Dīpa-vidhi-vyākhyānam (Procedure for Lamp-Offering to Hanumān)

Verse 1

सनत्कुमार उवाच । अथ दीपविधिं वक्ष्ये सरहस्यं हनूमतः । यस्य विज्ञानमात्रेण सिद्धो भवति साधकः ॥ १ ॥

စနတ်ကုမာရ မိန့်တော်မူသည်—ယခု ဟနုမာန်၏ မီးခွက်ပူဇာနည်းကို အတွင်းလျှို့ဝှက်ချက်နှင့်တကွ ငါဟောမည်။ ထိုအရာကို သိမြင်နားလည်ရုံဖြင့်ပင် সাধက (အလေ့ကျင့်သူ) သည် အောင်မြင်စုံလင်လာ၏။

Verse 2

दीपपात्रप्रमाणं च तैलमानं क्रमेण तु । द्रव्यस्य च प्रमाणं वै तत्तु मानमनुक्रमात् ॥ २ ॥

အစဉ်လိုက်အားဖြင့် မီးခွက်အိုး၏ အရွယ်အစားကို ပြောရမည်၊ ထို့နောက် ဆီ၏ ပမာဏကို ပြောရမည်၊ ထို့အပြင် အခြားပစ္စည်းတို့၏ ပမာဏကိုလည်း အစဉ်လိုက် သတ်မှတ်ဖော်ပြရမည်။

Verse 3

स्थानभेदं च मंत्रं च दीपदानमनुं पृथक् । पुष्पवासिततैलेन सर्वकामप्रदं मतम् ॥ ३ ॥

နေရာကွဲပြားမှု၊ မန္တရ၊ နှင့် မီးခွက်ပူဇာပေးသည့် သီးသန့်နည်းစနစ်တို့ကို တစ်ခုချင်း သီးခြားစီ ဖော်ပြရမည်။ သို့ရာတွင် ပန်းနံ့သင်းစေသော ဆီဖြင့် မီးခွက်ပူဇာပြုခြင်းသည် ဆန္ဒအလုံးစုံကို ပေးစွမ်းသည်ဟု ယူဆကြ၏။

Verse 4

तिलतैलं श्रियः प्राप्त्यै पथिकागमनं प्रति । अतसीतैलमुद्दिष्टं वश्यकर्मणि निश्चितम् ॥ ४ ॥

နှမ်းဆီသည် စည်းစိမ်ရရှိရန်နှင့် ခရီးသွားသူ ပြန်လည်ရောက်လာစေရန် အတွက် သတ်မှတ်ထားသည်။ အတစီဆီ (linseed) ကိုမူ ဆွဲဆောင်ခြင်း (vaśya-karman) ဆိုင်ရာ ကర్మများတွင် အထူးညွှန်ပြထားပြီး ထိရောက်သည်ဟု သေချာဆိုထား၏။

Verse 5

सार्षापं रोगनाशाय कथितं कर्मकोविदैः । मारणे राजिकोत्थं वा विभीतकसमुद्भवम् ॥ ५ ॥

ကర్మပညာရှင်တို့က ရောဂါပျောက်ကင်းစေရန် မုန်ညင်းအခြေပြု ပြင်ဆင်မှုကို ဟောကြားထားကြ၏။ သို့ရာတွင် ဖျက်ဆီးရေး မာရဏကర్మအတွက် မုန်ညင်းမည်းမှ ဖြစ်သောအရာ သို့မဟုတ် ဗိဘီတကပင်မှ ထွက်သောအရာကို ဆိုကြ၏။

Verse 6

उच्चाटने करजोत्थं विद्वेषे मधुवृक्षजम् । अलाभे सर्वतैलानां तिलजं तैलमुत्तमम् ॥ ६ ॥

အုစ္စာဋန (မောင်းထုတ်ခြင်း) အတွက် ကရာဇပင်မှ ထွက်သော ဆီကို သတ်မှတ်ကြ၏။ ဝိဒ္ဝေသ (ရန်မုန်းစေခြင်း) အတွက် မဓုပင်မှ ရသော ဆီကို သုံးကြ၏။ အခြားဆီများ မရနိုင်သော် နှမ်းဆီကို ဆီအားလုံးထဲ၌ အကောင်းဆုံးဟု ကြေညာထား၏။

Verse 7

गोधूमाश्च तिला माषा मुद्गा वै तंडुलाः क्रमात् । पंचधान्यमिदं प्रोक्तं नित्यदीपं तु मारुतेः ॥ ७ ॥

ဂျုံ၊ နှမ်း၊ မာရှ (ပဲမည်း)၊ မုဒ္ဂ (ပဲစိမ်း) နှင့် ဆန်တို့ကို အစဉ်လိုက် ဖော်ပြထားသည့် ဤအရာကို “ဓာနျငါးမျိုး” ဟု ခေါ်ကြ၏။ ထို့ပြင် မာရုတိ (ဟနုမာန်) ၏ နိစ္စမီးအိမ်ကို ထိန်းသိမ်းရန် သတ်မှတ်ထား၏။

Verse 8

पंचधान्यसमुद्भूतं पिष्टमात्रं सुशोभनम् । सर्वकामप्रदं प्रोक्तं सर्वदा दीपदानके ॥ ८ ॥

ဓာနျငါးမျိုးမှ ထွက်သော မုန့်မှုန့်သာဖြင့် ပြုလုပ်၍ လှပစွာ ပုံဖော်ထားသော မီးအိမ် (သို့) မီးအိမ်ပူဇော်မှုကို မီးအိမ်ဒါန (dīpadāna) တွင် အချိန်မရွေး ဆန္ဒအားလုံးကို ပေးစွမ်းသည်ဟု ကြေညာထား၏။

Verse 9

वश्ये तडुलपिष्टोत्थं मारणे माषपिष्टजम् । उञ्चाटने कृष्णतिलपिष्टजं च प्रकीर्तितम् ॥ ९ ॥

ဝရှျယ (vaśya—အုပ်ချုပ်အောင်လုပ်ခြင်း) အတွက် ဆန်မှုန့်မှ ပြုလုပ်သောအရာကို သတ်မှတ်ကြ၏။ မာရဏ (māraṇa—ဖျက်ဆီးခြင်း) အတွက် မာရှပဲမှုန့်မှ ပြုလုပ်သောအရာကို။ ထို့ပြင် ဥဉ္စာဋန (uñcāṭana—မောင်းထုတ်ခြင်း) အတွက် နှမ်းမည်းမှုန့်မှ ပြုလုပ်သောအရာကို ဟောကြားထား၏။

Verse 10

पथिकागमने प्रोक्तं गोधूमोत्थं सतंडुलम् । मोहने त्वाढकीजात विद्वेषे च कुलत्थजम् ॥ १० ॥

ခရီးသွားသူကို အမြန်တကာ မိမိထံသို့ ခေါ်ဆောင်လာစေသော ကర్మအတွက် ဂျုံမှ ပြုလုပ်ထားသော ဆန်စေ့ကို သုံးရန် ဟောကြားထားသည်။ မောဟ/မက်မောစေသော ကర్మတွင် āḍhakī မှ ထွက်သော စေ့များကို သုံးရမည်။ ရန်ငြိုးဖြစ်စေသော ကర్మတွင် kulattha မှ ထွက်သော စေ့များကို သုံးရမည်။

Verse 11

संग्रामे केवला माषाः प्रोक्ता दीपस्य पात्रके । संधौ त्रिपिष्टजं लक्ष्मीहेतोः कस्तूरिकाभवम् ॥ ११ ॥

စစ်ပွဲအချိန်တွင် မီးအိမ်၏ ခွက်/အထောက်အကူအဖြစ် māṣa (ပဲမဲ) ကိုသာ သုံးရန် ဟောကြားထားသည်။ သံဓု (ဆန်ဓျာ) အချိန်များတွင် tripiṣṭaja ဟုခေါ်သော ပြင်ဆင်မှုကို သုံးရမည်။ လက္ခမီ၏ ကောင်းချီးကြောင့် စည်းစိမ်တိုးပွားစေရန် kastūrikā (မတ်စ်) မှ ပြုလုပ်ထားသည့် အရာကို သုံးရမည်။

Verse 12

एलालवंगकर्पूरमृगनाभिसमुद्भवम् । कन्याप्राप्त्यै तथा राजवंश्ये सख्ये तथैव च ॥ १२ ॥

ဧလာ (ကတ်ဒမမ်)၊ လဝင်္ဂ (လေးညှင်း)၊ ကရ္ပူရ (ကမ်ဖာ) နှင့် မೃဂနာභိ (မတ်စ်) ဟူသော မွှေးရနံ့သန့်ရှင်းသော ပစ္စည်းများကို သတို့သမီးရရှိရန်၊ မင်းမျိုးရိုးနှင့် မဟာမိတ်ဖွဲ့ရန်၊ ထို့အတူ မိတ်သဟာယရရန် အတွက် သတ်မှတ်ထားသည်။

Verse 13

अलाभे सर्ववस्तूनां पंचधान्यं वरं स्मृतम् । अष्टमुष्टिर्भवेत्किञ्चित्किञ्चिदष्टौ चः पुष्कलम् ॥ १३ ॥

ပစ္စည်းအမျိုးမျိုး မရရှိနိုင်သည့်အခါ ငါးမျိုးသီးနှံ (pañcadhānya) ကို ပူဇော်ခြင်းသည် အကောင်းဆုံး အစားထိုးဟု မှတ်ယူကြသည်။ အနည်းငယ်ဆိုသည်မှာ လက်တစ်ဖက်ဖြင့် ဖမ်းယူသည့် အရွယ် ၈ မုဋ္ဌိ ဖြစ်ပြီး၊ များပြားသော ပမာဏမှာ ထို၏ ၈ ဆ ဖြစ်သည်။

Verse 14

पुष्कलानां चतुर्णां च ह्याढकः परिकीर्तितः । चतुराढको भवेद्द्रोणः खारी द्रोणचतुष्टयम् ॥ १४ ॥

puṣkalā ၄ ခုကို āḍhaka ၁ ခုဟု ကြေညာထားသည်။ āḍhaka ၄ ခုဖြင့် droṇa ၁ ခု ဖြစ်ပြီး၊ khārī တစ်ခုသည် droṇa ၄ ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းသည်။

Verse 15

खारीचतुष्टय प्रस्थसंज्ञा च परिकीर्तिता । अथवान्यप्रकारेण मानमत्र निगद्यते ॥ १५ ॥

ခါရီ လေးခုကိုလည်း «ပရသ္ထ» ဟု ခေါ်ကြောင်း ကြေညာထားသည်။ သို့မဟုတ် အခြားနည်းဖြင့် တိုင်းတာမှုစနစ်ကို ဤနေရာ၌ ဖော်ပြထားသည်။

Verse 16

पलद्वयं तु प्रसृतं द्विगुणं कुडवं मतम् । चतुर्भिः कुडवैः प्रस्थस्तैश्चतुर्भिस्तथाढकः ॥ १६ ॥

ပလာ နှစ်ခုကို «ပရသြတ» ဟု ဆိုကြပြီး၊ ထို၏ နှစ်ဆကို «ကုဍဝ» ဟု သတ်မှတ်သည်။ ကုဍဝ လေးခုသည် «ပရသ္ထ» ဖြစ်၍၊ ပရသ္ထ လေးခုလည်း «အာဍက» ဖြစ်သည်။

Verse 17

चतुराढको भवेद्द्रोणःऋ खारी द्रोणचतुष्टयम् । क्रमेणैतेन ते ज्ञेयाः पात्रे षट्कर्मसंभवे ॥ १७ ॥

အာဍက လေးခုဖြင့် «ဒြောဏ» ဖြစ်ပြီး၊ «ခါရီ» သည် ဒြောဏ လေးခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းသည်။ ဤတိုင်းတာချက်များကို ခြောက်ပါးသော ကర్మ (ကိစ္စ) များတွင် အသုံးပြုသော ပാത്ര (အိုးခွက်) များနှင့် ဆက်စပ်၍ ဤအစဉ်အတိုင်း သိမှတ်ရမည်။

Verse 18

पञ्च सप्त नव तथा प्रमाणास्ते यथाक्रमम् । सौगंधे नैव मानं स्यात्तद्यथारुचि संमतम् ॥ १८ ॥

အစဉ်လိုက် တိုင်းတာချက်များမှာ ၅၊ ၇၊ ၉ ဖြစ်သည်။ သို့သော် အနံ့သာ/ရနံ့တို့အတွက် မသတ်မှတ်ထားသော တိုင်းတာချက် မရှိဘဲ၊ မိမိနှစ်သက်ရာအတိုင်း သဘောတူ ခွင့်ပြုထားသည်။

Verse 19

नित्यपात्रे तु तैलानां नियमो वार्तिकोद्भवः । सोमवारे गृहीत्वातद्ध्वान्यं तोयप्लुतं धरेत् ॥ १९ ॥

နေ့စဉ်အသုံးပြုရန် ရည်ရွယ်သော ပാത്രထဲရှိ ဆီတို့အတွက် စည်းကမ်းသည် လက်တွေ့ထုံးတမ်းမှ ပေါ်ထွန်းလာသော နည်းလမ်းဖြစ်သည်။ တနင်္လာနေ့တွင် ထိုဆီကို ယူပြီးနောက် ရေဖြင့် ပက်ဖျန်းကာ ဖုံးအုပ်၍ ကာကွယ်ထားရမည်။

Verse 20

पश्चात्प्रमाणतो ज्ञेयं कुमारीहस्तपेषणम् । तत्पिष्टं शुद्धपात्रे तु नदीतोयेन पिंडितम् ॥ २० ॥

ထို့နောက် တိုင်းတာထားသော နည်းလမ်းအတိုင်း သိမြင်ရမည်။ အရာဝတ္ထုကို မိန်းကလေး၏ လက်ဖြင့် ကြိတ်ရမည်။ ထိုပျစ်ပျစ်ကို သန့်ရှင်းသော အိုးထဲ ထားပြီး မြစ်ရေဖြင့် လုံးတစ်လုံးအဖြစ် နယ်ရမည်။

Verse 21

दीपपात्रं ततः कुर्याच्छुद्धः प्रयतमानसः । दीपपात्रे ज्वाल्यमाने मारुतेः कवचं पठेत् ॥ २१ ॥

ထို့နောက် ကိုယ်စင်ကြယ်၍ စိတ်ကို ထိန်းသိမ်းထားသူသည် မီးခွက်အိုးကို ပြင်ဆင်ရမည်။ ထိုအိုးထဲရှိ မီးကို ထွန်းညှိနေစဉ် မာရုတိ (ဟနုမာန်) ၏ ကာကွယ်ကဗచ (kavaca) ကို ရွတ်ဖတ်ရမည်။

Verse 22

शुद्धभूमौ समास्थाप्य भौमे दीपं प्रदापयेत् । मालामनूनां ये वर्णाः साध्यनामसमन्विताः ॥ २२ ॥

သန့်စင်ထားသော မြေပြင်ပေါ်တွင် တင်ထားပြီး မြေကြီးပေါ်၌ မီးခွက်ကို ထွန်းညှိရမည်။ မာလာမန်တရား၏ အက္ခရာများကို စာဓျ (ရည်ရွယ်သည့် ဒေဝတာ/ရည်မှန်းချက်) ၏ နာမနှင့် ပေါင်းစည်း၍ ပူဇော်ပွဲ၌ အသုံးပြုရမည်။

Verse 23

वर्तिकायां प्रकर्त्तव्यास्तंतवस्तत्प्रमाणकाः । तत्त्रिंशांशेन वा ग्राह्या गुरुकार्येऽखिलाढ्यता ॥ २३ ॥

တိုင်းတာကြိုး (ဝတ္တိကာ) ထဲတွင် ထိုမီတာအတိုင်း ချည်မျှင်များကို ပြုလုပ်ရမည်။ သို့မဟုတ် ထိုအတိုင်းအတာ၏ သုံးဆယ်ပုံတစ်ပုံကို ယူနိုင်သည်။ အလုပ်ကြီးများတွင် ပစ္စည်းနှင့် အတိုင်းအတာကို ပြည့်စုံစွာ စီမံရမည်။

Verse 24

कूटतुल्याः स्मृता नित्ये सामान्येऽथ विशेषके । रुद्राः कूटगणाः प्रोक्ता न पात्रे नियमो मतः ॥ २४ ॥

နိစ္စ (အမြဲတမ်း) ပူဇော်ပွဲများနှင့် အထွေထွေ၊ အထူး အကျင့်များတွင်လည်း ၎င်းတို့ကို “ကူဋ (အစု/တောင်ပုံ) နှင့် တူညီ” ဟု အမြဲမှတ်ယူကြသည်။ ရုဒြများကို “ကူဋ-အုပ်စု” တွင် ပါဝင်သည်ဟု ဆိုကြပြီး၊ ဤကိစ္စတွင် လက်ခံသူ (ပಾತ್ರ) အပေါ် တိတိကျကျ ကန့်သတ်ချက် မရှိဟု ယူဆကြသည်။

Verse 25

एकविंशतिसंख्याकास्तन्तवोऽथाध्वनि स्मृताः । रक्तसूत्रं हनुमतो दीपदाने प्रकीर्तितम् ॥ २५ ॥

အဓွန်ဟူသော ပူဇော်ရေးလမ်းစဉ်၌ ချည်မျှင်တို့သည် နှစ်ဆယ့်တစ် ချောင်းဟု ဆိုကြသည်။ မီးပူဇော်ခြင်း (ဒီပဒါန) တွင်လည်း ဟနုမာန်နှင့် ဆက်နွယ်၍ အနီရောင်ချည်ကို သတ်မှတ်ထားသည်။

Verse 26

कृष्णमुञ्चाटने द्वेषेऽरुणं मारणकर्मणि । कूटतुल्यपलं तैलं गुरुकार्ये शिवैर्गुणम् ॥ २६ ॥

မကောင်းသက်ရောက်မှုများကို မောင်းထုတ်သော ကర్మတွင် အနက်ရောင်ပစ္စည်းကို သုံးရမည်။ အမုန်းတရားမှ ပေါက်ဖွားသော လုပ်ရပ်များတွင် အနီရောင်ကို သုံးရမည်။ ဖျက်ဆီးရန် ရည်ရွယ်သော ကర్మတွင်လည်း သတ်မှတ်ထားသော အနီရောင်ကို သုံးရသည်။ ကူဋာနှင့် အလေးချိန်တူသော ပလာတစ်ပလာ အဆီသည် အရေးကြီးသော ကိစ္စကြီးများတွင် ကောင်းမြတ်သည့် ဂုဏ်တော်များဖြင့် ထိရောက်သည်ဟု ဆိုကြသည်။

Verse 27

नित्ये पंचपलं प्रोक्तमथवा मानसी रुचिः ॥ २७ ॥

နေ့စဉ်ပုံမှန် အကျင့်အထုံးအတွက် ပလာငါးပလာကို သတ်မှတ်ထားသည်။ သို့မဟုတ် မနော၌ ဖြစ်ပေါ်လာသော ဆန္ဒနှင့် ယုံကြည်မှုအတိုင်း—စိတ်ဖြင့်ပူဇော်ခြင်းကိုလည်း လိုက်နာနိုင်သည်။

Verse 28

हनुमत्प्रतिमायास्तु सन्निधौ दीपदापनम् । शिवालयेऽथवा कुर्यान्नित्यनैमित्तिके स्थले ॥ २८ ॥

ဟနုမာန်ရုပ်တု၏ ရှေ့တော်၌ မီးပူဇော်ခြင်းကို ပြုရမည်။ သို့မဟုတ် ရှိဝဘုရားကျောင်း၌လည်း—နေ့စဉ်နှင့် အခါအားလျော်စွာ ပြုသော ပူဇော်ရာနေရာတွင်—ပြုလုပ်နိုင်သည်။

Verse 29

विशेषोऽस्त्यत्र यः कश्चिन्मारुते रुच्यते मया ॥ २९ ॥

ဤနေရာတွင် မာရုတ—လေ၏ သဘောတရား—နှင့် ပတ်သက်၍ ထူးခြားသည့် အချက်တစ်ရပ် ရှိသည်၊ ထိုအချက်သည် ကျွန်ုပ်အတွက် အထူးနှစ်သက်ဖွယ် ဖြစ်သည်။

Verse 30

प्रतिमाग्रे प्रमोदेन ग्रहभूतग्रहेषु च । चतुष्पथे तथा प्रोक्तं षट्सु दीपप्रदापनम् ॥ ३० ॥

ဝမ်းမြောက်စိတ်ဖြင့် ဘုရားရုပ်တော်ရှေ့၌ မီးပူဇော်သင့်၏။ ထို့ပြင် ဂြိုဟ်နှင့် ဘူတ(ဝိညာဉ်)တို့နှင့် ဆက်နွယ်ရာနေရာများ၌လည်း မီးပူဇော်ရမည်။ လမ်းဆုံလေးခွင်၌လည်း မီးပူဇော်ရန် သတ်မှတ်ထားသဖြင့် ဤခြောက်မျိုးသောနေရာများတွင် မီးပူဇော်ခြင်းကို သင်ကြားထားသည်။

Verse 31

सन्निधौ स्फाटिके लिंगे शालग्रामस्य सन्निधौ । नानाभोगश्रियै प्रोक्तं दीपदानं हनूमतः ॥ ३१ ॥

စဖာတိက (ကြည်လင်ကျောက်) လင်္ဂ၏ အနီး၌လည်း၊ ရှာလဂြာမ (Śālagrāma) ၏ အနီး၌လည်း မီးပူဇော်ခြင်းကို ဟနုမာန်က သင်ကြားကြေညာထားသည်။ ထိုမီးပူဇော်ခြင်းသည် စည်းစိမ်ချမ်းသာနှင့် အမျိုးမျိုးသော အပျော်အပါးအဆင်ပြေမှုတို့ကို ပေးစွမ်းရန် ဖြစ်သည်။

Verse 32

गणेशसन्निधौ विघ्नमहासंकटनाशने । विषव्याधिभये घोरे हनुमत्सन्निधौ स्मृतम् ॥ ३२ ॥

ဂဏေရှ၏ အနီး၌ အတားအဆီးများနှင့် မဟာအန္တရာယ်ကြီးများ ပျက်ကွယ်စေခြင်းကို မှတ်သားထားသည်။ အဆိပ်နှင့် ရောဂါကြောင့် ကြောက်မက်ဖွယ် ဘေးအန္တရာယ်ဖြစ်လာသောအခါ ဟနုမာန်၏ ကာကွယ်သော စန္နိဓိကို မှတ်ရမည်ဟု ဆိုထားသည်။

Verse 33

दुर्गायाः सन्निधौ प्रोक्तं संग्रामे दीपदापनम् । चतुष्पथे व्याधिनष्टौ दुष्टदृष्टौ तथैव च ॥ ३३ ॥

ဒုရ္ဂာဒေဝီ၏ အနီး၌ မီးပူဇော်ခြင်းကို သတ်မှတ်ထားသည်။ ထို့အတူ စစ်ပွဲအချိန်၌လည်း၊ လမ်းဆုံလေးခွင်၌လည်း၊ ရောဂါပျောက်ကင်းစေရန်လည်း၊ မကောင်းသော မျက်စိဒုષ્ટဒೃષ્ટိကို တားဆီးရန်လည်း မီးပူဇော်ရန် အမိန့်ရှိသည်။

Verse 34

राजद्वारे बंधमुक्तौ कारागारेऽथवा मतम् । अश्वत्थवटमूले तु सर्वकार्यप्रसिद्धये ॥ ३४ ॥

ဘုရင်တံခါးဝ၌ မီးပူဇော်ခြင်းသည် ချည်နှောင်မှုမှ လွတ်မြောက်စေသည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ထို့အတူ ထောင်တွင်း၌လည်း ထိုအကျိုးရှိသည်ဟု ယူဆထားသည်။ သို့သော် အရှွတ္ထ (aśvattha) သို့မဟုတ် ဗဋ (banyan) သစ်ပင်အမြစ်အောက်၌ မီးပူဇော်လျှင် အလုပ်ကိစ္စအားလုံး အောင်မြင်စွာ ပြီးမြောက်စေသည်။

Verse 35

वश्ये भये विवादे च वेश्मसंग्रामसंकटे । द्यूते दृष्टिस्तंभने च विद्वेषे मारणे तथा ॥ ३५ ॥

အုပ်ချုပ်အောင်နှိမ်နင်းခြင်းအတွက် အကျင့်ပူဇော်ရာ၌လည်း၊ ကြောက်ရွံ့မှုနှင့် အငြင်းပွားမှုတို့၌လည်း၊ အိမ်မှဖြစ်သောအန္တရာယ်နှင့် စစ်ပွဲအန္တရာယ်တို့၌လည်း၊ လောင်းကစား၌လည်း၊ အခြားသူ၏အမြင်ကို တောင့်တင်းစေခြင်း၌လည်း၊ မုန်းတီးမှုကို ပျိုးထောင်ခြင်းနှင့် ဖျက်ဆီးသတ်ဖြတ်ခြင်း (မာရဏ) လုပ်ငန်းတို့၌လည်း—ဤမန်တရလုပ်ထုံးကို အသုံးပြုသည်။

Verse 36

मृतकोत्थापने चैव प्रतिमाचालने तथा । विषे व्याधौ ज्वरे भूतग्रहे क्रृत्याविमोचने ॥ ३६ ॥

ထို့အတူ (ဤမန်တရလုပ်ထုံးများကို) သေသူကို ပြန်လည်ထမြောက်စေခြင်း၌လည်း၊ ရုပ်တုကို လှုပ်ရှားစေခြင်း၌လည်း၊ အဆိပ်၊ ရောဂါ၊ ဖျားနာခြင်း၊ နတ်ပူးဝင်ခြင်းနှင့် ရန်သူက မန္တရဖြင့်လုပ်သော ကೃတ்யာ အန္တရာယ်မှ လွတ်မြောက်စေခြင်း၌လည်း အသုံးပြုသည်။

Verse 37

क्षतग्रंथौ महारण्ये दुर्गेव्याघ्ने च दंतिनि । क्रूरसत्त्वेषु सर्वेषु शश्वदूंधविमोक्षणे ॥ ३७ ॥

ဒဏ်ရာရခြင်း သို့မဟုတ် အဖုအကျိတ်ပေါက်ကွဲခြင်းတို့၌လည်း၊ အလွန်ကြီးမားသောတောအုပ်၌လည်း၊ ခက်ခဲသောဒေသ၌လည်း၊ ကျားနှင့် ရှူးတံရှိသောဆင်ကို ရင်ဆိုင်ရသောအခါ၌လည်း၊ ကြမ်းတမ်းသောသတ္တဝါအားလုံးအကြား၌လည်း၊ အန္တရာယ်မှ အစဉ်လွတ်မြောက်စေရန်၌လည်း—ဤကို ရွတ်ဆိုအသုံးချရသည်။

Verse 38

पथिकागमने चैव दुःस्थाने राजमोहने । आगमे निर्गमे चैव राजद्वारे प्रकीर्तितम् ॥ ३८ ॥

ခရီးသွားများ ရောက်လာသောအခါ၌လည်း၊ မကောင်းသော သို့မဟုတ် ဒုက္ခရောက်ရာနေရာ၌လည်း၊ မင်း၏ မောဟမိသွားခြင်းနှင့် ဆိုင်သောကိစ္စများ၌လည်း၊ ဝင်လာခြင်း ထွက်သွားခြင်းအခါတို့၌လည်း—အထူးသဖြင့် မင်းတံခါးဝ၌—ဤအရာကို သင်ကြားထားသည်ဟု ဆိုသည်။

Verse 39

दीपदानं हनुमतो नात्र कार्या विचारणा ॥ ३९ ॥

ဟနုမာန်အား မီးအလင်းပူဇော်ခြင်းအတွက်တော့—ဤအပေါ် ထပ်မံစဉ်းစားရန် မလိုအပ် (အမှန်တကယ် ပြုရမည်)။

Verse 40

रुद्रैकविंशपिंडांश्च त्रिधा मंडलमानकम् । लघुमानं स्मृतं पंच सप्त वा नव वा तथा ॥ ४० ॥

«ရုဒြ» ပင်ဍ (piṇḍa) နှစ်ဆယ့်တစ်လုံးသည် မဏ္ဍလ မာနတစ်ခု ဖြစ်ပြီး သုံးပိုင်းခွဲ၍ သတ်မှတ်သည်။ «လဃု» မာနဟူသည် ထိုယူနစ်များကို ငါး၊ သို့မဟုတ် ခုနစ်၊ သို့မဟုတ် ကိုး ပါဝင်သည်ဟု မှတ်သားထားသည်။

Verse 41

क्षीरेण नवनूतेन दध्ना वा गोमयेन च । प्रतिमाकरणं प्रोक्तं मारुतेर्दीपदापने ॥ ४१ ॥

မားရုတိ (ဟနုမာန်) ထံ မီးပူဇော်ရန်အတွက် ပရတိမာကို နို့၊ အသစ်ထုတ်ထောပတ်၊ ဒဓိ (ယိုဂတ်/နို့ချဉ်) သို့မဟုတ် နွားချေးဖြင့်ပင် ပြုလုပ်နိုင်သည်ဟု သင်ကြားထားသည်။

Verse 42

दक्षिणाभिमुखं वीरं कृत्वा केसरिविक्रमम् ॥ ४२ ॥

သူရဲကောင်းကို တောင်ဘက်သို့ မျက်နှာမူစေ၍၊ ကေသရီကဲ့သို့ သတ္တိဗိက္ခမဖြင့် ပြင်းထန်သော အင်အားရှိသူအဖြစ် ပြုဖော်ခဲ့သည်။

Verse 43

ऋक्षविन्यस्तपादं च किरीटेन विराजितम् । लिखेद्भित्तौ पटे वापि पीठे वा मारुतेः शुभे ॥ ४३ ॥

မင်္ဂလာရှိသော မားရုတိ (ဟနုမာန်) ကို ခြေထောက်များကို ဝက်ဝံပေါ်တင်ထားပြီး မကွတ်ဖြင့် တောက်ပစွာ—နံရံပေါ်၊ အထည်ပေါ်၊ သို့မဟုတ် ပီဋ္ဌ/ပူဇော်ပလ္လင်ပေါ်တွင်ပင် ရေးဆွဲသင့်သည်။

Verse 44

मालामंत्रेण दातव्यं दीपदानं हनूमतः । नित्यदीपः प्रकर्त्तव्यो द्वादशाक्षरविद्यया ॥ ४४ ॥

ဟနုမာန်အတွက် မီးပူဇော်ခြင်းကို မာလာမန်တရဖြင့် ပေးအပ်ရမည်။ ထို့ပြင် ဒွါဒသအက္ခရာ ဝိဒျာ (၁၂ အက္ခရာ မန္တရ) ဖြင့် နိစ္စမီး (အမြဲမီး) ကို တည်ထောင်ရမည်။

Verse 45

विशेषस्तत्र यस्तं वै दीपदानेऽवधारय । षष्ट्यादौ च द्वितीयादाविमं दीपमितीरयेत् ॥ ४५ ॥

ထိုနေရာ၌ မီးပူဇော်ခြင်းအတွက် သက်ဆိုင်သော အထူးစည်းကမ်းကို ကောင်းစွာ နားလည်ထားလော့။ စာဿဋ္ဌီ (လဆဋ္ဌမနေ့) အစနှင့် ဒွိတီယာ (လဒုတိယနေ့) အစတွင် ဤမီးတိုင်ကို သတ်မှတ်ထားသကဲ့သို့ ပူဇော်တင်လှူရမည်။

Verse 46

गृहाणेति पदं पश्चाच्छेषं पूर्ववदुच्चरेत् । कूटादौ नित्यदीपे च मंत्रं सूर्याक्षरं वदेत् ॥ ४६ ॥

ထို့နောက် “gṛhāṇa” ဟူသော စကား (လက်ခံပါ) ကို ဆိုပြီး၊ ကျန်ပိုင်းကို အရင်ကပြောသကဲ့သို့ ရွတ်ဆိုရမည်။ ကူဋ (အစ) တွင်လည်း၊ မီးအမြဲလင်းသော နိစ္စမီးတိုင်တွင်လည်း နေ-အက္ခရာပါ မန္တရကို အသံထွက်ရမည်။

Verse 47

तत्र मालाख्यमनुना तत्तत्कार्येषु कारयेत् । गोमयेनोपलिप्तायां भूमौ तद्गतमानसः ॥ ४७ ॥

ထိုနေရာ၌ “Mālā” ဟုခေါ်သော မန္တရဖြင့် သက်ဆိုင်ရာ အမှုအရာများကို လုပ်ဆောင်စေရာ၏။ နွားချေးလိမ်းထားသော မြေပေါ်တွင် ထိုင်၍ ထိုပူဇော်မှုနှင့် သက်ဆိုင်သော ဒေဝတား၌ စိတ်ကို တစ်စိုက်မတ်မတ် စူးစိုက်ထားရမည်။

Verse 48

षट्कोणं वसुपत्रं च भूमौ रेखासमन्वितम् । कमलं च लिखेद्भद्रं तत्र दीपं निधापयेत् ॥ ४८ ॥

မြေပေါ်တွင် ခြောက်ထောင့်ပုံနှင့် အရွက်ရှစ်ရွက်ပါ (ဝသုပတ္တ) ပုံကို လမ်းညွှန်မျဉ်းများနှင့်အတူ ရေးဆွဲရမည်။ ထို့နောက် မင်္ဂလာကြာပန်းကို ထိုနေရာ၌ ရေးပြီး၊ ထိုယန္တရအတွင်း မီးတိုင်ကို ထားရမည်။

Verse 49

शैवे वा वैष्णवे पीठे पूजयेदंजनासुतम् । कूटषट्कं च षट्कोणे अंतराले परलिखेत् ॥ ४९ ॥

ရှိုင်ဝ သို့မဟုတ် ဝိုင်ရှ္ဏဝ ပီဋ္ဌ (ပူဇော်ပလက်ဖောင်း) ပေါ်တွင် အဉ္ဇနာ၏သား (ဟနုမာန်) ကို ပူဇော်ရမည်။ ထို့ပြင် ခြောက်ထောင့်ပုံအတွင်းရှိ အလယ်အလတ်နေရာများတွင် ကူဋ-ဆဋ္က (တောင်ထိပ်ခြောက်ခု) ကိုလည်း ထပ်ရေးဆွဲရမည်။

Verse 50

षट्कोणेषु षडंगानि बीजयुक्तानि संलिखेत् । सौम्यं मध्यगतं लेख्यं तत्र संपूज्य मारुतिम् ॥ ५० ॥

ခြောက်ထောင့်ယန္တရ၏ ထောင့်ခြောက်ခုတွင် ဘီဇာအက္ခရာနှင့်တွဲသော အင်္ဂခြောက်ပါးကို ရေးထိုးရမည်။ အလယ်ဗဟိုတွင် မင်္ဂလာမန္တရ/ရုပ်သဏ္ဍာန်ကို ရေးထိုး၍ ထိုနေရာ၌ စနစ်တကျ ပူဇော်ပြီးနောက် မာရုတိ (ဟနုမာန်) ကို ပူဇော်ရမည်။

Verse 51

षट्कोणेषु षडंगानि नामानि च पुरोक्तवत् । वसुपत्रे क्रमात्पूज्या अष्टावेते च वानराः ॥ ५१ ॥

ယန္တရ၏ ထောင့်ခြောက်ခုတွင် အင်္ဂခြောက်ပါးနှင့် ၎င်းတို့၏ အမည်များကို အရင်ကဆိုထားသကဲ့သို့ ထားရမည်။ ဝသုတို့၏ ရှစ်ပွင့်ကြာပန်းပေါ်တွင် ဤ “ဝါနရ” ရှစ်ပါးကို အစဉ်လိုက် ပူဇော်ရမည်။

Verse 52

सुग्रीवायांगदायाथ सुषेणाय नलाय च । नीलायाथो जांबवते प्रहस्ताय तथैव च ॥ ५२ ॥

သုဂ္ရီဝနှင့် အင်္ဂဒ၊ ထို့ပြင် သုရှေဏနှင့် နလ၊ နီလ၊ ဂျာမ္ဘဝန်နှင့် ထို့အတူ ပရဟස්တကိုလည်း ပူဇော်ရမည်။

Verse 53

सुवेषाय ततः पश्चाद्यजेत्षडंगदेवताः । आदावंजनापुत्राय ततश्च रुद्रमूर्तये ॥ ५३ ॥

ထို့နောက် စုဝေရှကို ပူဇော်ပြီးလျှင် ṣaḍaṅga အကူအညီခြောက်ပါး၏ ဒေဝတားတို့ကို ပူဇော်ရမည်။ အစမှာ အဉ္ဇနာ၏ သားတော်ကို ပူဇော်၍ ထို့နောက် ရုဒြရုပ်သဏ္ဍာန်ရှိသူကို ပူဇော်ရမည်။

Verse 54

ततो वायुसुतायाथ जानकीजीवनाय च । रामदूताय ब्रह्मास्त्रनिवारणाय तत्परम् ॥ ५४ ॥

ထို့နောက် ဝါယု၏ သားတော်—ဟနုမာန်—ကို ပူဇော်ရမည်။ သူသည် ဇာနကီ၏ အသက်တော်တည်းဟူ၍ ရာမ၏ သံတမန်ဖြစ်ကာ ဘြဟ္မာစတြာကို တားဆီးရန် အမြဲတမ်း အာရုံစိုက်နေသူ ဖြစ်သည်။

Verse 55

पंचोपचारैः संपूज्य देशकालौ च कीर्तेत् । कुशोदकं समादाय दीपमंत्रं समुञ्चरेत् ॥ ५५ ॥

ပဉ္စဥပစာရဖြင့် စုံလင်စွာ ပူဇော်ပြီးနောက် နေရာနှင့် အချိန်ကို ကြေညာရမည်။ ထို့နောက် ကုရှာမြက်စိမ့်ရေကို ယူကာ မီးတိုင်မန်တရကို ရွတ်ဆိုရမည်။

Verse 56

उत्तगभिमुखो जप्त्वा साधयेत्साधकोत्तमः । तं मंत्रं कूटधा जप्त्वा जलं भूमौ विनिक्षिपेत् ॥ ५६ ॥

မြောက်ဘက်ကို မျက်နှာမူ၍ အထူးကောင်းမြတ်သော साधक သည် ရွတ်ဆိုခြင်းဖြင့် ကိစ္စကို ပြီးမြောက်စေရာ၏။ ထိုမန်တရကို လျှို့ဝှက်စွာ ရွတ်ပြီးနောက် ရေကို မြေပေါ်သို့ ချရမည်။

Verse 57

ततः करपुटं कृत्वा यथाशक्ति जपेन्मनुम् । अनेन दीपवर्येण उदङ्मुखगतेन वै ॥ ५७ ॥

ထို့နောက် လက်နှစ်ဖက်ကို ခွက်ပုံစံ (karapuṭa) ပြုလုပ်၍ မိမိအားအလျော်အတိုင်း မန္တရကို ရွတ်ဆိုရမည်။ ဤအထူးမြတ်သော မီးတိုင်ကို မိမိရှေ့တွင်ထားကာ မြောက်ဘက်မူ၍ ဖြစ်၏။

Verse 58

तथा विधेहि हनुमन्यथा स्युर्मे मनोरथाः । त्रयोदशैवं द्रव्याणि गोमयं मृत्तिका मसी ॥ ५८ ॥

“အို ဟနုမာန်၊ ငါ၏ ဆန္ဒများ ပြည့်စုံစေရန် ဤသို့ စီမံပေးပါ။” ထို့ကြောင့် ပစ္စည်း ဆယ့်သုံးမျိုး ရှိသည်—နွားချေး၊ မြေညက် (မဏ္ဍ) နှင့် ပြာ စသည်တို့ ဖြစ်၏။

Verse 59

अलक्तं दरदं रक्तचंदनं चंदनं मधु । कस्तूरिका दधि क्षीरं नवनीतं धृतं तथा ॥ ५९ ॥

အလက္တ (အနီရောင်ဆေး), ဒရဒ (အနံ့ရှိသော သတ္တု/အရောင်), အနီစန္ဒန, စန္ဒန, ပျားရည်, ကစတူရီ (musk), ဒဟိ (ယိုဂတ်/နို့ချဉ်), နို့, နို့ထောပတ်သစ်, နှင့် ဂျီ (ghee) တို့လည်း ပါဝင်သည်။

Verse 60

गोमयं द्विविधं तत्र प्रोक्तं गोमहिषीभवम् । पश्चाद्विनष्टद्रव्याप्तौ माहिषं गोमयं स्मृतम् ॥ ६० ॥

ထိုနေရာ၌ နွားချေးကို အမျိုးနှစ်မျိုးဟု ဆိုထားသည်—နွားမှ ဖြစ်သော နွားချေးနှင့် ကျွဲမှ ဖြစ်သော ကျွဲချေး။ နောက်တစ်ခါ မူလပစ္စည်း မရနိုင် သို့မဟုတ် ပျောက်ကွယ်သွားလျှင် ကျွဲချေးကိုလည်း “နွားချေး” ဟု အစားထိုးအဖြစ် သတ်မှတ်ရသည်။

Verse 61

पथिकागमने दूरान्महादुर्गस्य रक्षणे । बालादिरक्षणे चैव चौरादिभयनाशने ॥ ६१ ॥

၎င်းကို အဝေးမှ ခရီးသွားကို ပြန်လည်ခေါ်ယူရန်၊ ကြီးမားသော ကာကွယ်ရေးတံတိုင်းကို စောင့်ရှောက်ရန်၊ ကလေးများနှင့် အခြားသူတို့ကို ကာကွယ်ရန်၊ ထို့ပြင် သူခိုးတို့နှင့် ဆင်တူသော အန္တရာယ်များကြောင့် ဖြစ်သော ကြောက်ရွံ့မှုကို ဖျက်ဆီးရန် အသုံးပြုသည်။

Verse 62

स्त्रीवश्यादिषु कार्येषु शस्तं गोगोमयं मने । भूमिस्पृष्टं न तद्ग्राह्यमंतरिक्षाञ्च भाजने ॥ ६२ ॥

မိန်းမကို ဆွဲဆောင်ခြင်း စသည့် ကိစ္စရပ်များအတွက် သန့်စင်ပစ္စည်းအဖြစ် နွားချေးကို သတ်မှတ်ထားသည်ဟု ယူဆကြသည်။ သို့သော် မြေပြင်ကို ထိထားလျှင် မယူသင့်ဘဲ၊ မြေနှင့် မထိသော အိုးခွက်ထဲတွင် (မြေပြင်အပေါ်တွင်) ထားရမည်။

Verse 63

चतुर्विधा मृत्तिका तु श्वेता पीतारुणासिता । तत्र गोपीचंदनं तु हरितालं च गौरिकम् ॥ ६३ ॥

ပူဇော်ရေးအတွက် အသုံးပြုသော မြေမှုန့်သည် အမျိုးလေးမျိုးရှိသည်—အဖြူ၊ အဝါ၊ အနီ၊ အမည်း။ ထိုအထဲတွင် ဂိုပီချန္ဒန (gopīcandana)၊ ဟရိတාල (haritāla) နှင့် ဂေါရိကာ (gaurikā) တို့ကိုလည်း သန့်ရှင်းရေးမြေ/သတ္တုအဖြစ် ထည့်တွက်ကြသည်။

Verse 64

मषी लाक्षारसोद्भूता सर्वं वान्यत्स्फुटं मतम् । कृत्वा गोपीचदंनेन चतुरस्रं गृहं सुधीः ॥ ६४ ॥

လက် (lac) ရည်မှ ပြုလုပ်သော မှင်ကို အကြံပြုထားသည်။ ထို့ပြင် စာရေးရာတွင် အသုံးပြုသမျှ အရာအားလုံးသည် ထင်ရှားပြတ်သားရမည်ဟုလည်း ယူဆကြသည်။ ဂိုပီချန္ဒန (gopī-candana) ဖြင့် စတုရန်းအကွက်ကို ရေးဆွဲပြီးနောက် ပညာရှိသည် သတ်မှတ်ထားသည့် စာရေးလုပ်ငန်းကို ဆက်လက်ပြုရမည်။

Verse 65

तन्मध्ये माहिषेणाथ कुर्यान्मूर्तिं हनूमतः । बीजं क्रोधाञ्च तत्पुच्छं लिखेन्मंत्री समाहितः ॥ ६५ ॥

ထိုယန္တရ၏ အလယ်၌၊ အရှင်ဘုရား၊ ကျွဲအသည်းရည်ဖြင့် ဟနုမာန်၏ မూర్తိကို ဖန်တီးစေ။ မန္တရသဒ္ဓါရှိသူသည် စိတ်တည်ငြိမ်စွာ ဘီဇ (seed) နှင့် က္ရောဓ (wrath) သဒ္ဒများကို ထို၏ အမြီးပေါ်၌ ရေးထိုးစေ။

Verse 66

तैलेन स्नापयेन्मूर्तिं गुडेन तिलकं चरेत् । शतपत्रसमो धूपः शालनिर्याससंभवः ॥ ६६ ॥

မూర్తိကို ဆီဖြင့် ရေချိုးပေး၍၊ ဂျက်ဂရီ (သကြားခဲ) ဖြင့် တီလကကို လိမ်းစေ။ သာလာပင်မှ ထွက်သော ရာဇင်ဖြင့် ပြုလုပ်ထားပြီး ရာပတ်တစ်ရာကြာပန်းကဲ့သို့ မွှေးသော သုပ် (ဓూప) ဖြစ်စေ။

Verse 67

कुर्य्याञ्च तैलदीपं तु वर्तिपंचकसंयुतम् । दध्योदनेन नैवेद्यं दद्यात्साधकसत्तमः ॥ ६७ ॥

သဒ္ဓါရှိသော စာဓကအထူးက ဆီမီးကို မီးစာငါးချောင်းနှင့် ပြင်ဆင်၍၊ နైవေဒျအဖြစ် ထမင်းနှင့် ဒဟိ (ယိုဂတ်/နို့ချဉ်) ကို ပူဇော်စေ။

Verse 68

वारत्रयं कंठदेशे सशेषविषमुञ्चरन् । एवं कृते तु नष्टानां महिषीणां गवामपि ॥ ६८ ॥

လည်ချောင်းအရပ်၌ ကျန်ရှိသော အဆိပ်ကို သုံးကြိမ် ထုတ်လွှတ်စေ။ ဤသို့ ပြုလုပ်ပြီးလျှင် ပျောက်ဆုံးသွားသော ကျွဲမနှင့် နွားတို့ပင် ပြန်လည် ရရှိစေသည်ဟု ဆို၏။

Verse 69

दासीदासादिकानां च नष्टानां प्राप्तिरीरिता । चौरादिदुष्टसत्त्वानां सर्पादीनां भये पुनः ॥ ६९ ॥

ပျောက်ဆုံးသွားသော ဒါစီ၊ ဒါစာ စသည့်သူတို့ကို ပြန်လည်ရရှိနိုင်သည်ဟု သင်ကြားထား၏။ ထို့ပြင် သူခိုးနှင့် အခြား မကောင်းသော သတ္တဝါများ၊ မြွေစသည့် အန္တရာယ်များကြောင့် ကြောက်ရွံ့ချိန်တွင်လည်း ကာကွယ်မှုကို ထပ်မံ ရရှိစေသည်။

Verse 70

तालेन च चतुर्द्वारं गृहं कृत्वा सुशोभनम् । पूर्वद्वारे गजः स्थाप्यो दक्षिणे महिषस्तथा ॥ ७० ॥

တාලာအတိုင်းအတာဖြင့် တံခါးလေးပေါက်ပါသော အလှတင့်တယ်သော အိမ်ကို ဆောက်ရမည်။ အရှေ့တံခါးတွင် ဆင်ကို တင်ထား၍ တောင်တံခါးတွင် ကျွဲကိုလည်း တင်ထားရမည်။

Verse 71

सर्पस्तु पश्चिमे द्वारे व्याघ्रश्चैवोत्तरे तथा । एवं क्रमेण खड्गं च क्षुरिकादंडमुद्गरान् ॥ ७१ ॥

အနောက်တံခါးတွင် မြွေကို တင်ထား၍ မြောက်တံခါးတွင် ကျားကိုလည်း တင်ထားရမည်။ ထို့နောက် အစဉ်အတိုင်း ဓား၊ ဓားတို၊ တုတ်တံ၊ မုဒ္ဂရ (လက်နက်တုတ်ကြီး) တို့ကိုလည်း စီစဉ်ရမည်။

Verse 72

विलिख्य मध्ये मूर्तिं च महिषीगोमयेन वै । कृत्वा डमरुहस्तां च चकिताक्षीं प्रयत्नतः ॥ ७२ ॥

ထို့နောက် ပြင်ဆင်ထားသောနေရာ၏ အလယ်တွင် ကျွဲနှင့် နွားချေးဖြင့် ရုပ်ပုံကို သေချာစွာ ရေးဆွဲရမည်။ ကြိုးစား၍ လက်တွင် ဒမရု (သေးငယ်သော ဒရမ်) ကို ကိုင်ထားပြီး မျက်လုံးကျယ်၍ အံ့ဩသကဲ့သို့ ဖြစ်သော ပုံသဏ္ဌာန်ကို ဖန်တီးရမည်။

Verse 73

पयसा स्नापनं रक्तचंदनेनानुलेपनम् । जातीपुष्पैस्तु संपूज्य शुद्धधूप प्रकल्पयेत् ॥ ७३ ॥

နို့ဖြင့် ရေချိုးပူဇော်၍ အနီရောင် စန္ဒနကပ်ဖြင့် လိမ်းပေးရမည်။ ဇာတီပန်းများဖြင့် ပြည့်စုံစွာ ပူဇော်ကာ သန့်ရှင်းသော အမွှေးတိုင်ကို ပြင်ဆင်ရမည်။

Verse 74

घृतेन दीपं दत्त्वाथ पायसान्नं निवेदयेत् । गगनं दीपिकेंद्वाढ्यां शास्त्रं च पुरतो जपेत् ॥ ७४ ॥

ထောပတ် (ဂျီ) ဖြင့် မီးအလင်းကို ပူဇော်ပြီးနောက် ပာယသာန် (ဆန်ချို) ကို နိဝေဒ္ယအဖြစ် ဆက်ကပ်ရမည်။ မီးအလင်းများနှင့် လမင်းအလင်းကြောင့် ကောင်းကင်တောက်ပနေချိန်တွင် ရှေ့တော်၌ သာသနာစာကို ဂျပ်ရွတ်ရမည်။

Verse 75

एवं सप्तदिनं कृत्वा मुच्यते महतो भयात् । अनयोर्भौमवारे तु कुर्यादारंभमादरात् ॥ ७५ ॥

ဤသို့ ခုနစ်ရက်တိုင်တိုင် ကျင့်ဆောင်လျှင် ကြီးမားသော ကြောက်ရွံ့မှုမှ လွတ်မြောက်၏။ နည်းလမ်းနှစ်မျိုးအနက် အင်္ဂါနေ့ (Bhauma-vāra) တွင် ရိုသေစွာ စတင်ကျင့်ဆောင်သင့်၏။

Verse 76

शत्रुसेनाभये प्राप्ते गैरिकेण तु मंडलम् । कृत्वा तदंतरे तालमीष्टन्नम्रं समालिखेत् ॥ ७६ ॥

ရန်သူတပ်မတော်၏ အန္တရာယ် ဖြစ်ပေါ်လာသော် ဂဲရိက (အနီရောင်မြေမှုန့်) ဖြင့် မဏ္ဍလဝိုင်းကို ပြုလုပ်၍၊ ထိုအတွင်း၌ လိုသလို အနည်းငယ် ငုံ့နေသော တာလပင် (tāla) ကို သေချာစွာ ဆွဲရေးရမည်။

Verse 77

तत्रावलंबमानां च प्रतिमां गोमयेन तु । वामहस्तेन तालाग्रं दक्षिणे ज्ञानमुद्रिका ॥ ७७ ॥

ထိုနေရာ၌ နွားချေးဖြင့် ရုပ်ပုံတော်ကို ပြုလုပ်၍ (သို့) တည်ထားရမည်။ ဘယ်လက်၌ တာလရွက်အဖျားကို ကိုင်စေပြီး၊ ညာလက်၌ ဉာဏမုဒြာ (jñāna-mudrā) ကို ဆောင်ထားစေ၏။

Verse 78

तालमूलात्स्वकाष्टायां मार्गे हस्तमिते गृहम् । चतुरस्र विधायाथ तन्मध्ये मूर्तिमालिखेत् ॥ ७८ ॥

တာလပင်၏ အမြစ်မှ စ၍ လမ်းဘေး၌ မိမိ၏ သစ်ပြားပေါ်တွင် လက်တစ်လက်အတိုင်း (hasta) တိုင်းတာထားသော အိမ်နေရာကို ပြုလုပ်ရမည်။ စတုရန်းပုံ ဖြစ်အောင် ပြုလုပ်ပြီးနောက် အလယ်၌ မူရတိ (mūrti) ကို ရေးဆွဲရမည်။

Verse 79

दक्षिणाभिमुखीं रम्यां हृदये विहितांजलिम् । तोयेन स्नानगंधादि यथासंभवमर्पयेत् ॥ ७९ ॥

တောင်ဘက်သို့ မျက်နှာမူ၍ သာယာတည်ငြိမ်စွာ ရင်ဘတ်၌ လက်အုပ်ချီကာ၊ မိမိတတ်နိုင်သမျှ ရေချိုးရန်ရေ နှင့် အနံ့သာစသည်တို့ကို ပူဇော်ရမည်။

Verse 80

कृशारान्नं च नैवेद्यं साज्यं तस्यै निवेदयेत् । किलिद्वयं जपं प्रोक्तमेवं कुर्याद्दिने दिने ॥ ८० ॥

ထိုမယ်တော်ထံသို့ နైవေဒျအဖြစ် ကೃśāra (ပြုတ်ထားသော သီးနှံ/ဆန်) ကို ဂျီ (ghee) နှင့်အတူ ဆက်ကပ်ရမည်။ ဂျပ (japa) သည် «ကိလိဒွယ» ဟု ဆိုထားသဖြင့် နေ့စဉ်နေ့တိုင်း ပြုလုပ်ရမည်။

Verse 81

एवं कृते भवेच्छीघ्रं पथिकानां समागमः । श्यामपाषाणखण्डेन लिखित्वा भूपतेर्गृहम् ॥ ८१ ॥

ဤသို့ ပြုလုပ်လျှင် ခရီးသွားသူများ အလျင်အမြန် စုဝေးလာမည်။ အမဲရောင်ကျောက်တုံးတစ်စိတ်ဖြင့် စာရေး/အမှတ်အသား ထိုးရေးကာ မင်း၏အိမ်တော်ကို အမှတ်အသားပြုရမည်။

Verse 82

प्राकारं तु चतुर्द्वारयुक्तं द्वारेषु तत्र वै । अन्योन्यपुच्छ रिधित्रययुक्तां हनूमतः ॥ ८२ ॥

အဝန်းအကာတံတိုင်းကို တံခါးလေးပေါက်ပါအောင် ဆောက်ရမည်။ ထိုတံခါးများတွင် ဟနုမန်၏ «အမြီးချိတ်ဆက်ထားသကဲ့သို့» အမှတ်အသားပါသော သုံးဆင့်အစီအစဉ်ကို ထားရမည်။

Verse 83

कुर्यान्मूर्तिं गोमयेन धत्तूरकुसुमैयजेत् । जटामांसीभवं धूपं तैलाक्तघृतदीपकम् ॥ ८३ ॥

နွားချေးဖြင့် မూర్తိကို ပြုလုပ်ကာ ဓတ္တူရာပန်းများဖြင့် ပူဇော်ရမည်။ ဇဋာမံစီ (jaṭāmāṃsī) ဖြင့် ပြုလုပ်သော အမွှေးတိုင်ကို ဆက်ကပ်၍ ဆီလိမ်းထားသော မီးခွက်ကြိုးပါ ဂျီမီးတိုင်ကို ထွန်းရမည်။

Verse 84

नैवेद्यं तिलतैलाक्तसक्षारा माषरोटिका । ध्येयो दक्षिणहस्तेन रोटिकां भक्षयन्हरिः ॥ ८४ ॥

နൈവေဒျအဖြစ် māṣa (ပဲမဲ) ဖြင့်လုပ်သော ရိုတိကာကို နှမ်းဆီလိမ်း၍ ခါရဆားနှင့် ရောကာ ဆက်ကပ်ရမည်။ ထို့နောက် ဟရိသည် ညာလက်ဖြင့် ထိုရိုတိကာကို စားသုံးနေသည်ဟု ဓ్యာနပြုရမည်။

Verse 85

वामहस्तेन पाषाणैस्त्रासयन्परसैनिकान् । प्नारयन्भ्रुकुटीं बद्ध्वा भीषयन्मथयन्स्थितः ॥ ८५ ॥

ဘယ်လက်ဖြင့် ကျောက်ခဲများကို ပစ်၍ ရန်သူစစ်သားတို့ကို ကြောက်လန့်စေ၏။ မျက်ခုံးကို ချုံ့ကာ မျက်နှာတင်းတိမ်ပြီး ထိုနေရာ၌ ရပ်တည်ကာ ခြိမ်းခြောက်၍ သူတို့တပ်တန်းကို ရှုပ်ထွေးစေ၏။

Verse 86

जपेञ्च भुग्भुगिति वै सहस्रं ध्यानतत्परः । एवं कृतविधानेन परसैन्यं विनाशयेत् ॥ ८६ ॥

ဓာတ်တော်၌ စိတ်တည်ကာ “ဘုဂ် ဘုဂ်” ဟူသော မန္တရကို တစ်ထောင်ကြိမ် ထပ်မံရွတ်ဆိုရမည်။ ဤသို့ သတ်မှတ်ထားသည့် နည်းလမ်းအတိုင်း ပြုလုပ်လျှင် ရန်သူတပ်ကို ဖျက်ဆီးနိုင်၏။

Verse 87

रक्षा भवति दुर्गाणां सत्यं सत्य न संशयः । प्रायोगा बहवस्तत्र संक्षेपाद्गदिता मया ॥ ८७ ॥

ဤအကျင့်အကြံများသည် အခက်အခဲကာလ၌ အမှန်တကယ် ကာကွယ်မှု ဖြစ်လာသည်—အမှန်ပင် အမှန်၊ သံသယမရှိ။ ထိုတွင် လက်တွေ့အသုံးချ နည်းလမ်းများ များစွာရှိသော်လည်း၊ ငါသည် အကျဉ်းချုပ်သာ ဆိုခဲ့၏။

Verse 88

प्रत्यहं यो विधानेन दीपदानं हनूमतः । तस्यासाध्यं न वै किंचिद्विद्यते भुवनत्रये ॥ ८८ ॥

နေ့စဉ် သတ်မှတ်ထားသော နည်းအတိုင်း ဟနုမာန်သို့ မီးအလှူ (ဒီပဒါန) ပြုသူအတွက် သုံးလောကအတွင်း မရနိုင်သော အရာတစ်စုံတစ်ရာ မရှိပေ။

Verse 89

न देयं दुष्टहृदये दुष्टचिंतनबुद्धये । अविनीताय शिष्याय पिशुनाय कदाचन ॥ ८९ ॥

နှလုံးမကောင်း၍ အဆိုးအတွေးအခေါ်တွင် ဉာဏ်စိတ်တည်နေသူအား သာသနာတရားကို မပေးရ။ စည်းကမ်းမရှိသော တပည့်နှင့် အပြစ်တင်ပြောဆိုသူအားလည်း မည်သည့်အခါမျှ မပေးရ။

Verse 90

कृतघ्नाय न दातव्यं दातव्यं च परीक्षिते । बहुना किमिहोक्तेन सर्वं दद्यात्कपीश्वरः ॥ ९० ॥

ကျေးဇူးမသိသူအား မပေးသင့်၊ စိစစ်ပြီးမှသာ ပေးသင့်၏။ ဒီမှာ စကားများပြောလို့ အကျိုးမရှိ။ မျောက်တို့၏ အရှင် ဟနုမာန်သည် မိမိရှိသမျှကို အလုံးစုံ ဆက်ကပ်ပေးခဲ့၏။

Verse 91

अथ मन्त्रान्तरं वक्ष्ये तत्त्वज्ञानप्रदायकम् । तारो नमो हनुमते जाठरत्रयमीरयेत् ॥ ९१ ॥

ယခု တတ္တဝဇ္ဈာန (အမှန်တရားသိမြင်မှု) ပေးသော မန္တရတစ်ပုဒ်ကို ထပ်မံကြေညာမည်။ ပထမဦးစွာ တာရ (ပရဏဝ) ကို ရွတ်ဆိုပြီး၊ ထို့နောက် “နမို ဟနုမတေ” ဟုဆိုကာ၊ နောက်တစ်ဆင့် “ဇာဋရ” အသံ သုံးမျိုးကို ထပ်မံထုတ်ဆိုရမည်။

Verse 92

दनक्षोभं समाभाष्य संहरद्वयमीरयेत् । आत्मतत्त्वं ततः पश्चात्प्रकाशययुगं ततः ॥ ९२ ॥

“ဒနက္ခိုဘ” ကို ရွတ်ဆိုပြီးနောက် “သံဟာရ” (ပျက်သိမ်းခြင်း) ဆိုင်ရာ ဖော်မြူလာ နှစ်ခုကို ထုတ်ဆိုရမည်။ ထို့နောက် အတ္တမတတ္တဝ (အတ္တ၏ အမှန်တရား) ကို ဖော်ပြရမည်။ ထို့နောက်တဖန် “ပရကာသ” (အလင်းထွန်းခြင်း) ဆိုင်ရာ နှစ်ခုကို သင်ကြားရမည်။

Verse 93

वर्मास्त्रवह्निजायांतः सार्द्धूषड्विंशदर्णवान् । वसिष्ठोऽस्य मुनिश्छन्दोऽनुष्टुप् च देवताः पुनः ॥ ९३ ॥

ဤမန္တရသည် “ဝర్మာစတြ” ဖြင့်အစပြု၍ “ဝဟ္နိဇာယာ” ဖြင့်အဆုံးသတ်ကာ စုစုပေါင်း အက္ခရာ ၂၆ လုံး ပါဝင်သည်။ ၎င်း၏ ရှိ (ṛṣi) သည် မုနိ ဝသိဋ္ဌ ဖြစ်ပြီး၊ ချန္ဒ (metre) သည် အနုဋ္ဌုဗ် ဖြစ်သည်။ အုပ်စိုးသည့် ဒေဝတာများကိုလည်း ထိုနည်းအတိုင်း နားလည်ရမည်။

Verse 94

हनुमान्मुनिसप्तर्तुवेदाष्टनिगमैः क्रमात् । मंत्रार्णैश्च षडंगानि कृत्वा ध्यायेत्कपीश्वरम् ॥ ९४ ॥

အစဉ်လိုက်တကျ၊ ဟနုမာန်၊ မုနိများ၊ ရာသီခုနစ်ပါး၊ ဝေဒများနှင့် နိဂမရှစ်ပါးတို့နှင့် ဆက်စပ်သော မန္တရအက္ခရာများကို အသုံးပြု၍ ဆဋ္ဌင်္ဂ-နျာသ (အင်္ဂခြောက်ပါး အကူအညီပူဇော်ပွဲ) ကို ပြုလုပ်ပြီးနောက် မျောက်တို့၏ အရှင် ကပီဣရှ္ဝရ (ဟနုမာန်) ကို ဓျာနပြုရမည်။

Verse 95

जानुस्थावामबाहुं च ज्ञानमुद्रापरं हृदि । अध्यात्मचित्तमासीनं कदलीवनमध्यगम् ॥ ९५ ॥

ဘယ်လက်ကို ဒူးပေါ်တင်၍၊ နှလုံး၌ ဉာဏမုဒြာကို ထားကာ၊ အတွင်းဓမ္မကို စိတ်တည်ငြိမ်စွာ ဆင်ခြင်လျက်၊ ငှက်ပျောပင်တောအလယ်၌ ထိုင်နေတော်မူ၏။

Verse 96

बालार्ककोटिप्रतिमं ध्यायेज्ज्ञानप्रदं हरिम् । ध्यात्वैवं प्रजपेल्लक्षं दशांशं जुहुयात्तिलैः ॥ ९६ ॥

ထွန်းတောက်မှုသည် နေထွက်သန်းတစ်ဆယ်နှင့်တူသော ဉာဏပေးတော်မူသည့် ဟရီကို သမาธိဖြင့် ဓ్యာယ လုပ်ရမည်။ ထိုသို့ ဓ്യာယ ပြီးလျှင် မန္တရကို တစ်သိန်းကြိမ် ဂျပ၍၊ ထို၏ တစ်ဆယ်ပုံတစ်ပုံကို နှမ်းစေ့ဖြင့် ဟောမအဖြစ် ပူဇော်ရမည်။

Verse 97

साज्यैः संपूजयेत्पीठे पूर्वोक्ते पूर्ववत्प्रभुम् । जप्तोऽयं मदनक्षोभं नाशयत्येव निश्चितम् ॥ ९७ ॥

အရင်ဖော်ပြခဲ့သော ပီဋ္ဌာပေါ်တွင်၊ အရင်က သတ်မှတ်ထားသကဲ့သို့ပင် သခင်ကို ဂီနှင့်ရောသော ဟောမပူဇော်မှုများဖြင့် စုံလင်စွာ ပူဇော်ရမည်။ ဤမန္တရကို ဂျပလျှင် ကာမ (အာရုံတဏှာ) ကြောင့် ဖြစ်သော စိတ်လှုပ်ရှားမှုကို မုချ ဖျက်ဆီးပေးသည်။

Verse 98

तत्त्वज्ञानमवाप्नोति कपींद्रस्य प्रसादतः । अथ मंत्रातरं वाक्ष्ये भूतविद्रावणं परम् ॥ ९८ ॥

ကပီန္ဒြ (မျောက်တို့၏ အရှင်) ၏ ကရုဏာတော်ကြောင့် တတ္တဝဉာဏ်—အမှန်တရား၏ ဉာဏ်—ကို ရရှိသည်။ ယခုတွင် သတ္တဝါနှောင့်ယှက်သူများနှင့် ဘူတတို့ကို နှင်ထုတ်ရန် အထွတ်အထိပ် မန္တရတစ်ပုဒ်ကို ထပ်မံ ကြေညာမည်။

Verse 99

तारः काशींकुक्षिपरवराहश्चांजनापदम् । पवनो वनपुत्रांते आवेशिद्वयमीरयेत् ॥ ९९ ॥

အစီအစဉ်တကျ “တာရ”, “ကာရှီ”, “ကုက္ခိ”, “ပရ”, “ဝရာဟ”, “ချာဉ္ဇနာပဒ” ဟူသော သဒ္ဒများကို ထုတ်ဆိုရမည်။ ထို့နောက် “ဝနပုတြာ” ၏ အဆုံးတွင် “ပဝန” ကို ဆိုရမည်။ ဤသို့ “အာဝေသိ” ဟု ခေါ်သော စုံတွဲကို အသံထွက်ရသည်။

Verse 100

तारः श्रीहनुमत्यश्चादस्त्ररचभुजाक्षरः । ब्रह्मा मुनिः स्याद्गायत्री छंदोऽत्र देवता पुनः ॥ १०० ॥

ဗီဇအက္ခရာမှာ တာရာ (အိုမ်) ဖြစ်သည်။ «သရီ» နှင့် «ဟနုမတီ» ကို ပေါင်းလျှင် လက်အက္ခရာများပါသော အာယုဓပုံ မန္တရ ဖြစ်လာသည်။ ဤတွင် ရှိ (ṛṣi) သည် ဘြဟ္မာ၊ ချန်ဒ (metre) သည် ဂါယတ်ရီ၊ အဓိကဒေဝတာလည်း ထိုတူပင် ဖြစ်သည်။

Verse 101

हनुमान्कमला बीजं फट् शक्तिः परिकीर्तितः । षड्दीर्घाढ्येन बीजेन षडङ्गानि समाचरेत् ॥ १०१ ॥

ဘီဇကို «ဟနုမန်-ကမလာ» ဟု ကြေညာထားပြီး၊ ရှက္တိ (မန်တရအော်ဟစ်) သည် «ဖတ်» ဖြစ်သည်။ ရှည်သံခြောက်လုံး ပါဝင်သော ဘီဇဖြင့် ဆဋ္ဌအင်္ဂ (ṣaḍ-aṅga) အပ္ပလီကေးရှင်းကို ကျင့်သုံးရမည်။

Verse 102

आंजनेय पाटलास्यं स्वर्णाद्रिसमविग्रहम् । पारिजातद्रुमूलस्थं चिंतयेत्साधकोत्तमः ॥ १०२ ॥

အကောင်းဆုံးသော साधक သည် အဉ္ဇနေယ (ဟနုမန်) ကို စိတ်တွင် တည်စေရာ—မျက်နှာနီရောင်ပန်းကဲ့သို့၊ ရွှေတောင်တန်းကဲ့သို့ ကိုယ်ရုပ်ရှိ၍၊ ပါရိဇာတ သစ်ပင်အမြစ်အောက်၌ တည်နေသည်ဟု ဓ్యာန ပြုရမည်။

Verse 103

एवं ध्यात्वा जपेल्लक्षं दशांशं जुहुयात्तिलैः । त्रिमध्वक्तैर्यंजत्पीठे पूर्वोक्तेपूर्ववत्सुधीः ॥ १०३ ॥

ဤသို့ ဓ్యာန ပြုပြီးနောက် မန္တရကို တစ်လက္ခ (၁၀၀,၀၀၀) ကြိမ် ဂျပ ရမည်။ ထို့နောက် အရေအတွက်၏ တစ်ဆယ်ပုံတစ်ပုံအဖြစ် သုံးမျိုးသော ပျားရည်ဖြင့် လိမ်းထားသော နှမ်းစေ့များကို ယခင်ဖော်ပြခဲ့သည့် ယဇ္ဉပီဋ္ဌပေါ်တွင် ယခင်နည်းအတိုင်း ဟောမ (juhuyāt) ပြုရမည်။

Verse 104

अनेन मनुना मंत्री ग्रहग्रस्तं प्रमार्जयेत् । आक्रंदंस्तं विमुच्याथ ग्रहः शीघ्रं पलायते ॥ १०४ ॥

ဤမန္တရဖြင့် မန္တရသိသူသည် ဂြဟ (graha) ဖမ်းဆီးနှိပ်စက်ခံရသူကို အခမ်းအနားအတိုင်း ပွတ်သုတ်သန့်စင်ပေးရမည်။ ထိုသူ အော်ဟစ်ငိုကြွေးသော်လည်း နောက်တစ်ခါ လွတ်မြောက်ပြီး၊ ဂြဟသည် လျင်မြန်စွာ ထွက်ပြေးသွားသည်။

Verse 105

मनवोऽमी सदागोप्या न प्रकाश्या यतस्ततः । परीक्षिताय शिष्याय देया वा निजसूनवे ॥ १०५ ॥

ဤပဝိသုဒ္ဓသော အမိန့်တော်များကို လျှို့ဝှက်စွာ ထိန်းသိမ်းရမည်၊ ဒီနေရာဟိုနေရာ မဖော်ပြရ။ စမ်းသပ်ပြီးသား တပည့်သို့သာ ပေးရမည်၊ မဟုတ်လျှင် ကိုယ်ပိုင်သားသို့ ပေးရမည်။

Verse 106

हनुमद्भजनासक्तः कार्तवीर्यार्जुनं सुधीः । विशेषतः समाराध्य यथोक्तं फलमाप्नुयात् ॥ १०६ ॥

ဟနုမာန်ကို ဘဇနာဖြင့် အလွန်စွဲလမ်းသော ပညာရှိသည် ကာတ်တဝီရျာအర్జုနကို အထူးသဖြင့် ပူဇော်ပသ၍ စိတ်တော်မူစေကာ၊ အရင်က ဆိုထားသကဲ့သို့ တိတိကျကျ အကျိုးကို ရရှိမည်။

Verse 107

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने तृतीयपादे दीपविधिनिरूपणं नाम पञ्चसप्ततितमोऽध्यायः ॥ ७५ ॥

ဤသို့ဖြင့် သီရိ ဘೃಹန်-နာရဒီယ ပုရာဏ၏ ပူರ್ವဘာဂ၌၊ ဘೃಹဒုပါခ္ယာန (အကြီးမားသော ထပ်ဆောင်းဇာတ်) ၏ တတိယပဒ၌၊ “ဒီပဝိဓိ (မီးအလင်းတိုင်နည်း) ရှင်းလင်းချက်” ဟူသော အခန်း ၇၅ ပြီးဆုံး၏။