Adhyaya 9

Verse 1

ऋषय ऊचुः । साधुसाधु महाभाग त्वया कथितमुत्तमम् । आख्यानं पुनरन्यत्र विचित्रं वक्तुमर्हसि

ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਸਾਧੁ ਸਾਧੁ, ਹੇ ਮਹਾਭਾਗ! ਤੂੰ ਜੋ ਉੱਤਮ ਕਥਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਤਿ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ। ਹੁਣ ਤੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਥਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਅਦਭੁਤ ਤੇ ਵਿਲੱਖਣ ਆਖਿਆਨ ਵੀ ਕਹਿਣ ਯੋਗ ਹੈਂ।”

Verse 2

सूत उवाच । विदर्भविषये पूर्वमासीदेको द्विजोत्तमः । वेदमित्र इति ख्यातो वेद शास्त्रार्थवित्सुधीः

ਸੂਤ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਦਰਭ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਤਿ ਉੱਤਮ ਦਵਿਜ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਵੇਦਮਿਤ੍ਰ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ—ਬੁੱਧਿਮਾਨ, ਅਤੇ ਵੇਦਾਂ ਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਅਰਥਾਂ ਦਾ ਜਾਣਕਾਰ।”

Verse 3

तस्यासीदपरो विप्रः सखा सारस्वताह्वयः । तावुभौ परमस्निग्धावेकदेशनिवासिनौ

“ਉਸ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਿਪ੍ਰ ਮਿੱਤਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸਾਰਸਵਤ ਸੀ। ਦੋਵੇਂ ਪਰਮ ਸਨੇਹੀ ਸਨ ਅਤੇ ਇੱਕੋ ਹੀ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਸਨ।”

Verse 4

वेदमित्रस्य पुत्रोऽभूत्सुमेधा नाम सुव्रतः । सारस्वतस्य तनयः सोमवानिति विश्रुतः

“ਵੇਦਮਿਤ੍ਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੁਮੇਧਾ ਨਾਮ ਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਸੁਵ੍ਰਤ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਅਤੇ ਸਾਰਸਵਤ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੋਮਵਾਨ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ।”

Verse 5

उभौ सवयसौ बालौ समवेषौ समस्थिती । समं च कृतसंस्कारौ सम विद्यौ बभूवतुः

“ਦੋਵੇਂ ਸਮ ਉਮਰ ਦੇ ਬਾਲਕ ਸਨ, ਪਹਿਰਾਵੇ ਤੇ ਚਾਲ-ਢਾਲ ਵਿੱਚ ਇਕਸਾਰ। ਦੋਵੇਂ ਦੇ ਸੰਸਕਾਰ ਸਮਾਨ ਰੂਪ ਨਾਲ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਹ ਬਰਾਬਰ ਹੋ ਗਏ।”

Verse 6

सांगानधीत्य तौ वेदांस्तर्कव्याकरणानि च । इतिहासपुराणानि धर्मशास्त्राणि कृत्स्नशः

ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਸਾਂਗਾਂ ਸਮੇਤ ਅਧੀਨ ਕਰਕੇ, ਤਰਕ ਅਤੇ ਵਿਆਕਰਨ ਭੀ ਪੜ੍ਹੇ; ਇਤਿਹਾਸ-ਪੁਰਾਣ ਅਤੇ ਧਰਮਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ।

Verse 7

सर्वविद्याकुशलिनौ बाल्य एव मनीषिणौ । प्रहर्षमतुलं पित्रोर्ददतुः सकलैर्गुणैः

ਬਾਲਕਾਲ ਤੋਂ ਹੀ ਹਰ ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਮਨੀਸ਼ੀ ਆਪਣੇ ਸਮੂਹ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਪੂਰਨਤਾ ਨਾਲ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਅਤੁੱਲ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਦੇਂਦੇ ਰਹੇ।

Verse 8

तावेकदा स्वतनयौ तावुभौ ब्राह्मणोत्तमौ । आहूयावोचतां प्रीत्या षोड शाब्दौ शुभाकृती

ਇੱਕ ਦਿਨ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਸ਼ੁਭ ਆਕ੍ਰਿਤੀ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋਤਮ ਆਪਣੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਕੇ ਪ੍ਰੀਤਿ ਨਾਲ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਸ਼ਬਦ ਕਹੇ।

Verse 9

हे पुत्रकौ युवां बाल्ये कृतविद्यौ सुवर्चसौ । वैवाहिकोयं समयो वर्तते युवयोः समम्

ਹੇ ਪਿਆਰੇ ਪੁੱਤਰੋ, ਤੁਸੀਂ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਵਿਦਿਆ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲਈ ਹੈ ਅਤੇ ਉਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਤੇਜ ਨਾਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਹੋ। ਹੁਣ ਤੁਹਾਡੇ ਦੋਹਾਂ ਲਈ ਵਿਆਹ ਦਾ ਯੋਗ ਸਮਾਂ ਆ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ।

Verse 10

इमं प्रसाद्य राजानं विदर्भेशं स्वविद्यया । ततः प्राप्य धनं भूरि कृतोद्वाहौ भविष्यथः

ਆਪਣੀ ਵਿਦਿਆ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਇਸ ਰਾਜੇ—ਵਿਦਰਭ ਦੇ ਅਧੀਸ਼—ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰੋ; ਫਿਰ ਬਹੁਤ ਧਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ ਸੰਪੰਨ ਕਰ ਸਕੋਗੇ।

Verse 11

एवमुक्तौ सुतौ ताभ्यां तावुभौ द्विजनंदनौ । विदर्भराजमासाद्य समतोषयतां गुणैः

ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਪੁੱਤਰ—ਦੁਵਿਜਾਂ ਦੇ ਆਨੰਦ—ਵਿਦਰਭ ਦੇ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ।

Verse 12

विद्यया परितुष्टाय तस्मै द्विजकुमारकौ । विवाहार्थं कृतोद्योगौ धनहीनावशंसताम्

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਦਿਆ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਉਸ ਰਾਜੇ ਅੱਗੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਯੁਵਕ, ਧਨ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਵੀ, ਵਿਆਹ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਕੀਤੇ ਉਪਰਾਲਿਆਂ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।

Verse 13

तयोरपि मतं ज्ञात्वा स विदर्भमहीपतिः । प्रहस्य किंचित्प्रोवाच लोकतत्त्वविवित्सया

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਨਸ਼ਾ ਜਾਣ ਕੇ ਵਿਦਰਭ ਦੇ ਮਹੀਪਤੀ ਨੇ ਹੌਲੀ ਜਿਹਾ ਹੱਸ ਕੇ ਕੁਝ ਕਿਹਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਲੋਕ-ਰੀਤ ਦੇ ਤੱਤ ਨੂੰ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ।

Verse 14

आस्ते निषधराजस्य राज्ञी सीमंतिनी सती । सोमवारे महादेवं पूजयत्यंबिकायुतम्

ਨਿਸਧ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਪਤਿਵ੍ਰਤਾ ਰਾਣੀ ਸੀਮੰਤਿਨੀ ਵੱਸਦੀ ਹੈ; ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਉਹ ਅੰਬਿਕਾ ਸਮੇਤ ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।

Verse 15

तस्मिन्दिने सपत्नीकान्द्विजाग्र्यान्वेदवित्तमान् । संपूज्य परया भक्त्या धनं भूरि ददाति च

ਉਸੇ ਦਿਨ ਉਹ ਪਤਨੀਆਂ ਸਮੇਤ ਵੇਦ-ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਅਗ੍ਰਗਣ੍ਯ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਪਰਮ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਸੰਪੂਜਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਧਨ ਦਾਨ ਵੀ ਕਰਦੀ ਹੈ।

Verse 16

अतोऽत्र युवयोरैको नारीविभ्रमवेषधृक् । एकस्तस्या पतिर्भूत्वा जायेतां विप्रदंपती

ਇਸ ਲਈ ਇੱਥੇ ਤੁਹਾਡੇ ਦੋਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਨਾਰੀ ਦਾ ਭੇਸ ਤੇ ਚਾਲ-ਢਾਲ ਧਾਰੇ, ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ ਬਣ ਕੇ—ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੰਪਤੀ ਵਾਂਗ ਜਣੋ।

Verse 17

युवां वधूवरौ भूत्वा प्राप्य सीमंतिनीगृहम् । भुक्त्वा भूरि धनं लब्ध्वा पुनर्यातं ममांमतिकम्

ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਵਧੂ-ਵਰ ਬਣ ਕੇ ਉਸ ਮਹਾਨ ਸਤ੍ਰੀ ਦੇ ਘਰ ਪਹੁੰਚੋ; ਉੱਥੇ ਭੋਜਨ ਕਰੋ, ਬਹੁਤ ਧਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਮੇਰੀ ਮਰਜ਼ੀ ਅਨੁਸਾਰ ਮੁੜ ਆਓ।

Verse 18

इति राज्ञा समादिष्टौ भीतौ द्विजकुमारकौ । प्रत्यूचतुरिदं कर्म कर्तुं नौ जायते भयम्

ਰਾਜੇ ਦੇ ਇਸ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਡਰੇ ਹੋਏ ਉਹ ਦੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਕੁਮਾਰ ਬੋਲੇ: ‘ਇਹ ਕਰਤੱਬ ਕਰਨ ਤੋਂ ਸਾਨੂੰ ਭਯ ਉਪਜਦਾ ਹੈ।’

Verse 19

देवतासु गुरौ पित्रोस्तथा राजकुलेषु च । कौटिल्यमाचरन्मोहात्सद्यो नश्यति सान्वयः

ਦੇਵਤਿਆਂ, ਗੁਰੂ, ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਰਾਜਕੁਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਮੋਹ ਵਸ਼ ਕਪਟ-ਕੁਟਿਲਤਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਕੁਲ-ਮਰਯਾਦਾ ਤੇ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਤੁਰੰਤ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

Verse 20

कथमंतर्गृहं राज्ञां छद्मना प्रविशेत्पुमान् । गोप्यमानमपिच्छद्म कदाचित्ख्यातिमेष्यति

ਮਨੁੱਖ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਮਹਲਾਂ ਵਿੱਚ ਛਲ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਲੁਕਾਇਆ ਹੋਇਆ ਭੇਸ ਵੀ ਕਿਸੇ ਨ ਕਿਸੇ ਵੇਲੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਹੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 21

ये गुणाः साधिताः पूर्वं शीलाचारश्रुतादिभिः । सद्यस्ते नाशमायांति कौटिल्य पथगामिनः

ਜੋ ਗੁਣ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ੀਲ, ਸਦਾਚਾਰ, ਸ਼੍ਰੁਤੀ-ਵਿਦਿਆ ਆਦਿ ਨਾਲ ਸਾਧੇ ਗਏ ਸਨ, ਉਹੀ ਗੁਣ ਕੂਟਿਲਤਾ ਦੇ ਰਾਹ ਤੁਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇ ਲਈ ਤੁਰੰਤ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

Verse 22

पापं निंदा भयं वैरं चत्वार्येतानि देहिनाम् । छद्ममार्गप्रपन्नानां तिष्ठंत्येव हि सर्वदा

ਪਾਪ, ਨਿੰਦਾ, ਭਯ ਅਤੇ ਵੈਰ—ਇਹ ਚਾਰੋ ਹੀ ਦੇਹਧਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਸਦਾ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਛਲ-ਕਪਟ ਦੇ ਗੁਪਤ ਰਾਹ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।

Verse 23

अत आवां शुभाचारौ जातौ च शुचिनां कुले । वृत्तं धूर्तजनश्लाघ्यं नाश्रयावः कदाचन

ਇਸ ਲਈ ਅਸੀਂ—ਸ਼ੁਭ ਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸ਼ਿਖਤ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ—ਧੂর্ত ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਲਾਹੀ ਗਈ ਜੀਵਨ-ਰੀਤ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਆਸਰਾ ਨਹੀਂ ਬਣਾਵਾਂਗੇ।

Verse 24

राजोवाच । दैवतानां गुरूणां च पित्रोश्च पृथिवीपतेः । शासनस्याप्यलंघ्यत्वात्प्रत्यादेशो न कर्हिचित्

ਰਾਜਾ ਬੋਲੇ: ‘ਦੇਵਤਿਆਂ, ਗੁਰੂਆਂ, ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀ ਦੇ ਹੁਕਮ ਅਲੰਘਣੀ ਹਨ; ਇਸ ਲਈ ਕਦੇ ਵੀ ਇਨਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।’

Verse 25

एतैर्यद्यत्समादिष्टं शुभं वा यदि वाऽशुभम् । कर्तव्यं नियतं भीतैरप्रमत्तैर्बुभूषुभिः

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਜੋ ਕੁਝ ਆਦੇਸ਼ ਹੋਵੇ—ਸ਼ੁਭ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਅਸ਼ੁਭ—ਉਹ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਡਰਣ ਵਾਲਿਆਂ, ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣ ਵਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਜੀਵਨ-ਰੱਖਿਆ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ।

Verse 26

अहो वयं हि राजानः प्रजा यूयं हि संमताः । राजाज्ञया प्रवृत्तानां श्रेयः स्यादन्यथा भयम्

ਅਹੋ! ਅਸੀਂ ਹੀ ਰਾਜੇ ਹਾਂ, ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਪ੍ਰਜਾ ਸਾਡੇ ਅਧੀਨ ਮੰਨੀ ਗਈ ਹੋ। ਜੋ ਰਾਜਾਜ्ञਾ ਅਨੁਸਾਰ ਚਲਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਲਿਆਣ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਭਯ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

Verse 27

अतो मच्छासनं कार्यं भव द्भ्यामविलंबितम् । इत्युक्तौ नरदेवेन तौ तथेत्यूचतुर्भयात्

ਇਸ ਲਈ ਮੇਰਾ ਹੁਕਮ ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਬਿਨਾ ਦੇਰੀ ਪੂਰਾ ਕਰੋ। ਨਰਦੇਵ ਰਾਜੇ ਨੇ ਇਉਂ ਕਿਹਾ ਤਾਂ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਡਰ ਕਰਕੇ ਬੋਲੇ, “ਜਿਵੇਂ ਆਗਿਆ।”

Verse 28

सारस्वतस्य तनयं सामवन्तं नराधिपः । स्त्रीरूपधारिणं चक्रे वस्त्राकल्पां जनादिभिः

ਨਰਾਧਿਪ ਨੇ ਸਾਰਸਵਤ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸਾਮਵੰਤ ਨੂੰ ਇਸਤ੍ਰੀ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਵਾਇਆ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਆਦਿ ਨਾਲ ਉਸ ਲਈ ਭੇਸ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਤੇ ਗਹਿਣੇ-ਸਿੰਗਾਰ ਸਜਵਾਏ।

Verse 29

स कृत्रिमोद्भूतकलत्रभावः प्रयुक्तकर्णाभरणांगरागः । स्निग्धाञ्जनाक्षः स्पृहणीयरूपो बभूव सद्यः प्रमदोत्तमाभः

ਕ੍ਰਿਤ੍ਰਿਮ ਤੌਰ ਤੇ ਪਤਨੀ-ਸਮਾਨ ਭਾਵ ਧਾਰ ਕੇ, ਕੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਗਹਿਣੇ ਪਾ ਕੇ, ਅੰਗਾਂ ਉੱਤੇ ਸੁਗੰਧਿਤ ਲੇਪ ਲਾ ਕੇ, ਨਰਮ ਅੰਜਨ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਕਾਲੀਆਂ ਕਰ ਕੇ—ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਮਨੋਹਰ ਤੇ ਲੋਭਣੀਯ ਬਣ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਉੱਤਮ ਯੁਵਤੀ।

Verse 30

तावुभौ दंपती भूत्वा द्विजपुत्रौ नृपाज्ञया । जग्मतुर्नैषधं देशं यद्वा तद्वा भवत्विति

ਰਾਜਾਜ्ञਾ ਨਾਲ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਦਵਿਜ-ਪੁੱਤਰ ਦੰਪਤੀ ਬਣ ਕੇ ਨੈਸ਼ਧ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ, ਇਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ—“ਜੋ ਹੋਣਾ ਹੈ, ਸੋ ਹੋਵੇ।”

Verse 31

उपेत्य राजसदनं सोमवारे द्विजोत्तमैः । सपत्नीकैः कृतातिथ्यौ धौतपादौ बभूवतुः

ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਰਾਜਸਦਨ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਦਾ ਪਤਨੀਆਂ ਸਮੇਤ ਉੱਚੇ ਦ੍ਵਿਜੋਤਮਾਂ ਨੇ ਆਦਰ-ਸਤਕਾਰ ਕੀਤਾ; ਪੈਰ ਧੁਲਵਾ ਕੇ ਦੋਵੇਂ ਯਥਾਵਿਧਿ ਅਤਿਥੀ ਵਜੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋਏ।

Verse 32

सा राज्ञी ब्राह्मणान्सर्वानुपविष्टान्वरासने । प्रत्येकमर्चयांचक्रे सपत्नीकान्द्विजोत्तमान्

ਰਾਣੀ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਉੱਤਮ ਆਸਨਾਂ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ; ਤਦ ਉਸ ਨੇ ਪਤਨੀਆਂ ਸਮੇਤ ਉਹਨਾਂ ਦ੍ਵਿਜੋਤਮਾਂ ਦੀ ਇਕ-ਇਕ ਕਰਕੇ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।

Verse 33

तौ च विप्रसुतौ दृष्ट्वा प्राप्तौ कृतकदंपती । ज्ञात्वा किंचिद्विहस्याथ मेने गौरीमहेश्वरौ

ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਪੁੱਤਰ ਜਦੋਂ ਕ੍ਰਿਤ੍ਰਿਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਬਣੇ ਦੰਪਤੀ ਵਾਂਗ ਆਏ, ਤਾਂ ਗੌਰੀ ਅਤੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਨੇ ਭੇਦ ਸਮਝ ਲਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਹੌਲੀ ਜਿਹੀ ਮੁਸਕਾਨ ਕੀਤੀ।

Verse 34

आवाह्य द्विजमुख्येषु देवदेवं सदाशिवम् । पत्नीष्वावाहयामास सा देवीं जगदंबिकाम्

ਉਸ ਨੇ ਅਗੇਤਰੇ ਦ੍ਵਿਜਮੁੱਖਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ ਸਦਾਸ਼ਿਵ ਦਾ ਆਵਾਹਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਗਦੰਬਿਕਾ ਦੇਵੀ ਦਾ ਆਵਾਹਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

Verse 35

गन्धैर्माल्यैः सुरभिभिर्धूपैर्नीराजनैरपि । अर्चयित्वा द्विजश्रेष्ठान्नमश्चक्रे समाहिता

ਸੁਗੰਧਿਤ ਇਤਰਾਂ, ਮਹਿਕਦਾਰ ਮਾਲਾਵਾਂ, ਧੂਪ ਅਤੇ ਨੀਰਾਜਨ (ਆਰਤੀ) ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ; ਫਿਰ ਮਨ ਨੂੰ ਸਮੇਟ ਕੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।

Verse 36

हिरण्मयेषु पात्रेषु पायसं घृतसंयुतम् । शर्करामधुसंयुक्तं शाकैर्जुष्टं मनोरमैः

ਸੁਨਹਿਰੀਆਂ ਥਾਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਘਿਉ ਮਿਲਿਆ ਪਾਇਸ (ਖੀਰ) ਪਰੋਸਿਆ—ਸ਼ੱਕਰ ਤੇ ਮਧੁ ਨਾਲ ਰਸਭਰਿਆ, ਅਤੇ ਮਨੋਹਰ ਸਾਗ-ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ।

Verse 37

गंधशाल्योदनैर्हृद्यैर्मोदकापूपराशिभिः । शष्क्रुलीभिश्च संयावैः कृसरैर्माषपक्वकैः

ਸੁਗੰਧਿਤ ਚਾਵਲਾਂ ਦੇ ਮਨਭਾਉਣੇ ਭੋਜਨ, ਮੋਦਕਾਂ ਤੇ ਆਪੂਪਾਂ ਦੇ ਢੇਰ, ਅਤੇ ਸ਼ਸ਼ਕ੍ਰੁਲੀ, ਸੰਯਾਵ, ਕ੍ਰਿਸਰ, ਤੇ ਮਾਸ (ਉੜਦ) ਦੀਆਂ ਪੱਕੀਆਂ ਵਿਅੰਜਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਭਰਪੂਰ ਭੋਗ ਅਰਪਿਆ।

Verse 38

तथान्यैरप्यसंख्यातैर्भक्ष्यैर्भोज्यैर्मनोरमैः । सुगन्धैः स्वादुभिः सूपैः पानीयैरपि शीतलैः

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਅਣਗਿਣਤ ਹੋਰ ਮਨੋਹਰ ਭੱਖਣ-ਭੋਜਨ, ਸੁਗੰਧਿਤ ਤੇ ਮਿੱਠੇ ਸੂਪ, ਅਤੇ ਠੰਢੇ ਪਾਨੀਯ ਵੀ—ਉਸ ਨੇ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਲਗਾਤਾਰ ਪਰੋਸੇ।

Verse 39

क्लृप्तमन्नं द्विजाग्र्येभ्यः सा भक्त्या पर्यवेषयत् । दध्योदनं निरुपमं निवेद्य समतोषयत्

ਭੋਜਨ ਤਿਆਰ ਕਰ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਅਗੇਤਰੇ ਦ੍ਵਿਜਾਂ (ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ) ਨੂੰ ਪਰੋਸਿਆ; ਅਤੇ ਅਤੁੱਲ ਦਹੀਂ-ਚਾਵਲ ਨਿਵੇਦਨ ਕਰ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕੀਤਾ।

Verse 40

भुक्तवत्सु द्विजाग्र्येषु स्वाचांतेषु नृपांगना । प्रणम्य दत्त्वा तांबूलं दक्षिणां च यथार्हतः

ਜਦੋਂ ਅਗੇਤਰੇ ਦ੍ਵਿਜ ਭੋਜਨ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਅਤੇ ਆਚਮਨ ਕਰ ਲਿਆ, ਤਦ ਰਾਜ-ਅੰਗਨਾ ਨੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰ ਕੇ ਤਾਂਬੂਲ ਅਤੇ ਯਥੋਚਿਤ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਅਰਪਿਤ ਕੀਤੀ।

Verse 41

धेनूर्हिरण्यवासांसि रत्नस्रग्भूषणानि च । दत्त्वा भूयो नमस्कृत्य विससर्ज द्विजोत्तमान्

ਉਸ ਨੇ ਧੇਨੂਆਂ, ਸੋਨਾ, ਵਸਤ੍ਰ ਅਤੇ ਰਤਨਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਤੇ ਭੂਸ਼ਣ ਦਾਨ ਕੀਤੇ। ਫਿਰ ਮੁੜ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਆਦਰ ਨਾਲ ਵਿਦਾ ਕੀਤਾ।

Verse 42

तयोर्द्वयोर्भूसुरवर्यपुत्रयोरेकस्त्तया हैमवतीधियार्चितः । एको महादेवधियाभिपूजितः कृतप्रणामौ ययतुस्तदाज्ञया

ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਹੈਮਵਤੀ ਦੇ ਭਾਵ ਨਾਲ ਅਰਚਨਾ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਮਹਾਦੇਵ ਦੇ ਭਾਵ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰਿਆ। ਦੋਵੇਂ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੀ ਆਗਿਆ ਅਨੁਸਾਰ ਚਲੇ ਗਏ।

Verse 43

सा तु विस्मृतपुंभावा तस्मिन्नेव द्विजोत्तमे । जातस्पृहा मदोत्सिक्ता कन्दर्पविवशाब्रवीत्

ਪਰ ਉਹ, ਸੰਯਮਵਤੀ ਹੋਣ ਦਾ ਭਾਵ ਭੁਲਾ ਬੈਠੀ, ਉਸੇ ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਉੱਤੇ ਹੀ ਮਨ ਟਿਕਾ ਬੈਠੀ। ਇੱਛਾ ਜਾਗੀ, ਕਾਮ-ਮਦ ਨਾਲ ਮਸਤ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਕੰਦ੍ਰਪ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਬੋਲੀ।

Verse 44

अंयि नाथ विशालाक्ष सर्वावयवसुन्दर । तिष्ठतिष्ठ क्व वा यासि मां न पश्यसि ते प्रियाम्

“ਹੇ ਨਾਥ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਨੇਤਰਾਂ ਵਾਲੇ, ਹਰ ਅੰਗੋਂ ਸੁੰਦਰ! ਠਹਿਰੋ, ਠਹਿਰੋ—ਕਿੱਥੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋ? ਕੀ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ, ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਿਯਾ ਨੂੰ?”

Verse 45

इदमग्रे वनं रम्यं सुपुष्पितमहाद्रुमम् । अस्मिन्विहर्तुमिच्छामि त्वया सह यथासुखम्

“ਅੱਗੇ ਇਹ ਸੁਹਾਵਣਾ ਜੰਗਲ ਹੈ, ਵੱਡੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਨਾਲ ਜੋ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਲਦਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਮਨਮਰਜ਼ੀ ਅਨੁਸਾਰ ਸੁਖ ਨਾਲ ਵਿਹਾਰ ਕਰਾਂ।”

Verse 46

इत्थं तयोक्तमाकर्ण्य पुरोऽगच्छद्द्विजात्मजः । विचिंत्य परिहासोक्तिं गच्छति स्म यथा पुरा

ਉਹ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਕਹੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਪੁੱਤਰ ਅੱਗੇ ਵਧ ਗਿਆ। ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਕਿ ਇਹ ਤਾਂ ਹਾਸੇ-ਮਜ਼ਾਕ ਦੀ ਬਾਤ ਸੀ, ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਆਪਣੇ ਰਾਹ ਤੁਰ ਪਿਆ।

Verse 47

पुनरप्याह सा बाला तिष्ठतिष्ठ क्व यास्यसि । दुरुत्सहस्मरावेशां परिभोक्तुमुपेत्य माम्

ਫਿਰ ਉਹ ਨੌਜਵਾਨ ਬਾਲਾ ਬੋਲੀ, “ਠਹਿਰੋ, ਠਹਿਰੋ—ਤੁਸੀਂ ਕਿੱਥੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹੋ? ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਓ ਅਤੇ ਮੇਰਾ ਰਸ ਲਵੋ; ਮੈਂ ਕਾਮ-ਵੇਗ ਦੇ ਅਸਹਿਣ ਜੋਸ਼ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਹਾਂ।”

Verse 48

परिष्वजस्व मां कांतां पाययस्व तवाधरम् । नाहं गंतुं समर्थास्मि स्मरबाणप्रपीडिता

“ਹੇ ਪ੍ਰੀਤਮ! ਮੈਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾ ਲਵੋ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਹੋਠਾਂ ਦਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਮੈਨੂੰ ਪਿਲਾਓ। ਮੈਂ ਅੱਗੇ ਨਹੀਂ ਤੁਰ ਸਕਦੀ—ਕਾਮਦੇਵ ਦੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿਧੀ ਤੇ ਤੜਪਾਈ ਹੋਈ ਹਾਂ।”

Verse 49

इत्थमश्रुतपूर्वां तां निशम्य परिशंकितः । आयांतीं पृष्ठतो वीक्ष्य सहसा विस्मयं गतः

ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਅਣਸੁਣੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਉਹ ਸੰਦੇਹੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਪਿੱਛੋਂ ਉਸਨੂੰ ਆਉਂਦੀ ਵੇਖ ਕੇ ਉਹ ਅਚਾਨਕ ਅਚੰਭੇ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ।

Verse 50

कैषा पद्मपलाशाक्षी पीनोन्नतपयोधरा । कृशोदरी बृहच्छ्रोणी नवपल्लवकोमला

“ਇਹ ਕੌਣ ਹੈ—ਕਮਲ-ਪੱਤੇ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਭਰੇ ਤੇ ਉੱਠੇ ਹੋਏ ਸਤਨ, ਪਤਲੀ ਕਮਰ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਨਿਤੰਬ, ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਅੰਕੁਰਾਂ ਵਰਗੀ ਕੋਮਲਤਾ ਵਾਲੀ?”

Verse 51

स एव मे सखा किन्नु जात एव वरांगना । पृच्छाम्येनमतः सर्वमिति संचिन्त्य सोऽब्रवीत्

“ਕੀ ਇਹ ਮੇਰਾ ਉਹੀ ਸਖਾ ਹੈ—ਕੀ ਉਹ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ ਸੁੰਦਰ ਵਰਾਂਗਨਾ ਬਣ ਗਿਆ?” ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਨਿਸਚੈ ਕੀਤਾ, “ਮੈਂ ਇਸ ਤੋਂ ਸਭ ਕੁਝ ਪੁੱਛਾਂਗਾ,” ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਹ ਬੋਲਿਆ।

Verse 52

किमपूर्व इवाभाषि सखे रूपगुणादिभिः । अपूर्वं भाषसे वाक्यं कामिनीव समाकुला

“ਹੇ ਸਖੇ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਅਜਿਹਾ ਬੋਲਦਾ ਹੈਂ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਨਵਾਂ ਹੋਵੇ—ਰੂਪ, ਗੁਣ ਆਦਿ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ? ਤੂੰ ਅਜੀਬ ਬਚਨ ਉਚਾਰਦਾ ਹੈਂ, ਕਾਮਿਨੀ ਵਾਂਗ ਪ੍ਰੇਮ-ਵਿਆਕੁਲ ਹੋ ਕੇ।”

Verse 53

यस्त्वं वेदपुराणज्ञो ब्रह्मचारी जितेंद्रियः । सारस्वतात्मजः शांतः कथमेवं प्रभाषसे

“ਤੂੰ ਤਾਂ ਵੇਦ-ਪੁਰਾਣਾਂ ਦਾ ਗਿਆਨੀ, ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ, ਸਰਸਵਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲਾ ਹੈਂ—ਫਿਰ ਤੂੰ ਐਸਾ ਕਿਵੇਂ ਬੋਲਦਾ ਹੈਂ?”

Verse 54

इत्युक्ता सा पुनः प्राह नाहमस्मि पुमान्प्रभो । नाम्ना सामवती बाला तवास्मि रतिदायिनी

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹੇ ਜਾਣ ‘ਤੇ ਉਹ ਫਿਰ ਬੋਲੀ, “ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਪੁਰਸ਼ ਨਹੀਂ ਹਾਂ। ਨਾਮ ਨਾਲ ਮੈਂ ਸਾਮਵਤੀ ਨਾਂ ਦੀ ਕੁਆਰੀ ਹਾਂ; ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਰਤੀ-ਆਨੰਦ ਦੇਣ ਆਈ ਹਾਂ।”

Verse 55

यदि ते संशयः कांत ममांगानि विलोकय । इत्युक्तः सहसा मार्गे रहस्येनां व्यलोकयत्

“ਹੇ ਪ੍ਰੀਤਮ, ਜੇ ਤੈਨੂੰ ਸੰਦੇਹ ਹੈ ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਲੈ।” ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਰਾਹ ਵਿੱਚ, ਗੁਪਤ ਤੌਰ ‘ਤੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।

Verse 56

तामकृत्रिमधम्मिल्लां जवनस्तनशोभिनीम् । सुरूपां वीक्ष्य कामेन किंचिद्व्याकुलतामगात्

ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ—ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਲਟਾਂ ਬਿਨਾ ਕ੍ਰਿਤ੍ਰਿਮਤਾ ਦੇ ਸੁਭਾਵਿਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੰਵਰੀਆਂ ਸਨ, ਯੌਵਨ ਦੇ ਸਤਨ ਸੁੰਦਰਤਾ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਰੂਪ ਅਤਿ ਮਨੋਹਰ ਸੀ; ਕਾਮ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਕੁਝ ਮਨ-ਵਿਆਕੁਲ ਹੋ ਗਿਆ।

Verse 57

पुनः संस्तभ्य यत्नेन चेतसो विकृतिं बुधः । मुहूर्तं विस्मयाविष्टो न किंचित्प्रत्यभाषत

ਫਿਰ ਉਸ ਬੁੱਧਿਮਾਨ ਨੇ ਯਤਨ ਕਰ ਕੇ ਚਿੱਤ ਦੀ ਵਿਕਾਰਤਾ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਲਿਆ; ਪਰ ਇਕ ਮੁਹੂਰਤ ਲਈ ਵਿਸਮਯ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ ਰਹਿ ਕੇ ਉਹ ਕੁਝ ਵੀ ਉੱਤਰ ਨਾ ਦੇ ਸਕਿਆ।

Verse 58

सामवत्युवाच । गतस्ते संशयः कश्चित्तर्ह्यागच्छ भजस्व माम् । पश्येदं विपिनं कांत परस्त्रीसुरतोचितम्

ਸਾਮਵਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਜੇ ਤੇਰਾ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਹੁਣ ਦੂਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਆ—ਮੇਰਾ ਸੰਗ ਭੋਗ ਕਰ। ਵੇਖ ਇਹ ਵਣ, ਹੇ ਕਾਂਤ! ਇਹ ਪਰ-ਸਤ੍ਰੀ ਨਾਲ ਰਤੀ-ਕ੍ਰੀੜਾ ਲਈ ਯੋਗ ਹੈ।”

Verse 59

सुमेधा उवाच । मैवं कथय मर्यादां मा हिंसीर्मदमत्तवत् । आवां विज्ञातशास्त्रार्थौ त्वमेवं भाषसे कथम्

ਸੁਮੇਧਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾ ਬੋਲ; ਮਰਯਾਦਾ ਨੂੰ ਨਾ ਤੋੜ, ਜਿਵੇਂ ਅਹੰਕਾਰ ਦੇ ਮਦ ਵਿੱਚ ਮੱਤਾ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ। ਅਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ; ਤੂੰ ਫਿਰ ਐਸਾ ਕਿਵੇਂ ਬੋਲਦੀ ਹੈਂ?”

Verse 60

अधीतस्य च शास्त्रस्य विवेकस्य कुलस्य च । किमेष सदृशो धर्मो जारधर्मनिषेवणम्

“ਜਿਸ ਨੇ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਵੇਕ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਜੋ ਉੱਚ ਕੁਲ ਦਾ ਹੋਵੇ—ਉਸ ਲਈ ਇਹ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਧਰਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਾਰ-ਧਰਮ, ਅਰਥਾਤ ਪਰ-ਪੁਰਖ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ, ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ?”

Verse 61

न त्वं स्त्री पुरुषो विद्वाञ्जानीह्यात्मानमात्मना । अयं स्वयंकृतोऽनर्थ आवाभ्यां यद्विचेष्टितम्

ਹੇ ਵਿਦਵਾਨ! ਤੂੰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਨਾ ਇਸਤ੍ਰੀ ਹੈਂ ਨਾ ਪੁਰਖ; ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਆਤਮਾ ਨਾਲ ਹੀ ਜਾਣ। ਇਹ ਅਨਰਥ ਸਾਡੀ ਆਪਣੀ ਕਰਤੂਤ ਤੋਂ ਉਪਜਿਆ, ਜੋ ਅਸੀਂ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਕੀਤਾ।

Verse 62

वंचयित्वात्मपितरौ धूर्त्तराजानुशासनात् । कृत्वा चानुचितं कर्म तस्यैतद्भुज्यते फलम्

ਧੂੜਤ ਰਾਜੇ ਦੇ ਹੁਕਮ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਠੱਗ ਕੇ, ਅਤੇ ਅਨੁਚਿਤ ਕਰਮ ਕਰ ਕੇ—ਉਸੇ ਦਾ ਇਹ ਫਲ ਹੁਣ ਭੋਗਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

Verse 63

सर्वं त्वनुचितं कर्म नृणां श्रेयोविनाशनम् । यस्त्वं विप्रात्मजो विद्वान्गतः स्त्रीत्वं विगर्हितम्

ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸਭ ਅਨੁਚਿਤ ਕਰਮ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਮ ਸ਼੍ਰੇਯ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਤੂੰ—ਵਿਦਵਾਨ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਪੁੱਤਰ—ਨਿੰਦਿਤ ਇਸਤ੍ਰੀਤਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ।

Verse 64

मार्गं त्यक्त्वा गतोऽरण्यं नरो विध्येत कण्टकैः । बलार्द्धिस्येत वा हिंस्रैर्यदा त्यक्तसमा गमः

ਜੋ ਨਰ ਮਾਰਗ ਛੱਡ ਕੇ ਜੰਗਲ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਾਂਟਿਆਂ ਨਾਲ ਵਿੰਧਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਹਿੰਸਕ ਪਸ਼ੂਆਂ ਵੱਲੋਂ ਚੀਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਉਂ ਹੀ ਜਦੋਂ ਸਤਸੰਗ ਤਿਆਗਿਆ ਜਾਵੇ।

Verse 65

एवं विवेकमाश्रित्य तूष्णीमेहि स्वयं गृहम् । देवद्विजप्रसादेन स्त्रीत्वं तव विलीयते

ਇਸ ਲਈ ਵਿਵੇਕ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲੈ ਕੇ ਤੂੰ ਚੁੱਪਚਾਪ ਆਪਣੇ ਘਰ ਚਲਾ ਜਾ। ਦੇਵਾਂ ਅਤੇ ਦਵਿਜਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਤੇਰਾ ਇਸਤ੍ਰੀਤਵ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।

Verse 66

अथवा दैवयोगेन स्त्रीत्वमेव भवेत्तव । पित्रा दत्ता मया साकं रंस्यसे वरवर्णिनि

ਜਾਂ ਫਿਰ ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਇਸਤਰੀ ਰੂਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਵੇਗਾ। ਪਿਤਾ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਰਮਣ ਕਰੇਂਗੀ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਰੰਗ ਵਾਲੀ।

Verse 67

अहो चित्रमहो दुःखमहो पापबलं महत् । अहो राज्ञः प्रभावोयं शिवाराधनसंभृतः

ਉਹ! ਕਿੰਨਾ ਅਜੀਬ! ਉਹ! ਕਿੰਨਾ ਦੁੱਖ! ਉਹ! ਪਾਪ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਕਿੰਨੀ ਮਹਾਨ ਹੈ! ਉਹ! ਇਹ ਰਾਜੇ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਭਗਤੀ ਦੁਆਰਾ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

Verse 68

इत्युक्ताप्यसकृत्तेन सा वधूरतिविह्वला । बलेन तं समालिंग्य चुचुंबाधरपल्लवम्

ਭਾਵੇਂ ਉਸ ਦੁਆਰਾ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਅਜਿਹਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, ਪਰ ਉਹ ਲਾੜੀ—ਕਾਮ-ਵਾਸਨਾ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ—ਨੇ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਉਸ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਗਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਬੁੱਲ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੋਮਲ ਟਾਹਣੀ ਨੂੰ ਚੁੰਮਿਆ।

Verse 69

धर्षितोपि तया धीरः सुमेधा नूतनस्त्रियम् । यत्नादानीय सदनं कृत्स्नं तत्र न्यवेदयत्

ਭਾਵੇਂ ਉਸ ਦੁਆਰਾ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਧੀਰਜਵਾਨ ਸੁਮੇਧਾ ਨੇ ਉਸ ਨਵੀਂ ਬਣੀ ਔਰਤ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਘਰ ਲਿਆ ਕੇ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਦੱਸੀ।

Verse 70

तदाकर्ण्याथ तौ विप्रौ कुपितौ शोकविह्वलौ । ताभ्यां सह कुमाराभ्यां वैदर्भांतिकमीयतुः

ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ—ਗੁੱਸੇ ਅਤੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਵਿਆਕੁਲ ਹੋ ਕੇ—ਦੋਹਾਂ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਦਰਭ ਦੇ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਗਏ।

Verse 71

ततः सारस्वतः प्राह राजानं धूर्तचेष्टितम् । राजन्ममात्मजं पश्य तव शासनयंत्रितम्

ਤਦੋਂ ਸਾਰਸਵਤ ਨੇ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਚਾਲਾਂ ਵਾਲੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: “ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੇਖੋ—ਤੇਰੇ ਹੁਕਮ ਦੇ ਜਾਲ ਵਿੱਚ ਫਸਿਆ ਹੋਇਆ।”

Verse 72

एतौ तवाज्ञावशगौ चक्रतुः कर्म गर्हितम् । मत्पुत्रस्तत्फलं भुंक्ते स्त्रीत्वं प्राप्य जुगुप्सितम्

ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਤੇਰੇ ਹੁਕਮ ਦੇ ਵੱਸ ਹੋ ਕੇ ਨਿੰਦਣਯੋਗ ਕਰਮ ਕਰ ਬੈਠੇ। ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਹੁਣ ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਭੋਗ ਰਿਹਾ ਹੈ—ਘਿਨੌਣੀ ਇਸਤਰੀਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਕੇ।

Verse 73

अद्य मे संततिर्नष्टा निराशाः पितरो मम । नापुत्रस्य हि लोकोस्ति लुप्तपिंडादिसंस्कृतेः

ਅੱਜ ਮੇਰੀ ਸੰਤਾਨ ਨਾਸ ਹੋ ਗਈ; ਮੇਰੇ ਪਿਤਰ ਨਿਰਾਸ ਰਹਿ ਗਏ। ਪੁੱਤਰ-ਹੀਣ ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਪਰਲੋਕ ਦਾ ਆਸਰਾ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਪਿੰਡ-ਦਾਨ ਆਦਿ ਸੰਸਕਾਰ ਲੁਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

Verse 74

शिखोपवीतमजिनं मौजीं दंडं कमंडलुम् । ब्रह्मचर्योचितं चिह्नं विहायेमां दशां गतः

ਚੋਟੀ, ਜਨੇਊ, ਮ੍ਰਿਗਚਰਮ, ਮੂੰਜ ਦੀ ਮੌਂਜੀ, ਦੰਡ ਅਤੇ ਕਮੰਡਲੁ—ਬ੍ਰਹਮਚਰਯ ਦੇ ਯੋਗ ਚਿੰਨ੍ਹ—ਛੱਡ ਕੇ ਉਹ ਇਸ ਦਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪਿਆ ਹੈ।

Verse 75

ब्रह्मसूत्रं च सावित्रीं स्नानं संध्यां जपार्चनम् । विसृज्य स्त्रीत्वमाप्तोस्य का गतिर्वद पार्थिव

ਜਨੇਊ ਅਤੇ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ (ਗਾਇਤ੍ਰੀ), ਸਨਾਨ, ਸੰਧਿਆ, ਜਪ ਅਤੇ ਅਰਚਨ ਛੱਡ ਕੇ ਉਹ ਇਸਤਰੀਤਾ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਦੱਸੋ ਹੇ ਪਾਰਥਿਵ, ਉਸ ਦੀ ਗਤੀ ਕੀ ਹੋਵੇਗੀ?

Verse 76

त्वया मे संततिर्नष्टा नष्टो वेदपथश्च मे । एकात्मजस्य मे राजन्का गतिर्वद शाश्वती

ਤੇਰੇ ਕਾਰਨ ਮੇਰੀ ਸੰਤਾਨ ਨਾਸ ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੇਰਾ ਵੇਦ-ਮਾਰਗ ਵੀ ਵਿਗੜ ਗਿਆ। ਹੇ ਰਾਜਨ! ਮੇਰਾ ਇਕੋ ਪੁੱਤਰ ਸੀ—ਦੱਸੋ, ਮੇਰੇ ਲਈ ਕਿਹੜੀ ਸਨਾਤਨ ਸ਼ਰਣ ਬਚੀ ਹੈ?

Verse 77

इति सारस्वतेनोक्तं वाक्यमाकर्ण्य भूपतिः । सीमंतिन्याः प्रभावेण विस्मयं परमं गतः

ਸਾਰਸਵਤ ਦੇ ਕਹੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਭੂਪਤੀ ਨੇ ਸੀਮੰਤਿਨੀ ਦੇ ਅਦਭੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਪਰਮ ਵਿਸਮਯ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।

Verse 78

अथ सर्वान्समाहूय महर्षीनमितद्युतीन् । प्रसाद्य प्रार्थयामास तस्य पुंस्त्वं महीपतिः

ਫਿਰ ਰਾਜੇ ਨੇ ਅਮਿਤ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਸਭ ਮਹਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ (ਜਾਂ ਉਸ ਪੁਰਖ ਨੂੰ) ਪੁੰਸਤਵ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਜਾਵੇ।

Verse 79

तेऽबुवन्नथ पार्वत्याः शिवस्य च समीहितम् । तद्भक्तानां च माहात्म्यं कोन्यथा कर्तुमीश्वरः

ਤਦ ਉਹ ਬੋਲੇ: “ਇਹ ਤਾਂ ਪਾਰਵਤੀ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਹੀ ਇੱਛਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਭਕਤਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨੂੰ ਹੋਰਥਾਂ ਕਰ ਸਕੇ?”

Verse 80

अथ राजा भरद्वाजमादाय मुनिपुंगवम् । ताभ्यां सह द्विजाग्र्याभ्यां तत्सुताभ्यां समन्वितः

ਫਿਰ ਰਾਜੇ ਨੇ ਮੁਨਿਪੁੰਗਵ ਭਰਦਵਾਜ ਨੂੰ ਨਾਲ ਲਿਆ; ਅਤੇ ਦੋ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰਾਂ ਸਮੇਤ ਉਹ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।

Verse 81

अंबिकाभवनं प्राप्य भरद्वाजोपदेशतः । तां देवीं नियमैस्तीव्रैरुपास्ते स्म महानिशि

ਭਰਦਵਾਜ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ ਅੰਬਿਕਾ ਦੇ ਧਾਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਕਠੋਰ ਨਿਯਮਾਂ ਨਾਲ ਮਹਾਨ ਰਾਤ ਭਰ ਜਾਗ ਕੇ ਉਸ ਦੇਵੀ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ।

Verse 82

एवं त्रिरात्रं सुविसृष्टभोजनः स पार्वतीध्यान रतो महीपतिः । सम्यक्प्रणामैर्विविधैश्च संस्तवैर्गौरीं प्रपन्नार्तिहरामतोषयत्

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨ ਰਾਤਾਂ ਤੱਕ, ਨਿਯਮਿਤ ਤੇ ਸੰਯਮਿਤ ਭੋਜਨ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਉਹ ਰਾਜਾ ਪਾਰਵਤੀ ਦੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਰਿਹਾ; ਅਤੇ ਯਥਾਵਿਧਿ ਪ੍ਰਣਾਮਾਂ ਤੇ ਵਿਭਿੰਨ ਸਤੁਤੀਆਂ ਨਾਲ, ਸ਼ਰਨਾਗਤਾਂ ਦੇ ਦੁੱਖ ਹਰਨ ਵਾਲੀ ਗੌਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ।

Verse 83

ततः प्रसन्ना सा देवी भक्तस्य पृथिवीपतेः । स्वरूपं दर्शयामास चंद्रकोटिसमप्रभम्

ਤਦ ਉਹ ਦੇਵੀ, ਭਕਤ ਰਾਜੇ ਦੀ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਸਵਰੂਪ ਦਰਸ਼ਾਇਆ—ਜੋ ਕਰੋੜਾਂ ਚੰਦ੍ਰਮਿਆਂ ਵਰਗੀ ਪ੍ਰਭਾ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਸੀ।

Verse 84

अथाह गौरी राजानं किं ते ब्रूहि समीहितम् । सोऽप्याह पुंस्त्वमेतस्य कृपया दीयतामिति

ਫਿਰ ਗੌਰੀ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, “ਦੱਸ, ਤੈਨੂੰ ਕੀ ਇੱਛਾ ਹੈ?” ਉਸ ਨੇ ਵੀ ਕਿਹਾ, “ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਪੁਰੁਸ਼ਤਵ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।”

Verse 85

भूयोप्याह महादेवी मद्भक्तैः कर्म यत्कृतम् । शक्यते नान्यथा कर्तुं वर्षायुतशतैरपि

ਫਿਰ ਮਹਾਦੇਵੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੇਰੇ ਭਕਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਜੋ ਕਰਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਹੋਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ—ਭਾਵੇਂ ਲੱਖਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਸੈਂਕੜੇ ਯੁਗ ਵੀ ਲੰਘ ਜਾਣ।”

Verse 86

राजोवाच । एकात्मजो हि विप्रोयं कर्मणा नष्टसंततिः । कथं सुखं प्रपद्येत विना पुत्रेण तादृशः

ਰਾਜਾ ਬੋਲਿਆ: ਇਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਕੇਵਲ ਇਕ ਹੀ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਪਰ ਕਰਮ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਇਸ ਦੀ ਸੰਤਾਨ-ਧਾਰਾ ਟੁੱਟ ਗਈ। ਪੁੱਤਰ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਐਸਾ ਮਨੁੱਖ ਸੁਖ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇ?

Verse 87

देव्युवाच । तस्यान्यो मत्प्रसादेन भविष्यति सुतोत्तमः । विद्या विनयसंपन्नो दीर्घायुरमलाशयः

ਦੇਵੀ ਬੋਲੀ: ਮੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਇਕ ਹੋਰ ਉੱਤਮ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਵੇਗਾ—ਵਿਦਿਆ ਅਤੇ ਵਿਨੈ ਨਾਲ ਸੰਪੰਨ, ਦੀਰਘ ਆਯੁ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਨਿਰਮਲ ਹਿਰਦੇ ਵਾਲਾ।

Verse 88

एषा सामवती नाम सुता तस्य द्विजन्मनः । भूत्वा सुमेधसः पत्नी कामभोगेन युज्यताम्

ਇਹ ਉਸ ਦਵਿਜ ਦੀ ਧੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸਾਮਵਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਸੁਮੇਧਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਬਣੇ ਅਤੇ ਵਿਆਹਿਕ ਸੁਖ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋਵੇ।

Verse 89

इत्युक्त्वांतर्हिता देवी ते च राजपुरोगमाः । गताः स्वंस्वं गृहं सर्वे चक्रुस्तच्छासने स्थितिम्

ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਦੇਵੀ ਅੰਤਰਧਾਨ ਹੋ ਗਈ। ਫਿਰ ਰਾਜੇ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਉਹ ਸਭ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਗਏ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ ਆਚਰਨ ਕੀਤਾ।

Verse 90

सोपि सारस्वतो विप्रः पुत्रं पूर्वसुतो त्तमम् । लेभे देव्याः प्रसादेन ह्यचिरादेव कालतः

ਉਹ ਸਾਰਸਵਤ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਥੋੜ੍ਹੇ ਹੀ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਕ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ—ਪਹਿਲੇ ਉੱਤਮ ਪੁੱਤਰ ਵਰਗਾ ਹੀ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ।

Verse 91

तां च सामवतीं कन्यां ददौ तस्मै सुमेधसे । तौ दंपती चिरं कालं बुभुजाते परं सुखम्

ਉਸ ਨੇ ਸਾਮਵਤੀ ਨਾਮ ਦੀ ਉਸ ਕੁਆਰੀ ਨੂੰ ਸੁਮੇਧਸ ਨੂੰ ਅਰਪਣ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਪਤੀ-ਪਤਨੀ ਹੋ ਕੇ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਪਰਮ ਸੁਖ ਦਾ ਭੋਗ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।

Verse 92

सूत उवाच । इत्येष शिवभक्तायाः सीमंतिन्या नृपस्त्रियाः । प्रभावः कथितः शंभोर्माहात्म्यमपि वर्णितम्

ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਸ਼ਿਵ-ਭਗਤ ਰਾਣੀ ਸੀਮੰਤਿਨੀ ਦਾ ਅਦਭੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ; ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਸ਼ੰਭੂ ਦੇ ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਦਾ ਵੀ ਬਿਆਨ ਹੋਇਆ ਹੈ।

Verse 93

भूयोपि शिवभक्तानां प्रभावं विस्मयावहम् । समासाद्वर्णयिष्यामि श्रोतॄणां मंगलायनम्

ਫਿਰ ਮੈਂ ਸ਼ਿਵ-ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਅਚੰਭੇਜਨਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਵਰਣਨ ਕਰਾਂਗਾ, ਜੋ ਸੁਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਮੰਗਲ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ।