Adhyaya 19

Sutra 1

दण्डपारुष्यं स्पर्शनमवगूर्णं प्रहतमिति ॥

Napaść, zwana daṇḍapāruṣya, obejmuje: niewłaściwe dotykanie, rzucanie lub brudzenie, oraz uderzanie.

Sutra 2

नाभेरधःकायं हस्तपङ्कभस्मपांसुभिरिति स्पृशतस्त्रिपणो दण्डः तैरेवामेध्यैः पादष्ठीविकाभ्यां च षट्पणः छर्दिमूत्रपुरीषादिभिर्द्वादशपणः ॥

Jeśli ktoś dotknie innej osoby poniżej pępka ręką umazaną błotem, popiołem lub pyłem, grzywna wynosi trzy paṇas. Tymi samymi nieczystościami, jeśli czyn dokonano stopą lub ze śliną, grzywna wynosi sześć paṇas. Wymiocinami, moczem, kałem i podobnymi substancjami, grzywna wynosi dwanaście paṇas.

Sutra 3

नाभेरुपरि द्विगुणाः शिरसि चतुर्गुणाः समेषु ॥

Za te same czyny, jeśli dokonane powyżej pępka, grzywny zostają podwojone; jeśli na głowie, zostają poczwórne.

Sutra 4

विशिष्टेषु द्विगुणाः हीनेष्वर्धदण्डाः परस्त्रीषु द्विगुणाः प्रमादमदमोहादिभिरर्धदण्डाः ॥

Za wykroczenia przeciwko osobom o wyższym statusie, kara zostaje podwojona; przeciwko osobom o niższym statusie, zostaje zmniejszona o połowę. Wykroczenia z udziałem żony innego mężczyzny pociągają za sobą podwójną karę. Gdy czyn wynika z niedbalstwa, odurzenia, ułudy i tym podobnych przyczyn, kara zostaje zmniejszona o połowę.

Sutra 5

पादवस्त्रहस्तकेशावलम्बनेषु षट्पणोत्तरा दण्डाः ॥

Za chwytanie lub ciągnięcie kogoś za stopę, odzież, rękę lub włosy, kara stanowi grzywnę w wysokości sześciu panów i więcej, stosownie do oceny.

Sutra 6

पीडनावेष्टनाञ्चनप्रकर्षणाध्यासनेषु पूर्वः साहसदण्डः ॥

Za czyny takie jak ściskanie, wykręcanie, ciągnięcie, zmuszanie do pociągnięcia, lub zmuszanie kogoś do usadzenia na czymś, to jest upokarzające ograniczenie, stosuje się pierwszą, najniższą karę sahasa.

Sutra 7

पातयित्वापक्रामतोऽर्धदण्डः ॥

Jeśli po powaleniu kogoś na ziemię sprawca ucieka, kara zostaje zmniejszona o połowę.

Sutra 8

शूद्रो येनाङ्गेन ब्राह्मणमभिहन्यात्तदस्यच्छेदयेत् ॥

Jeśli Śudra uderza Brahmana którąkolwiek częścią ciała, ta część jego ciała zostanie odcięta.

Sutra 9

अवगूर्णे निष्क्रयः स्पर्शेऽर्धदण्डः ॥

Za plucie na kogoś, karą jest wypłata odszkodowawcza, niskraja. Za obraźliwe dotknięcie, karą jest połowa przewidzianej grzywny.

Sutra 10

तेन चण्डालाशुचयो व्याख्यातः ॥

Tą samą zasadą należy objaśnić kwestię dotyczącą Czandalów oraz innych osób 'nieczystych', to znaczy przepisy stosuje się do nich odpowiednio.

Sutra 11

हस्तेनावगूर्णे त्रिपणावरो द्वादशपणपरो दण्डः पादेन द्विगुणः दुःखोत्पादनेन द्रव्येण पूर्वः साहसदण्डः प्राणाबाधिकेन मध्यमः ॥

Jeśli plucie następuje ręką, grzywna wynosi od 3 panas do 12 panas; jeśli następuje stopą, jest podwójna. Jeśli ból jest zadany przy użyciu przedmiotu, stosuje się pierwszą karę sahasa; jeśli zagraża życiu, stosuje się środkową karę sahasa.

Sutra 12

काष्ठलोष्टपाषाणलोहदण्डरज्जुद्रव्याणामन्यतमेन दुःखमशोणितमुत्पादयतश्चतुर्विंशतिपणो दण्डः शोणितोत्पादने द्विगुणः अन्यत्र दुष्टशोणितात् ॥

Jeśli przy użyciu drewna, bryły, kamienia, żelaza, laski, liny lub podobnych narzędzi ktoś zadaje ból bez wywołania krwawienia, grzywna wynosi 24 panas. Jeśli następuje krwawienie, grzywna jest podwójna, z wyjątkiem przypadków, gdy krew pochodzi z chorobowo zanieczyszczonej krwi.

Sutra 13

मृतकल्पमशोणितं घ्नतो हस्तपादपारञ्चिकं वा कुर्वतः पूर्वः साहसदण्डः पाणिपाददन्तभङ्गे कर्णनासाच्छेदने व्रणविदारणे च्च अन्यत्र दुष्टव्रणेभ्यः ॥

Jeśli ktoś bije innego tak, że staje się on 'jakby martwy' bez krwawienia, lub powoduje kalectwo ręki lub stopy, stosuje się pierwszą karę sahasa. To samo dotyczy złamania ręki, stopy lub zęba; odcięcia ucha lub nosa; oraz rozcięcia rany, z wyjątkiem przypadków dotyczących chorobowych wrzodów.

Sutra 14

सक्थिग्रीवाभञ्जने नेत्रभेदने वा वाक्यचेष्टाभोजनोपरोधेषु च मध्यमः साहसदण्डः समुत्थानव्ययश्च ॥

Za złamanie uda lub szyi, lub uszkodzenie oka, a także za przeszkadzanie w mowie, ruchach ciała lub jedzeniu, karą jest średnia grzywna sāhasa, wraz z pokryciem kosztów rekonwalescencji poszkodowanego.

Sutra 15

विपत्तौ कण्टकशोधनाय नीयेत ॥

W przypadkach poważnych problemów lub zakłóceń porządku sprawa powinna zostać podjęta pod hasłem usunięcia cierni, czyli kaṇṭakaśodhana, i potraktowana jako wykroczenie przeciwko porządkowi publicznemu.

Sutra 16

महाजनस्यैकं घ्नतः प्रत्येकं द्विगुणो दण्डः ॥

Jeśli ktoś uderza, zabija lub napada członka społeczeństwa, czyli mahājana, kara zostaje podwojona za każdą taką czynność lub za każdą poszkodowaną osobę.

Sutra 17

पर्युषितः कलहोऽनुप्रवेशो वा नाभियोज्यः इत्याचार्याः ॥

Nauczyciele mówią: kłótnia, która jest przedawniona, czyli zgłoszona po opóźnieniu, lub domniemane późniejsze wtargnięcie, czyli anupraveśa, nie powinny być przyjmowane jako podstawa oskarżenia.

Sutra 18

नास्त्यपकारिणो मोक्ष इति कौटिल्यः ॥

Kauṭilya mówi: nie ma uwolnienia ani uniewinnienia dla sprawcy czynu szkodliwego, który wyrządził krzywdę.

Sutra 19

कलहे पूर्वागतो जयति अक्षममाणो हि प्रधावति इत्याचार्याः ॥

Nauczyciele mówią: w kłótni ten, który przychodzi pierwszy, czyli zgłasza się do władz, odnosi zwycięstwo; albowiem ten, kto nie może znieść krzywdy lub zniewagi, natychmiast biegni ze skargą.

Sutra 21

पूर्वं पश्चाद्वाभिगतस्य साक्षिणः प्रमाणमसाक्षिके घातः कलहोपलिङ्गनं वा ॥

Świadectwo należy przyjąć od świadka, który został zasięgnięty wcześniej lub później, stosownie do kolejności zdarzeń. Gdzie nie ma świadka, dowód należy wywnioskować ze śladów obrażeń lub innych oznak kłótni.

Sutra 22

घाताभियोगमप्रतिब्रुवतस्तदहरेव पश्चात्कारः ॥

Jeśli zarzut napaści nie zostanie obalony ani odpowiedziany, działanie następcze, to jest przymusowe wykonanie kary, ma zostać przeprowadzone jeszcze tego samego dnia.

Sutra 23

कलहे द्रव्यमपहरतो दशपणो दण्डः क्षुद्रकद्रव्यहिंसायां तच्च तावच्च दण्डः स्थूलकद्रव्यहिंसायां तच्च द्विगुणश्च दण्डः वस्त्राभरणहिरण्यसुवर्णभाण्डहिंसायां तच्च पूर्वश्च साहसदण्डः ॥

W kłótni ten, kto zabiera mienie, podlega karze grzywny w wysokości dziesięciu panów. Za uszkodzenie drobniejszego mienia grzywna wynosi taką samą kwotę, za uszkodzenie większego mienia jest podwójna. Za uszkodzenie odzieży, ozdób, srebra, złota lub naczyń metalowych ta grzywna obowiązuje, a ponadto nakłada się wcześniej określoną karę sāhasa za przemoc.

Sutra 24

परकुड्यमभिघातेन क्षोभयतस्त्रिपणो दण्डः छेदनभेदने षट्पणः प्रतीकारश्च ॥

Za naruszenie lub uszkodzenie cudzego muru przez uderzenie grzywna wynosi trzy pany. Za jego przecięcie lub złamanie grzywna wynosi sześć panów, przy czym wymagane jest również przywrócenie stanu pierwotnego.

Sutra 25

दुःखोत्पादनं द्रव्यमन्यवेश्मनि प्रक्षिपतो द्वादशपणो दण्डः प्राणाबाधिकं पूर्वः साहसदण्डः ॥

Za wrzucenie do cudzego domu substancji wywołującej cierpienie, grzywna wynosi dwanaście paṇas. Jeśli zagraża to życiu, kara jest pierwszą (najniższą) grzywną sāhasa.

Sutra 26

क्षुद्रपशूनां काष्ठादिभिर्दुःखोत्पादने पणो द्विगुणो वा दण्डः शोणितोत्पादने द्विगुणः ॥

Za powodowanie cierpienia małym zwierzętom za pomocą kijów i tym podobnych przedmiotów, grzywna wynosi jednego paṇa (lub podwójnie). Jeśli zostanie przelana krew, grzywna zostaje podwojona.

Sutra 27

महापशूनामेतेष्वेव स्थानेष्व् द्विगुणो दण्डः समुत्थानव्ययश्च ॥

W tych samych sytuacjach dotyczących dużych zwierząt, grzywna zostaje podwojona, a sprawca musi również pokryć wydatki wynikłe z zdarzenia.

Sutra 28

पुरोपवनवनस्पतीनां पुष्पफलच्छायावतां प्ररोहच्छेदने षट्पणः क्षुद्रशाखाच्छेदने द्वादशपणः पीनशाखाच्च्छेदने चतुर्विंशतिपणः स्कन्धवधे पूर्वः साहसदण्डः समुच्छित्तौ मध्यमः ॥

Za ścinanie pędów drzew kwitnących, owocujących i dających cień w parkach miejskich, grzywna wynosi sześć paṇas; za ścięcie małej gałęzi, dwanaście paṇas; za ścięcie grubej gałęzi, dwadzieścia cztery paṇas. Za zabicie pnia, stosuje się pierwszą grzywnę sāhasa; za całkowite zniszczenie lub wykarczowanie, stosuje się średnią grzywnę sāhasa.

Sutra 29

पुष्पफलच्छायावद्गुल्मलतास्वर्धदण्डाः पुण्यस्थानतपोवनश्मशानद्रुमेषु च ॥

Za kwitnące, owocujące i dające cień krzewy i pnącza, kary wynoszą połowę. To samo dotyczy drzew w miejscach świętych, gajach ascetycznych i na cmentarzach.

Sutra 30

त एव द्विगुणा दण्डाः कार्या राजवनेषु च ॥

Te same kary mają być wymierzone w podwójnej wysokości w lasach królewskich oraz gajach królewskich.