Home›Atharvaveda›Kanda 13›Anuvaka 1›Sukta 3›Mantra 5
←Previous Mantra
Next Mantra→

Atharva Veda 13.3.5: Kanda 13, Anuvaka 1, Sukta 3, Mantra 5

Sukta 3

Sanskrit (Devanagari)

यस्मि॑न् विराट् प॑रमे॒ष्ठी प्र॒जाप॑तिर॒ग्निर्वै॑श्वान॒रः स॒ह प॒ङ्क्त्या श्रि॒तः । यः पर॑स्य प्रा॒णं प॑र॒मस्य॒ तेज॑ आद॒दे तस्य॑ दे॒वस्य॑। क्रु॒द्धस्यै॒तदागो॒ य ए॒वं वि॒द्वांसं॑ ब्राह्म॒णं जि॒नाति॑ । उद् वे॑पय रोहित॒ प्र क्षि॑णीहि ब्रह्म॒ज्यस्य॒ प्रति॑ मुञ्च॒ पाशा॑न्

Sanskrit recitationAtharva Veda 13.3.5
IAST Transliteration

yásmin virā́ṭ parameṣṭhī́ prajā́patiḥ agnír vaiśvānaráḥ sáha paṅktyā́ śritáḥ | yáḥ párasya prāṇáṃ paramásya téja ādadé tásya devásya | krúddhasyáitád ā́go yá eváṃ vidvā́ṃsaṃ brāhmaṇáṃ jinā́ti | úd vepaya rohita prá kṣiṇīhi brahmajyásya práti muñca pā́śān

English Translation (Griffith/Whitney)

In whom Virāj, Parameṣṭhin, Prajāpati, and Agni Vaiśvānara, together with Paṅkti, are established; who took to himself the breath of the Beyond, the splendour of the Highest—of that god, when angered, this is the offence: he who, knowing thus, wrongs a learned Brahmin. Up, make him tremble, O Rohita; waste him away: against the brahma-injurer loose forth the nooses.

Translation

Pada-Nya Virāj, Parameṣṭhin, Prajāpati, dan Agni Vaiśvānara, bersama Paṅkti, bersemayam; Dialah yang mengambil bagi diri-Nya nafas dari Yang Seberang, sinar-gemilang dari Yang Tertinggi—itulah dewa itu. Apabila Ia murka, inilah dosanya: orang yang, mengetahui demikian, menzalimi seorang Brahmana yang berilmu. Bangkitkanlah dia hingga menggigil, wahai Rohita; susutkanlah dia: terhadap si pembinasa-brahman (brahma-jya) lepaskanlah jerat-jerat itu.

Word by Word
यस्मिन्in which
यस्मिन्:
अधिकारण
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
विराट्Virāj (cosmic metre/power)
विराट्:
कर्तृ
TypeNoun
Rootविराज् (प्रातिपदिक)
परमेष्ठीParamesthin (highest lord)
परमेष्ठी:
कर्तृ
TypeNoun
Rootपरमेष्ठिन् (प्रातिपदिक)
प्रजापतिःPrajāpati
प्रजापतिः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootप्रजापति (प्रातिपदिक)
अग्निःAgni
अग्निः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
वैश्वानरःVaiśvānara (universal fire)
वैश्वानरः:
कर्तृ
TypeNoun/Adjective
Rootवैश्वानर (प्रातिपदिक)
सहtogether with
सह:
—
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
पङ्क्त्याwith the Paṅkti (metre)
पङ्क्त्या:
करण
TypeNoun
Rootपङ्क्ति (प्रातिपदिक)
श्रितःresting/established
श्रितः:
कर्तृ (विशेषणरूपेण)
TypeParticiple (Adjective)
Rootश्रि (धातु) → श्रित (कृदन्त)
यःwho
यः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
परस्यof the other/upper
परस्य:
सम्बन्ध
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
प्राणम्breath, life-force
प्राणम्:
कर्म
TypeNoun
Rootप्राण (प्रातिपदिक)
परमस्यof the highest
परमस्य:
सम्बन्ध
TypeAdjective
Rootपरम (प्रातिपदिक)
तेजःsplendour, fiery power
तेजः:
कर्म
TypeNoun
Rootतेजस् (प्रातिपदिक)
आददेhas taken/appropriated
आददे:
—
TypeVerb
Rootआ√दा (धातु)
तस्यof that
तस्य:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
देवस्यof the god
देवस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
क्रुद्धस्यof the angered
क्रुद्धस्य:
सम्बन्ध
TypeParticiple (Adjective)
Rootक्रुध् (धातु) → क्रुद्ध (कृदन्त)
एतत्this
एतत्:
कर्म/प्रथमा (संदर्भे)
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
आगःsin, offence
आगः:
कर्म/प्रथमा (संदर्भे)
TypeNoun
Rootआगस् (प्रातिपदिक)
यःwho
यः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
एवम्thus
एवम्:
—
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
विद्वांसम्a knowing one, learned
विद्वांसम्:
कर्म
TypeParticiple (Noun/Adj)
Rootविद् (धातु) → विद्वांस् (कृदन्त)
ब्राह्मणम्a Brāhmaṇa
ब्राह्मणम्:
कर्म
TypeNoun
Rootब्राह्मण (प्रातिपदिक)
जिनातिinjures/overpowers
जिनाति:
—
TypeVerb
Rootजि/ज्यै? (धातु; वैदिक प्रयोगे ‘जि’ = हिंस/पराजय)
उत्up, forth
उत्:
—
TypeIndeclinable
Rootउत् (उपसर्ग/अव्यय)
वेपयmake (him) tremble
वेपय:
—
TypeVerb
Root√विप्/√वेप् (धातु; कारणे) → वेपय (आज्ञार्थ)
रोहितO Rohita
रोहित:
सम्बोधन
TypeNoun (Vocative)
Rootरोहित (प्रातिपदिक)
प्रforth, forward
प्र:
—
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/अव्यय)
क्षिणीहिdestroy, waste away
क्षिणीहि:
—
TypeVerb
Root√क्षि (धातु; क्षय/क्षीणकरण) → क्षिणीहि (आज्ञार्थ)
ब्रह्मज्यस्यof the slayer/injurer of a brāhmaṇa (brahma-killer)
ब्रह्मज्यस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootब्रह्मज्य (प्रातिपदिक; ब्रह्मन्+ज्या/ज्य ‘हानि/वध’)
प्रतिagainst, back upon
प्रति:
—
TypeIndeclinable
Rootप्रति (उपसर्ग/अव्यय)
मुञ्चrelease/let loose
मुञ्च:
—
TypeVerb
Root√मुच् (धातु) → मुञ्च (आज्ञार्थ)
पाशान्nooses, bonds
पाशान्:
कर्म
TypeNoun
Rootपाश (प्रातिपदिक)
Attribution

Rishi: Atharvanic/Angiras-type (anukramaṇī-dependent)

Devata: Rohita; supreme deity encompassing Virāj/Parameṣṭhin/Prajāpati/Agni (syncretic high-theology)

Chandas: Mixed; includes paṅkti symbolism (not necessarily strict Paṅkti metre in all recensions)

Mantra Rasa

Primary: raudra

Secondary: vira

←Previous Mantra
Next Mantra→

Ask anything about this verse

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.

Read Atharva Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

App StoreGoogle Play

Continue reading in the Vedapath app

Open in App
App StoreGoogle Play