
ဤအဓ್ಯಾಯသည် အဂஸ္တျာက ကုမာရ (စကန္ဒ) ထံသို့ မရဏအချိန် (ကာလ) နီးကပ်လာမှုကို မည်သို့သိနိုင်သနည်း၊ ကိုယ်ခန္ဓာရှိသတ္တဝါများတွင် မည်သည့်လက္ခဏာများ (စိဟ္နာနိ) ပေါ်ထွက်သနည်းဟု မေးမြန်းသည့် သင်ကြားရေးဆွေးနွေးပုံစံဖြစ်သည်။ ကုမာရသည် နှာခေါင်းနှစ်ဖက်မှ အသက်ရှူစီးဆင်းပုံ၊ အာရုံခံစားမှုအလွန်အမင်းထူးခြားခြင်း၊ ကိုယ်ခန္ဓာခြောက်သွေ့ခြင်းနှင့် အရောင်ပြောင်းခြင်း၊ အရိပ်/ပြန်လှန်ရိပ်မြင်ပုံပျက်ကွက်ခြင်း၊ မကောင်းသတင်းဆောင်သော အိပ်မက်ပုံရိပ်များ စသည့် လက္ခဏာများကို ရှင်းလင်းကာ တစ်ခုချင်းစီနှင့် ကျန်ရှိသက်တမ်းကို ရက်မှ လအထိ ခန့်မှန်းချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် စာတမ်းသည် ရောဂါလက္ခဏာကြည့်ရှုခြင်းမှ သီလနှင့် သဒ္ဓါဆိုင်ရာ အကြံဉာဏ်သို့ လှည့်ကာ “အချိန်ကို မလှည့်စားနိုင်” သဖြင့် ယောဂကျင့်စဉ်ကို စည်းကမ်းတကျ လေ့ကျင့်ရန် သို့မဟုတ် ကာရှီကို အားကိုးရန် တိုက်တွန်းပြီး ဝိශ්ဝေရှ್ವರကို အဆုံးအဖြတ်ပေးသော အာရုံခံအမိုးအကာအဖြစ် ချီးမြှောက်သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ကာရှီမဟာတ္မယကို အားကောင်းစွာဖော်ပြကာ ဝါရာဏသီတွင် နေထိုင်ခြင်း၊ ဝိශ්ဝေရှ्वरကို ပူဇော်ခြင်းနှင့် ထိတွေ့ခြင်းတို့သည် ကလိယုဂ်၏ ကြောက်ရွံ့မှု၊ အချိန်၊ အိုမင်းခြင်းနှင့် အပြစ်ဒုက္ခတို့ကို ကျော်လွန်စေသည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် အိုမင်းခြင်း (ဇရာ) ကို ကျဆင်းမှု၏ အဓိကအမှတ်အသားဟု သတိပေးကာ အားနည်းမှုကြောင့် ဓမ္မကျင့်နိုင်စွမ်း မလျော့မီ ကာရှီသို့ ရောက်ရှိရန် လက်တွေ့ကျသော တိုက်တွန်းချက်ဖြင့် ပြီးဆုံးသည်။
Verse 1
अगस्तिरुवाच । कथं निकटतः कालो ज्ञायते हरनंदन । तानि चिह्नानि कतिचिद्ब्रूहि मे परिपृच्छतः
အဂஸ္တျက ပြောသည်– “ဟရ၏ သားတော်ရေ၊ ကာလ (သေခြင်း) နီးကပ်လာသည်ကို မည်သို့ သိနိုင်သနည်း။ ကျွန်ုပ် မေးမြန်းသဖြင့် ထိုနိမိတ်လက္ခဏာအချို့ကို ပြောပြပါ။”
Verse 2
कुमार उवाच । वदामि कालचिह्नानि जायंते यानि देहिनाम् । मृत्यौ निकटमापन्ने मुने तानि निशामय
ကူမာရ (စကန္ဒ) က ပြောသည်– “ကိုယ်ခန္ဓာရှိသတ္တဝါတို့၌ ပေါ်ပေါက်လာသော ကာလ၏ နိမိတ်လက္ခဏာများကို ငါ ပြောမည်။ အို မုနိ၊ သေခြင်း နီးကပ်လာသောအခါ ထိုလက္ခဏာများကို သတိဖြင့် ကြည့်ရှုလော့။”
Verse 3
याम्यनासापुटे यस्य वायुर्वाति दिवानिशम् । अखंडमेव तस्यायुः क्षयत्यब्दत्रयेण हि
တစ်ယောက်၏ အသက်ရှုလေသည် နေ့ညမပြတ် တောင်ဘက်နှာခေါင်းပေါက် (ညာဘက်) မှသာ ဆက်တိုက်စီးဆင်းနေပါက၊ ကျန်ရှိသော အသက်တမ်းသည် မပြတ်လျော့နည်းသွားပြီး အမှန်တကယ် သုံးနှစ်အတွင်း ကုန်ဆုံးသွားသည်။
Verse 4
अहोरात्रं त्र्यहोरात्रं रविर्वहति संततम् । अब्दमेकं च तस्येह जीवनावधिरुच्यते
‘နေဓာရာ’ ဟူသော ညာဘက်နှာခေါင်းပေါက်မှ လေစီးကြောင်းသည် တစ်နေ့တစ်ည မပြတ်တောက်ဘဲ သို့မဟုတ် သုံးနေ့သုံးည ဆက်တိုက်စီးဆင်းနေပါက၊ ဤလောက၌ သူ၏ အသက်ကန့်သတ်သည် တစ်နှစ်သာ ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။
Verse 5
वहेन्नासापुटयुगे दशाहानि निरंतरम् । वातश्चेत्सह संक्रांतिस्तया जीवेद्दिनत्रयम्
နှာခေါင်းပေါက်နှစ်ဖက်လုံးမှ အသက်ရှုလေသည် ဆယ်ရက်တိုင်တိုင် မပြတ်စီးဆင်းနေပြီး၊ ထိုနှင့်အတူ လေဓာတ်စီးကြောင်းတွင် ‘သင်္ကြာန္တိ’ (ပြောင်းလဲကူးပြောင်းမှု) လည်း ဖြစ်ပေါ်လာပါက၊ ထိုနိမိတ်အရ သူသည် သုံးရက်သာ ထပ်မံအသက်ရှင်မည်ဟု ဆိုကြသည်။
Verse 6
नासावर्त्म द्वयं हित्वा मातरिश्वा मुखाद्वहेत् । शंसेद्दिनद्वयादर्वाक्प्रयाणं तस्य चाध्वनि
နှာခေါင်းလမ်းကြောင်းနှစ်ဖက်လုံးကို စွန့်၍ မာတရိရှွာ (ပရာဏဝါယု) သည် ပါးစပ်မှ စီးထွက်လာပါက၊ သူ၏ နောက်ဆုံးလမ်းခရီး၌ ပျောက်ကွယ်ခြင်း (သေခြင်း) သည် နှစ်ရက်အတွင်း ဖြစ်မည်ဟု ကြေညာရမည်။
Verse 7
अकस्मादेवयत्काले मृत्युः सन्निहितो भवेत् । चिंतनीयः प्रयत्नेन स कालो मृत्युभीरुणा
မည်သည့်အခါမဆို သေမင်းသည် ရုတ်တရက် နီးကပ်လာလျှင်၊ သေခြင်းကို ကြောက်ရွံ့သူသည် ထိုအချိန်ကို ကြိုးစား၍ သေချာစွာ ဆင်ခြင်ရမည်၊ ဒါမှ သာသနာဓမ္မအတိုင်း လုပ်ဆောင်ကာ မပြင်ဆင်မထားဘဲ မကျန်ရစ်စေရန်။
Verse 8
सूर्ये सप्तमराशिस्थे जन्मर्क्षस्थे निशाकरे । पौष्णः स कालो द्रष्टव्यो यदा याम्ये रविर्वहेत्
နေမင်းသည် ရာသီခုနစ်မြောက်၌ တည်နေပြီး လမင်းသည် မွေးနက္ခတ်၌ တည်နေသည့်အခါ ထိုကာလကို «ပေါုရှ္ဏ (Pauṣṇa)» ဟု ခေါ်သည်။ အထူးသဖြင့် ညာဘက် (တောင်ဘက်) နှာခေါင်းပေါက်မှ နေရောင်သက် (solar breath) စီးဆင်းလာသည့်အခါ ထိုအချိန်ကို သတိပြုကြည့်ရှုရမည်။
Verse 9
अकस्माद्वीक्षते यस्तु पुरुषं कृष्णपिंगलम् । तस्मिन्नेव क्षणेऽरूपं स जीवेद्वत्सरद्वयम्
သို့သော် တစ်ဦးဦးက အမှတ်မထင် အမည်းရောင်နှင့် အဝါညိုရောင်ရောစပ်သကဲ့သို့ (kṛṣṇa-piṅgala) အရောင်ရှိသော လူတစ်ယောက်ကို မြင်လိုက်ပါက၊ ထိုခဏမှစ၍—လက္ခဏာသည် နူးညံ့၍ အရုပ်မရှိသော်လည်း—သူ၏အသက်တမ်းသည် နှစ်နှစ်သာ ကျန်သည်ဟု ဆိုကြသည်။
Verse 10
यस्य बीजं मलं मूत्रं क्षुतं मूत्रं मलं तु वा । इहैकदा पतेद्यस्य अब्दं तस्यायुरिष्यते
အကယ်၍ မိမိ၏ သုတ်ရည်၊ အညစ်အကြေး၊ ဆီး—သို့မဟုတ် နှာချေရာတွင် ဆီး သို့ အညစ်အကြေးပါ လွတ်ထွက်လာခြင်း—ဤနေရာ၌ မတော်တဆ တစ်ကြိမ်ပင် ဖြစ်ပေါ်လျှင်၊ ထိုသူ၏ ကျန်ရှိအသက်တမ်းကို တစ်နှစ်သာ ဟု သတ်မှတ်ကြသည်။
Verse 12
व्यभ्रेह्नि वारिपूर्णास्यः पृष्ठीकृत्य दिवाकरम् । फूत्कृत्याश्विंद्रचापं न पश्येत्षण्मासजीवितः
မိုးတိမ်မရှိသောနေ့၌ ပါးစပ်ကို ရေနှင့်ပြည့်အောင် ထည့်ပြီး နေမင်းကို ကျောပေးကာ ဖူးထုတ်ပက်လျှင်တောင် သက်တံကို မမြင်ရပါက၊ ထိုသူ၏ အသက်တမ်းသည် ခြောက်လသာ ကျန်သည်ဟု ဆိုကြသည်။
Verse 13
अरुंधतीं ध्रुवं चैव विष्णोस्त्रीणिपदानि च । आसन्नमृत्युर्नोपश्येच्चतुर्थं मातृमंडलम्
မရဏနီးကပ်လာသူသည် အရုန္ဓတီကို မမြင်၊ ဓြုဝကြယ်ကို မမြင်၊ ဗိဿဏု၏ ခြေလှမ်းသုံးပါးကိုလည်း မမြင်ရ; ထို့ပြင် စတုတ္ထဖြစ်သော မာတೃ-မဏ္ဍလ (မိခင်ဒေဝီများ၏ ဝိုင်းဝန်း) ကိုပါ မမြင်နိုင်ဟု ဆိုသည်။
Verse 14
अरुंधती भवेज्जिह्वा ध्रुवो नासाग्रमुच्यते । विष्णोः पदानि भ्रूमध्ये नेत्रयोर्मातृमंडलम्
လူတစ်ဦး၏ လျှာသည် အရုန္ဓတီကဲ့သို့ ထင်ရှားလာပြီး နှာခေါင်းအဖျားကို ဓြုဝဟု ခေါ်ဆိုရသကဲ့သို့၊ မျက်ခုံးကြားတွင် ဗိဿဏု၏ ခြေရာများကို မြင်ရပြီး မျက်လုံးအတွင်း မာတೃများ၏ မဏ္ဍလကို မြင်ရလျှင်—ဤအရာများသည် သေမင်းနီးကပ်လာခြင်း၏ အမင်္ဂလာလက္ခဏာများဟု သတ်မှတ်ကြသည်။
Verse 15
वेत्ति नीलादिवर्णस्य कटम्लादिरसस्यहि । अकस्मादन्यथाभावं षण्मासेन स मृत्युभाक्
အပြာရောင်စသည့် အရောင်များနှင့် ခါး–ချဉ်စသည့် အရသာများကို ရုတ်တရက် ပုံမှန်မဟုတ်ဘဲ ပြောင်းလဲသွားသည်ဟု ခံစားရလျှင် ထိုသူသည် ခြောက်လအတွင်း သေမင်းကို ရင်ဆိုင်ရမည်ဟု ဆိုသည်။
Verse 16
षण्मासमृत्योर्मर्त्यस्य कंठोष्ठरसना रदाः । शुष्यंति सततं तद्वद्विच्छायास्तालुपंचमाः
ခြောက်လအတွင်း သေမင်းရောက်မည့် မရဏာတရားရှိသူ၏ လည်ချောင်း၊ နှုတ်ခမ်း၊ လျှာနှင့် သွားများသည် အမြဲတမ်း ခြောက်သွေ့နေတတ်ပြီး၊ ထို့အတူ (ပဉ္စမအင်္ဂါဖြစ်သော) ပါးစပ်အမိုးသည်လည်း မျက်နှာပြောင်ပျောက်ကာ သဘာဝအရောင်အဆင်းကို ဆုံးရှုံးသွားသည်။
Verse 17
रेतः करजनेत्रांता नीलिमानं भजंति चेत् । तर्हि कीनाशनगरीं षष्ठेमासि व्रजेन्नरः
သုတ်ရည်၊ လက်သည်းများနှင့် မျက်လုံးထောင့်များတွင် အပြာရောင်ဆန်သော အရိပ်ရောင် ပေါ်လာလျှင် ထိုယောက်ျားသည် ခြောက်လမြောက်တွင် ယမမင်း၏ မြို့တော်သို့ သွားရောက်ရမည်ဟု ဆိုသည်။
Verse 19
द्रुतमारुह्यशरठस्त्रिवर्णो यस्य मस्तके । प्रयाति याति तस्यायुः षण्मासेन परिक्षयम्
အလျင်မြန်စွာ လှုပ်ရှားသော အရောင်သုံးမျိုးပါ လိပ်ပြာ (လိပ်ပြာမဟုတ်—လိပ်ကောင်/လိပ်ပြာမဟုတ်) လိပ်ကောင်တစ်ကောင်က လူတစ်ဦး၏ ခေါင်းပေါ်သို့ တက်ပြီးနောက် ထွက်ခွာသွားလျှင် ထိုသူ၏ အသက်တာသည် ခြောက်လအတွင်း ကုန်ခမ်းသို့ ရောက်လိမ့်မည်။
Verse 20
सुस्नातस्यापि यस्याशु हृदयं परिशुष्यति । चरणौ च करौ वापि त्रिमासं तस्य जीवितम्
ကောင်းစွာ ရေချိုးပြီးနောက်တောင် နှလုံးနေရာသည် ချက်ချင်း ခြောက်သွေ့လာ၍ ခြေထောက် သို့မဟုတ် လက်များပါ ခြောက်သွေ့သွားလျှင် ထိုသူ၏ အသက်တမ်းမှာ သုံးလသာ ကျန်သည်။
Verse 21
प्रतिबिंबं भवेद्यस्य पदखंडपदाकृति । पांसौ वा कर्दमे वापि पंचमासान्स जीवति
ဖုန်ထဲ၌ဖြစ်စေ ရွံ့ထဲ၌ဖြစ်စေ မိမိ၏ ပြန်လှန်ရိပ်ပုံက ခြေထောက်ကွဲပျက် သို့မဟုတ် ပုံပျက်နေသကဲ့သို့ ပေါ်လာလျှင် ထိုသူသည် ငါးလသာ အသက်ရှင်သည်။
Verse 22
छाया प्रकंपते यस्य देहबंधेपि निश्चले । कृतांतदूता बध्नंति चतुर्थे मासि तं नरम्
ကိုယ်ခန္ဓာ မလှုပ်မယှက် ရပ်နေသော်လည်း ရိပ်အရိပ်က တုန်ခါနေပါက ကృతान्त (သေမင်း) ၏ တမန်များက စတုတ္ထလတွင် ထိုယောက်ျားကို ချည်နှောင်ကြသည်။
Verse 23
निजस्य प्रतिबिंबस्य नीराज्यमुकुरादिषु । उत्तमांगं न यः पश्येत्समासेन विनश्यति
အပြစ်ကင်းစင်သော မှန်ကန်ကဲ့သို့သော အရာများတွင် မိမိ၏ ပြန်လှန်ရိပ်ပုံ၏ အထက်ပိုင်း (ဦးခေါင်း) ကို မမြင်ရလျှင် ထိုသူသည် တစ်လအတွင်း ပျက်စီးသွားသည်။
Verse 24
मतिर्भ्रश्येत्स्खलेद्वाणी धनुरैद्रं निरक्षितै । रात्रौ चंद्रद्वयं चापि दिवा द्वौ च दिवाकरौ
စိတ်ဉာဏ် မရှင်းလင်းဘဲ ရှုပ်ထွေးလာ၍ စကားပြောရာတွင် လဲလှယ်တုန့်တုန့်ဖြစ်ကာ မိုးမရွာဘဲ သက်တံမြင်ရခြင်း၊ ညတွင် လနှစ်စင်းမြင်ရခြင်းနှင့် နေ့တွင် နေရောင်နှစ်စင်းမြင်ရခြင်း—ဤတို့သည် အလွန်ပြင်းထန်သော နိမိတ်ဆိုးများ (သေမင်းနီးလာခြင်း) ဖြစ်သည်။
Verse 25
दिवा च तारकाचक्रं रात्रौ व्योमवितारकम् । युगपच्च चतुर्दिक्षु शाक्रं कोदंडमंडलम्
နေ့ခင်းတွင် ကြယ်ဝိုင်းတစ်ဝိုင်းကို မြင်ရခြင်း၊ သို့မဟုတ် ညအခါ မိုးကောင်းကင်၌ ကြယ်များ မသဘာဝအတိုင်း ပြည့်နှက်နေခြင်း၊ သို့မဟုတ် တစ်ပြိုင်နက် လေးဘက်လုံးတွင် အိန္ဒြာ၏ လေးတံကွေးဝိုင်း ပေါ်ထွက်ခြင်းတို့သည် ဤနေရာ၌ အမင်္ဂလာနိမိတ်ဟု သတ်မှတ်ကြသည်။
Verse 26
भूरुहे भूधराग्रे च गंधर्वनगरालयम् । दिवापिशाच नृत्यं च एते पंचत्वहेतवः
သစ်ပင်ပေါ်၌ သို့မဟုတ် တောင်ထိပ်ပေါ်၌ တည်နေသကဲ့သို့ မြင်ရသော ‘ဂန္ဓဗ္ဗနဂရ’ (မိရაჟကဲ့သို့ အမြင်လှည့်စားမှု) ကို မြင်ရခြင်းနှင့်၊ နေ့ခင်းတောက်တောက်တွင် ပိသာချာတို့၏ အကကိုပါ မြင်ရခြင်းတို့သည် သေခြင်းသို့ ဦးတည်စေသော အကြောင်းအရာ (နိမိတ်) များ ဖြစ်သည်။
Verse 27
सर्वेष्वेतेषु चिह्नेषु यद्येकमपि वीक्षते । तदा मासावधिं मृत्युः प्रतीक्षेत न चाधिकम्
ဤနိမိတ်အမျိုးမျိုးတို့အနက် တစ်ခုတည်းကိုပင် မြင်ရလျှင်၊ သေခြင်းသည် တစ်လအထိသာ စောင့်နေမည်ဟု ဆိုကြသည်—ထို့ထက် မပို။
Verse 28
करावरुद्ध श्रवणः शृणोति न यदा ध्वनिम् । स्थूलः कृशः कृशस्थूलस्तदामासान्निवर्तते
လက်နှစ်ဖက်ဖြင့် နားကိုပိတ်ထားသော်လည်း အသံမကြားတော့သည့်အခါ၊ ထို့ပြင် ကိုယ်ခန္ဓာသည် တစ်ခါတစ်ရံ ဝ၊ တစ်ခါတစ်ရံ ပိန်၊ သို့မဟုတ် ပိန်ဝ အလှည့်ကျ မသဘာဝအတိုင်း ပြောင်းလဲနေသည့်အခါ—အသက်တာသည် လအနည်းငယ်အတွင်း ဆုတ်ယုတ်သွားသည်။
Verse 29
यः पश्येदात्मनश्छायां दक्षिणाशा समाश्रिताम् । दिनानि पंच जीवित्वा पंचत्वमुपयाति सः
မိမိ၏ အရိပ်ကို တောင်ဘက်သို့ လှည့်ယိမ်းနေသည်ဟု မြင်သူသည်၊ ငါးရက်သာ အသက်ရှင်ပြီးနောက် သေခြင်းသို့ ရောက်သည်။
Verse 30
प्रोह्यते भक्ष्यते वापि पिशाचासुरवायसैः । भूतैः प्रेतैः श्वभिर्गृध्रैर्गोमायुखरसूकरैः
အကယ်၍ (အိပ်မက် သို့မဟုတ် နိမိတ်တွင်) ပိသာချာ၊ အသူရ၊ ကျီးကန်း၊ ဘူတ၊ ပရိတ်၊ ခွေး၊ လင်းတ၊ မြေခွေး၊ မြည်းနှင့် ဝက်တို့က ဆွဲခေါ်သွားခြင်း သို့မဟုတ် စားသောက်ခြင်းကို မြင်ရလျှင်—အလွန်အမင်္ဂလာသော နိမိတ်ဆိုးတစ်ရပ် ဖြစ်သည်။
Verse 31
रासभैः करभैः कीशैः श्वेनैरश्वतरैर्बकैः । स्वप्ने स जीवितं त्यक्त्वा वर्षांते यममीक्षते
အိပ်မက်ထဲတွင် မြည်း၊ ကုလားအုတ်၊ မျောက်၊ ခွေး၊ မြည်း-မြင်းစပ် (mule) နှင့် ကြိုးကြာတို့က ဝိုင်းရံနှောင့်ယှက်နေသည်ကို မြင်ရလျှင်—အသက်ကို စွန့်ပြီး တစ်နှစ်ကုန်တွင် ယမမင်းကို တွေ့မြင်ရသည်။
Verse 32
गंधपुष्पांशुकैः शोणैः स्वां तनुं भूषितां नरः । यः पश्येत्स्वप्नसमये सोऽष्टौ मासाननित्यहो
အိပ်မက်ချိန်တွင် လူတစ်ယောက်က မိမိကိုယ်ခန္ဓာကို အနီရောင် အနံ့သာ၊ ပန်းများနှင့် အနီရောင် အဝတ်အစားများဖြင့် အလှဆင်ထားသည်ဟု မြင်ရလျှင်—အနိစ္စ၊ သူသည် မတည်မြဲသူ; လက်ကျန်ကာလ ရှစ်လသာ ရှိသည်။
Verse 33
पांसुराशि च वल्मीकं यूपदंडमथापि वा । योधिरोहति वै स्वप्ने स षष्ठे मासि नश्यति
အိပ်မက်ထဲတွင် ဖုန်တောင်ပုံ၊ ပုရွက်ဆိတ်တောင် (valmīka) သို့မဟုတ် ယဇ်ပူဇော်ပွဲ၏ ယူပတိုင် (yūpa) ပေါ်သို့ တက်ရောက်နေသည်ကို မြင်ရလျှင်—ခြောက်လမြောက်တွင် ပျက်စီးသေဆုံးသည်။
Verse 34
रासभारूढमात्मानं तैलाभ्यक्तं च मुंडितम् । नीयमानं यमाशां यः स्वप्ने पश्येत्स्वपूर्वजान्
အိပ်မက်ထဲတွင် မိမိကိုယ်ကို မြည်းပေါ်စီးထားပြီး ဆီလိမ်းထားကာ ခေါင်းမုတ်ထားသည်ကို မြင်ရ၍၊ ယမမင်း၏ အရပ်သို့ ခေါ်ဆောင်သွားနေသည်ကိုလည်း မြင်ရပြီး၊ ထို့ပြင် ကွယ်လွန်ပြီးသော မိမိ၏ ဘိုးဘွားပ祖先 (pitṛ) များကိုပါ မြင်ရလျှင်—ဤသည်မှာ မကြာမီ သေမင်းရောက်မည့် အလွန်ပြင်းထန်သော နိမိတ်ဖြစ်သည်။
Verse 35
स्वमौलौ स्वतनौ वापि यः पश्येत्स्वप्नगो नरः । तृणानि शुष्ककाष्ठानि षष्ठे मासि न तिष्ठति
ယောက်ျားတစ်ဦးသည် အိပ်မက်ထဲတွင် မိမိခေါင်းပေါ် သို့မဟုတ် မိမိကိုယ်ပေါ်၌ မြက်နှင့် ခြောက်သွေ့သော သစ်တုံးအပိုင်းများကို မြင်လျှင်၊ ခြောက်လမြောက်သို့ မတိုင်မီ အသက်မတည်နိုင်တော့ဘဲ မရဏနိမိတ် ဖြစ်သည်။
Verse 36
लोहदंडधरं कृष्णं पुरुषं कृष्णवाससम् । स्वयं योग्रे स्थितं पश्येत्स त्रीन्मासान्न लंघयेत्
အိပ်မက်ထဲတွင် အနက်ရောင်အဝတ်ဝတ်၍ သံတံကို ကိုင်ထားသော အမဲရောင်ယောက်ျားတစ်ဦးကို ယိုက်/တိုင်ဘေး၌ ရပ်နေသည်ဟု မြင်လျှင်၊ သုံးလထက် မကျော်နိုင်ဘဲ မရဏနိမိတ် ဖြစ်သည်။
Verse 37
काली कुमारी यं स्वप्ने बद्नीयाद्बाहु पाशकैः । स मासेन समीक्षेत नगरींशमनोषिताम्
အိပ်မက်ထဲတွင် ကာလီသဏ္ဌာန်ရှိသော အမဲရောင်အပျိုက မည်သူမဆို၏ လက်မောင်းများကို ကြိုးဖမ်းကွင်းများဖြင့် ချည်နှောင်လျှင်၊ တစ်လအတွင်း ရှမန (ယမ) နေထိုင်ရာ မြို့—ယမလောက—ကို မြင်ရသည်။
Verse 38
नरो यो वानरारूढो यायात्प्राचीदिशं स्वपन् । दिनैः स पंचभिरेव पश्येत्संयमिनीं पुरीम्
ယောက်ျားတစ်ဦးသည် အိပ်မက်ထဲတွင် မျောက်ပေါ်စီး၍ အရှေ့ဘက်သို့ သွားလျှင်၊ ငါးရက်အတွင်းပင် စံယမိနီ ပူရီ—ထိန်းချုပ်ခြင်း၏ မြို့၊ ယမ၏ မြို့—ကို မြင်ရသည်။
Verse 39
कृपणोपि वदान्यः स्याद्वदान्यः कृपणो यदि । प्रकृतेर्विकृतिश्चेत्स्यात्तदा पंचत्वमृच्छति
ကပ်စေးနည်းသူတောင် စေတနာရှင်ဖြစ်လာခြင်း၊ သို့မဟုတ် စေတနာရှင်က ကပ်စေးနည်းသူဖြစ်သွားခြင်းကဲ့သို့ သဘာဝစိတ်ဓာတ် ပျက်ပြားပြောင်းလဲလျှင်၊ ထိုသူသည် “ပဉ္စတ္ဝ” သို့ ရောက်၍ ဓာတ်ငါးပါးထဲသို့ လျောကွယ်သေဆုံးသည်။
Verse 40
एतानि कालचिह्नानि संत्यन्यानि बहून्यपि । ज्ञात्वाभ्यसेन्नरो योगमथवाकाशिकां श्रयेत्
ဤတို့သည် ကာလ (သေမင်းအချိန်) ၏ လက္ခဏာများဖြစ်၍ အခြားလက္ခဏာများလည်း များစွာရှိသည်။ ထိုကို သိပြီးနောက် ယောဂကို လေ့ကျင့်သင့်သည်၊ သို့မဟုတ် ကာśိကာ (ကာśီ) ကို အားကိုးရာအဖြစ် ခိုလှုံသင့်သည်။
Verse 41
न कालवंचनोपायं मुनेन्यमवयाम्यहम् । विना मृत्युजयं काशीनाथं गर्भावरोधकम्
အို မုနိ၊ ကာလကို လှည့်ဖြား၍ အနိုင်ယူရန် နည်းလမ်းကို ငါ မကြေညာပါ။ သို့သော် ကာśီနာထ (ကာśီ၏ အရှင်) တစ်ပါးတည်း—မృတ்யုဉ္ဇယ (သေမင်းကို အနိုင်ယူသူ) ဖြစ်၍ ဝမ်းဗိုက်သို့ ပြန်ဝင်ရာလမ်းကို တားဆီးသူ—ကိုသာ ချန်လှပ်မထား။
Verse 42
तावद्गर्जंति पापानि तावद्गर्जेद्यमो नृपः । यावद्विश्वेशशरणं नरो न निरतो व्रजेत्
အပြစ်များသည် ထိုအချိန်အထိသာ ဟိန်းဟောက်ကြပြီး၊ ယမမင်းလည်း ထိုအချိန်အထိသာ ဟိန်းဟောက်သည်။ လူသည် ဝိශ්ဝေရှ (ဝိශ්ဝေရှဝရ) ၏ အားကိုးရာသို့ ခိုလှုံခြင်း၌ ဘက္တိဖြင့် မတည်မြဲသေးသမျှ။
Verse 43
प्राप्तविश्वेश्वरावासः पीतोत्तरवहापयाः । स्पृष्ट विश्वेशसल्लिंगः कश्च याति न वंद्यताम्
ဝိශ්ဝေရှဝရ၏ နေရာသို့ ရောက်ပြီး၊ အုတ္တရဝါဟိနီ (မြောက်ဘက်သို့ စီးသော ဂင်္ဂါ) ရေကို သောက်ပြီး၊ ဝိශ්ဝေရှ၏ မင်္ဂလာလင်္ဂကို ထိတွေ့ပြီးနောက်—ဘယ်သူက မလေးစားထိုက်သူ မဖြစ်နိုင်ပါသနည်း။
Verse 44
करिष्येत्कुपितःकालः किंकाशीवासिनां नृणाम् । काले शिवः स्वयं कर्णे यत्र मंत्रोपदेशकः
ဒေါသထွက်သော ကာလ (သေမင်း) သည် ကာśီတွင် နေထိုင်သူများကို ဘာလုပ်နိုင်မည်နည်း။ အဆုံးခဏ၌ ရှိဝတော်မူသော သီဝသည် ကိုယ်တိုင် နားထဲသို့ မန္တရအုပဒေသကို ပေးတော်မူရာ အရပ်ဖြစ်သည်။
Verse 45
यथा प्रयाति शिशुता कौमारं च यथा गतम् । सत्वरं गत्वरं तद्वद्यौवनं चापि वार्धकम
ကလေးငယ်အရွယ်သည် လျင်မြန်စွာ ကလေးအရွယ်သို့ ရောက်သကဲ့သို့၊ ကလေးအရွယ်လည်း မကြာခင် ကုန်လွန်သွားသည်။ ထိုနည်းတူ ယౌဝနအရွယ်လည်း အလျင်အမြန် လွန်ကာ အိုမင်းခြင်းသည် နီးနီးကပ်ကပ် လိုက်လာသည်။
Verse 46
यावन्नहि जराक्रांतिर्यावन्नेंद्रियवैक्लवम् । तावत्सर्वं फल्गुरूपं हित्वा काशीं श्रयेत्सुधीः
အိုမင်းခြင်းက မလွှမ်းမိုးသေးသရွေ့၊ အင်္ဒြိယများ မအားနည်းသေးသရွေ့—ထိုအချိန်အတွင်း ပညာရှိသည် အရေးမကြီးသော အရာအားလုံးကို စွန့်လွှတ်၍ ကာသီ (Kāśī) သို့ အားကိုးခိုလှုံသင့်သည်။
Verse 47
अन्यानि काललक्ष्माणि तिष्ठंतु कलशोद्भव । जरैव प्रथमं लक्ष्म चित्रं तत्रापि भीर्नहि
အိုး ကလသမှ မွေးဖွားသူ (Kalaśodbhava) ရေ၊ ကာလ၏ အခြားလက္ခဏာများကို ထားပါစေ။ အိုမင်းခြင်းသာ ပထမနှင့် အဓိက လက္ခဏာဖြစ်သည်။ ထူးဆန်းသည်မှာ ထိုအခါတောင် လူတို့ မကြောက်ရွံ့ကြသေးခြင်းပင်။
Verse 48
पराभूतो हि जरया सर्वैश्च परिभूयते । हृततारुण्यमाणिक्यो धनहीनः पुमानिव
အမှန်တကယ် အိုမင်းခြင်းကြောင့် ရှုံးနိမ့်သူသည် လူအားလုံး၏ အထင်သေးခြင်းကို ခံရသည်။ ယောဝန၏ မဏိရတနာကို ဆုံးရှုံးသကဲ့သို့၊ ငွေကြေးမရှိသူကဲ့သို့ ထင်မြင်ခံရသည်။
Verse 49
सुतावाक्यं न कुर्वंति पत्नी प्रेमापि मुंचति । बांधवा नैव मन्यंते जरसाश्लेषितं नरम्
သားသမီးများသည် သူ၏စကားကို မလိုက်နာကြ၊ ဇနီး၏ ချစ်ခြင်းမေတ္တာတောင် လျော့ပါးကာ လွတ်သွားသည်။ ဆွေမျိုးသားချင်းတို့လည်း အိုမင်းခြင်းက ပွေ့ဖက်ထားသော ယောက်ျားကို မတန်ဖိုးထားကြတော့။
Verse 50
आश्लिष्टं जरया दृष्ट्वा परयोषिद्विशंकिता । भवेत्पराङ्मुखी नित्यं प्रणयिन्यपि कामिनी
လူတစ်ယောက်ကို အိုမင်းခြင်းက ဖက်တွယ်ထားသည်ကို မြင်လျှင်၊ အခြားသူ၏ မယားကို ကြောက်ရွံ့၍ သံသယရှိသော—ချစ်ခင်ကာမပြင်းသော မိန်းမတောင်—အစဉ် မျက်နှာလှည့်ရှောင်တတ်သည်။
Verse 51
न जरा सदृशो व्याधिर्न दुःखं जरया समम् । कारयित्र्यपमानस्य जरैव मरणं नृणाम्
အိုမင်းခြင်းကဲ့သို့သော ရောဂါမရှိ၊ အိုမင်းခြင်းနှင့်တူသော ဒုက္ခမရှိ။ အရှက်အပျက်ကို ဖြစ်စေသူလည်း အိုမင်းခြင်းပင်၊ လူတို့အတွက် အိုမင်းခြင်းပင် မရဏဖြစ်သည်။
Verse 52
न जीयते तथा कालस्तपसा योगयुक्तिभिः । यथा चिरेणकालेन काशीवासाद्विजीयते
ကာလကို တပသ် သို့မဟုတ် ယောဂကျင့်စဉ်များဖြင့် ထိုသို့ မအောင်နိုင်။ သို့ရာတွင် အချိန်တန်လာသော် ကာသီ၌ နေထိုင်ခြင်းဖြင့် ကာလကို အနိုင်ရသည်။
Verse 53
विनायज्ञैर्विनादानैर्विना व्रतजपादिभिः । विनातिपुण्यसंभारैः कः काशीं प्राप्तुमीहते
ယဇ္ဉ မရှိ၊ ဒါန မရှိ၊ ဝရတနှင့် ဇပ စသည် မရှိ—ပုဏ္ဏသိုလှောင်မှု များပြားခြင်း မရှိလျှင်—ဘယ်သူက ကာသီကို ရောက်လိုစိတ် ထားနိုင်မည်နည်း။
Verse 54
काशीप्राप्तिरयं योगःकाथीप्राप्तिरिदं तपः । काशीप्राप्तिरिदं दानं काशीप्राप्तिः शिवैकता
ဤယောဂသည် ကာသီရောက်ခြင်းသို့ ဦးတည်စေသည်; ဤတပသ်သည် ကာသီရောက်ခြင်းသို့ ဦးတည်စေသည်; ဤဒါနသည် ကာသီရောက်ခြင်းသို့ ဦးတည်စေသည်—ရှီဝနှင့် တစ်လုံးတစ်ဝတည်းဖြစ်ခြင်းပင် ကာသီရောက်ခြင်း ဖြစ်သည်။
Verse 55
कः कलिकोथवा कालः का जरा किं च दुष्कृतम् । का रुजः केंतराया वा श्रिता वाराणसी यदि
ဗာရာဏသီ (ကာသီ) ကို အမှန်တကယ် ခိုလှုံထားသူအတွက် ကလိယုဂ်၏ အာဏာက ဘာရှိမလဲ၊ အချိန်ကာလ၏ အင်အားကလည်း ဘာရှိမလဲ။ ထိုအခါ အိုမင်းခြင်းက ဘာလဲ၊ အပြစ်က ဘာလဲ။ ကာသီသည် စစ်မှန်သော အားကိုးရာဖြစ်လျှင် ရောဂါနှင့် အတားအဆီးတို့ ဘယ်မှာရှိမလဲ။
Verse 56
कलिस्तानेव बाधेत कालस्तांश्च जिघांसति
ကလိယုဂ်သည် (ကာသီအပြင်) အခြားနေရာရှိသူတို့ကိုသာ နှိပ်စက်တတ်ပြီး၊ အချိန်ကာလသည်လည်း ထိုသူတို့ကိုပင် လဲကျစေရန် ရည်ရွယ်တတ်သည်။
Verse 57
एनांसि तांश्च बाधंते ये न काशीं समाश्रिताः । काशीसमाश्रिता यैश्च यैश्च विश्वेश्वरोर्चितः । तारकं ज्ञानमासाद्य ते मुक्ताः कर्मपाशतः
ကာသီကို မခိုလှုံသူတို့ကို အပြစ်များက နှိပ်စက်တတ်သည်။ သို့သော် ကာသီ၌ နေထိုင်၍ ဝိශ්ဝေရှွရကို ပူဇော်သူတို့သည်—လွတ်မြောက်စေသော ‘တာရက’ ဉာဏ်ကို ရရှိပြီးနောက်—ကမ္မချည်နှောင်မှုမှ ကင်းလွတ်ကြသည်။
Verse 58
धनिनो न तथा सौख्यं प्राप्नुवंति नराः क्वचित् । यथा निधनतः काश्यां लभते सुखमव्ययम्
ချမ်းသာသူများပင် မည်သည့်နေရာတွင်မဆို ထိုသို့သော သုခကို မရနိုင်ကြ။ ကာသီ၌ သေဆုံး၍ ကိုယ်ခန္ဓာကို စွန့်လွှတ်ရာမှ မပျက်မယွင်းသော အာနန္ဒကို ရရှိသကဲ့သို့ပင်။
Verse 59
वरं काशीसमावासी नासीनो द्युसदां पदम् । दुःखांतं लभते पूर्वः सुखांतं लभते परः
ဒေဝတাদের အဆင့်အတန်း၌ ထိုင်နေသူထက် ကာသီ၌ နေထိုင်သူက ပိုမိုမြတ်သည်။ ပထမသူသည် ဒုက္ခ၏ အဆုံးသို့ ရောက်ပြီး၊ နောက်သူသည် သုခ၏ အဆုံးသို့သာ ရောက်သည်။
Verse 60
स्थितोपि भगवनीशो मंदरं चारुकंदरम् । काशीं विना रतिं नाऽप दिवोदासनृपोषिताम्
လှပသောဂူများရှိသည့် မန္ဒရတောင်၌ နေထိုင်နေသော်လည်း ဘဂဝန် အီရှဝရသည် ကာသီမရှိလျှင် ရမဏီယသုခကို မတွေ့ရ၊ ထိုအခါ ကာသီကို ဒိဝိုဒါသ မင်းက ထိန်းသိမ်းထားသော်လည်း ဖြစ်၏။