednocześnie rozciągając dobrobyt hymnu na bezpieczeństwo wspólnoty i stałą ochronę. Sukta kończy się wezwaniem pełnego zgromadzenia boskiego, boskich mocy przypominających ritvij oraz Viśve Devāḥ z ich małżonkami, aby radowały się, przyjmowały swoje udziały i czyniły obrzęd niezawodnym.
Mantra 1
यज्ञः। घृ॒तस्य॑ जू॒तिः सम॑ना॒ सदे॑वा संवत्स॒रं ह॒विषा॑ व॒र्धय॑न्ती । श्रोत्रं॒ चक्षुः॑ प्रा॒णोच्छि॑न्नो नो अ॒स्त्वच्छि॑न्ना व॒यमायु॑षो॒ वर्च॑सः
Ofiara, siła napędowa ghee, harmonizująca, w towarzystwie bóstw, z ofiarą sprawia, że rok wzrasta. Niech nasz słuch, wzrok ani oddech nie będą odcięte: nienaruszeni niech trwamy, w życiu i w blasku.
Mantra 2
उपा॒स्मान् प्रा॒णो ह्व॑यता॒मुप॑ व॒यं प्रा॒णं ह॑वामहे । वर्चो॑ जग्राह पृथि॒व्य॑१न्तरि॑क्षं॒ वर्चः॒ सोमो॒ बृह॒स्पति॑र्विध॒त्ता
Ku nam niech Oddech przywoła Oddech; ku nam wzywamy Oddech. Blask ogarnął Ziemię i Przestworza; blask, Soma i Bihaspati, Porządkujący.
Mantra 3
वर्च॑सो॒ द्यावा॑पृथि॒वी सं॒ग्रह॑णी बभू॒वथु॒र्वर्चो॑ गृही॒त्वा पृ॑थि॒वीमनु॒ सं च॑रेम । य॒शसं॒ गावो॒ गोप॑ति॒मुप॑ तिष्ठन्त्याय॒तीर्यशो॑ गृही॒त्वा पृ॑थि॒वीमनु॒ सं च॑रेम
Z blasku Niebo i Ziemia stały się Zbieraczami: chwyciwszy blask, niech podążamy w pełni po Ziemi. Krowy, niosąc chwałę, stają wokół Pana bydła nadchodząc: chwyciwszy sławę, niech podążamy w pełni po Ziemi.
Mantra 4
व्र॒जं कृ॑णुध्वं॒ स हि वो॑ नृ॒पाणो॒ वर्मा॑ सीव्यध्वं बहु॒ला पृ॒थूनि॑ । पुरः॑ कृणुध्व॒माय॑सी॒रधृ॑ष्टा॒ मा वः॑ सुस्रोच्चम॒सो दृं॑हता॒ तम्
Wznoscie ogrodzenie, to bowiem jest waszą obroną mężów; przyszywajcie pancerze, liczne i szerokie. Budujcie wały, żelazne, nie do zdobycia: niech wrogowie głośno krzyczący nie sprawią, by się zachwiały; umocnijcie je.
Mantra 5
य॒ज्ञस्य॒ चक्षुः॒ प्रभृ॑ति॒र्मुखं॑ च वा॒चा श्रोत्रे॑ण॒ मन॑सा जुहोमि । इ॒मं य॒ज्ञं वित॑तं वि॒श्वक॑र्म॒णा दे॒वा य॑न्तु सुमन॒स्यमा॑नाः
Oko Ofiary, jej źródło, jej usta, te wraz z mową, ze słuchem, z umysłem ofiaruję. Tę ofiarę, rozpostartą przez Viśvakarmana, niech bogowie podejdą, łaskawie przyzwalając.
Mantra 6
ये दे॒वाना॑मृ॒त्विजो॒ ये च॑ य॒ज्ञिया॒ येभ्यो॑ ह॒व्यं क्रि॒यते॑ भाग॒धेय॑म्। इ॒मं य॒ज्ञं स॒ह पत्नी॑भि॒रेत्य॒ याव॑न्तो दे॒वास्त॑वि॒षा मा॑दयन्ताम्
Niech ci, którzy są mianowanymi kapłanami Bogów, i ci, którzy są godni ofiary, którym ofiara jest należnie przygotowana jako wyznaczony udział, przybywszy do tej ofiary wraz ze swymi małżonkami, wszyscy Bogowie, ilu ich jest, radują się nią z potężną mocą.
It asks that breath (prāṇa), hearing, and sight remain “uncut,” and that the reciter gain long life (āyus) and splendour (varcas) through a well-nourished, well-completed sacrifice.
Because the hymn views sacrifice as a living power that organizes time and vitality: when offerings are correctly given, the year is strengthened and human faculties are preserved in continuity.
It can be applied as a spoken fortification—recited to symbolically ‘build’ a boundary and ‘sew on’ armour for the community or cattle-wealth, reinforcing stability against hostile threats.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.