
ဤအধ্যာယတွင် ဟာဋကေရှွရ-က்ஷೇತ್ರအတွင်းရှိ «ဂိုမုခ တီရ္ထ» ၏ မူလဖြစ်ပေါ်လာပုံ၊ ဖုံးကွယ်ထားပုံနှင့် ပြန်လည်ပေါ်ထွန်းလာပုံကို ဆူတက ရှင်းပြသည်။ မင်္ဂလာကာလတစ်ရက်တွင် ရေငတ်နေသော နွားတစ်ကောင်က မြက်တစ်စည်းကို ဆွဲထုတ်လိုက်ရာမှ ရေစီးပေါက်ထွက်လာပြီး နွားများစွာ သောက်သုံးနိုင်သည့် ရေကန်ကြီးတစ်ခုအဖြစ် ကျယ်ပြန့်သွားသည်။ ရောဂါပြင်းထန်သော နွားကျောင်းသားတစ်ဦးက ထိုရေထဲဝင်ရေချိုးရာ ချက်ချင်းရောဂါပျောက်ကင်း၍ ကိုယ်ခန္ဓာတောက်ပလာသဖြင့် အံ့ဖွယ်သတင်းက ပျံ့နှံ့ကာ ထိုနေရာကို «ဂိုမုခ» ဟု ခေါ်ကြသည်။ ထို့နောက် ရေဘယ်ကြောင့်ရှိသနည်းဟု ရှိသီများမေးမြန်းရာ ဆူတက အမ္ဗရီရှ မဟာရာဇာ၏ တပဿာကို ပြန်လည်ဖော်ပြသည်။ ကုဋ္ဌ (kuṣṭha) ရောဂါဖြင့် ခံစားနေရသော သားအတွက် ဆုတောင်းတပဿာပြုရာ၊ ယခင်ဘဝတွင် ဝင်ရောက်သူဟု မှားယွင်းထင်ကာ ဘြာဟ္မဏတစ်ဦးကို သတ်မိသည့် ဘြဟ္မဟတ္ယာ၏ ကမ္မဖလဟု သဘောပေါက်လာသည်။ ဗိဿနုက ကျေနပ်၍ မြေအောက်မှ ဂျာဟ္နဝီ (ဂင်္ဂါ) ရေကို သေးငယ်သော အပေါက်မှတဆင့် ခေါ်ထုတ်ပေးပြီး ရေချိုးဝင်မြုပ်ရန် ညွှန်ကြားသဖြင့် သားသည် ကင်းစင်သက်သာလာကာ အပေါက်ကို ဖုံးကွယ်ထားခဲ့သည်။ နောက်ကာလတွင် ထိုရေသည် «ဂိုမုခ» အဖြစ် မြေပြင်ပေါ် ပြန်လည်ထင်ရှားလာသည်ဟု ဆိုသည်။ အကျိုးဖလအနေဖြင့် စိတ်ရှည်သဒ္ဓါဖြင့် ရေချိုးခြင်းသည် ပာပ (pāpa) များနှင့် အချို့ရောဂါများကို ဖယ်ရှားနိုင်ကြောင်း၊ ဟာဋကေရှွရဒေသတွင် śrāddha ပြုလုပ်ခြင်းသည် ဘိုးဘွားတော်များအပေါ် တာဝန်ကို ဖြည့်ဆည်းနိုင်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ အထူးသဖြင့် တနင်္ဂနွေ မနက်အရုဏ်တက်ချိန် ရေချိုးခြင်းကို ကုသရေးအကျိုးထူးခြားဟု ချီးမြှောက်ပြီး အခြားနေ့များတွင်လည်း သဒ္ဓါရှိလျှင် အကျိုးရှိကြောင်း အတည်ပြုထားသည်။
Verse 1
सूत उवाच । अथान्यदपि तत्रास्ति गोमुखाख्यं सुशोभनम् । यद्गोवक्त्रात्पुरा लब्धं सर्वपातकनाशनम्
စူတက ပြော၏— “ထိုနေရာ၌ ထပ်မံ၍ လှပသန့်ရှင်းသော တီရ္ထတစ်ခု ရှိသည်၊ ‘ဂိုမုခ’ ဟု ခေါ်ကြ၏။ ရှေးကာလ၌ နွား၏ ပါးစပ်မှ ပေါ်ထွန်းလာ၍ အပြစ်အကုန် ဖျက်ဆီးပေးသည်။”
Verse 2
पुरासीदत्र गोपालः कश्चित्कुष्ठसमावृतः । चमत्कारपुरं विप्र अतीव क्षामतां गतः
ရှေးကာလ၌ ထိုနေရာတွင် နွားထိန်းတစ်ဦး ရှိခဲ့ပြီး ကုဋ္ဌရောဂါ (leprosy) ဖြင့် ကိုယ်လုံးတစ်လျှောက် ဖုံးလွှမ်းနေ၏။ အို ဗြာဟ္မဏ၊ ‘စမတ်ကာရပုရ’ ဟုခေါ်သော မြို့၌ သူသည် အလွန်ပင် ပိန်လှီ၍ အားနည်းသွားခဲ့၏။
Verse 3
कस्यचित्त्वथ कालस्य तेन मार्गेण गोकुलम् । मध्याह्नसमये प्राप्तं चंद्रे चित्रासमन्वितः
ထို့နောက် အချိန်အနည်းငယ်ကြာသော် ထိုလမ်းကြောင်းအတိုင်း သွားရာ၌ နေ့လယ်အချိန်တွင် ဂိုကူလ (နွားအစုအဝေး) သို့ ရောက်လေ၏။ ထိုအခါ လသည် စိတြာ နက္ခတ်နှင့် ပေါင်းစည်းနေ၏။
Verse 4
एकादश्यां तृषार्त्तं च भास्करे वृषसंस्थिते । एकयापि ततो धेन्वा तृणस्तम्बमतीव हि । नीलमालोकितं तत्र दूरादेत्य प्रहर्षिता
ဧကာဒသီနေ့၌ နေမင်းသည် ဝೃಷဘ (တော်ရပ်စ်) တွင်တည်နေစဉ် ရေငတ်၍ပင်ပန်းသော နွားတစ်ကောင်သည် အဝေးမှ အပြာမဲရောင်သဏ္ဌာန်ရှိသော မြက်တုံးတစ်တုံးကို မြင်၍ ထိုနေရာသို့ နီးကပ်လာသော် အလွန်ဝမ်းမြောက်လေ၏။
Verse 5
दन्तैर्द्रुतं समुत्पाट्य यावदाकर्षति द्विजाः । तावत्तज्जडमार्गेण तोयधारा विनिर्गता
သွားဖြင့် လျင်မြန်စွာ ဆွဲထုတ်၍ ဆက်လက်ဆွဲငင်နေစဉ်—အို ဒွိဇတို့—ထိုခဏတည်းက ထိုတင်းကျပ်သော လမ်းကြောင်းအတိုင်း ရေစီးတစ်စင်း ပေါက်ထွက်လာလေ၏။
Verse 6
अथास्वाद्य तृणं तस्मात्तृषार्ता च शनैःशनैः । पपौ तोयं सुविश्रब्धा सुस्वादु क्षीरसंनिभम्
ထို့နောက် ထိုမြက်ကို အနည်းငယ်မြည်းစမ်းပြီး ရေငတ်သော နွားမသည် ယုံကြည်စိတ်ချစွာ ဖြည်းဖြည်းချင်း ရေကို သောက်လေ၏—အရသာချိုမြိန်၍ နို့နှင့်တူလေ၏။
Verse 7
तस्या वेगेन तत्तोयं पिबन्त्यास्तत्रभूतले । गर्ता जाता सुविस्तीर्णा सलिलेन समावृता
နွားမသည် အားပြင်းပြင်းနှင့် စိတ်အားထက်သန်စွာ ထိုရေကို သောက်နေစဉ် ထိုမြေပြင်ပေါ်၌ ကျယ်ဝန်းသော အိုင်တစ်ခု ပေါ်ပေါက်လာ၍ ရေဖြင့် ပြည့်နှက်ကာ ဖုံးလွှမ်းသွားလေ၏။
Verse 8
ततोऽन्याः शतशो गावः पपुस्तोयं मुनिर्मलम् । तृषार्त्तास्तद्द्विजश्रेष्ठाः पीयूषरससंनिभम्
ထို့နောက် ရေငတ်၍ပင်ပန်းသော နွားများ ရာချီက ထိုရေကို သောက်ကြလေ၏—အို ဒွိဇအမြတ်တို့—သန့်ရှင်းစင်ကြယ်၍ အညစ်အကြေးမရှိ၊ အမృతရည်၏ အနှစ်သာရကဲ့သို့ ဖြစ်လေ၏။
Verse 9
यथायथा गता गावस्तत्र तोयं पिबंति ताः । सा गर्ता वक्त्रसंस्पर्शाद्वृद्धिं याति तथा तथा
နွားများ ပိုပိုလာ၍ ထိုနေရာ၌ ရေကို သောက်သကဲ့သို့၊ သူတို့၏ ပါးစပ်ထိတွေ့မှုကြောင့် ထိုရေကန်လည်း တဖြည်းဖြည်း ပိုမိုကြီးထွားလာ၏။
Verse 10
ततश्च गोकुले कृत्स्ने जाते तृष्णाविवर्जिते । गोपालोऽपि तृषार्तस्तु तस्मिंस्तोये विवेश च
ထို့နောက် ဂိုကူလာတစ်ရွာလုံး ရေငတ်ခြင်းကင်းသွားသောအခါ၊ နွားထိန်းသူလည်း ရေငတ်နာကျင်နေသော်လည်း ထိုရေထဲသို့ ဝင်ရောက်သွား၏။
Verse 11
अंगं प्रक्षाल्य पीत्वापो यावन्निष्क्रामति द्रुतम् । तावत्पश्यति गात्रं स्वं द्वादशार्कसमप्रभम्
ကိုယ်ကို ဆေးကြော၍ ထိုရေကို သောက်ပြီးနောက်၊ ထိုရေသည် သူ့အတွင်း၌ လျင်မြန်စွာ ရှိနေသမျှကာလပတ်လုံး၊ မိမိ၏ ကိုယ်အင်္ဂါများသည် နေရောင်တစ်ဆယ့်နှစ်လုံးနှင့်တူသော တောက်ပမှုဖြင့် လင်းလက်နေသည်ကို မြင်၏။
Verse 12
ततो विस्मयमापन्नो गत्वा स्वीयं निकेतनम् । वृतांतं कथयामास लोकानां पुरतोऽखिलम्
ထို့နောက် အံ့ဩခြင်းဖြင့် ပြည့်နှက်ကာ မိမိအိမ်သို့ သွားပြီး လူအများရှေ့တွင် ဖြစ်ရပ်အလုံးစုံကို ပြောပြလေ၏။
Verse 13
तृणस्तम्बं यथा धेन्वा तत्रोत्पाट्य प्रशक्तितः । यथा विनिर्गतं तोयं यथा तेनावगाहितम्
သူက ထိုနေရာ၌ နွားတစ်ကောင်က မြက်တုံးတစ်တုံးကို အားဖြင့် ဆွဲထုတ်သကဲ့သို့၊ ရေသည် ပြင်းထန်စွာ ပေါက်ထွက်လာပုံ၊ ဘယ်လို ထွက်ပေါ်လာပုံနှင့် မိမိက ထိုရေထဲ၌ ရေချိုးဝင်ပုံတို့ကို ဖော်ပြလေ၏။
Verse 15
भवंति च विनिर्मुक्ता रोगैः पापैश्च तत्क्षणात् । अपापाश्च पुनर्यांति तत्क्षणात्त्रिदिवालयम्
သူတို့သည် ခဏချင်းပင် ရောဂါနှင့် အပြစ်တို့မှ လွတ်မြောက်ကြ၏။ အပြစ်ကင်းစင်သဖြင့် ထိုခဏတည်းက နတ်ဘုံသို့ ထွက်ခွာကြ၏။
Verse 16
ततःप्रभृति तत्ख्यातं तीर्थं गोमुखसंज्ञितम् । गोमुखाद्भूतले जातं यतश्चैवं द्विजोत्तमाः
ထိုအချိန်မှစ၍ ထိုတီर्थသည် ‘ဂိုမုခ’ ဟူ၍ နာမည်ကြီးလာ၏။ အကြောင်းမူကား နွား၏ ပါးစပ်မှ မြေပြင်ပေါ်သို့ ပေါ်ထွန်းလာသောကြောင့်ပင်၊ အို ဒွိဇအမြတ်တို့။
Verse 17
अथ भीतः सहस्राक्षस्तद्दृष्ट्वा स्वर्गदायकम् । अक्लेशेन मनुष्याणां पूरयामास पांसुभिः
ထို့နောက် သဟသ္ရာက္ရှ (အိန္ဒြ) သည် ထိုနေရာက ကောင်းကင်ပေးနိုင်သည်ကို မြင်၍ ကြောက်ရွံ့သဖြင့် လူတို့ အလွယ်တကူ မရနိုင်စေရန် သဲဖြင့် ဖြည့်ပိတ်လိုက်၏။
Verse 18
ऋषय ऊचुः । किं तत्कारणमादिष्टं येन तत्तादृशं जलम् । तस्मात्स्थानाद्विनिष्क्रांतं सूतपुत्र वदस्व नः
ရိရှီတို့က ဆိုကြသည်– “ထိုနေရာမှ ထိုသို့သော ရေသည် ထွက်ပေါ်လာစေသော အမိန့်တော်ထားသည့် အကြောင်းရင်းကား အဘယ်နည်း။ အို စူတာ၏ သား၊ ကျွန်ုပ်တို့အား ပြောပါ။”
Verse 19
सूत उवाच । अत्र पूर्वं तपस्तप्तमम्बरीषेण भूभुजा । पुत्र शोकाभिभूतेन तोषितो गरुडध्वजः
စူတာက ဆိုသည်– “ယခင်က ဤနေရာတွင် အမ္ဗရီရှ မင်းကြီးသည် သားအပေါ် ဝမ်းနည်းခြင်းဖြင့် ဖိစီးခံရ၍ တပသ (အာစီတ) ကို ကျင့်ခဲ့၏။ ထို့ကြောင့် ဂရုဍဓွဇ (ဗိဿဏု) သည် ပျော်ရွှင်နှစ်သက်တော်မူ၏။”
Verse 20
तस्य पुत्रः सुविख्यातः सुवर्चा इति विश्रुतः । एको बभूव वृद्धत्वे कथंचिद्द्विजसत्तमाः
ထိုမင်း၏သားသည် အလွန်ကျော်ကြား၍ “သုဝရ္စာ” ဟုလည်း နာမည်ထင်ရှား၏။ မင်းကြီးအိုမင်းသည့်အခါ အံ့ဩဖွယ်ကောင်းစွာ တစ်ဦးတည်းသောသားအဖြစ် မွေးဖွားလာ၏၊ အို ဒွိဇသတ္တမတို့။
Verse 21
पूर्वकर्मविपाकेन स बालोऽपि च तत्सुतः । कुष्ठव्याधिसमाक्रांतः पितृमातृसुदुःखदः
အတိတ်က ကမ္မ၏ အကျိုးပေါက်ရောက်မှုကြောင့် ထိုသားငယ်သည် ကလေးဖြစ်သော်လည်း ကုဋ္ဌရောဂါ (လက်ပရိုစီ) ကပ်ရောက်၍ မိဘနှစ်ပါးအား အလွန်အမင်း ဝမ်းနည်းဒုက္ခပေးလေ၏။
Verse 22
अथ तत्कामिकं क्षेत्रं स गत्वा पृथिवीपतिः । चकार रोगनाशाय स्वपुत्रार्थं महत्तपः
ထို့နောက် မြေကြီး၏ဘုရင်သည် ဆန္ဒပြည့်စုံစေသော ထိုသန့်ရှင်းရာ က్షೇತ್ರ သို့ သွားရောက်၍ မိမိသားအတွက် ရောဂါပျောက်ကင်းစေရန် တပသ်ကြီးကို ပြုလုပ်လေ၏။
Verse 23
ततस्तुष्टिं गतस्तस्य स्वयमेव जनार्दनः । प्रदाय दर्शनं वाक्यं ततः प्रोवाच सादरम्
ထို့နောက် သူ့အပေါ် ကျေနပ်တော်မူသော ဇနာရ္ဒန သခင်တော်သည် ကိုယ်တိုင်ပင် ဒိဗ္ဗဒർശန ကို ပေးတော်မူ၍၊ ထို့နောက် လေးစားစွာဖြင့် ဤစကားတို့ကို မိန့်တော်မူလေ၏။
Verse 24
परितुष्टोऽस्मि ते वत्स तस्माच्चित्तेऽभिवांछितम् । प्रार्थयस्व प्रयच्छामि वरं पुत्र न संशयः
“ချစ်သားရေ၊ သင်အပေါ် ငါ အလွန်ကျေနပ်ပြီ။ ထို့ကြောင့် သင်၏စိတ်၌ လိုလားသမျှကို တောင်းလော့; သားရေ၊ သင်လိုသည့် အရှင်ပေးမည့် အပေးအယူ (ဝရ) ကို ငါပေးမည်၊ သံသယမရှိ” ဟု။
Verse 25
राजोवाच । ममायं संमतः पुत्रो ग्रस्तः कुष्ठेन केशव । बालोऽपि तत्कुरुष्वास्य कुष्ठव्याधिपरिक्षयम्
မင်းကြီးက မိန့်တော်မူသည်။ «အို ကေရှဝ၊ ငါ၏ချစ်မြတ်နိုးသော သားသည် ကုဋ္ဌရောဂါက လွှမ်းမိုးထားသည်။ ကလေးပင်ဖြစ်သော်လည်း သူ၏ ကုဋ္ဌရောဂါကို အဆုံးတိုင် ပျောက်ကင်းစေပါ»။
Verse 26
श्रीभगवानुवाच । एष आसीत्पुरा राजा मेघवाहनसंज्ञितः । ब्रह्मण्यश्च कृतज्ञश्च सर्वशास्त्रार्थपारगः
မြတ်စွာသော ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူသည်။ «အတိတ်ကာလ၌ ဤသူသည် မေဃဝာဟန ဟူသော အမည်ရှိသော မင်းတစ်ပါးဖြစ်ခဲ့၏။ ဗြာဟ္မဏတို့ကို ရိုသေကိုးကွယ်သူ၊ ကျေးဇူးသိတတ်သူ၊ သာသနာစာတမ်း (ရှာစတြ) အဓိပ္ပါယ်အားလုံးကို ကျွမ်းကျင်သူ ဖြစ်၏»။
Verse 27
कस्यचित्त्वथ कालस्य ब्राह्मणोऽनेन घातितः । अंतःपुरे निशाकाले प्रविष्टो जारकर्मकृत
«သို့သော် တစ်ခါတစ်ရံ၌ ဤသူက ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးကို သတ်ခဲ့သည်။ ထိုသူသည် ညအချိန် အတွင်းနန်းတော်သို့ ဝင်ရောက်ကာ မတရားသော မေထုန်အကျင့် (ဇာရကမ္မ) ကို ပြုလုပ်နေသူဖြစ်၏»။
Verse 28
अथ पश्यति यावत्स प्रभातेऽभ्युदिते रवौ । यज्ञोपवीतसंयुक्तस्तावत्स द्विजरूपधृक्
«ထို့နောက် မနက်ခင်းရောက်၍ နေထွက်လာသောအခါ၊ သူကြည့်မြင်သည်—ယဇ္ဉောပဝီတ (သန့်ရှင်းသော ကြိုး) ကို ဝတ်ဆင်ထားပြီး ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) ၏ ရုပ်သဏ္ဍာန်ကို ဆောင်ထားသူဖြစ်သည်»။
Verse 29
अथ तं ब्राह्मणं मत्वा घृणाविष्टः सुदुःखितः । गत्वा काशीपुरीं पश्चात्तपश्चक्रे समाहितः
«ထိုသူကို ဗြာဟ္မဏဟု သိမြင်သော်၊ နောင်တရခြင်းနှင့် အလွန်အမင်း ဝမ်းနည်းခြင်းတို့က လွှမ်းမိုးလာ၏။ ထို့နောက် ကာရှီမြို့သို့ သွားကာ စိတ်တည်ငြိမ်စွာ တပသ (အာသီတ) ကို ကျင့်ဆောင်하였다»။
Verse 30
राज्ये पुत्रं समाधाय वैराग्यं परमं गतः । नियतो नियताहारो भिक्षान्नकृतभोजनः
မင်းသည် သားကို နန်းတင်ပြီးနောက် အမြင့်ဆုံး ဝိရာဂျ (လောကကင်းဝေးမှု) သို့ ရောက်하였다။ ကိုယ်ကိုထိန်းသိမ်း၍ အစာကိုလည်း တိုင်းတာကာ ဘိက္ခာအစာဖြင့်သာ အသက်မွေး၍ တောင်းခံရသမျှကိုသာ စားသောက်하였다။
Verse 31
ततः कालेन संप्राप्तो यमस्य सदनं प्रति । विपाप्मापि च चिह्नेन युक्तोऽयं पृथिवीपतिः
ထို့နောက် အချိန်ကြာလာသော် ယမမင်း၏ နေရာသို့ မင်းသည် ရောက်하였다။ အပြစ်ကင်းစင်သော်လည်း ထိုလုပ်ရပ်၏ အမှတ်အသားတစ်ခုကို မင်းသည် ထမ်းဆောင်နေဆဲဖြစ်သည်။
Verse 32
ब्रह्मघातोद्भवेनैव बालभावेऽपि संस्थिते । येऽत्र कुष्ठसमायुक्ता दृश्यंते मानवा भुवि । तैर्नूनं ब्राह्मणाघातो विहितश्चान्यजन्मनि
ကလေးဘဝ၌ပင် ရှိနေသော်လည်း ဤကမ္ဘာမြေပေါ်တွင် ကုဋ္ဌ (အရေပြားရောဂါ/လက်ပရိုစီ) ခံစားနေသူတို့သည် ဘြဟ္မဟတ်ယာ—ဗြာဟ္မဏကို သတ်ခြင်း၏ အကျိုးဆက်ကြောင့်သာ ဖြစ်သည်။ အမှန်တကယ် ယခင်ဘဝတစ်ဘဝတွင် ဗြာဟ္မဏသတ်မှုကို ကျူးလွန်ခဲ့ကြသည်။
Verse 33
हाटकेश्वरजे क्षेत्रे यो गत्वा श्राद्धमाचरेत् । पितॄणां चैव सर्वेषामनृणः स प्रजायते
ဟာဋကေရှွရ (Hāṭakeśvara) သန့်ရှင်းသော က్షೇತ್ರသို့ သွား၍ ရှရဒ္ဓ (śrāddha) ကို ပြုလုပ်သူသည် ပိတೃ (ဘိုးဘွားဝိညာဉ်) အားလုံးအပေါ်ရှိ အကြွေးမှ လွတ်ကင်းသူ ဖြစ်လာသည်။
Verse 34
न ब्राह्मणवधाद्बाह्यं कुष्ठव्याधिः प्रजायते । एतत्सत्यं विजानीहि वदतो मम भूपते
ကုဋ္ဌရောဂါသည် ဗြာဟ္မဏသတ်ခြင်းမှတပါး အခြားအကြောင်းကြောင့် မဖြစ်ပေါ်နိုင်။ ငါပြောသောစကားအတိုင်း ဤအရာကို အမှန်တရားဟု သိမှတ်လော့၊ အရှင်မင်းကြီး။
Verse 35
अंबरीष उवाच । एतदर्थं सुराधीश मया त्वं पूजितः प्रभो । प्रसन्ने त्वयि देवेश नासाध्यं विद्यते भुवि
အမ္ဗရီရှက ပြော၏—ဤအကြောင်းကြောင့်ပင်၊ ဒေဝတို့၏အရှင်၊ အရှင်တော်ကို ကျွန်ုပ် ပူဇော်ခဲ့ပါသည်။ ဒေဝေရှင်တော် ပျော်ရွှင်နှစ်သက်တော်မူလျှင် မြေပြင်ပေါ်၌ မဖြစ်နိုင်သောအရာ မရှိပါ။
Verse 36
एवमुक्तस्ततस्तेन भगवान्मधुसूदनः । पातालजाह्नवीतोयं स सस्मार समाधिना
ထိုသို့ သူက လျှောက်ထားသဖြင့်၊ ဘဂဝန် မဓုသူဒနသည် သမာဓိသို့ ဝင်ကာ ပာတාලရှိ ဂျာဟ္နဝီ (ဂင်္ဂါ) ရေကို စိတ်၌ သတိရခေါ်ယူ하였다။
Verse 37
सा ध्याता सहसा तेन विष्णुना प्रभविष्णुना । कृत्वा तु विवरं सूक्ष्मं विनिष्क्रांताऽथ तत्क्षणात्
ထို ဂျာဟ္နဝီရေသည် ပေါ်ထွန်းအာနုဘော်ကြီးသော ဗိဿဏုက သတိစိုက်သည့်အခါ၊ အလွန်သေးငယ်သော အပေါက်တစ်ခုကို ဖန်တီးကာ ချက်ချင်းပင် ထွက်ပေါ်လာ하였다။
Verse 38
ततः प्रोवाच वचनमंबरीषं चतुर्भुजः । निमज्जतु सुतस्तेऽत्र सुपुण्ये जाह्नवीजले
ထို့နောက် လက်လေးဖက်ရှိသော အရှင်က အမ္ဗရီရှအား မိန့်တော်မူ၏—“သင်၏သားသည် ဤနေရာ၌ အလွန်ပုဏ္ဏားမြတ်သော ဂျာဟ္နဝီရေ၌ ရေချိုးနှစ်မြုပ်စေပါစေ။”
Verse 39
येन कुष्ठविनिर्मुक्तस्तत्क्षणादेव जायते । तथा ब्रह्मवधोद्भूतैः पातकैरुपपातकैः
ထိုရေ၌ နှစ်မြုပ်ခြင်းကြောင့် ကုဋ္ဌရောဂါမှ ချက်ချင်း လွတ်မြောက်လာသည်။ ထို့အတူ ဘြဟ္မဏသတ်ခြင်း (ဗြဟ္မဝဓ) မှ ပေါ်ပေါက်သော အပြစ်ကြီးများနှင့် အပြစ်ငယ်များမှလည်း ကင်းလွတ်စေသည်။
Verse 40
एतस्मिन्नेव काले तु समानीय सुतं नृपः । स्नापयामास तत्तोयैः प्रत्यक्षं शार्ङ्गधन्वनः
ထိုအချိန်တည်းမှာပင် မင်းကြီးသည် သားတော်ကို ခေါ်ယူလာ၍ ထိုရေများဖြင့် ရေချိုးပေး하였다၊ Śārṅga လေးကိုင်ရှင် ဗိဿနု၏ မျက်မှောက်တော်၌ပင်။
Verse 41
ततः स बालकः सद्यः स्नातमात्रो द्विजोत्तमाः । कुष्ठव्याधिविनिर्मुक्तो जातो बालार्कसंनिभः
ထို့နောက် အို ဒွိဇအမြတ်တို့၊ ထိုကလေးသည် ရေချိုးပြီးချင်းပင် ကုဿ္ဌရောဂါမှ လွတ်မြောက်ကာ မနက်ဦး နေထွက်ကဲ့သို့ တောက်ပလာ၏။
Verse 42
ततः प्रणम्य तं देवं हर्षेण महताऽन्वितः । पित्रा समं जगामाथ स्वकीयं भवनं द्विजाः
ထို့နောက် သူသည် ထိုဘုရားသခင်ကို ဝမ်းမြောက်လွန်စွာဖြင့် ဦးချ၍၊ အို ဒွိဇတို့၊ အဖနှင့်အတူ မိမိအိမ်သို့ ပြန်သွားလေ၏။
Verse 43
तस्मिन्गते महीपाले सपुत्रे तत्क्षणाद्धरिः । तद्रंध्रं पूरयामास यथा नो वेत्ति कश्चन
မင်းကြီးသည် သားတော်နှင့်အတူ ထွက်ခွာသွားသောအခါ၊ ဟရီ (ဗိဿနု) သည် ချက်ချင်းပင် ထိုအပေါက်ကို ဖြည့်ပိတ်လိုက်၍ မည်သူမျှ မသိစေရန် ပြုလေ၏။
Verse 44
एतस्मात्कारणात्पूर्वं तत्तोयं सर्वपापहृत् । यद्गोमुखेन भूयोऽपि भूतले प्रकटीकृतम्
ဤအကြောင်းကြောင့်ပင် ထိုရေသည် ရှေးကတည်းက အပြစ်အားလုံးကို ဖယ်ရှားပေးသော ရေဖြစ်လာ၏၊ ဂိုမုခ (Gomukha) မှတစ်ဆင့် မြေပြင်ပေါ်တွင် ထပ်မံ ပေါ်ထွန်းခဲ့သောကြောင့်။
Verse 46
व्याधयोपि महारौद्रा दद्रुपामा समुद्भवाः । उपसर्गोद्भवाश्चैव विस्फोटकविचर्चिका
အလွန်ကြောက်မက်ဖွယ်သော ရောဂါကြီးများ—ကူးစက်မှုမှ ဖြစ်ပေါ်သော အရေပြားဝိုင်းယား (ringworm) နှင့် အရေပြားရောင်ရမ်း (eczema) တို့အပြင် ပေါက်ကွဲဒဏ်ရာများနှင့် အရေပြားအနာရောဂါများကိုလည်း ဤနေရာ၌ ဆိုထားသည်။
Verse 47
निष्कामस्तु पुनर्मर्त्यो यः स्नानं तत्र भक्तितः । कुरुते याति लोकं स देवदेवस्य चक्रिणः
သို့သော် ဆန္ဒကင်းသော လူသားတစ်ဦးသည် ထိုနေရာ၌ ဘက္တိဖြင့် ရေချိုးလျှင်၊ ဒေဝဒေဝဖြစ်သော စက်ရင် (စက်ရကိုင်) သခင်ထံ၏ လောကသို့ ရောက်ရှိသည်။
Verse 48
यस्मिन्दिने समानीता सा गंगा तत्र विष्णुना । तस्मिन्दिने वृषे सूर्यः स्थितश्चित्रासु चंद्रमाः
ဗိဿနုက ဂင်္ဂါမြစ်တော်ကို ထိုနေရာသို့ ခေါ်ဆောင်လာသော နေ့၌ပင်၊ နေမင်းသည် ဝೃಷ (Taurus) တွင် တည်၍ လမင်းသည် စိတ္ရာ (Citrā) နက္ခတ်၌ တည်နေ하였다။
Verse 49
अद्यापि तज्जलस्पर्शात्सुपवित्रो धरातले । यः स्नानं सूर्यवारेण कुरुतेऽर्कोदयं प्रति । तस्य नाशं द्रुतं यांति गलगंडादिका इह
ယနေ့တိုင် ထိုရေကို ထိတွေ့ရုံဖြင့်ပင် မြေပြင်ပေါ်၌ အလွန်သန့်ရှင်းစေသည်။ တနင်္ဂနွေနေ့တွင် နေထွက်ဘက်သို့ မျက်နှာမူကာ ထိုနေရာ၌ ရေချိုးသူ၏ လည်ပင်းဖောင်းရောဂါ (goitre) စသည့် ဝေဒနာများသည် ဤလောက၌ပင် လျင်မြန်စွာ ပျောက်ကွယ်သွားသည်။
Verse 50
तथान्येऽपि दिने तस्मिन्यदि तोयमवाप्य च । स्नानं करोति सद्भक्त्या तत्फलं सोऽपि चाप्नुयात्
ထိုနည်းတူ အခြားနေ့များတွင်လည်း ထိုရေကို ရရှိပြီး စစ်မှန်သော ဘက္တိဖြင့် ရေချိုးလျှင်၊ သူလည်း ထိုတူညီသော အကျိုးကို ရရှိမည်။
Verse 93
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये गोमुखतीर्थमाहात्म्यवर्णनंनाम त्रिनवतितमोऽध्यायः
ဤသို့ဖြင့် «ဂိုမုခ တီရ္ထ၏ မဟိမကို ဖော်ပြခြင်း» ဟု အမည်ရသော အခန်း ၉၃ သည် နာဂရခဏ္ဍ၏ ဟာဋကေရှွရ-က்ஷೇತ್ರ မာဟာတ္မယ၌၊ ဧကာရှီတိ-သာဟသရီ သံဟိတာပါဝင်သော စကန္ဒ မဟာပုရာဏ၌ ပြီးဆုံးလေ၏။