
Aśauca-vidhi — Rules of Birth/Death Impurity, Sapinda Circles, and Śrāddha Sequence
ဤအধ্যာယတွင် ဥတ္တရ-ဘဂ၏ ဂೃಹಸ್ಥဓမ္မသင်ကြားမှုကို ဆက်လက်၍ ဝျာသသည် သေဆုံးမှုကြောင့် ဖြစ်သော aśauca (śāvaka) နှင့် မွေးဖွားမှုကြောင့် ဖြစ်သော aśauca (sūtaka) ကို စနစ်တကျ ခွဲခြားပြသသည်။ varṇa၊ အရည်အချင်း/ဂုဏ်အဆင့်နှင့် ဆွေမျိုးအဆင့် (sapinda၊ samānodaka/ekodaka၊ အိမ်တွင်းနီးစပ်မှု) အလိုက် မသန့်ကာလကို သတ်မှတ်ပြီး၊ မသန့်ကာလအတွင်း လုပ်ခွင့်ရှိသော နေ့စဉ်တာဝန်များ၊ kāmya ကိစ္စများကို ရှောင်ရန်၊ သန့်ရှင်းသော ဘြာဟ္မဏများကို ဧည့်ခံရာတွင် ကန့်သတ်ချက်များ၊ ထိတွေ့/လက်ခံမှု စည်းကမ်းများကို ထုတ်ပြန်သည်။ မွေးသေ အကြိမ်များ ထပ်တလဲလဲဖြစ်ခြင်း၊ အဝေးမှ သတင်းရခြင်းနှင့် ဘေးအန္တရာယ်၊ ယဇ္ဉ၊ စစ်မြေပြင်သေဆုံးမှု၊ ကလေးငယ်၊ သံဃာ/သံယာသီတို့ကဲ့သို့ ချက်ချင်းသန့် (sadyah-śauca) ရနိုင်သည့် အထူးကိစ္စများကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ sapinda အကန့်အသတ်ကို ၇ မျိုးဆက်အထိ သတ်မှတ်ပြီး မိန်းမ၏ မျိုးရိုးဆက်နွယ်မှုကို လက်ထပ်မီ/လက်ထပ်ပြီးနောက် ခွဲပြသည်။ ထို့နောက် မသန့်ကာလ စာရင်းမှ စတင်၍ သင်္ဂြိုဟ်ပုံစံကို အစဉ်လိုက် ရှင်းလင်းသည်—မီးသင်္ဂြိုဟ်ခြင်း (ကိုယ်မရှိလျှင် ရုပ်ပုံဖြင့် ပြုလုပ်ခြင်း)၊ ၁၀ ရက်အထိ အကျင့်အကြံ၊ နေ့စဉ် piṇḍa ပူဇော်ခြင်း၊ အရိုးကောက်ယူခြင်း၊ nava-śrāddha အစာကျွေးခြင်း၊ တစ်နှစ်ပတ်လုံး လစဉ်ကိစ္စများနှင့် sapiṇḍīkaraṇa ပြီးနောက် နှစ်ပတ်လည် śrāddha သို့ ရောက်စေသည်။ အဆုံးတွင် စွဝဓမ္မကို ထိန်းသိမ်း၍ Īśvara ထံ အပ်နှံခြင်းကို အပြင်ပန်းတာဝန်များ၏ အတွင်းရည်ရွယ်ချက်ဟု ထပ်မံအတည်ပြုသည်။
Verse 1
इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायामुपरिविभागे द्वाविशो ऽध्यायः इन् रेए निछ्त् ज़ुल्äस्सिगे ज़ेइछेन्: व्यास उवाच दशाहं प्राहुराशौचं सपिण्डेषु विपश्चितः / मृतेषु वाथ जातेषु ब्राह्मणानां द्विजोत्तमाः
ဗျာသ မဟာရ္သီက မိန့်ကြားသည်။ ပညာရှိတို့က ဆိုကြသည်မှာ စပိဏ္ဍ (ပိဏ္ဍပူဇာဖြင့် ဆက်နွယ်သော သွေးသားဆွေမျိုး) အတွင်း၌ ဒွိဇအမြတ်ဖြစ်သော ဗြာဟ္မဏတို့သည် သေဆုံးမှု ဖြစ်လျှင် အာရှောစ (အညစ်အကြေးကာလ) ဆယ်ရက် ထိန်းသိမ်းကြပြီး မွေးဖွားမှု ဖြစ်လျှင်လည်း ထိုနည်းတူ ဖြစ်သည်။
Verse 2
नित्यानि चैव कर्माणि काम्यानि च विशेषतः / नकुर्याद् विहितं किञ्चित् स्वाध्यायं मनसापिच
နေ့စဉ် မဖြစ်မနေ လုပ်ဆောင်ရသော ကర్మများကို လုပ်ဆောင်ရမည်၊ အထူးသဖြင့် ဆန္ဒကြောင့် လုပ်သော ကာမျယ ကర్మများကို ရှောင်ကြဉ်ရမည်။ သတ်မှတ်ထားသော တာဝန်တစ်စုံတစ်ရာကို မလျစ်လျူရှုရ၊ ထို့ပြင် စွာဓျာယ (ဝေဒသင်ယူခြင်း) ကို စိတ်ထဲမှပင် ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 3
शुचीनक्रोधनान् भूम्यान् शालाग्नौ भावयेद् द्विजान् / शुष्कान्नेन फलैर्वापि वैतानं जुहुयात् तथा
သန့်ရှင်း၍ အမျက်မထွက်သော ဗြာဟ္မဏတို့ကို အိမ်မီး (ဂೃಹအဂ္နိ) အနီး မြေပြင်ပေါ်တွင် ထိုင်စေကာ ဖိတ်ခေါ်ဂုဏ်ပြုရမည်။ ထို့နည်းတူ ဝိုင်တာန ဟောမကိုလည်း ပြုလုပ်၍ ခြောက်သွေ့သော အစာစပါးများ သို့မဟုတ် အစားထိုး၍ အသီးအနှံများဖြင့် အာဟုတိ ပူဇာတင်ရမည်။
Verse 4
न स्पृशेयुरिमानन्ये न च तेभ्यः समाहरेत् / चतुर्थे पञ्चमे वाह्नि संस्पर्शः कथितो बुधैः
အခြားသူတို့သည် ဤသူတို့ကို မထိတွေ့ရ၊ ထို့ပြင် သူတို့ထံမှ မည်သည့်အရာကိုမျှ လက်ခံယူဆောင်မလာရ။ ပညာရှိတို့က ဆိုကြသည်မှာ စင်ကြယ်မှုသည် မီးဖြင့် (စင်ကြယ်စေသော) ထိတွေ့မှုအဖြစ် စတုတ္ထနှင့် ပဉ္စမနေ့တွင် ပြည့်စုံသည်ဟု ဖြစ်သည်။
Verse 5
सूतके तु सपिण्डानां संस्पर्शो न प्रदुष्यति / सूतकं सूतिकां चैव वर्जयित्वा नृणां पुनः
သေဆုံးမှုကြောင့် ဖြစ်သော စူတက ကာလတွင် စပိဏ္ဍတို့အကြား ထိတွေ့မှုသည် မညစ်ညမ်းစေပါ။ လူတို့အတွက်တော့ စူတကနှင့် မွေးဖွားမှုဆိုင်ရာ အညစ်အကြေးဖြစ်သော စူတိကာကိုသာ ထပ်မံ၍ ရှောင်ကြဉ်ရမည်။
Verse 6
अधीयानस्तथा यज्वा वेदविच्च पिता भवेत् / संस्पृश्याः सर्व एवैते स्नानान्माता दशाहतः
ဖခင်သည် ဝေဒသင်ကြားလေ့လာနေ၍ ယဇ္ဈာပြုလုပ်ပြီး ဝေဒကို သိမြင်သူဖြစ်လျှင် ပူဇော်ရေးအရ သန့်စင်သင့်သူ ဖြစ်လာသည်။ ထိုသူတို့အားလုံးကို ထိတွေ့ခွင့်ရှိသော်လည်း မိခင်သည် အညစ်အကြေးကာလ ဒသည (ဆယ်ည) ကျော်ပြီးနောက် ရေချိုးသန့်စင်မှသာ သန့်စင်သည်။
Verse 7
दशाहं निर्गुणे प्रोक्तमशौचं चातिनिर्गुणे / एकद्वित्रिगुणैर्युक्तं चतुस्त्र्येकदिनैः शुचिः
«နိရ္ဂုဏ» ဟုခေါ်သော (သတ်မှတ်ဂုဏ်မရှိသူ) အတွက် အရှောချာကာလကို ဆယ်ရက်ဟု ဆိုထားပြီး «အတိနိရ္ဂုဏ» အတွက်လည်း ထိုနည်းတူပင် ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် ဂုဏ်တစ်ခု၊ နှစ်ခု၊ သုံးခု ပါဝင်သူတို့သည် အစဉ်လိုက် လေးရက်၊ သုံးရက်၊ တစ်ရက်အတွင်း သန့်စင်ပြန်ရသည်။
Verse 8
दशाहात् तु परं सम्यगधीयीत जुहोति च / चतुर्थे तस्य संस्पर्शं मनुराह प्रजापतिः
ဆယ်ရက်ကျော်ပြီးနောက် ဝေဒသင်ကြားမှုကို သင့်လျော်စွာ ပြန်လည်ဆောင်ရွက်နိုင်ပြီး သန့်ရှင်းသော မီးထဲသို့ အာဟုတိ ပူဇော်ခြင်းကိုလည်း ပြုနိုင်သည်။ ထို့နောက် လေးရက်မြောက်နေ့တွင် ထိုသူအား ထိတွေ့ခွင့်ရှိကြောင်းကို ပရာဇာပတိ—သတ္တဝါတို့၏ အရှင် မနုက ကြေညာထားသည်။
Verse 9
क्रियाहीनस्य मूर्खस्य महारोगिण एव च / यथेष्टाचरणस्याहुर्मरणान्तमशौवकम्
သတ်မှတ်ထားသော ကရိယာများမရှိသူ၊ မိုက်မဲသူ၊ ကြီးမားသောရောဂါခံစားနေရသူ၊ နှင့် စိတ်ကြိုက်နေထိုင်သူတို့အတွက် အရှောချာ (အညစ်အကြေးအခြေအနေ) သည် သေဆုံးချိန်အထိ ဆက်လက်တည်ရှိသည်ဟု ဆိုကြသည်။
Verse 10
त्रिरात्रं दशरात्रं वा ब्राह्मणानामशौचकम् / प्राक्संस्कारात् त्रिरात्रं स्यात् तस्मादूर्ध्वं दशाहकम्
ဗြာဟ္မဏတို့အတွက် အရှောချာကာလသည် သုံးည သို့မဟုတ် ဆယ်ည ဖြစ်နိုင်သည်။ ကလေး၏ သံစ్కာရ (saṃskāra) မပြုမီ သုံးည ဖြစ်ရမည်; ထို့နောက်မှ ဆယ်ရက် (ဆယ်ည) စောင့်ထိန်းရသည်။
Verse 11
ऊनद्विवार्षिके प्रेते मातापित्रोस्तदिष्यते / त्रिरात्रेण शुचिस्त्वन्यो यदि ह्यत्यन्तनिर्गुणः
ကလေးသည် နှစ်နှစ်မပြည့်မီ သေဆုံးလျှင် အာရှောစ (မသန့်ရှင်းကာလ) ကို မိခင်နှင့် ဖခင်တို့အတွက်သာ သတ်မှတ်သည်။ အခြားဆွေမျိုးများအတွက်မူ သုံးညအတွင်း သန့်ရှင်းပြန်ရပြီး၊ အထူးသဖြင့် အလွန်အမင်း မကပ်လှုပ်မကပ်ငြိ (နိရ္ဂုဏ) ဖြစ်လျှင် ပိုမိုသင့်တော်သည်။
Verse 12
अदन्तजातमरणे पित्रोरेकाहमिष्यते / जातदन्ते त्रिरात्रं स्याद् यदि स्यातां तु निर्गुणौ
သွားမပေါက်သေးခင် ကလေးသေဆုံးလျှင် မိဘတို့အတွက် အာရှောစကာလကို တစ်ရက်သာ သတ်မှတ်သည်။ သွားပေါက်ပြီးသားဖြစ်လျှင် သုံးညဖြစ်ရမည်၊ မိဘတို့သည် (အခြားအကြောင်းများကြောင့်) အရည်အချင်းပျက်ကွက်မှုမရှိသော နိရ္ဂုဏ ဖြစ်ပါက။
Verse 13
आदन्तजननात् सद्य आचौलादेकरात्रकम् / त्रिरात्रमौपनयनात् सपिण्डानामुदाहृतम्
စပိဏ္ဍ (ပိဏ္ဍပူဇာဝိုင်းအတွင်း နီးစပ်သွေးဆွေ) များအတွက် အာရှောစသည် ပထမသွားပေါက်ချိန်တွင် ချက်ချင်း ဖြစ်ပေါ်သည်။ ပထမဆံပင်ညှပ်ပွဲ (caula) တွင် တစ်ညသာ ကြာပြီး၊ ဥပနယန (ဝေဒဝင်ပွဲ) တွင် သုံးညဟု ကြေညာထားသည်။
Verse 14
जातमात्रस्य बालस्य यदि स्यान्मरणं पितुः / मातुश्च सूतकं तत् स्यात् पिता स्यात् स्पृश्य एव च
ကလေးမွေးကာစမှာ ဖခင်သေဆုံးလျှင် မိခင်တွင် စူတက (မွေးဖွားမှုကြောင့် မသန့်ရှင်းမှု) ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် ဖခင်သည် (အိမ်ထောင်အတွက် သေဆုံးသူအဖြစ်) ထိတွေ့မသင့်သော မသန့် (spṛśya) ဟုလည်း သတ်မှတ်ရသည်။
Verse 15
सद्यः शौचं सपिण्डानां कर्तव्यं सोदरस्य च / ऊर्ध्वं दशाहादेकाहं सोदरो यदि निर्गुणः
စပိဏ္ဍ (သွေးဆွေ၊ ပိဏ္ဍပူဇာဝိုင်းအတွင်း) များနှင့် အမိအဖတူညီသော ညီအစ်ကိုအတွက် သန့်စင်ခြင်းကို ချက်ချင်း ပြုလုပ်ရမည်။ သို့သော် ဆယ်ရက်ကာလ ကျော်လွန်ပြီးနောက် ညီအစ်ကိုသည် “နိရ္ဂုဏ” (အခွင့်မရှိ/အရည်အချင်းမပြည့်) ဖြစ်လျှင် အာရှောစသည် တစ်ရက်သာ သက်ရောက်သည်။
Verse 16
अथोर्ध्वं दन्तजननात् सपिण्डानामशौचकम् / एकरात्रं निर्गुणानां चैलादूर्ध्वं त्रिरात्रकम्
ထို့နောက် ကလေး၏ သွားများ ပေါက်လာပြီးနောက် စပိဏ္ဍ (ပိဏ္ဍပူဇာတူသော ဆွေမျိုး) များအတွက် အရှောစ (ပူဇာဆိုင်ရာ မသန့်ရှင်းမှု) ကို စောင့်ထိန်းရမည်။ သတ်မှတ်ထားသော ဂုဏ်သတ္တိ/ဝိနယ မရှိသူတို့အတွက် တစ်ညသာ ဖြစ်ပြီး၊ အဝတ်အစား လက်ခံသည့် အဆင့်မှစ၍ သုံးည ဖြစ်သည်။
Verse 17
अदन्तजातमरणं संभवेद् यदि सत्तमाः / एकरात्रं सपिण्डानां यदि ते ऽत्यन्तनिर्गुणाः
အို သီလဝါဒတို့အနက် အမြတ်ဆုံးတို့၊ သွားမပေါက်သေးသော ကလေးငယ် သေဆုံးမှု ဖြစ်ပေါ်လာပါက စပိဏ္ဍ ဆွေမျိုးများအတွက် အရှောစကာလသည် တစ်ညသာ ဖြစ်သည်—သူတို့သည် အလွန်အမင်း ဂုဏ်သတ္တိ/အကျင့်အထုံး မရှိသူများ ဖြစ်လျှင်။
Verse 18
व्रतादेशात् सपिण्डानामर्वाक् स्नानं विधीयते / सर्वेषामेव गुणिनामूर्ध्वं तु विषमं पुनः
ဝရတ (vrata) ၏ အမိန့်အရ စပိဏ္ဍ များအတွက် ရေချိုးသန့်စင်ခြင်းကို အကန့်အသတ်တစ်ခုအထိ သတ်မှတ်ထားသည်။ သို့သော် ဂုဏ်ရှိ၍ အရည်အချင်းပြည့်စုံသူ အားလုံးအတွက် ထိုအထက်တွင် စည်းကမ်းသည် ထပ်မံ မညီမျှဘဲ အခြေအနေအလိုက် ကွဲပြားသည်။
Verse 19
अर्वाक् षण्मासतः स्त्रीणां यदि स्याद् गर्भसंस्त्रवः / तदा माससमैस्तासामशौचं दिवसैः स्मृतम्
မိန်းမတို့တွင် ကိုယ်ဝန်ခြောက်လ မပြည့်မီ သန္ဓေကျခြင်း (ဂರ್ಭထွက်ယိုစီးခြင်း) ဖြစ်ပါက၊ သူမတို့၏ အရှောစကာလကို ကိုယ်ဝန်ရှိခဲ့သော လအရေအတွက်နှင့် တူညီသည့် နေ့အရေအတွက်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်ဟု ထုံးတမ်းအရ ဆိုထားသည်။
Verse 20
तत ऊर्ध्वं तु पतने स्त्रीणां द्वादशरात्रिकम् / सद्यः शौचं सपिण्डानां गर्भस्त्रावाच्च वा ततः
ထို့နောက် မိန်းမ သေဆုံးခြင်း (ပတန) ဖြစ်လျှင် အရှောစကာလသည် ဆယ့်နှစ်ည ဖြစ်သည်။ သို့သော် စပိဏ္ဍ ဆွေမျိုးများအတွက် သန့်စင်ခြင်းသည် ချက်ချင်း ဖြစ်ပြီး—ဂರ್ಭထွက်ယိုစီးခြင်း (ကိုယ်ဝန်ပျက်ခြင်း) ဖြစ်သည့်အခါလည်း ထိုနည်းတူပင် ဖြစ်သည်။
Verse 21
गर्भच्युतावहोरात्रं सपिण्डे ऽत्यन्तनिर्गुणे / यथेष्टाचरणे ज्ञातौ त्रिरात्रमिति निश्चयः
ကိုယ်ဝန်ပျက်ကျခြင်း (garbha-cyuti) ဖြစ်လျှင် အရှောစ (aśauca) သည် တစ်နေ့တစ်ည ဖြစ်သည်။ သပိဏ္ဍ (sapinda) ဆွေမျိုးထဲတွင် အလွန်အကျွံ ဂုဏ်သတ္တိမရှိသူနှင့် စိတ်ကြိုက်နေထိုင်၍ စည်းကမ်းမရှိသော ဆွေမျိုးအတွက် အရှောစကို သုံးည ဟု သတ်မှတ်သည်။
Verse 22
यदि स्यात् सूतके सूतिर्मरणे वा मृतिर्भवेत् / शेषेणैव भवेच्छुद्धिरहः शेषे त्रिरात्रकम्
စူတက (sūtaka) အရှောစကာလအတွင်း ထပ်မံမွေးဖွားမှု ဖြစ်လာသော်လည်း၊ သေခြင်းအရှောစကာလအတွင်း ထပ်မံသေဆုံးမှု ဖြစ်လာသော်လည်း၊ သန့်ရှင်းခြင်းသည် ရှိနေပြီးသား အရှောစကာလ၏ ကျန်ရှိသည့် အပိုင်းကိုသာ ရေတွက်၍ ပြည့်စုံလျှင် ရသည်။ သို့သော် တစ်နေ့၏ အစိတ်အပိုင်းသာ ကျန်လျှင် သန့်စင်ကာလကို သုံးည ဟု ရေတွက်ရမည်။
Verse 23
मरणोत्पत्तियोगे तु मरणाच्छुद्धिरिष्यते / अघवृद्धिमदाशौचमूर्घ्वं चेत् तेन शुध्यति
သေဆုံးမှုနှင့် မွေးဖွားမှု တစ်ပြိုင်နက် ဖြစ်ပေါ်၍ အရှောစ ထပ်တိုးလာသော်၊ သန့်ရှင်းခြင်းကို သေဆုံးမှုကြောင့် ဖြစ်သော အရှောစတစ်ခုတည်းဖြင့် သတ်မှတ်သည်။ ထပ်မံသော အဃ (aghā) သင်္ဂြိုဟ်အရှောစကြောင့် ကာလတိုးမည်ဆိုလျှင်လည်း ထိုသေဆုံးမှုဆိုင်ရာ ကာလကို ပြည့်စုံအောင် ပြီးမြောက်ခြင်းဖြင့် သန့်စင်သည်။
Verse 24
अथ चेत् पञ्चमीरात्रिमतीत्य परतो भवेत् / अघवृद्धिमदाशौचं तदा पूर्वेण शुध्यति
ယခု၊ ငါးည ပြီးဆုံးပြီးနောက်—အဲဒီနောက်ပိုင်းတွင်—သေဆုံးမှု ဖြစ်လာပါက သေဆုံးမှုကြောင့် ဖြစ်သော အရှောစကာလသည် တိုးချဲ့မည်။ ထိုအခါ သန့်စင်ခြင်းကို ယခင်ဖော်ပြခဲ့သော စည်းကမ်းအတိုင်း ရရှိသည်။
Verse 25
देशान्तरगतं श्रुत्वा सूतकं शावमेव तु / तावदप्रयतो मर्त्यो यावच्छेषः समाप्यते
ဒေသအဝေး၌ စူတက (sūtaka) သို့မဟုတ် သေဆုံးမှုဆိုင်ရာ အရှောစ (śāvaka) ဖြစ်ပေါ်ကြောင်း ကြားသိလျှင်၊ လူသည် အပြရယတ (aprayata) ဟူသော ရိုးရာအရ မသင့်လျော်သည့် အခြေအနေတွင် ကျန်ရှိသည့် ကာလ ပြည့်စုံသည့်အထိသာ နေရသည်။
Verse 26
अतीते सूतके प्रोक्तं सपिण्डानां त्रिरात्रकम् / तथैव मरणे स्नानमूर्ध्वं संवत्सराद् यदि
မွေးဖွားအညစ်အကြေး (sūtaka) ကာလ ကျော်လွန်ပြီးနောက်၊ သွေးရင်းဆက်စပ်သော sapinda များအတွက် သုံးညတာ စောင့်ထိန်းခြင်းကို သတ်မှတ်ထားသည်။ ထို့အတူ သေဆုံးမှု၌ အခမ်းအနားများကို တစ်နှစ်ကျော် နောက်ကျခဲ့လျှင် ရေချိုးခြင်းဖြင့် သန့်စင်မှုကို ပြုလုပ်ရမည်။
Verse 27
वेदान्तविच्चाधीयानो यो ऽग्निमान् वृत्तिकर्षितः / सद्यः शौचं भवेत् तस्य सर्वावस्थासु सर्वदा
ဝေဒန္တကို သိမြင်သူ၊ ဝေဒကို အခြေခံ၍ ဆက်လက်သင်ယူသူ၊ သန့်ရှင်းသော မီးပူဇော် (အဂ္နိ) ကို ထိန်းသိမ်းသူ၊ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း၏ တာဝန်ကြောင့် ကန့်သတ်ခံရသူအတွက် သန့်စင်မှုသည် ချက်ချင်း ဖြစ်ပေါ်သည်—အချိန်တိုင်း၊ အခြေအနေတိုင်း၌။
Verse 28
स्त्रीणामसंस्कृतानां तु प्रदानात् पूर्वतः सदा / सपिण्डानां त्रिरात्रं स्यात् संस्कारे भर्तुरेव हि
သံစကာရ (saṃskāra) မပြုရသေးသော မိန်းမများအတွက်၊ အခမ်းအနားကို အမြဲတမ်း လက်ထပ်မီ မိဘဘက် မျိုးရိုးအဖြစ် သဘောထား၍ ဆောင်ရွက်ရသည်။ sapinda ဆွေမျိုးများအတွက် အရှောစ (aśauca) သုံးည ဖြစ်သည်—ဤသဘောတရားအရ မိန်းမ၏ သံစကာရဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုကို ခင်ပွန်းဘက်နှင့်ပင် သတ်မှတ်ကြသောကြောင့် ဖြစ်သည်။
Verse 29
अहस्त्वदत्तकन्यानामशौचं मरणे स्मृतम् / ऊनद्विवर्षान्मरणे सद्यः शौचमुदाहृतम्
မင်္ဂလာမပေးရသေးသော မိန်းကလေးများ သေဆုံးရာတွင် အရှောစ (aśauca) မရှိဟု သင်ကြားထားသည်။ ထို့ပြင် အသက်နှစ်နှစ်မပြည့်သေးသော ကလေး သေဆုံးရာတွင် သန့်စင်မှု (śauca) ကို ချက်ချင်း ပြုရမည်ဟု ကြေညာထားသည်။
Verse 30
आदन्तात् सोदरे सद्य आचौलादेकरात्रकम् / आप्रदानात् त्रिरात्रं स्याद् दशरात्रमतः परम्
ကိုယ်ပိုင် သွေးရင်းညီအစ်ကို (sodara) အတွက် အရှောစသည် ချက်ချင်း ဖြစ်သည်။ ကလေး သွားမထွက်သေးသည့် အဆင့်မှ စ၍ ပထမဆုံး ဆံတုံးပွဲ (cūḍā) အထိ တစ်ညသာ ဖြစ်သည်။ pradāna (တရားဝင် ပေးအပ်ခြင်း) အထိ သုံးည ဖြစ်ပြီး၊ ထို့နောက်မှာ ဆယ်ည ဖြစ်သည်။
Verse 31
मातामहानां मरणे त्रिरात्रं स्यादशौचकम् / एकोदकानां मरणे सूतके चैतदेव हि
မိခင်ဘက် အဘိုးအဘွား ကွယ်လွန်သော် အရှောစ (အညစ်အကြေးပူဇော်ရေးမသန့်) သုံးည ဖြစ်၏။ ထို့အတူ တစ်ရေတည်း ပိဏ္ဍပူဇော်သည့် အိကောဒက ဆွေမျိုးတို့ ကွယ်လွန်သော်လည်းကောင်း၊ မွေးဖွားမှုကြောင့် ဖြစ်သော စူတက အညစ်အကြေးကာလတွင်လည်းကောင်း ဤစည်းကမ်းတည်းဟူ၍ သက်ရောက်၏။
Verse 32
पक्षिणी योनिसम्बन्धे बान्धवेषु तथैव च / एकरात्रं समुद्दिष्टं गुरौ सब्रह्मचारिणि
မိန်းမငှက်ကြောင့် ဖြစ်သော အညစ်အကြေးကိစ္စတွင်လည်းကောင်း၊ မွေးရာဇာတိဆက်နွယ်မှု (ယိုးနိသမ္ဗန္ဓ) နှင့် ဆွေမျိုးအတွင်း၌လည်းကောင်း အရှောစကာလကို တစ်ညဟု သတ်မှတ်၏။ ထို့အတူ ဂုရု (ဆရာ) နှင့် သဗြဟ္မစာရိန် (အတူတကွ သင်ယူသော ကျောင်းသား) အတွက်လည်း တစ်ညဟူ၍ ကြေညာထား၏။
Verse 33
प्रेते राजनि सज्योतिर्यस्य स्याद् विषये स्थितिः / गृहे मृतासु दत्तासु कन्यकासु त्र्यहं पितुः
မီးပူဇော်သန့်ရှင်းမှု (သဇ္ဇျောတိ) ကို နိုင်ငံအတွင်း တည်တံ့စွာ ထိန်းသိမ်းထားသော ဘုရင် ကွယ်လွန်သော်၊ အဖေတစ်ဦးအတွက် အရှောစကာလသည် သုံးရက် ဖြစ်၏—အိမ်၌ နေသည့် သမီးများဖြစ်စေ၊ လက်ထပ်ပေးပြီးသား သမီးများဖြစ်စေ ကွယ်လွန်သော် ထိုသုံးရက်ဟူ၍ သတ်မှတ်၏။
Verse 34
परपूर्वासु भार्यासु पुत्रेषु कृतकेषु च / त्रिरात्रं स्यात् तथाचार्ये स्वभार्यास्वन्यगासु च
အခြားယောက်ျား၏ မိန်းမဟောင်းဖြစ်ခဲ့သော ဇနီး (ပရပူර්ဝာ) နှင့် မွေးစားသား (ကృతက) တို့အတွက် အရှောစသည် သုံးည ဖြစ်၏။ ထို့အတူ အာချာရျ (ဆရာကြီး) အတွက်လည်း သုံးည ဖြစ်၏။ မိမိ၏ ဇနီးများက အခြားယောက်ျားထံ သွားရောက်ခဲ့သော်လည်း သုံးညဟူ၍ သတ်မှတ်၏။
Verse 35
आचार्यपुत्रे पत्न्यां च अहोरात्रमुदाहृतम् / एकाहं स्यादुपाध्याये स्वग्रामे श्रोत्रिये ऽपि च
အာချာရျ၏ သားနှင့် သူ၏ ဇနီးအတွက် အရှောစကာလကို တစ်နေ့တစ်ညဟု ဆိုထား၏။ ဥပာဓျာယ (သင်ကြားပေးသော ဆရာ) နှင့် မိမိရွာအတွင်းရှိ ရှရောတရိယ (ဝေဒပညာရှင် ဘြာဟ္မဏ) အတွက်မူ တစ်နေ့သာ ဖြစ်သင့်၏။
Verse 36
त्रिरात्रमसपिण्डेषु स्वगृहे संस्थितेषु च / एकाहं चास्ववर्ये स्यादेकरात्रं तदिष्यते
သပိဏ္ဍ မဟုတ်သော ဆွေမျိုးများအတွက်နှင့် မိမိအိမ်ထောင်တွင်းနေထိုင်သူများအတွင်း သေဆုံးမှုဖြစ်လျှင် အရှောစ (မသန့်ကာလ) ကို သုံးည သတ်မှတ်သည်။ မိမိထက်မြင့်သူ/ဆရာတူသူအတွက် တစ်နေ့သာ ဖြစ်ပြီး၊ အခြားသူများအတွက် တစ်ညကို သင့်တော်ဟု ဆိုသည်။
Verse 37
त्रिरात्रं श्वश्रूमरणे श्वशुरे वै तदेव हि / सद्यः शौचं समुद्दिष्टं सगोत्रे संस्थिते सति
မိခင်မက် (ယောက္ခမ) သေဆုံးလျှင် အရှောစကာလ သုံးည ဖြစ်သည်။ ယောက္ခဖ (ယောက္ခမ၏ခင်ပွန်း) အတွက်လည်း ထိုအတိုင်းပင်။ သို့သော် မိမိဂိုထရ (gotra) တူသူက အခမ်းအနားကို ဆောင်ရွက်ရန် ရှိနေပါက ချက်ချင်း သန့်စင်ခြင်းကို ညွှန်ကြားထားသည်။
Verse 38
शुद्ध्येद् विप्रो दशाहेन द्वादशाहेन भूमिपः / वैश्यः पञ्चदशाहेन शूद्रो मासेन शुद्यति
ဗြာဟ္မဏသည် ဆယ်ရက်အပြီး သန့်စင်သည်။ က္ෂတ္တရိယ (ဘုရင်) သည် ဆယ့်နှစ်ရက်အပြီး သန့်စင်သည်။ ဝိုင်ရှျ (Vaiśya) သည် ဆယ့်ငါးရက်အပြီး သန့်စင်သည်။ ရှူဒြ (Śūdra) သည် တစ်လအပြီး သန့်စင်သည်။
Verse 39
क्षत्रविट्शूद्रदायादा ये स्युर्विप्रस्य बान्धवाः / तेषामशौचे विप्रस्य दशाहाच्छुद्धिरिष्यते
ဗြာဟ္မဏ၏ ဆွေမျိုးများထဲတွင် အမွေဆက်ခံသူများက က္ෂတ္တရိယ၊ ဝိုင်ရှျ၊ သို့မဟုတ် ရှူဒြ အတန်းအစားဖြစ်နေပါက၊ ထိုသူတို့၏ အရှောစ (aśauca) ဖြစ်စဉ်တွင် ဗြာဟ္မဏသည် ဆယ်ရက်အပြီး သန့်စင်သည်ဟု သတ်မှတ်သည်။
Verse 40
राजन्यवैश्यावप्येवं हीनवर्णासु योनिषु / स्वमेव शौचं कुर्यातां विशुद्ध्यर्थमसंशयम्
ထိုနည်းတူပင် က္ෂတ္တရိယနှင့် ဝိုင်ရှျတို့သည် အောက်တန်းဝဏ္ဏရှိ မိန်းမတို့နှင့် ပေါင်းသင်းရာမှ မွေးဖွားလာသူဖြစ်သော်လည်း၊ သန့်စင်ခြင်းအတွက် သတ်မှတ်ထားသော သန့်ရှင်းရေးအကျင့်များကို မိမိကိုယ်တိုင် ဆောင်ရွက်ရမည်ဟု မသံသယဘဲ ဆိုထားသည်။
Verse 41
सर्वे तूत्तरवर्णानामशौचं कुर्युरादृताः / तद्वर्णविधिदृष्टेन स्वं तु शौचं स्वयोनिषु
အထက်ဝဏ္ဏများအတွက် သတ်မှတ်ထားသော အရှောစ (aśauca) မသန့်ကာလကို အားလုံးက ဂရုတစိုက် လိုက်နာရမည်။ သို့ရာတွင် ကိုယ့်အုပ်စုအတွင်း မွေးဖွားသူတို့အတွက် မိမိဝဏ္ဏ၏ စည်းကမ်းအတိုင်း သောစ (śauca) သန့်စင်မှုကို လိုက်နာရမည်။
Verse 42
षड्रात्रं वा त्रिरात्रं स्यादेकरात्रं क्रमेण हि / वैश्यक्षत्रियविप्राणां शूद्रेष्वाशौचमेव तु
အစဉ်လိုက်အားဖြင့် အရှောစကာလသည် ဗৈশ্যအတွက် ခြောက်ည၊ က္ଷတ္တရိယအတွက် သုံးည၊ ဗိပရ (ဗြာဟ္မဏ) အတွက် တစ်ည ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် ရှူဒြအတွက်မူ အရှောစကိုသာ သတ်မှတ်ထားသည့်အတိုင်း အနည်းငယ်သာ လိုက်နာရသည်။
Verse 43
अर्धमासो ऽथ षड्रात्रं त्रिरात्रं द्विजपुङ्गवाः / शूद्रक्षत्रियविप्राणां वैश्येष्वाशौचमिष्यते
အို ဒွိဇတို့အထဲမှ အမြတ်ဆုံးရေ၊ အရှောစကာလကို ဤသို့ သင်ကြားထားသည်—ရှူဒြအတွက် လဝက်၊ က္ଷတ္တရိယအတွက် ခြောက်ည၊ ဗိပရ (ဗြာဟ္မဏ) အတွက် သုံးည။ ဗৈশ্যအတွက်မူ အလယ်အလတ် စည်းကမ်းအဖြစ် သဘောထားသည်။
Verse 44
षड्रात्रं वै दशाहं च विप्राणां वैश्यशूद्रयोः / अशौचं क्षत्रिये प्रोक्तं क्रमेण द्विजपुङ्गवाः
အို ဒွိဇတို့အထဲမှ အမြတ်ဆုံးရေ၊ အစဉ်လိုက်အားဖြင့် အရှောစကာလကို ဤသို့ ကြေညာထားသည်—က္ଷတ္တရိယအတွက် ခြောက်ည၊ ထို့နောက် ဗိပရ (ဗြာဟ္မဏ) အတွက်လည်းကောင်း၊ ဗৈশ্যနှင့် ရှူဒြတို့အတွက်လည်းကောင်း ဒသနေ့ (ဆယ်ရက်) ဖြစ်သည်။
Verse 45
शूद्रविट्क्षत्रियाणां तु ब्राह्मणे संस्थिते सति / दशरात्रेण शुद्धिः स्यादित्याह कमलोद्भवः
ဗြာဟ္မဏတစ်ဦး ကွယ်လွန်သွားသောအခါ ရှူဒြ၊ ဗৈশ্য နှင့် က္ଷတ္တရိယတို့အတွက် သန့်စင်ခြင်း (သောစ) သည် ဆယ်ည ပြည့်လျှင် ရရှိသည်ဟု ကမလိုဒ္ဘဝ (ဗြဟ္မာ) က မိန့်ကြားသည်။
Verse 46
असपिण्डं द्विजं प्रेतं विप्रो निर्हृत्य बन्धुवत् / अशित्वा च सहोषित्वा दशरात्रेण शुध्यति
သပိဏ္ဍအဝိုင်းမဟုတ်သော ဒွိဇသေသူ၏ သင်္ဂြိုဟ်ကိစ္စကို ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးက ဆွေမျိုးကဲ့သို့ ထမ်းဆောင်၍ သူတို့နှင့်အတူ စားသောက်ကာ အတူနေခဲ့လျှင်၊ ဆယ်ညကျော်ပြီးနောက် သန့်စင်သွားသည်။
Verse 47
यद्यन्नमत्ति तेषां तु त्रिरात्रेण ततः शुचिः / अनदन्नन्नमह्नैव न च तस्मिन् गृहे वसेत्
သူတို့၏ အစာကို စားလျှင် သုံးညကျော်ပြီးမှ ပြန်လည်သန့်စင်သည်။ မစားလျှင် ထိုနေ့တင် သန့်စင်ပြီး၊ ထိုအိမ်၌ မနေထိုင်သင့်။
Verse 48
सोदकेष्वेतदेव स्यान्मातुराप्तेषु बन्धुषु / दशाहेन शवस्पर्शे सपिण्डश्चैव शुध्यति
ရေတော်ပူဇော်ကို အတူမျှဝေသော «ဆိုဒက» ဆက်နွယ်သူများ၊ မိခင်ဘက်ဆွေမျိုးနှင့် အခြားအမျိုးအနွယ်တို့အတွက်လည်း ဤစည်းကမ်းတူညီသည်။ သပိဏ္ဍတစ်ဦးက အလောင်းကို ထိတွေ့ခဲ့လျှင် ဆယ်ရက်အပြီး သန့်စင်သည်။
Verse 49
यदि निर्हरति प्रेतं प्रोलभाक्रान्तमानसः / दशाहेन द्विजः शुध्येद् द्वादशाहेन भूमिपः
ကြောက်ရွံ့၍ စိတ်လှုပ်ရှားကာ စိတ်မတည်ငြိမ်သူတစ်ဦးက အလောင်းကို သယ်ထုတ်လျှင်၊ ဒွိဇသည် ဆယ်ရက်အပြီး သန့်စင်ပြီး၊ ဘုရင်သည် ဆယ်နှစ်ရက်အပြီး သန့်စင်သည်။
Verse 50
अर्धमासेन वैश्यस्तु शूद्रो मासेन शुध्यति / षड्रात्रेणाथवा सर्वे त्रिरात्रेणाथवा पुनः
ဝေဿသည် လဝက်အတွင်း သန့်စင်ပြီး၊ ရှုဒြသည် တစ်လအတွင်း သန့်စင်သည်။ သို့မဟုတ် စည်းကမ်းအတိုင်း အားလုံးသည် ခြောက်ညအတွင်းလည်းကောင်း၊ ထပ်မံ၍ သုံးညအတွင်းလည်းကောင်း သန့်စင်နိုင်သည်။
Verse 51
अनाथं चैव निर्हृत्य ब्राह्मणं धनवर्जितम् / स्नात्वा संप्राश्य तु घृतं शुध्यन्ति ब्राह्मणादयः
အကူအညီမဲ့၍ ငွေကြေးမရှိသော ဗြာဟ္မဏကို ကယ်တင်ထောက်ပံ့ပြီးနောက်၊ ဗြာဟ္မဏတို့နှင့် ဒွိဇတို့သည် ရေချိုးသန့်စင်ကာ ထို့နောက် ဂျီ (ghṛta) ကို သန့်စင်အာဟာရအဖြစ် သောက်စားလျှင် စင်ကြယ်သန့်ရှင်းလာသည်။
Verse 52
अवरश्चेद् वरं वर्णमवरं वा वरो यदि / अशौचे संस्पृशेत् स्नेहात् तदाशौचेन शुध्यति
အောက်တန်းဝဏ္ဏရှိသူက ချစ်ခင်စိတ်ကြောင့် အရှောစ (aśauca) ကာလအတွင်း အထက်တန်းဝဏ္ဏရှိသူကို ထိတွေ့လျှင်၊ သို့မဟုတ် အထက်တန်းဝဏ္ဏရှိသူက အောက်တန်းဝဏ္ဏရှိသူကို ထိတွေ့လျှင်လည်း၊ ထိတွေ့သူသည် ထိုအရှောစကိုပင် စောင့်ထိန်းခြင်းဖြင့် သန့်စင်လာသည်။
Verse 53
प्रेतीभूतं द्विजं विप्रो यो ऽनुगच्छत कामतः / स्नात्वा सचैलं स्पृष्ट्वाग्निं घृतं प्राश्य विशुध्यति
ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးက ဆန္ဒကြောင့် သိသိသာသာ ပရေတ (preta) ဖြစ်သွားသော ဒွိဇတစ်ဦးကို လိုက်ပါလျှင်၊ အဝတ်အစားနှင့်တကွ ရေချိုးကာ မီးကို ထိတွေ့ပြီးနောက် ဂျီ (ghṛta) ကို သောက်စားလျှင် သန့်စင်လာသည်။
Verse 54
एकाहात् क्षत्रिये शुद्धिर्वैश्ये स्याच्च द्व्यहेन तु / शूद्रे दिनत्रयं प्रोक्तं प्राणायामशतं पुनः
က்ஷတ္တရိယအတွက် သန့်စင်ခြင်းသည် တစ်ရက်အပြီး ရရှိသည်။ ဝိုင်ရှျယအတွက် နှစ်ရက်အပြီးဟု ဆိုသည်။ ရှူဒြအတွက် သုံးရက် သတ်မှတ်ထားပြီး၊ ထပ်မံ၍ ပရာဏာယာမ (prāṇāyāma) တစ်ရာကြိမ် ပြုလုပ်ရန်လည်း သင်ကြားထားသည်။
Verse 55
अनस्थिसंचिते शूद्रे रौति चेद् ब्राह्मणः स्वकैः / त्रिरात्रं स्यात् तथाशौचमेकाहं त्वन्यथा स्मृतम्
ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးက မိမိဆွေမျိုးများနှင့်အတူ အရိုးမစုဆောင်းရသေးသော ရှူဒြ၏ သေဆုံးမှုအတွက် ငိုကြွေးမြည်တမ်း (ရောတိ) ပြုလျှင်၊ သူ၏ အာရှောစ (āśauca) သည် သုံးညကြာဟု ဆိုသည်။ မဟုတ်လျှင် တစ်ရက်သာဟု မှတ်သားထားသည်။
Verse 56
अस्थिसंचयनादर्वागेकाहं क्षत्रवैश्ययोः / अन्यथा चैव सज्योतिर्ब्राह्मणे स्नानमेव तु
အရိုးစုဆောင်းခြင်းမတိုင်မီကာလတွင် က္ଷတ္တရိယနှင့် ဝိုင်ရှျတို့၏ အရှုချာကာလမှာ တစ်ရက်သာ ဖြစ်သည်။ အခြားအခါတွင် ဗြာဟ္မဏအတွက် သန့်စင်ခြင်းသည် ချက်ချင်းဖြစ်ပြီး ရေချိုးခြင်းတစ်ခုတည်းဖြင့်သာ ဖြစ်သည်။
Verse 57
अनस्थिसंचित् विप्रे ब्राह्मणो रौति चेत् तदा / स्नानेनैव भवेच्छुद्धिः सचैलेन न संशयः
အို ဗြာဟ္မဏ၊ အရိုးစုဆောင်းခြင်းနှင့် မထိတွေ့သေးသောအခြေအနေတွင် ဗြာဟ္မဏတစ်ဦး ငိုကြွေးမိလျှင် သန့်စင်ခြင်းသည် ရေချိုးခြင်းတစ်ခုတည်းဖြင့် ဖြစ်ပြီး အဝတ်အစားဝတ်လျက် ရေချိုးသော်လည်း မသံသယရှိ။
Verse 58
यस्तैः सहाशनं कुर्याच्छयनादीनि चैव हि / बान्धवो वापरो वापि स दशाहेन शुध्यति
သူတို့နှင့်အတူ စားသောက်ခြင်း သို့မဟုတ် အိပ်စက်ခြင်းစသည့် အပြုအမူများကို မျှဝေသူသည် ဆွေမျိုးဖြစ်စေ မဆွေမျိုးဖြစ်စေ ဒသရက်အပြီး သန့်စင်လာသည်။
Verse 59
यस्तेषामन्नमश्नाति सकृदेवापि कामतः / तदाशौचे निवृत्ते ऽसौ स्नानं कृत्वा विशुध्यति
သူတို့၏ အစာကို စိတ်လိုလက်ရ တစ်ကြိမ်တည်းပင် စားသုံးသူသည် အရှုချာကာလ (āśauca) ပြီးဆုံးသွားသောအခါ ရေချိုးကာ သန့်စင်လာသည်။
Verse 60
यावत्तदन्नमश्नाति दुर्भिक्षोपहतो नरः / तावन्त्यहान्यशौचं स्यात् प्रायश्चित्तं ततश्चरेत्
အစာရှားပါးမှုကြောင့် ထိခိုက်သူသည် ထိုမသင့်လျော်သော အစာကို စားသောက်နေသမျှ ကာလအတိုင်း အရှုချာအခြေအနေ၌ ရှိနေမည်။ ထို့နောက် သင့်လျော်သော ပရာယရှ္စိတ္တ (prāyaścitta) ကို ဆောင်ရွက်သင့်သည်။
Verse 61
दाहाद्यशौचं कर्तव्यं द्विजानामग्निहोत्रिणाम् / सपिण्डानां तु मरणे मरणादितरेषु च
အဂ္နိဟောတရ မီးပူဇော်ကို ထိန်းသိမ်းသော ဒွိဇအိမ်ထောင်ရှင်တို့သည် မီးသင်္ဂြိုဟ်ခြင်းနှင့် ဆက်စပ်သော အခမ်းအနားများမှ စ၍ အရှောစ (အညစ်အကြေးကာလ) ကို လိုက်နာရမည်။ ထိုကာလသည် စပိဏ္ဍ ဆွေမျိုးတစ်ဦး သေဆုံးသည့်အခါနှင့် အခြား သေဆုံးမှုဆိုင်ရာ အခါအခွင့်များတွင်လည်း သက်ရောက်သည်။
Verse 62
सपिण्डता च पुरुषे सप्तमे विनिवर्तते / समानोदकभावस्तु जन्मनाम्नोरवेदने
ပုရుషအတွင်း စပိဏ္ဍ (sapinda) ဆက်နွယ်မှုသည် လူခုနစ်ယောက်မြောက်တွင် ရပ်တန့်သည်။ သို့သော် သင်္ချိုင်းရေတူညီမှု (samānodaka) သည် မွေးဖွားရာနှင့် အမည်ကို မသိသောအခါတွင် သက်ဆိုင်သည်။
Verse 63
पिता पितामहश्चैव तथैव प्रपितामहः / लेपभाजस्त्रयश्चात्मा सापिण्ड्यं साप्तपौरुषण्
အဖေ၊ အဖိုး၊ ထို့အတူ အဖိုးအဖိုး (great-grandfather) — ဤသုံးဦးသည် ပိဏ္ဍ (piṇḍa) ပူဇော်သက္ကာကို လက်ခံသူများ ဖြစ်ကြသည်။ ထို့ပြင် မိသားစု၏ စပိဏ္ဍ ဆက်နွယ်မှုသည် မျိုးဆက် ခုနစ်ဆက်အထိ ပျံ့နှံ့သည်။
Verse 64
अप्रत्तानां तथा स्त्रीणां सापिण्ड्यं साप्तपौरुषम् / ऊढानां भर्तुसापिण्ड्यं प्राह देवः पितामहः
မင်္ဂလာမဆောင်သေးသော မိန်းမတို့အတွက် စပိဏ္ဍ ဆက်နွယ်မှုသည် မျိုးဆက် ခုနစ်ဆက်အထိ ဖြစ်သည်။ သို့သော် မင်္ဂလာဆောင်ပြီးသော မိန်းမတို့အတွက် စပိဏ္ဍ ဆက်နွယ်မှုကို ခင်ပွန်း၏ မျိုးရိုးအဖြစ် နားလည်ရမည်ဟု ဒေဝ ပိတာမဟ (Pitāmaha) က ကြေညာတော်မူသည်။
Verse 65
ये चैकजाता बहवो भिन्नयोनय एव च / भिन्नवर्णास्तु सापिण्ड्यं भवेत् तेषां त्रिपूरुषम्
တစ်ရင်းတစ်မြစ်မှ မွေးဖွားသူများ များစွာရှိသော်လည်း မိခင်အိမ်ဝမ်းကွဲကွာခြား၍ မွေးလာသူများ၊ ထို့ပြင် ဝဏ္ဏ မတူသူများပင် ဖြစ်စေ—သူတို့အကြား စပိဏ္ဍ ဆက်နွယ်မှုသည် မျိုးဆက် သုံးဆက် (ပုရుష သုံးဦး) အထိသာ ရှိသည်။
Verse 66
कारवः शिल्पिनो वैद्या दासीदासास्तथैव च / दातारो नियमी चैव ब्रह्मविद्ब्रह्मचारिणौ
လက်မှုသမား၊ ပန်းတိုင်သမား၊ ဆရာဝန်တို့နှင့် အမျိုးသမီး/အမျိုးသား ကျွန်တို့လည်းကောင်း၊ ထို့အတူ ဒါနပေးသူ၊ စည်းကမ်းထိန်းသူ၊ ဗြဟ္မန်ကို သိမြင်သူ (Brahmavid) နှင့် ဗြဟ္မစရိန် သင်တန်းသားတို့အားလုံးကိုလည်း ထည့်သွင်းဆိုထားသည်။
Verse 67
सत्रिणो व्रतिनस्तावत् सद्यः शौचा उदाहृताः / राजा चैवाभिषिक्तश्च प्राणसत्रिण एव च
စတ်ထရ (sattra) ယဇ်ပွဲအစည်းအဝေးတွင် ပါဝင်သူနှင့် ဝရတ (vrata) သစ္စာကတိ/အကျင့်သီလကို ထိန်းသူတို့ကို «ချက်ချင်းသန့်ရှင်းမှု» (sadyaḥ-śauca) ရရှိသူဟု ကြေညာထားသည်။ ထို့အတူ အဘိသိက္ခ (အနံ့ဆီလိမ်း သရဖူတင်) ခံပြီးသော မင်းနှင့် ပရာဏ-စတ်ထရ (prāṇa-sattra) အဖြစ် အသက်ကိုပင် ယဇ်အဖြစ် ဆက်ကပ်သည့် အကျင့်ကို လိုက်နာသူလည်း ချက်ချင်းသန့်ရှင်းဟု သတ်မှတ်သည်။
Verse 68
यज्ञे विवाहकाले च देवयागे तथैव च / सद्यः शौचं समाख्यातं दुर्भिक्षे चाप्युपद्रवे
ယဇ်ပူဇာ (yajña) ပြုချိန်၊ မင်္ဂလာအခမ်းအနားအချိန်၊ ဒေဝယာဂ (devayāga) အဖြစ် နတ်ဘုရားတို့အား ပူဇော်ချိန်တို့တွင် «ချက်ချင်းသန့်ရှင်းမှု» (sadyaḥ-śauca) ကို သတ်မှတ်ထားသည်။ ထို့အတူ အစာရှားပါးမှု (ဒုರ್ಭိက္ခ) နှင့် ဘေးအန္တရာယ်/ကပ်ဘေးအချိန်များတွင်လည်း ထိုသန့်ရှင်းမှုကို အတူတူ ချမှတ်သည်။
Verse 69
डिम्बाहवहतानां च विद्युता पार्थिवैर्द्विजैः / सद्यः शौचं समाख्यातं सर्पादिमरणे तथा
စစ်မြေပြင်တွင် သေဆုံးသူများ၊ ကလေးငယ် (မွေးကင်းစ) သေဆုံးသူများ၊ မိုးကြိုးထိ၍ ကျဆုံးသူများ၊ နှင့် မင်း၏အမိန့်ကြောင့် သတ်ခံရသော ဒွိဇ (ဗြာဟ္မဏ) များအတွက် «ချက်ချင်းသန့်ရှင်းမှု» (sadyaḥ-śauca) ကို ကြေညာထားသည်။ ထို့အတူ မြွေတို့ကြောင့် သေဆုံးခြင်းနှင့် ထိုကဲ့သို့သော အကြောင်းရင်းများတွင်လည်း အတူတူပင် ဖြစ်သည်။
Verse 70
अग्नौ मरुप्रपतने वीराध्वन्यप्यनाशके / ब्राह्मणार्थे च संन्यस्ते सद्यः शौचं विधीयते
မီးထဲတွင် သေဆုံးခြင်း၊ သဲကန္တာရတွင် ပြုတ်ကျ၍ သေဆုံးခြင်း၊ သို့မဟုတ် သူရဲကောင်းလမ်းခရီး/စစ်ဆင်ရေးတွင် ကျဆုံးခြင်း—ကိုယ်ခန္ဓာ မတွေ့ရသော်လည်း—ထိုအခါ «ချက်ချင်းသန့်ရှင်းမှု» (sadyaḥ-śauca) ကို ချမှတ်သည်။ ထို့အတူ ဗြာဟ္မဏ၏ အကျိုးအတွက် တရားဝင် သေဆုံးသူဟု သတ်မှတ်၍ စွန့်ပစ်ထားသူအတွက်လည်း ချက်ချင်းသန့်ရှင်းမှုကို ပြဋ္ဌာန်းသည်။
Verse 71
नैष्ठिकानां वनस्थानां यतीनां ब्रह्मचारिणाम् / नाशौचं कीर्त्यते सद्भिः पतिते च तथा मृते
တည်ကြည်သော စွန့်လွှတ်သူများ၊ တောနေသူများ၊ ယတီ (တပသီ) များနှင့် ဗြဟ္မစာရီများအတွက် သဒ္ဓါရှိသူတို့က အာရှောစ (အညစ်အကြေးပူဇော်ရေး) မရှိဟု ဆိုကြသည်။ ပတိတ (ကျဆုံးသူ) နှင့်ပတ်သက်သော်လည်းကောင်း၊ သေဆုံးချိန်တွင်လည်းကောင်း ထိုသို့ပင် ဖြစ်သည်။
Verse 72
पतितानां न दाहः स्यान्नान्त्येष्टिर्नास्थिसंचयः / न चाश्रुपातपिण्डौ वा कार्यं श्राद्धादि कङ्क्वचित्
ပတိတ (ကျဆုံးသူ) များအတွက် မီးသင်္ဂြိုဟ်ခြင်း မရှိရ၊ အန္တျေဋ္ဌိ (နောက်ဆုံးသင်္ဂြိုဟ်ပူဇော်) မရှိရ၊ အရိုးစုဆောင်းခြင်းလည်း မရှိရ။ မျက်ရည်လောင်းပူဇော်ခြင်းနှင့် ပိဏ္ဍ (ဆန်လုံး) ပူဇော်ခြင်းတို့ကိုလည်း မလုပ်ရ၊ ထို့ပြင် မည်သည့်အခါမျှ သြရဒ္ဓ နှင့် ဆက်စပ်သော ဘိုးဘွားပူဇော်ပွဲများကို မပြုလုပ်ရ။
Verse 73
व्यापादयेत् तथात्मानं स्वयं यो ऽग्निविषादिभिः / विहितं तस्य नाशौचं नाग्निर्नाप्युदकादिकम्
သို့သော် မီး၊ အဆိပ် စသဖြင့် ကိုယ်တိုင်ဖြင့် ကိုယ်အသက်ကို ဖျက်ဆီးသူအတွက် အာရှောစ (အညစ်အကြေးပူဇော်ရေး) ကို မသတ်မှတ်ထားကြ၊ ထို့ပြင် သင်္ဂြိုဟ်မီး၊ ရေ စသည့် အဆုံးအဖြတ်ပူဇော်ရေးများကိုလည်း မပြုလုပ်ရ။
Verse 74
अथ कश्चित् प्रमादेन म्रियते ऽग्निविषादिभिः / तस्याशौचं विधातव्यं कार्यं चैवोदकादिकम्
ယခု အကယ်၍ တစ်ဦးဦးသည် မပေါ့မပါးမှု (ပရမာဒ) ကြောင့် မီး၊ အဆိပ် စသဖြင့် သေဆုံးလျှင် ထိုသူအတွက် အာရှောစ ကို လိုက်နာရမည်၊ ထို့ပြင် ရေလောင်းပူဇော်ခြင်း စသည့် ထုံးတမ်းအလုပ်များကိုလည်း ပြုလုပ်ရမည်။
Verse 75
जाते कुमारे तदहः कामं कुर्यात् प्रतिग्रहम् / हिरण्यधान्यगोवासस्तिलान्नगुडसर्पिषाम्
သားယောက်ျား မွေးဖွားသည့်နေ့တစ်နေ့တည်းတွင်ပင် သင့်လျော်သလို စိတ်ကြိုက် လက်ခံလှူဒါန်းနိုင်သည်—ရွှေ၊ စပါးသီးနှံ၊ နွား၊ အဝတ်အစား၊ နှမ်း၊ ချက်ပြီးအစားအစာ၊ ဂုဍ (သကြားညို) နှင့် ဂျီ (ghee) တို့ဖြစ်သည်။
Verse 76
फलानि पुष्पं शाकं च लवणं काष्ठमेव च / तोयं दधि घृतं तैलमौषधं क्षीरमेव च / आशौचिनां गृहाद् ग्राह्यं शुष्कान्नं चैव नित्यशः
အသီးအနှံ၊ ပန်း၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်၊ ဆားနှင့် မီးဖိုသစ်တောင်; ရေ၊ ဒိန်ချဉ်၊ ဂျီ၊ ဆီ၊ ဆေးနှင့် နို့တို့ကိုလည်း—အာရှောချ (မသန့်ကာလ) ရှိသူတို့၏ အိမ်မှ လက်ခံယူနိုင်သည်။ ထို့အပြင် အခြောက်အစာကိုလည်း အမြဲတမ်း ယူနိုင်သည်။
Verse 77
आहिताग्निर्यथान्यायं दग्धव्यस्त्रिभिरग्निभिः / अनाहिताग्निर्गृह्येण लौकिकेनेतरो जनः
သန့်ရှင်းသော မီးသုံးပါးကို တည်ထောင်ထားသူ (အာဟိတာဂ္နိ) ကို စည်းကမ်းအတိုင်း မီးသုံးပါးဖြင့် မီးသင်္ဂြိုဟ်ရမည်။ မီးမတည်ထောင်ထားသူကိုတော့ အိမ်သုံးမီး (ဂೃಹ்ய) သို့မဟုတ် သာမန်မီး (လောကိက) ဖြင့် မီးသင်္ဂြိုဟ်ကြသည်—ဤသည်မှာ အခြားလူတို့၏ အလေ့အထ ဖြစ်သည်။
Verse 78
देहाभावात् पलाशैस्तु कृत्वा प्रतिकृतिं पुनः / दाहः कार्यो यथान्यायं सपिण्डैः श्रद्धयान्वितैः
ကိုယ်ခန္ဓာ မရှိတော့သော် ပလာရှ (palāśa) သစ်ဖြင့် အစားထိုးရုပ်ပုံတစ်ခု ပြုလုပ်ပြီး၊ ထို့နောက် စည်းကမ်းတော်အတိုင်း ယုံကြည်ခြင်းရှိသော စပိဏ္ဍ (sapiṇḍa) ဆွေမျိုးများက မီးသင်္ဂြိုဟ်ပွဲကို ထပ်မံ ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 79
सकृत्प्रसिञ्चन्त्युदकं नामगोत्रेण वाग्यताः / दशाहं बान्धवैः सार्धं सर्वे चैवार्द्रवाससः
နှုတ်ဆိတ်၍ နာမနှင့် ဂိုထ္ရ (မျိုးရိုး) ကို ဆိုကာ ရေကို တစ်ကြိမ်သာ ဖြန်းကြသည်။ ထို့နောက် ဆွေမျိုးများနှင့်အတူ ဆယ်ရက်တိုင်တိုင် အားလုံး စိုစွတ်သော အဝတ်အစားကို ဝတ်ဆင်နေကြသည်။
Verse 80
पिण्डं प्रतिदिनं दद्युः सायं प्रातर्यथाविधि / प्रेताय च गृहद्वारि चतुर्थे भोजयेद् द्विजान्
နေ့စဉ် မနက်နှင့် ညနေ အမိန့်တော်အတိုင်း ပိဏ္ဍ (ဆန်လုံးပူဇော်) ကို ပူဇော်ရမည်။ ထို့ပြင် အိမ်တံခါးဝတွင် ပရေတ (ထွက်ခွာသွားသော ဝိညာဉ်) အတွက်လည်း ပူဇော်ရမည်။ စတုတ္ထနေ့တွင် ဒွိဇ (ဗြာဟ္မဏ) များကို ကျွေးမွေးရမည်။
Verse 81
द्वितीये ऽहनि कर्तव्यं क्षुरकर्म सबान्धवैः / चतुर्थे बान्धवैः सर्वैरस्थनां संचयनं भवेत् / पूर्वं तु भोजयेद् विप्रानयुग्मान् श्रद्धया शुचीन्
ဒုတိယနေ့တွင် ဆွေမျိုးများနှင့်အတူ ဆံရိတ်ပွဲ (kṣura-karma) ကို ပြုလုပ်ရမည်။ စတုတ္ထနေ့တွင် ဆွေမျိုးအားလုံးက မီးသင်္ဂြိုဟ်ရာနေရာမှ အရိုးများကို စုဆောင်းရမည်။ သို့သော် အရင်ဆုံး ယုံကြည်ခြင်းနှင့် သန့်ရှင်းမှုဖြင့် သန့်စင်သော ဗြာဟ္မဏများကို မကွဲဂဏန်း (အလွတ်ဂဏန်း) ဖြင့် ကျွေးမွေးရမည်။
Verse 82
पञ्चमे नवमे चैव तथैवैकादशे ऽहनि / अयुग्मान् भोजयेद् विप्रान् नवश्राद्धं तु तद्विदुः
ပဉ္စမနေ့၊ နဝမနေ့နှင့် ထို့အတူ ဧကာဒသမနေ့တွင်လည်း မကွဲဂဏန်းဖြင့် ဗြာဟ္မဏများကို ကျွေးမွေးရမည်။ ပညာရှိတို့က ဤအကျင့်ကို နဝ-ရှရဒ္ဓ (nava-śrāddha) ဟု ခေါ်ကြသည်။
Verse 83
एकादशे ऽह्नि कुर्वोत प्रेतमुद्दिश्य भावतः / द्वादशे वाथ कर्तव्यमनिन्द्ये त्वथवाहनि / एकं पवित्रमेकोर्ऽघः पिण्डपात्रं तथैव च
ဧကာဒသမနေ့တွင် ပရေတ (ကွယ်လွန်သူ၏ ဝိညာဉ်) ကို ရည်ညွှန်း၍ စိတ်မှန်ကန်သော သဒ္ဓါဖြင့် အခမ်းအနားကို ပြုလုပ်ရမည်။ ဒွါဒသမနေ့တွင်လည်း ပြုလုပ်ရမည်—အပြစ်ကင်း၍ မင်္ဂလာရှိသောနေ့တွင် သို့မဟုတ် ထိုနေ့တင်ပင်။ ထိုအခမ်းအနားအတွက် ကုရှမြက်သန့်စင်လက်စွပ်တစ်ခု၊ အရ္ဃျ (arghya) တစ်ခွက်၊ ပိဏ္ဍ (ဆန်လုံး) ထည့်ပန်းကန်တစ်လုံးကိုသာ အသုံးပြုရမည်။
Verse 84
एवं मृताह्नि कर्तव्यं प्रतिमासं तु वत्सरम् / सपिण्डीकरणं प्रोक्तं पूर्णे संवत्सरे पुनः
ဤသို့ မရဏနေ့ (mṛtāhni) တွင် ဤအခမ်းအနားများကို တစ်နှစ်ပြည့်အထိ လစဉ် လုပ်ဆောင်ရမည်။ ထို့နောက် တစ်နှစ်ပြည့်စုံသည့်အခါ ပရေတကို ပိတೃ (ဘိုးဘွား) အစဉ်အလာနှင့် ချိတ်ဆက်ပေးသော စပိဏ္ဍီကရဏ (sapiṇḍīkaraṇa) ကို ထပ်မံ ပြုလုပ်ရန် သတ်မှတ်ထားသည်။
Verse 85
कुर्याच्चत्वारि पात्राणि प्रेतादीनां द्विजोत्तमाः / प्रेतार्थं पितृपात्रेषु पात्रमासेचयेत् ततः
ဒွိဇတို့အနက် အမြတ်ဆုံးသူသည် ပရေတနှင့် ဆက်စပ်သော ပူဇော်ပွဲများအတွက် ပန်းကန်/အိုး လေးလုံးကို ပြင်ဆင်ရမည်။ ထို့နောက် ပရေတ၏ အကျိုးအတွက် ထိုပူဇော်ပစ္စည်းကို ပိတೃ (ဘိုးဘွား) အတွက် ရည်ရွယ်ထားသော ပန်းကန်များထဲသို့ လောင်းထည့်ရမည်။
Verse 86
ये समाना इति द्वाभ्यां पिण्डानप्येवमेव हि / सपिण्डीकरणं श्राद्धं देवपूर्वं विधीयते
«ye samānā…» ဟုအစပြုသော ဂါထာနှစ်ပုဒ်ကို ရွတ်ဆိုပြီး သတ်မှတ်ထားသည့်နည်းအတိုင်း piṇḍa များကို ထိုနည်းတူ ပူဇော်ရမည်။ ထို့ကြောင့် sapiṇḍīkaraṇa ဟုခေါ်သော śrāddha (ဘိုးဘွားစဉ်ဆက်သို့ ပေါင်းစည်းသည့်ပွဲ) ကို ဒေဝတားများအား ပူဇော်ခြင်းကို အရင်ပြု၍ ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 87
पितॄनावाहयेत् तत्र पुनः प्रेतं च निर्दिशेत् / ये सपिण्डीकृताः प्रेतान तेषां स्यात् पृथक्क्रियाः / यस्तु कुर्यात् पृथक् पिण्डं पितृहा सो ऽभिजायते
ထိုနေရာ၌ Pitṛ များကို ထပ်မံဖိတ်ခေါ်၍ preta ကိုလည်း သီးသန့်ညွှန်ပြပူဇော်ရမည်။ sapiṇḍīkaraṇa ဖြင့် “piṇḍa တစ်ခုတည်း” ဖြစ်ပြီးသား preta များအတွက် သီးခြားကရိယာ မရှိရ။ သို့သော် သူတို့အတွက် သီးခြား piṇḍa ပူဇော်သူသည် Pitṛ ကိုထိခိုက်စေသူ (pitṛ-hā) ဟု ဖြစ်လာသည်။
Verse 88
मृते पितरि वै पुत्रः पिण्डमब्दं समाचरेत् / दद्याच्चान्नं सोदकुम्भं प्रत्यहं प्रेतधर्मतः
အဖေကွယ်လွန်သော် သားသည် တစ်နှစ်ပြည့်အထိ piṇḍa ပူဇော်ခြင်းကို ဆောင်ရွက်ရမည်။ ထို့ပြင် preta-dharma အတိုင်း နေ့စဉ် အစာနှင့် ရေကုံဗ် (ရေအိုး) ကိုလည်း ပေးလှူရမည်။
Verse 89
पार्वणेन विधानेन संवत्सरिकमिष्यते / प्रतिसंवत्सरं कार्यं विधिरेष सनातनः
နှစ်ပတ်လည် śrāddha (saṃvatsarika) ကို Pārvaṇa နည်းလမ်းအတိုင်း ဆောင်ရွက်ရမည်။ နှစ်စဉ်ပြုလုပ်ရမည်၊ ဤစည်းကမ်းသည် sanātana (အနန္တ) ဖြစ်သည်။
Verse 90
मातापित्रोः सुतैः कार्यं पिण्डदानादिकं च यत् / पत्नी कुर्यात् सुताभावे पत्न्य भावे सहोदहः
မိခင်နှင့်ဖခင်အတွက် piṇḍa ပူဇော်ခြင်း စသည့် ဘိုးဘွားကာရိယာများကို သားများက ဆောင်ရွက်ရမည်။ သားမရှိလျှင် ဇနီးက ဆောင်ရွက်ရမည်၊ ဇနီးမရှိလျှင် အဖေတူအမေတူ အစ်ကို/ညီကို (အပြည့်အဝညီအစ်ကို) က ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 91
अनेनैव विधाने जीवन् वा श्राद्धमाचरेत् / कृत्वा दानादिकं सर्वं श्रद्धायुक्तः समाहितः
ဤနည်းလမ်းအတိုင်းတိတိကျကျလိုက်နာ၍ အသက်ရှင်နေစဉ်တိုင်အောင်ပင် śrāddha အခမ်းအနားကို ဆောင်ရွက်သင့်သည်။ ထို့နောက် ဒါနနှင့် ပူဇော်ပွဲတို့အားလုံးကို ပြီးစီးကာ ယုံကြည်သဒ္ဓါနှင့် စိတ်တည်ငြိမ်စွာ ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 92
एष वः कथितः सम्यग् गृहस्थानां क्रियाविधिः / स्त्रीणां तु भर्तृशुश्रूषा धर्मो नान्य इहेष्यते
ဤသို့ဖြင့် အိမ်ထောင်ရှင် (gṛhastha) များ၏ ကိစ္စဝတ္တရားဆောင်ရွက်ပုံကို သင်တို့အား မှန်ကန်စွာ ရှင်းလင်းပြောကြားပြီးပြီ။ မိန်းမတို့အတွက်တော့ ခင်ပွန်းကို သစ္စာရှိစွာ ပြုစုဝန်ဆောင်ခြင်းသည် ဤနေရာ၌ ဓမ္မဖြစ်ပြီး၊ အခြားဓမ္မကို မသတ်မှတ်ကြ။
Verse 93
स्वधर्मपरमो नित्यमीश्विरार्पितमानसः / प्राप्नोति तत् परं स्थानं यदुक्तं वेदवादिभिः
မိမိ၏ သတ်မှတ်ထားသော တာဝန် (svadharma) ကို အမြဲအလေးထားကာ စိတ်ကို Īśvara ထံ အပ်နှံပူဇော်ထားသူသည် ဝేదကို ဟောကြားသူတို့ ပြောဆိုထားသည့် အမြင့်မြတ်ဆုံး အဘောဒ်သို့ ရောက်ရှိသည်။
One continues obligatory daily duties while avoiding kāmya (desire-motivated) rites, maintains restraint in social exchange (no accepting/taking and restricted touch), and sustains svādhyāya even mentally; limited offerings and carefully regulated brāhmaṇa hospitality are permitted under purity constraints.
Sapinda status is said to end with the seventh person (seven-generation scope), while water-libation relations (samānodaka/ekodaka) apply beyond or where lineage identifiers are uncertain; these categories determine whether impurity is immediate, one night, three nights, ten nights, or otherwise.
It is granted in contexts where dharma’s public or sacrificial demands override extended impurity—e.g., during sacrifices, marriages, deity worship, famine/calamity, certain violent or extraordinary deaths (battle, lightning, snakes), and for renunciant/ascetic life-stages where āśauca is not observed.
It prescribes ten-day observances with daily piṇḍa offerings (including a doorway offering for the preta), shaving and bone-collection on specified days, brāhmaṇa feedings (nava-śrāddha pattern), monthly rites for a year, and then the sapiṇḍīkaraṇa that ritually joins the preta to the pitṛ line, followed by the annual śrāddha.
The chapter frames gṛhastha rites as svadharma offered to Īśvara: faithful performance, inner steadiness, and surrender transform social-ritual obligations into a path aligned with the Veda’s declared supreme abode.