Sukta 32
Sukta 9.32
Soma Pavamāna
ਇਹ ਛੋਟਾ ਸੋਮ ਪਵਮਾਨ ਭਜਨ ਦਬਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੋਮ ਉਸ ਉਤਸ਼ਾਹਜਨਕ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਵਹਿੰਦਾ ਹੋਇਆ ਸਲਾਹਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਯਜ್ಞ-ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਯਜਮਾਨਾਂ ਅਤੇ ਗਾਇਕ-ਸਤੋਤ੍ਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਯਸ਼, ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸੁਣਨ-ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਉਤਥਾਨ ਬਖ਼ਸ਼ਦਾ ਹੈ। ਸੋਮ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਿਪਤਿਮਾਨ ਬਲ ਵਜੋਂ ਸਤੁਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਦੋਵੇਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇਜ਼ ਜੀਵ ਵਾਂਗ ਦੌੜਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਤ (ਕੌਸਮਿਕ ਕ੍ਰਮ) ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ‘ਆਸੀਨ’ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਜਨ ਦਾ ਸਮਾਪਨ ਸੋਮ ਅੱਗੇ ਸਿੱਧੀ ਬੇਨਤੀ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਪਾਸਕਾਂ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾਰ ਮਹਿਮਾ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰੇ ਅਤੇ ਵਾਧਾ, ਮੇਧਾ (ਬੁੱਧੀ-ਸ਼ਕਤੀ) ਅਤੇ ਟਿਕਾਉ ਸ਼੍ਰਵਸ (ਸਥਾਈ ਯਸ਼) ਜਿਤਾ ਦੇਵੇ।
Mantras
Mantra 1
प्र सोमासो मदच्युतः श्रवसे नो मघोनः । सुता विदथे अक्रमुः ॥
ਮਦ ਵਗਾਉਂਦੇ ਸੋਮ ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਹਨ—ਸਾਡੇ ਸ਼੍ਰਵਣ ਅਤੇ ਯਸ਼ ਲਈ, ਹੇ ਦਾਨਵੀਰੋ; ਸੁਤ ਹੋਏ, ਉਹ ਵਿਦਥ—ਪਵਿੱਤਰ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ।
Mantra 2
आदीं त्रितस्य योषणो हरिं हिन्वन्त्यद्रिभिः । इन्दुमिन्द्राय पीतये ॥
ਤਦ ਤ੍ਰਿਤ ਦੀਆਂ ਯੋਸ਼ਣਾਂ ਅਦ੍ਰਿ (ਪੀੜਨ-ਪੱਥਰਾਂ) ਨਾਲ ਹਰੀ-ਵਰਨ ਸੋਮ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ—ਉਹ ਦਿਪਤ ਇੰਦੁ—ਇੰਦਰ ਦੇ ਪਾਨ ਲਈ।
Mantra 3
आदीं हंसो यथा गणं विश्वस्यावीवशन्मतिम् । अत्यो न गोभिरज्यते ॥
ਤਦ ਉੱਚਾਈਆਂ ਦਾ ਹੰਸ ਟੋਲੀ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਸਭ ਦੀ ਮਤਿ ਨੂੰ ਜਾਗ੍ਰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ ਘੋੜੇ ਵਾਂਗ ਅਭਿਸ਼ਿਕਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
Mantra 4
उभे सोमावचाकशन्मृगो न तक्तो अर्षसि । सीदन्नृतस्य योनिमा ॥
ਹੇ ਸੋਮ, ਤੂੰ ਦੋਵੇਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਚਮਕਾਉਂਦਾ ਹੈਂ; ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੌੜਾਏ ਮ੍ਰਿਗ ਵਾਂਗ ਤੂੰ ਧਾਵ ਕੇ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈਂ; ਅਤੇ ਬੈਠ ਕੇ ਰਿਤ ਦੇ ਯੋਨੀ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਆਸਨ ਗ੍ਰਹਣ ਕਰਦਾ ਹੈਂ।
Mantra 5
अभि गावो अनूषत योषा जारमिव प्रियम् । अगन्नाजिं यथा हितम् ॥
ਖੁਸ਼ੀ ਭਰੀ ਪੁਕਾਰ ਨਾਲ ਕਿਰਣਾਂ ਉਸ ਵੱਲ ਧੱਕਦੀਆਂ ਹਨ—ਜਿਵੇਂ ਵਧੂ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਿਯ ਜਾਰ (ਪ੍ਰੇਮੀ) ਵੱਲ; ਅਤੇ ਉਹ ਲਕਸ਼ ਵੱਲ ਚਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਨਿਯਤ ਅਤੇ ਠੀਕ ਥਾਂ ਰੱਖੇ ਇਨਾਮ ਵੱਲ।
Mantra 6
अस्मे धेहि द्युमद्यशो मघवद्भ्यश्च मह्यं च । सनिं मेधामुत श्रवः ॥
ਸਾਡੇ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾਰ ਯਸ਼ ਟਿਕਾ—ਦਾਨਵੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਵੀ; ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਜਿੱਤ-ਲਾਭ (ਸਨਿ), ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਮੇਧਾ, ਅਤੇ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਵਾਹੁਣ ਵਾਲਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸ਼੍ਰਵ (ਕੀਰਤੀ) ਵੀ ਬਖ਼ਸ਼।
Frequently Asked Questions
The hymn praises Soma in his Pavamāna form—Soma as the purified, flowing juice during the pressing and filtering rites.
It means Soma, once purified, is established in cosmic order (Ṛta). The ritual act mirrors a deeper truth: clarity and rightness are the final seat of sacred power.
It asks for luminous glory (yaśas), winning increase (sanī), inspired intelligence (medhā), and wide, enduring fame (śravas) for the worshippers and patrons.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.