
Rishi: Anonymous/Brāhmaṇa-style prose unit within AV 15 (traditionally linked to Atharvanic redactors)
Devata: Knowledge (Veda) as efficacious power; implicitly Rudraic guardianship in the surrounding context
Chandas: Mixed/prose-like Atharvanic style (not a strict metrical ṛc)
AV 15.5 to jednostka o charakterze brāhmaṇycznym w tradycji atharwańskiej, która traktuje wiedzę (veda, „ya evaṃ veda”) jako konkretną, ochronną siłę stabilizującą pomyślność i porządek społeczny. Poprzez przypisanie funkcji opiekuńczych kierunkom świata, szczególnie stronie północnej z boskim łucznikiem jako sługą, ujęta jest w ramy koncepcja bezpieczeństwa jako czegoś ustanowionego wokół znawcy, dzięki czemu odwracane jest niebezpieczeństwo zagrażające bydłu i współplemieńcom, a utrzymywane jest dobro wspólnoty.
Mantra 1
३,६, ९,१२,१५,१८,२१ द्विपदा प्राजापत्याऽनुष्टुप्; ४ त्रिपदा स्वराट् प्राजापत्या पङ्क्तिः; तस्मै॒ प्राच्या॑ दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाद् भ॒वमि॑ष्वा॒सम॑नुष्ठा॒तार॑मकुर्वन्
Dla niego, z krainy wewnętrznej strony wschodniej, ustanowili Bhawę, Łucznika, aby stał w służbie.
Mantra 2
भ॒व ए॑नमिष्वा॒सः प्राच्या॑ दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाद॑नुष्ठा॒तानु॑ तिष्ठति॒ नैनं॑ श॒र्वो न भ॒वो नेशा॑नः
Bhawa, Łucznik, z krainy wewnętrznej strony wschodniej stoi w służbie przy nim: ani Śarwa, ani Bhawa, ani Iśana go nie uderzy.
Mantra 3
नास्य॑ प॒शून् न स॑मा॒नान् हि॑नस्ति॒ य ए॒वं वेद॑
Nie krzywdzi on swego bydła ani swych równych, kto taką posiada wiedzę.
Mantra 4
तस्मै॒ दक्षि॑णाया दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाच्छ॒र्वमि॑ष्वा॒सम॑नुष्ठा॒तार॑मकुर्वन्
Dla niego, z wewnętrznej krainy południowej strony, ustanowili Śarvę, Łucznika, aby stał jako sługa.
Mantra 5
श॒र्व ए॑नमिश्वा॒सो दक्षि॑णाया दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाद॑नुष्ठा॒तानु॑ तिष्ठति॒ नैनं॑ श॒र्वो न भ॒वो नेशा॑नः
Z południowej strony, z regionu pośredniego, Łucznik, Śarva, stoi jako sługa przy nim jako wykonawca; i Śarva nie uderzy go, ani Bhava, ani Īśāna.
Mantra 6
नास्य॑ प॒शून् न स॑मा॒नान् हि॑नस्ति॒ य ए॒वं वेद॑
Nie krzywdzi on jego bydła, ani jego równych sobie, kto tak wie.
Mantra 7
तस्मै॑ प्र॒तीच्या॑ दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शात् प॑शु॒पति॑मिष्वा॒सम॑नुष्ठा॒तार॑मकुर्वन्
Dla niego, z zachodniej strony, z regionu pośredniego, ustanowili Paśupatiego Łucznika jako sługę-wykonawcę.
Mantra 8
प॒शु॒पति॑रेनमिष्वा॒सः प्र॒तीच्या॑ दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाद॑नुष्ठा॒तानु॑ तिष्ठति॒ नैनं॑ श॒र्वो न भ॒वो नेशा॑नः
Paśupati, Łucznik, z zachodniej strony, z regionu pośredniego, stoi jako sługa przy nim jako wykonawca; i Śarva nie uderzy go, ani Bhava, ani Īśāna.
Mantra 9
नास्य॑ प॒शून् न स॑मा॒नान् हि॑नस्ति॒ य ए॒वं वेद॑
Nie krzywdzi on jego bydła, ani jego równych sobie, kto tak wie.
Mantra 10
तस्मा॒ उदी॑च्या दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाद॒ग्रं दे॒वमि॑ष्वा॒सम॑नुष्ठा॒तार॑मकुर्वन्
Dla niego, z krainy pośrodku stron północnych, ustanowili jako najwyższego Boskiego Łucznika, aby stał jako strażnik i sługa.
Mantra 11
उ॒ग्र ए॑नं दे॒व इ॑ष्वा॒स उदी॑च्या दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाद॑नुष्ठा॒तानु॑ तिष्ठति॒ नैनं॑ श॒र्वो न भ॒वो नेशा॑न
Groźny, Boski Łucznik z krainy pośrodku stron północnych stoi blisko w służbie przy nim; ani Śarwa, ani Bhawa, ani Iśana go nie dosięgnie.
Mantra 12
नास्य॑ प॒शून् न स॑मा॒नान् हि॑नस्ति॒ य ए॒वं वेद॑
Nie krzywdzi on swego bydła ani swych równych, kto taką posiada wiedzę.
Mantra 13
तस्मै॑ ध्रु॒वाया॑ दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाद् रु॒द्रमि॑ष्वा॒सम॑नुष्ठा॒तार॑मकुर्वन्
Dla niego, z krainy strony niewzruszonej, ustanowili Rudrę samego, Boskiego Łucznika, aby stał jako strażnik i sługa.
Mantra 14
रु॒द्र ए॑नमिष्वा॒सो ध्रु॒वाया॑ दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शादनु॑ष्ठा॒तानु॑ तिष्ठति॒ नैनं॑ श॒र्वो न भ॒वो नेशा॑नः
Rudra, Łucznik, z krainy strony niewzruszonej stoi w służbie przy nim; ani Śarwa, ani Bhawa, ani Iśana się do niego nie zbliży.
Mantra 15
नास्य॑ प॒शून् न स॑मा॒नान् हि॑नस्ति॒ य ए॒वं वेद॑
Nie krzywdzi on swego bydła, ani swoich towarzyszy równego stanu - ktokolwiek tak posiada wiedzę.
Mantra 16
तस्मा॑ ऊ॒र्ध्वाया॑ दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शान्म॑हादे॒वमि॑ष्वा॒सम॑नुष्ठा॒तार॑मकुर्वन्
Dlatego ze środkowego regionu Kierunku Wzniosłego mianowali Mahādevę Łucznika na Stróża-Opiekuna.
Mantra 17
म॒हा॒दे॒व ए॑नमिष्वा॒स ऊ॒र्ध्वाया॑ दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाद॑नुष्ठा॒तानु॑ तिष्ठति॒ नैनं॑ श॒र्वो न भ॒वो नेशा॑नः
Mahādeva, Łucznik, ze środkowego regionu Kierunku Wzniosłego stoi pełniąc służbę za nim; jego ani Śarva, ani Bhava, ani Īśāna nie krzywdzi.
Mantra 18
नास्य॑ प॒शून् न स॑मा॒नान् हि॑नस्ति॒ य ए॒वं वेद॑
Nie krzywdzi on swego bydła, ani swoich towarzyszy równego stanu - ktokolwiek tak posiada wiedzę.
Mantra 19
तस्मै॒ सर्वे॑भ्यो अन्तर्दे॒शेभ्य॒ ईशा॑नमिष्वा॒सम॑नुष्ठा॒तार॑मकुर्वन्
Dla niego, ze wszystkich pośrednich regionów, ustanowili Īśānę Łucznika jako strażnika-opiekuna.
Mantra 20
ईशा॑न एनमिष्वा॒सः सर्वे॑भ्यो अन्तर्दे॒शेभ्यो॑ऽनुष्ठा॒तानु॑ तिष्ठति॒ नैनं॑ श॒र्वो न भ॒वो नेशा॑नः
Īśāna, jako sługa stojący za nim, trwa przy nim przeciwko wszystkim łucznikom z wewnętrznych krain; Śarva go nie uderza, Bhava go nie uderza, ani Īśāna.
Mantra 21
नास्य॑ प॒शून् न स॑मा॒नान् हि॑नस्ति॒ य ए॒वं वेद॑
Nie krzywdzi on swego bydła, nie krzywdzi swych towarzyszy, ten, kto tak poznaje.
That correct knowledge (“who knows thus”) becomes protective in real life—especially safeguarding cattle/wealth and preventing harm within one’s circle of equals and associates.
The archer is a guardian-attendant appointed in a specific quarter, expressing protection as something spatially installed around the beneficiary, with the north highlighted as a strong station of defense.
Not explicitly. Its emphasis is on recital and understanding: the efficacy is tied to the formula of knowledge (“ya evaṃ veda”) and the conceptual placement of guardians in the directions.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.