Adhyaya 311
The Root-Mantra of Tvaritā (Tvaritā-mūla-mantra)
ਇਹ ਅਧਿਆਇ ਤ੍ਵਰਿਤਾ ਦੇ ਮੂਲ-ਮੰਤਰ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਾ ਉਪਸੰਹਾਰ ਅਤੇ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ-ਕੋਲੋਫਨ ਹੈ, ਜੋ ਅੱਗੇ ਤ੍ਵਰਿਤਾ-ਵਿਦਿਆ ਦੀ ਹੋਰ ਤਕਨੀਕੀ ਵਿਆਖਿਆ ਵੱਲ ਮੋੜ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਆਗਨੇਯ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਮੂਲ-ਮੰਤਰ ਨੂੰ ਬੀਜ-ਪ੍ਰਮਾਣਤਾ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਅਗਲੇ ਪ੍ਰਯੋਗ, ਅਨੁਸ਼ਠਾਨੀ ਵਿਨਿਯੋਗ ਅਤੇ ਯੰਤਰ/ਚਕ੍ਰ ਵਿਨਿਆਸ ਖੁਲ੍ਹਦੇ ਹਨ। ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਵਿਧੀ ਤੋਂ ਠੀਕ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਸਮਾਪਤੀ ਪੁਰਾਣਿਕ ਪੈਡਾਗੌਜੀ ਦਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ—ਪਹਿਲਾਂ ਮੰਤਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਟ ਕੇਂਦਰ ਵਜੋਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨਾ, ਫਿਰ ਨਿਯਤ ਕ੍ਰਮ, ਨਿਆਸ ਅਤੇ ਯੰਤਰ-ਚਕ੍ਰ ਨਿਰਮਾਣ ਰਾਹੀਂ ਉਸ ਦਾ ਕਾਰਜਾਤਮਕ ਵਿਸਤਾਰ। ਇਹ ਅਧਿਆਇ ਪਰੰਪਰਾ-ਪ੍ਰਮਾਣਤਾ ਅਤੇ ਪਾਠ-ਸਾਤਤ੍ਯ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਸਾਧਕ-ਵਿਦਵਾਨ ਅਗਲੇ ਅਧਿਆਇ ਨੂੰ ਇਕੱਲੇ ਜਾਦੂਈ ਮੰਤਰ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰਾਨੁਸ਼ਾਸਨ ਅਧੀਨ ਧਰਮ-ਕਾਮ-ਅਰਥ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਸੁਵਿਉਂਜਿਤ ਤਾਂਤ੍ਰਿਕ ਤਕਨੀਕ ਵਜੋਂ ਪੜ੍ਹੇ।
Shlokas
Verse 1
इत्य् आग्नेये महापुराणे त्वरितामूलमन्त्रो नाम दशाधिकत्रिशततमो ऽध्यायः अथैकादशाधिकत्रिशततमो ऽध्यायः त्वरिताविद्या अग्निर् उवाच विद्याप्रस्तावमाख्यास्ये धर्मकामादिसिद्धिदम् नवकोष्ठविभागेन विद्याभेदञ्च विन्दति
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਗਨੀ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ “ਤ੍ਵਰਿਤਾ-ਮੂਲ ਮੰਤ੍ਰ” ਨਾਮਕ ਤਿੰਨ ਸੌ ਗਿਆਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਹੁਣ ਤਿੰਨ ਸੌ ਬਾਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ “ਤ੍ਵਰਿਤਾ-ਵਿਦਿਆ” ਆਰੰਭ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਗਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਮੈਂ ਇਸ ਵਿਦਿਆ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ (ਭੂਮਿਕਾ) ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜੋ ਧਰਮ, ਕਾਮ ਆਦਿ ਦੀਆਂ ਸਿੱਧੀਆਂ ਦਿੰਦੀ ਹੈ; ਅਤੇ ਨੌਂ ਕੋਠਿਆਂ ਦੇ ਵਿਭਾਗ ਨਾਲ ਇਸ ਵਿਦਿਆ ਦੇ ਭੇਦ ਵੀ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
Verse 2
अनुलोमविलोमेन समस्तव्यस्तयोगतः कर्णाविकर्णयोगेन अत ऊर्ध्वं विभागशः
ਇਸ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਵਿਭਾਗ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੱਖੇ ਜਾਣ—ਅਨੁਲੋਮ ਤੇ ਵਿਲੋਮ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ, ਸਮਸਤ ਤੇ ਵ੍ਯਸਤ ਯੋਗ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਕਰਣ ਤੇ ਅਵਿਕਰਣ ਸੰਯੋਗ-ਵਿਧੀ ਨਾਲ।
Verse 3
त्रित्रिकेण च योगेन देव्या सन्नद्धविग्रहः जानाति सिद्धिदान्मन्त्रान् प्रस्तावान्निर्गतान् बहून्
ਤ੍ਰਿਤ੍ਰਿਕ ਸਾਧਨਾ ਅਤੇ ਇਸ ਯੋਗ ਨਾਲ—ਦੇਵੀ ਦੁਆਰਾ ਸਨ੍ਨੱਧ (ਸੁਰੱਖਿਅਤ/ਸੁਸੱਜਿਤ) ਦੇਹ ਵਾਲਾ ਸਾਧਕ—ਸਿੱਧੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਅਨੇਕ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨੂੰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਯੋਗ ਪ੍ਰਸਤਾਵ-ਜਨਿਤ ਪ੍ਰਯੋਗ-ਪ੍ਰਸੰਗਾਂ ਸਮੇਤ ਜਾਣ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
Verse 4
शास्त्रे शास्त्रे स्मृता मन्त्राः प्रयोगास्तत्र दुर्लभाः गुरुः स्यात् प्रथमो वर्णः पूर्वेद्युर्न च वर्ण्यते
ਹਰ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਮੰਤ੍ਰ ਤਾਂ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਯੋਗ ਉੱਥੇ ਦੁਲੱਭ ਹਨ। ਪਹਿਲਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਤੱਤ ਗੁਰੂ ਹੈ; ਅਤੇ ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਦਿਨ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, ਉਹ ਮੁੜ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਵਰਣਿਆ ਜਾਂਦਾ।
Verse 5
प्रस्तावे तत्र चैकार्णा द्व्यर्णास्त्र्यर्णादयो ऽभवन् तिर्यगूर्ध्वगता रेखाश् चतुरश् चतुरो भजेत्
ਉਸ ਪ੍ਰਸਤਾਵ-ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਏਕਾਖ਼ਰ, ਦ੍ਵ੍ਯਾਖ਼ਰ, ਤ੍ਰ੍ਯਾਖ਼ਰ ਆਦਿ ਸਮੂਹ ਬਣਦੇ ਹਨ; ਅਤੇ ਆੜੀਆਂ ਤੇ ਲੰਬੀਆਂ ਰੇਖਾਵਾਂ—ਜੋ ਚਾਰ ਹਨ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚਾਰ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
Verse 6
नव कोष्ठा भवन्त्येवं मध्यदेशे तथा इमान् प्रदक्षिणेन संस्थाप्य प्रस्तावं भेदयेत्ततः
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੱਧਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਨੌਂ ਕੋਠੇ (ਖੰਡ) ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੱਖਣਾਵਰਤ ਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਪ੍ਰਵੇਸ਼-ਮਾਰਗ (ਪ੍ਰਸਤਾਵ) ਦੀ ਵੰਡ/ਨਿਸ਼ਾਨਦੇਹੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
Verse 7
प्रस्तावक्रमयोगेन प्रस्तावं यस्तु विन्दति करमुष्टिस्थितास्तस्य साधकस्य हि सिद्धयः
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਪ੍ਰਸਤਾਵ (ਆਰੰਭ-ਭਾਗ) ਦੇ ਯੋਗ ਕ੍ਰਮ-ਵਿਧਾਨ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ/ਰਚ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਸਾਧਕ ਦੀਆਂ ਸਿੱਧੀਆਂ ਮਾਨੋ ਉਸ ਦੀ ਮੁੱਠੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਟਿਕੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
Verse 8
त्रैलोक्यं पादमूले स्यान्नवखण्डां भुवं लभेत् कपाले तु समालिख्य शिवतत्त्वं समन्ततः
ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਮੂਲ ਵਿੱਚ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰੇ; ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਨਵ-ਖੰਡ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਿਰੂਪਿਤ ਕਰੇ। ਫਿਰ ਕਪਾਲ ਉੱਤੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਅੰਕਿਤ ਕਰਕੇ, ਚੌਹੀਂ ਪਾਸੀਂ ਸ਼ਿਵ-ਤੱਤਵ ਦਾ ਚਿਤ੍ਰਣ ਕਰੇ।
Verse 9
श्मशानकर्पटे वाथ वाह्यं निष्क्रम्य मन्त्रवित् तस्य मध्ये लिखेन्नाम कर्णिकोपरि संस्थितम्
ਜਾਂ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਤੋਂ ਲਿਆਏ ਕਪੜੇ ਉੱਤੇ, ਮੰਤ੍ਰ-ਵਿਦ ਬਾਹਰੀ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ, ਉਸ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਕਰਨਿਕਾ ਦੇ ਉਪਰ ਸਥਿਤ ਨਾਮ ਲਿਖੇ।
Verse 10
तापयेत्खादिराङ्गारैर् भूर्जमाक्रम्य पादयोः सप्ताहादानयेत् सर्वं त्रेलोक्यं सचराचरम्
ਪੈਰਾਂ ਹੇਠਾਂ ਭੂਰਜ-ਪੱਤਰ ਰੱਖ ਕੇ, ਖਦਿਰ ਲੱਕੜ ਦੇ ਅੰਗਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਤਪਾਏ। ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮੂਹ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯ—ਚਰ ਅਚਰ ਸਮੇਤ—ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰਕੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
Verse 11
वज्रसम्पुटगर्भे तु द्वादशारे तु लेखयेत् मध्ये गर्भगतं नाम सदाशिवविदर्भितम्
ਵਜ੍ਰ-ਸੰਪੁਟ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਬਾਰਾਂ ਅਰਾਂ (ਬਾਰਾਂ ਕਿਰਣਾਂ) ਵਾਲੇ ਚੱਕਰ ਉੱਤੇ ਇਹ ਲਿਖੇ। ਵਿਚਕਾਰ ਗਰਭਸਥ ਨਾਮ ਲਿਖ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਦਾਸ਼ਿਵ-ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਚੌਹੀਂ ਪਾਸੀਂ ਘੇਰ/ਭਰ ਦੇਵੇ।
Verse 12
कुड्ये फलकके वाथ शिलापट्टे हरिद्रया मुखस्तम्भं गतिस्तम्भं सैन्यस्तम्भन्तु जायते
ਦੀਵਾਰ, ਲੱਕੜ ਦੇ ਫਲਕ ਜਾਂ ਪੱਥਰ ਦੀ ਤਖ਼ਤੀ ਉੱਤੇ ਹਲਦੀ ਨਾਲ ਲੇਪ/ਨਿਸ਼ਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ‘ਮੁਖ-ਸਤੰਭ’, ‘ਗਤੀ-ਸਤੰਭ’ ਅਤੇ ‘ਸੈਨ੍ਯ-ਸਤੰਭ’—ਅਰਥਾਤ ਬੋਲ/ਮੂੰਹ ਦਾ ਰੋਕ, ਚਾਲ ਦਾ ਰੋਕ ਅਤੇ ਫੌਜ ਦੀ ਜੜਤਾ—ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
Verse 13
विषरक्तेन संलिख्य श्मशाने कर्परे बुधः षट्कोणं दण्डमाक्रान्तं समन्ताच्छक्तियोजितम्
ਬੁੱਧਿਮਾਨ ਸਾਧਕ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਵਿੱਚ ਕੱਪਰ (ਭਾਂਡੇ ਦੇ ਟੁਕੜੇ) ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼-ਮਿਸ਼੍ਰਿਤ ਲਹੂ ਨਾਲ ਲਿਖੇ—ਛੇ-ਕੋਣੀ ਆਕ੍ਰਿਤੀ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਡੰਡ-ਚਿੰਨ੍ਹ ਦਾ ਆਕ੍ਰਮਣ/ਅਧਿਸ਼ਠਾਨ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਜੋ ਚੌਹੀਂ ਪਾਸੀਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋਵੇ।
Verse 14
मारयेदचिरादेष श्मशाने निहतं रिपुं छेदं करोति राष्ट्रस्य चक्रमध्ये न्यसेद्रिपुं
ਇਸ ਕਰਮ ਨਾਲ ਉਹ ਛੇਤੀ ਹੀ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਵਿੱਚ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਵੈਰੀ ਦੇ ਰਾਜ ਦਾ ‘ਛੇਦ’ (ਵਿਛੋੜਾ/ਵਿਘਟਨ) ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਚੱਕਰ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਨਿਆਸ ਕਰੇ।
Verse 15
चक्रधाराङ्गतां शक्तिं रिपुनाम्ना रिपुं हरेत् तार्क्ष्येणैव तु वीजेन खड्गमध्ये तु लेखयेत्
ਚੱਕਰਧਾਰੀ ਪ੍ਰਭੂ ਵਿੱਚ ਨਿਹਿਤ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ ਵੈਰੀ ਦਾ ਨਾਮ ਲਿਖ ਕੇ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਵਸ਼/ਨਿਵਾਰਨ ਕਰੇ; ਅਤੇ ਤਾਰਕ੍ਸ਼੍ਯ-ਬੀਜ (ਗਰੁੜ ਬੀਜ) ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਖੜਗ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਅੰਕਿਤ ਕਰੇ।
Verse 16
विदर्भरिपुनामाथ श्मशानाङ्गारलेखितम् सप्ताहात्साधयेद्देशं ताडयेत् प्रेतभस्मना
ਫਿਰ ਵਿਦਰਭ ਦੇ ਵੈਰੀ ਦਾ ਨਾਮ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਦੇ ਅੰਗਾਰ ਨਾਲ ਲਿਖ ਕੇ, ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰੇ; ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਤ-ਭਸਮ ਨਾਲ ਨਿਸ਼ਾਨੇ (ਜਾਂ ਪੁਤਲੇ) ਨੂੰ ਤਾਡੇ।
Verse 17
भेदने छेदने चैव मारणेषु शिवो भवेत् तारकं नेत्रमुद्दिष्टं शान्तिपुष्टौ नियोजयेत्
ਭੇਦਨ, ਛੇਦਨ ਅਤੇ ਮਾਰਣ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵ-ਰੂਪ ਨੂੰ ਵਰਤੇ। ‘ਤਾਰਕ ਨੇਤ੍ਰ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਹੈ; ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਪੁਸ਼ਟੀ (ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ-ਪੋਸ਼ਣ) ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰੇ।
Verse 18
दहनादिप्रयोगोयं शाकिनीञ्चैव कर्पयेत् मध्यादिवारुणीं यावद्वक्रतुण्डसमन्वितः
ਇਹ ਦਹਨ ਆਦਿ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਹੈ; ਸ਼ਾਕਿਨੀ ਨੂੰ ਵੀ ਕਰਪਿਤ (ਵਸ਼/ਦੂਰ) ਕਰੇ। ਮੱਧ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਵਾਰੁਣੀ-ਪ੍ਰਯੋਗ ਨੂੰ ਤਦ ਤੱਕ ਚਲਾਏ ਜਦ ਤੱਕ ਉਹ ਵਕ੍ਰਤੁੰਡ-ਸਮਨ੍ਵਿਤ ਨਾ ਹੋ ਜਾਵੇ।
Verse 19
कुण्ड इति क वज्रतुण्दसमन्वित इति ट कुष्टाद्या व्याधयो ये तु नाशयेत्तान्न संशयः मध्यादिउत्तरान्तन्तु करालीबन्धनाज्जपेत्
‘ਕੁੰਡ’ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ‘ਕ’ ਕਾਰ ਨਾਲ, ਅਤੇ ‘ਵਜ੍ਰਤੁੰਡ-ਸਮਨ੍ਵਿਤ’ ਨੂੰ ‘ਟ’ ਕਾਰ ਨਾਲ ਪਾਠ ਕਰੇ। ਇਸ ਨਾਲ ਕੋੜ੍ਹ ਆਦਿ ਰੋਗ ਨਾਸ ਹੁੰਦੇ ਹਨ—ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਕਰਾਲੀ-ਬੰਧਨ ਅਨੁਸਾਰ ਮੱਧ ਤੋਂ ਅੰਤ ਤੱਕ ਜਪ ਕਰੇ।
Verse 20
रक्षयेदात्मनो विद्यां प्रतिवादी यदा शिवः वारुण्यादि ततो न्यस्य ज्वरकाशविनाशनम्
ਆਪਣੀ ਵਿਦਿਆ (ਮੰਤ੍ਰ-ਗਿਆਨ) ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ। ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਤਿਵਾਦੀ ਸ਼ਿਵ (ਸ਼ਾਂਤ/ਅਨੁਕੂਲ) ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਦ ਵਾਰੁਣੀ ਆਦਿ ਦਾ ਨਿਆਸ ਕਰਕੇ ਜ਼ਵਰ ਅਤੇ ਕਾਸ (ਖੰਘ) ਦਾ ਨਾਸ ਕਰੇ।
Verse 21
सौम्यादि मध्यमान्तन्तु गुरुत्वं जायते वटे पूर्वादि मध्यमान्तन्तु लघुत्वं कुरुते क्षणात्
‘ਸੌਮ੍ਯ-’ ਆਦਿ ਗਣ ਵਿੱਚ ਮੱਧ ਅਤੇ ਅੰਤ ਦਾ ਅੱਖਰ ਛੰਦ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਪਰ ‘ਪੂਰ੍ਵ-’ ਆਦਿ ਗਣ ਵਿੱਚ ਮੱਧ ਅਤੇ ਅੰਤ ਦਾ ਅੱਖਰ ਤੁਰੰਤ ਲਘੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
Verse 22
भूर्जे रोचनया लिख्य एतद्वज्राकुलं पुरम् क्रमस्थैर् मन्त्रवीजैस्तु रक्षां देहेषु कारयेत्
ਭੂਰਜ-ਪੱਤਰ ਉੱਤੇ ਗੋਰੋਚਨਾ ਨਾਲ ਇਹ ‘ਵਜ੍ਰਾਕੁਲ’ ਰੱਖਿਆ-ਯੰਤਰ ਦਾ ਕਿਲ੍ਹਾ ਲਿਖ ਕੇ, ਕ੍ਰਮਬੱਧ ਮੰਤ੍ਰ-ਬੀਜਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦੇਹਾਂ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ-ਕ੍ਰਿਆ ਕਰਵਾਈ ਜਾਵੇ।
Verse 23
वेष्टिता भावहेम्ना च रक्षेयं मृत्युनाशिनी विघ्नपापारिदमनी सौभाग्यायुःप्रदा धृता
ਸੰਕਲਪ ਨਾਲ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ‘ਭਾਵ-ਹੇਮ’ ਨਾਲ ਲਪੇਟੀ ਇਹ ਰੱਖਿਆ ਧਾਰਣ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਇਹ ਮੌਤ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦੀ, ਵਿਘਨ-ਪਾਪ-ਸ਼ਤ੍ਰੂਆਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਂਦੀ ਅਤੇ ਧਾਰਕ ਨੂੰ ਸੁਭਾਗ ਤੇ ਦੀਰਘ ਆਯੁ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
Verse 24
द्यूते रेणे च जयदा शक्रसैन्ये न संशयः बन्ध्यानां पुत्रदा ह्य् एषा चिन्तामणिरिवापरा
ਇਹ ਜੂਏ ਅਤੇ ਰਣ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸ਼ਕ੍ਰ ਦੀ ਸੈਨਾ ਉੱਤੇ ਵੀ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਬਾਂਝ ਇਸਤ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ; ਸੱਚਮੁੱਚ ਇਹ ਦੂਜੀ ਚਿੰਤਾਮਣੀ ਵਰਗੀ ਹੈ।
Verse 25
साधयेत् परराष्ट्राणि राज्यञ्च पृथिवीं जयेत् फट् स्त्रीं क्षें हूं लक्षजप्याद्यक्षादिर्वशगो भवेत्
ਇਸ ਸਾਧਨਾ ਨਾਲ ਪਰਦੇਸੀ ਰਾਜ ਵਸ਼ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਰਾਜਸੱਤਾ ਤੇ ਧਰਤੀ ਜਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ‘ਫਟ্’, ‘ਸਤ੍ਰੀਂ’, ‘ਕ੍ਸ਼ੇਂ’, ‘ਹੂੰ’ ਬੀਜਾਂ ਨਾਲ ਲੱਖ ਜਪ ਕਰਨ ਨਾਲ ਯਕਸ਼ ਆਦਿ ਵੀ ਵਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
Frequently Asked Questions
The chapter’s technical emphasis is structural: it establishes the Tvaritā mūla-mantra as the authoritative basis that precedes and governs later prayogas, diagrammatic layouts, and operational sequences described in the following chapter.
By grounding practice in an authorized root-mantra and textual continuity, it reinforces discipline, lineage-dependence, and right ordering—conditions presented in the Agni Purana as necessary for siddhi to remain aligned with dharma rather than mere power-seeking.